II SA/Łd 544/17
WyrokWSA w Łodzi2017-10-10
Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Barbara Rymaszewska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uchylając decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę dwuinstancyjności i tożsamości przedmiotowej sprawy?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, nie naruszył zasady dwuinstancyjności ani tożsamości przedmiotowej sprawy. Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., wskazując na błędy proceduralne organu pierwszej instancji i konieczność wyjaśnienia istotnych okoliczności. Sąd administracyjny jest związany wcześniejszymi prawomocnymi orzeczeniami w tej samej sprawie, które przesądziły o samowolnej zmianie sposobu użytkowania obiektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. nakazującą A. S. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego (z handlowego na produkcję pierogów i wyrobów garmażeryjnych). Organ odwoławczy przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. A. S. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne zastosowanie przepisów Prawa budowlanego oraz brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę A. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2017 roku sprawy ze skargi A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę. LS
Decyzją z dnia [...], nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2016r., poz. 23 z późn. zm.) – w skrócie: "K.p.a." – uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...], nr [...], którą na podstawie art. 71a ust. 4 ustawy Prawo budowlane nakazano A.S. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, w którym obecnie prowadzona jest działalność - produkcja pierogów i wyrobów garmażeryjnych - na obiekt handlowy znajdujący się na działce o nr ewid. 115/5 (obręb [...]) przy ul. A 5/7 w T. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Organ II instancji przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że na skutek pisma interwencyjnego mieszkańców posesji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. wszczął postępowanie w sprawie sposobu użytkowania lokalu użytkowego w T. przy ul. A 5/7.
Na podstawie przedłożonych dokumentów oraz oświadczenia A. S. ustalono, że w ww. budynku prowadzona jest działalność garmażeryjna (wyrób pierogów) od ponad 10 lat. W toku postępowania właściciel przedłożył dokumenty związane z nabyciem przedmiotowej nieruchomości, m. in. decyzję Kierownika Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego w T.. z dnia [...], nr [...], o pozwoleniu na budowę dwóch pawilonów handlowych typu "UNO" - 4, oraz "Operat Ustalenia Wartości Nieruchomości", z którego wynika, że ww. pawilony są połączone i stanowią jeden budynek, który jest przedmiotem niniejszego postępowania.
Podejmowane roku 2005 i 2006 przez organ I instancji postanowienia w trybie atr. 81c ustawy Prawo budowlane zostały wyeliminowane z obrotu prawnego ze wskazaniem konieczności zweryfikowania zgodności sposobu użytkowania lokalu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego
Następnie organ I instancji ustalił, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta T. zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Miejskiej Rady Narodowej w T. z dnia [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] z późn. zm.), przedmiotowa działka położona była w jednostce urbanistycznej C4MN - teren budownictwa jednorodzinnego niskiego. W dacie samowolnej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu obowiązywał "Aneks do ustaleń realizacyjnych miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta T." zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Miasta w T. z dnia [...](Dz. Urz. Nr [...], poz. [...] z dnia [...]), zgodnie z którym dla terenu, gdzie znajduje się ww. obiekt zapewnia się na terenach niezabudowanych, stanowiących enklawy w skupionej zabudowie, w pasie zabudowy wyznaczonym w planie, realizację budownictwa mieszkaniowego typu jednorodzinnego, usługowego i małych zakładów produkcyjnych o uciążliwości nie przekraczającej granic danej działki. Natomiast obecnie, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta T. zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej T.Nr [...] z dnia [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...]), który obowiązuje od dnia 5 stycznia 2006r., działka nr ewid. 115/5, obręb [...] znajduje się na terenie o funkcji F.53/MN2 - zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna w formie wolnostojącej, bliźniaczej lub szeregowej jako podstawowe przeznaczenie terenu, na którym wyklucza się prowadzenie działalności gospodarczej (produkcyjnej, przetwórczej, składowej, hurtowego handlu) zarówno w budynkach, jak i poza nimi, wszelkiej działalności nie stanowiącej uzupełnienia funkcji mieszkaniowej oraz przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko.
Wydany przez organ I instancji decyzją z dnia [...], nr [...], nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego został utrzymany w mocy decyzją [...]WINB z dnia [...], nr [...], utrzymane w mocy. Obydwa rozstrzygnięcia zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 20 maja 2008r., sygn. akt II SA/Łd 255/08. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyroku wskazał, że prawomocnym wyrokiem z dnia 27 listopada 2007r., sygn. akt II SA/Łd 473/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej T. Nr [...] z dnia [...],. czyli wyeliminował z obrotu prawnego m.p.z.p., na który powoływał się organ nadzoru budowalnego w niniejszej sprawie. Wyrok stwierdzający nieważność zaskarżonego aktu wywiera skutek prawny z mocą ex tunc, co w realiach przedmiotowej sprawy oznacza, że uchwała zatwierdzająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego była nieważna od daty jej podjęcia. Usunięcie z obrotu prawnego uchwały zatwierdzającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, umożliwia wzruszenie rozstrzygnięcia wydanego w sprawie indywidualnej, opartego na wadliwej uchwale, z którym mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, we właściwym trybie postępowania przed organami administracji publicznej.
W dniu 11 września 2008r. organ stopnia powiatowego przeprowadził oględziny na spornej nieruchomości, w trakcie których ustalono, iż na nieruchomości znajduje się budynek parterowy, niepodpiwniczony o konstrukcji stalowej. Według oświadczenia A.S. w budynku prowadzona jest działalność garmażeryjna (wyrób pierogów). Budynek posiada wewnątrz dwa pomieszczenia produkcyjne, jedno pomieszczenie gospodarcze (przygotowanie do produkcji), pomieszczenie magazynowe, w budynku znajduje się również toaleta i szatnia kobiet. Nadto A. S. oświadczył, iż w budynku prowadzona jest działalność gospodarcza od około 10 lat, nie dokonywał w budynku żadnych zmian konstrukcyjnych, wykonane były tylko roboty remontowe i konserwacyjne. W aktach znajduje się zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wydane przez Urząd Miasta w T. Wydział Działalności Gospodarczej i Nadzoru Właścicielskiego z dnia 18 lutego 1998r., znak [...] oraz zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wydane przez Prezydenta Miasta T. z dnia 31 stycznia 2005r., znak [...], nr ewid. [...]. Ponadto A. S. oświadczył, że nie jest inwestorem przedmiotowego obiektu, lecz nabył go aktem notarialnym Repertorium "[...]" Nr [...] z dnia [...] wraz z działką o powierzchni 494 m2 oznaczoną nr ewid. [...]. Wcześniejszym właścicielem i użytkownikiem ww. obiektu była A, która na podstawie umowy dzierżawy z dnia 10 stycznia 1994r. wydzierżawiła ten obiekt na działalność związaną z produkcją pierogów i wyrobów garmażeryjnych.
Pismem z dnia 21 września 2008r. Prezydent Miasta T. poinformował, że nieruchomość przy ul. A 5/7 nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i ponownie przytoczył unormowania m.z.p.p. z 1988 roku., które zakazują lokalizowania na tym terenie obiektów usługowych, przemysłowo - składowych, urządzeń technicznych, ferm hodowlanych i innych o uciążliwości przekraczającej granice danej lokalizacji, potwierdzonej przez władze odpowiedzialne za ochronę środowiska.
Kolejne decyzje PINB w T., zarówno umarzające postepowanie, jak i nakazujące przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania umarzające postępowanie zostały uchylone przez organ odwoławczy w toku kontroli instancyjnej z przyczyn procesowych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazywał między innymi na konieczność ustalenia zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w dacie orzekania przez organy nadzoru budowlanego, dokładnego określenia nieruchomości, której dotyczą wydane nakazy. .
Podczas kolejnych oględzin w dniu 16 lipca 2015r. organ stopnia podstawowego ustalił, ze na działce nadal prowadzona jest produkcja pierogów, właściciel oświadczył, że przystąpi do legalizacji budynku w którym dokonała się zmiana sposobu użytkowania.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...], organ stopnia powiatowego nałożył na A. S. obowiązek dostarczenia - zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, Postanowienie to zostało utrzymane w mocy, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 marca 2016r., sygn. akt II SA/Łd 1005/15, oddalił skargę na postanowienie organu stopnia wojewódzkiego.
Pismem z dnia 25 lipca 2016r. Prezydent Miasta T. poinformował między innymi, że dla A.S. nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na zmianie sposobu użytkowania budynku na działalność garmażeryjną zlokalizowanego na działce nr ewid. 115/5 obręb [...] w T.. Ponadto wskazał, że w dniu 14 lipca 2016r. do Urzędu Miasta w T. wpłynął wniosek A. S. o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, jednakże jest on niekompletny, więc nie można stwierdzić, czy nastąpi wszczęcie postępowania we wnioskowanej sprawie i jaka będzie decyzją.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T., na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 4 ustawy Prawo budowlane nałożył na A. S. obowiązek dostarczenia: -zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo prawomocną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania temu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla legalizacji budynku, w którym nastąpiła zmiana sposobu użytkowania i prowadzona jest działalność garmażeryjna - produkcja pierogów i wyrobów garmażeryjnych na działce o nr 115/5 (obręb [...]) przy ul. A 5/7 w T. w terminie do 30 listopada 2016r.
Pismem z dnia 25 stycznia 2017r. Prezydent Miasta T. poinformował, że iż decyzją z dnia [...], nr [...], odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji pn.: "zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego z handlowego na produkcyjno - handlowy, polegająca na legalizacji zmiany wykonywanej działalności gospodarczej dokonanej przed rokiem 1992", zlokalizowanej na dz. nr ewid. 115/5 w obrębie [...], położonej przy ul. A 5/7A w T.. Decyzją z dnia [...] znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy ww. rozstrzygnięcie. Ponadto Prezydent Miasta T. poinformował, że z pozyskanych informacji wynika, iż A. S., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Kolegium z dnia [...], znak: [...].
W takim stanie faktyczno-prawnym organ stopnia powiatowego wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia [...], nr [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji A. S. zarzucił między innymi brak podstawy prawnej, z której wynika zaistnienie domniemanej samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.
Następnie organ II instancji podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie w 1994r. doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku handlowego (umowa dzierżawy z dnia 10.01.1994r. – A wydzierżawiła ten obiekt na działalność związaną z produkcją pierogów i wyrobów garmażeryjnych H. S.) i organ nadzoru budowlanego miał podstawy do podjęcia kroków prawnych zamierzających do przywrócenia stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami prawa.
Jednakże z uwagi na czas dokonanej zmiany sposobu użytkowania budynku w przedmiotowej sprawie miały zastosowanie dotychczasowe przepisy ustawy Prawo budowlane, czyli art. 71 ust. 3 i art. 51 ust. 1 pkt 1, a nie regulujący obecnie te kwestie, a będący podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia art. 71a ustawy.
Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania administracyjnego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu I instancji. Z zasady dwuinstancyjności postępowania wynika, że organ odwoławczy może rozpoznać tylko sprawę, która była już wcześniej rozstrzygnięta decyzją organu I instancji. Tożsamość przedmiotowa sprawy administracyjnej powoduje, że organ odwoławczy nie może zmienić podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia.
Na ostateczną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. skargę do sądu administracyjnego złożył A. S., zarzucając obrazę przepisów prawa procesowego mających istotny wpływ na treść skarżonego rozstrzygnięcia, a mianowicie:
1. art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 6, 7 i 8 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego i jego wszechstronnego rozpatrzenia, pominięcie dowodu z oświadczenia B. S. z dnia 3 czerwca 2007r., jak również wyjaśnień A. S. składanych w toku postępowania, w świetle których nie wykonywał on w budynku żadnych zmian konstrukcyjnych, wykonane były tylko roboty remontowe i konserwacyjne;
2. art. 77 § 2 w zw. z art. 107 § 1 oraz art. 6, 7 i 8 K.p.a. poprzez zaniechanie uchylenia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] i umorzenia postępowania, pomimo tego, że decyzja została wydana z powołaniem błędnej podstawy prawnej, czym w konsekwencji naruszył zasadę praworządności,
3. art. 81 oraz art. 107 § 3 K.p.a. polegającą na braku ustosunkowania się organu II instancji do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, dotyczących zastosowania błędnej podstawy prawnej,
W ocenie skarżącego powyższe skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych
Ponadto skarżący zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. niewłaściwe zastosowanie art. 71 ust. 3 i art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym sprzed nowelizacji z dnia 16 kwietnia 2004r. (obowiązującej od 31 maja 2004r.), tymczasem z oświadczenia B. S. z dnia 3 czerwca 2007r., wynika bezsprzecznie, że już w dniu 1 kwietnia 1992r. prowadziła w przedmiotowym budynku działalność polegająca na produkcji pierogów, uszek i innego garmażu lekkiego, co oznacza, że zmiana przeznaczenia obiektu nastąpiła co najmniej w dniu 1 kwietnia 1992r., a w konsekwencji zastosowanie znajdują przepisy ustawy prawo budowlane z dnia 24 października 1974r. w brzmieniu obowiązującym w tej dacie (Dz.U.1974.38.229),
Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i jednocześnie umorzenie postępowania, a ponadto o zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącego kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
.
Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uwzględniając skargę na decyzję sąd uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U.2017.1369, dalej powoływanej jako p.p.s.a.).
Skarga nie zawiera uzasadnionych podstaw.
Zaskarżona decyzja odpowiada prawu i brak podstaw do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Podstawę prawna rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, jeżeli decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie zakwestionował ustaleń organu I instancji o bezprawnej zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Taka ocena jest usprawiedliwiona zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Brak bowiem dokumentów, które wskazywałyby na legalną zmianę sposobu użytkowania obiektu. Przy czym, wbrew wywodom skarżącego nie ma znaczenia okoliczność, który z podmiotów rozpoczął działalność gospodarczą na terenie przeznaczonym pod budownictwo jednorodzinne, istotne jest to, że nie dokonano jej legalnie. Przede wszystkim jednak skarżący pomija, że okoliczność bezprawnej zmiany sposobu użytkowania obiektu z przeznaczonego na usługi (sklep) na lokal produkcji pierogów została przesądzona wyrokiem WSA w Łodzi z dnia 7 czerwca 2011 roku w sprawie II SA/Łd 362/11, kiedy sąd przyjął, ze samowolna zmiana sposobu użytkowania została już przesądzona wyrokiem z 20 maja 2008 roku w sprawie II Sa/Łd 255/08. Pogląd ten zaakceptował NSA , oddalając skargę kasacyjną A. S. (wyrok NSA z dnia 19 lutego 2013 roku sygn.. akt II OSK 1983.11). Stan faktyczny w sprawie nie uległ zmianie, zatem powyższą oceną prawną sąd jest związany na obecnym etapie rozstrzygania z mocy art. 153 i 170 p.p.s.a.
Brak podstaw do podważenia tezy, że zmiana powyższa nie była też zgodna z ustaleniami obowiązującego w latach dziewięćdziesiątych miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a tego wniosku skarżący skutecznie nie podważył. Nieruchomość bezsprzecznie położona jest na terenach C4MN przeznaczonych w powoływanym we wcześniejszej części uzasadnienia miejscowym planie zagospodarowania z 1988 roku pod budownictwo jednorodzinne. Również powołana wcześniej uchwała "aneks do ww planu nie z 1992 roku zmieniła tego przeznaczenia, a jedynie w odniesieniu do tego terenu przewidywał możliwość prowadzenia usług, małych zakładów produkcyjnych, ale na terenach dotychczas niezabudowanych. Niespornie zaś działka przy ul. A 5/7 była nieruchomością zabudowaną.
Skarżący nie uzyskał pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy w toku postępowania legalizacyjnego. Jak ustalił organ odwoławczy, SKO w P. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta T., którą odmówiono skarżącemu ustalenia warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku,. Prawomocnym wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. S. na powyższą decyzję SKO.
W świetle powyższych uwag nie mogą odnieść skutku zarzuty dotyczące niewyjaśnienia okoliczności faktycznych. Stan faktyczny sprawy został bowiem ustalony na podstawie powoływanych przez organ dokumentów, przesądzony co do istotnych w sprawie okoliczności powołanymi wcześniej wyrokami WSA w Łodzi, nie wymagał w tym zakresie uzupełnienia. Istotne bowiem było ustalenie, kiedy doszło do zmiany sposobu użytkowania, czy nastąpiło to na podstawie stosownych zezwoleń, a więc w sposób legalny, czy ówcześnie obowiązujący plan zagospodarowania zezwalał na takie przeznaczenie terenu praz czy skarżący dysponuje ostateczną decyzją o warunkach zabudowy, akceptującą powyższy sposób użytkowania.
Zupełnie niezasadny jest zarzut skargi, że organy nadzoru budowalnego błędnie procedują w trybie ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 roku, podczas gdy podstawę prawną ich działań winny stanowić ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 roku z uwagi na to, ze organy oceniają legalność sposobu użytkowania lokalu od 1992 roku. Przepis przejściowy aktualnej ustawy Prawo budowlane – art. 103 ust.2 przewiduje stosowanie przepisów dotychczasowych jedynie w sytuacji konieczności orzeczenia rozbiórki w trybie art. 48 aktualnego Prawa budowalnego. W innym stanie faktycznym, w tym w sytuacji weryfikowania legalności sposobu użytkowania nie stosuje się przepisów nieobowiązującej ustawy Prawo budowlane. Prawomocne ustalenie, że doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania czynią bezprzedmiotowym zarzut pominięcia definicji zmiany sposobu użytkowania, która wymagała zgłoszenia czy pozwolenia właściwego organu w dacie jej dokonania, czyli zarzut naruszenia art.45ustawy Prawo budowlane 1974 roku.
Trafnie przy tym organ odwoławczy przyjął, że konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji jest następstwem wydania rozstrzygnięcia opartego o niewłaściwą podstawę prawną. Zastosowania właściwego przepisu prawa materialnego stanowi o tożsamości przedmiotowej sprawy. Organ odwoławczy nie może wydać rozstrzygnięcia, zmieniając podstawę materialnoprawną wskazaną przez organ I instancji. Sprawa administracyjna musi zostać rozpatrzona w obydwu instancjach w oparciu o tożsame regulacje prawa materialnego.
Tymczasem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. wydał decyzję na podstawie art. 71a ustawy Prawo budowlane. Przepis art. 71a został dodany do ustawy Prawo budowlane ustawą z 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 93, poz. 888) i wszedł w życie dopiero w dniu 31 maja 2004r. Ponadto, co ważne, w ustawie zmieniającej ustawodawca zawarł przepis przejściowy - art. 2 ust. 3, który stanowi, iż przepisu art. 71a nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, to jest przed dniem 31 maja 2004r. W takich przypadkach stosuje się bowiem przepisy dotychczasowe. Istotna jest zatem ta cezura czasowa, a nie ma wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie do zmiany sposobu użytkowania nieruchomości doszło przed 31 maja 2004 roku. Przy czym [...]WINB słusznie zauważa, że nie ma znaczenia kiedy zostanie ujawnione użytkowanie bez pozwolenia lub zgłoszenia, istotne jest kiedy nastąpiło nielegalne przystąpienie do użytkowania, bowiem wtedy właśnie nastąpiło naruszenie prawa. W związku z tym, że zmiana sposobu użytkowania przedmiotowego budynku nastąpiła jak już wyżej zostało wskazano przed majem 2004 roku, organ I instancji zobowiązany był do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty na podstawie art. 71 ustawy - Prawo budowlane, obowiązującego w brzmieniu sprzed wspomnianej nowelizacji. Zgodnie z ust. 3 powołanego artykułu w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. l, przepisy art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7 stosuje się odpowiednio.
Z uwagi na powyższe , wobec braku uzasadnionych zarzutów sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
a.tp.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło