II SA/Łd 569/21
WyrokWSA w Łodzi2021-08-25
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Robert Adamczewski, Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji, jeśli doręczenie tej decyzji odbyło się w trybie zastępczym, a strona kwestionuje prawidłowość tej procedury, w tym zastosowanie przepisów o szczególnym traktowaniu w okresie pandemii?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, stwierdzając, że organ II instancji nie rozważył prawidłowo kwestii wadliwości doręczenia decyzji organu I instancji w trybie zastępczym. Wady te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.Stan faktyczny
Strona D.J. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Wojewoda odmówił przywrócenia terminu, uznając, że uchybienie nastąpiło z winy strony, która nie odebrała decyzji doręczonej w trybie zastępczym. Strona skarżąca kwestionowała prawidłowość doręczenia zastępczego oraz zastosowanie przepisów pandemicznych. WSA w Łodzi uchylił postanowienie Wojewody, wskazując na potencjalne wady doręczenia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 sierpnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 sierpnia 2021 roku sprawy ze skargi D. J. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości uchyla zaskarżone postanowienie. B.A.
II SA/Łd 569/21
UZASADNIENIE
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. odmówił D.J. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...], wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej znak: [...] z [...] r. w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej, położonej w obrębie [...] miasta S., oznaczonej w rejestrze ewidencji gruntów numerem działki 357, stanowiącej własność D.J., dla której w Wydziale Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w S. prowadzona jest księga wieczysta nr [...], poprzez zezwolenie A S.A. z siedzibą w L. na rozbiórkę istniejącej oraz budowie po jej trasie nowej napowietrzanej linii elektroenergetycznej WN 110 kV relacji S. – J. – B. Ograniczenie dotyczy pasa technologicznego o długości 91,21 m, szerokości 10,00 m i łącznej powierzchni 912,29 m2. Przebieg linii elektroenergetycznej oraz granice pasa technologicznego przedstawia mapa stanowiąca integralną część decyzji.
Jak wynika z uzasadnienia postanowienia Starosta [...], wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej decyzją z [...] r. znak: [...] orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej, położonej w obrębie [...] miasta S., oznaczonej w rejestrze ewidencji gruntów numerem działki 357, stanowiącej własność D.J., dla której w Wydziale Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w S. prowadzona jest księga wieczysta nr [...], poprzez zezwolenie A S.A. z siedziba w L. na rozbiórkę istniejące oraz budowie po jej trasie nowej napowietrzanej linii elektroenergetycznej WN 110 kV relacji S. – J. – B. Ograniczenie dotyczy pasa technologicznego o długości 91,21 m, szerokości 10,00 m i łącznej powierzchni 912,29 m2. Przebieg linii elektroenergetycznej oraz granice pasa technologicznego przedstawia mapa stanowiąca integralną część decyzji.
W piśmie z 12 listopada 2020 r. D.J., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z [...] r. znak: [...]. Wniosek zawierał jednocześnie odwołanie od ww. decyzji organu.
Organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Decyzja Starosty [...] została doręczona D.J. w trybie doręczenia zastępczego na postawie art. 44 k.p.a.
Powyższy sposób doręczenia znajduje zastosowanie w przypadku niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 k.p.a. (doręczenie pisma adresatowi w miejscu zamieszkania, miejscu pracy, w lokalu organu administracji lub innym miejscu, gdzie zastanie się adresata) lub art. 43 k.p.a. (doręczenie dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi). W takim przypadku operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w art. 44 § 1 k.p.a., umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie 7 od pierwszego zawiadomienia, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, tj. z upływem 14 dnia liczonego od pierwszego zawiadomienia, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.)
Przepis art. 44 § 4 K.p.a. konstruuje fikcje prawną doręczenia, z której wynika domniemanie skuteczności doręczenia pisma w trybie określonym w art. 44 § 1-4 k.p.a., pomimo że oczywiste jest, że pismo takie fizycznie nie dotarło do rąk adresata w terminie określonym w art. 44 § l K.p.a. Doręczenie dokonane na podstawie powołanego przepisu stwarza domniemanie prawne skutecznego doręczenia pisma oparte na założeniu, że strona mogła zapoznać się z pismem awizowanym, a jeśli tego nie uczyniła, to nastąpiło to z przyczyn zawinionych lub niezawinionych leżących po jej stronie. Domniemanie prawne doręczenia pisma z zastosowaniem fikcji prawnej doręczenia jest niewzruszalne w tym sensie, że nie można skutecznie wykazywać, że treść pisma nie dotarła do wiadomości adresata. Jest to bowiem przewidywany i dopuszczalny skutek zastosowania tej instytucji.
Decyzja Starosty [...], zgodnie z pieczęciami i adnotacjami umieszczonymi na kopercie, potwierdzonymi następnie pismem Poczty Polskiej S.A. z 24 marca 2021 r., została pierwszy raz awizowana 10 czerwca 2020 r., zawiadomienie powtórne datowano na 19 czerwca 2020 r. Natomiast zwrot przesyłki został dokonany dnia 26 czerwca 2020 r.
Wojewoda dodał, że określając kodeksowy termin 14 dni przewidziany na skorzystanie ze środka zaskarżenia decyzji, należało wziąć pod uwagę treść przepisu art. 98 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz.695), który wszedł w życie 18 kwietnia 2020 r.
Zgodnie z jego brzmieniem, obowiązującym do dnia 19 sierpnia 2020 r., nieodebranych pism podlegających doręczeniu za potwierdzeniem odbioru przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, których termin odbioru określony w zawiadomieniu o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru przypadał w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, nie można uznać za doręczone w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz przed upływem 14 dni od dnia zniesienia tych stanów (ust. 1).
Zasady, zgodnie z którymi pisma nadawane przez organ administracji publicznej uznaje się za doręczone, zostały przewidziane w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 1423), który stanowi, iż przesyłki, o których mowa w art. 98 ust. 2 pkt 4 lit. d) ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (to jest przesyłki wysyłane do i przez organ administracji publicznej), ustawy zmienianej wart. 5, niedoręczone przed dniem wejścia wżycie niniejszej ustawy, uznaje się za doręczone po upływie 14 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Z uwagi, iż art. 5 i art. 11 ustawy o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw weszły w życie z dniem ogłoszenia (na podstawie art. 13 pkt 5 tej ustawy), tj. 20 sierpnia 2020 r., tym samym nieodebrane pisma, zostaną uznane za doręczone po upływie 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 24 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw, w części dotyczącej przepisów art. 5 i art. 11. Skoro zatem dniem ogłoszenia ustawy był 20 sierpnia 2020 r., więc pisma niedoręczone przed dniem wejścia w życie ww. ustawy należy uznać za doręczone z mocy prawa z dniem 4 września 2020 r. Taki skutek wynika bowiem z regulacji wskazanej w art. 13 pkt 5 tej ustawy.
W świetle powyższego, należy przyjąć, że decyzja Starosty [...] nr [...] z [...] r. została skutecznie doręczona w dniu 4 września 2020 r. Czternastodniowy termin upłynął 18 września 2020 r.
Bezspornym jest w okolicznościach sprawy, że do wskazanej daty odwołanie nie zostało złożone.
W świetle art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia (art. 59 § 2 k.p.a.).
Wnosząc o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z [...] r., radca prawny P.Z,, podniósł, że organ I instancji nie dokonał skutecznego doręczenia korespondencji, a w tym zakresie strona złożyła skargę na listonosza do właściwego urzędu pocztowego.
W przepisie art. 58 § l i 2 k.p.a. zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu. Należą do nich: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie przez zainteresowanego prośby o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin. Aby przywrócić niedochowany termin do dokonania czynności procesowej konieczne jest łączne spełnienie wymienionych warunków, a niespełnienie jednego z nich wyklucza przywrócenie terminu.
W kontekście wniesienia w sprawie odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, należy uznać, że zaistniały przesłanki formalne przepisu art. 58 § 2 k.p.a. Jednakże nie jest to wystarczające, aby przychylić się do prośby wnioskodawcy. Niezbędnym jest bowiem jednoczesne zaistnienie przewidzianej w art. 58 § 1 k.p.a. przesłanki braku winy. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.
Dokumentacja zgromadzona w niniejszej sprawie wskazuje na nieodebranie żadnego z kierowanych do D.J. pism w zakresie prowadzonego przez Starostę [...] postępowania, a także żadnego z pism kierowanych do D.J. przez inwestora na etapie rozmów w zakresie udostępnienia nieruchomości, pomimo dwukrotnej awizacji tych pism. Nadmienić należy, że korespondencja w tym zakresie odbywała się w okresie od 4 października 2019 r. do [...] r.
Nie sposób zatem przyjąć, że problem doręczenia korespondencji leży po stronie doręczyciela korespondencji, tj. Poczty Polskiej. Takiej oceny organu odwoławczego nie zmieniają także, przedstawione przez stronę skarżącą, zastrzeżenia w zakresie adnotacji wykonanej przez listonosza na pozostawionym "awizo", tj. że zostało ono umieszczone na drzwiach adresata, co zdaniem strony skarżącej nie było możliwe.
Skarżący, nie odbierając korespondencji wydanej na przestrzeni od 4 października 2019 r. do [...] r., zdaniem organu odwoławczego, nie zadbał w sposób właściwy o swoje interesy, poprzez skuteczne zabezpieczenie sposobu odbioru korespondencji, tj. powinien był podjąć stosowne działania w celu uniknięcia skutków braku posiadania wiedzy o prawidłowo doręczonej, również w trybie zastępczym na podstawie art. 44 k.p.a. decyzji Starosty [...], wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej nr [...] z [...] r., czego nie uczynił.
Tym samym organ II instancji nie daje wiary wyjaśnieniom zawartym w piśmie z 12 listopada 2020 r. D.J., reprezentowanego przez radcę prawnego P.Z. Zdaniem Wojewody [...] uchybienie terminu do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji nastąpiło z winy skarżącego.
W wyroku z dnia 30 kwietnia 2020 r. w sprawie sygn. I OSK 2522/19 Naczelny Sąd Administracyjny, stojąc na stanowisku, że przesłanką podstawową jest uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez winy wnoszącego o przywrócenie terminu, wyjaśnił, że przesłanka ta wystąpi, gdy strona wykaże, że przy dołożeniu należytej staranności nie było możliwe jego zachowanie z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Sytuacja taka w opisanym stanie jednak nie miała miejsca.
Składy orzekające sądów administracyjnych opowiadają się za twierdzeniem, że brak winy w uchybieniu terminu zachodzi tylko wtedy, gdy terminowe dokonanie czynności procesowej okazało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, przy wykorzystaniu największego nawet wysiłku (np.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 12 marca 2020 r. sygn. akt II SA/Rz 846/19). Nie można stwierdzić, by w istocie przeszkoda taka wystąpiła w niniejszej sprawie.
Nie zostały zatem spełnione przesłanki do przywrócenia terminu do dokonania powyższej czynności.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi D.J., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, zaskarżył postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 24 maja 2021 r. Ponadto z uwagi na pouczenie w postanowieniu z dnia [...] r. o odmowie przywrócenia terminu o możliwości złożenia skargi na w/w postanowienie, które w ocenie strony jest błędne (niedopuszczalne zaskarżenie postanowienia wpadkowego), skarżący wniósł również skargę na podstawie art. 50 § 1 w zw. z art. 52 § 1 w zw. z art. 53 § 1 i w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., na postanowienie z dnia [...] r., ewentualnie wniósł o objęcie szczególną kontrolą sądowoadministracyjną postanowienia z dnia [...] r.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, tj.: art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r. poprzez jego zastosowanie pomimo braku podjęcia rokowań przez wnioskodawcę, opierając się wyłącznie na podstawie dokumentacji otrzymanej od wnioskodawcy w zakresie rzekomo potwierdzonych z właścicielem nieruchomości negocjacji w sprawie uzyskania zgody na przeprowadzenie inwestycji, art. art. 78 w zw. z art. 59 k.p.a. poprzez pozbawienie możliwości złożenia zażalenia w trybie dwuinstancyjnego postępowania w zakresie odmowy przywrócenie terminu i wydanie takiego rozstrzygnięcia po raz pierwszy przez organ II instancji, przy przyjęciu, iż organ I instancji w sposób domniemany przywrócił termin do złożenia odwołania przekazując je organowi II instancji;
2. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: art. 10 § 1 i 2 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez niewezwanie strony do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, w tym m.in. pisma Poczty Polskiej z dnia 24 marca 2021 r., które zostało przywołane w uzasadnieniu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, o którym to piśmie strona nie wiedziała. Organ pozbawił tym samym stronę możliwości czynnego udziału w postępowaniu. Co więcej, wnioskodawca nie mając prawomocnie zakończonych postępowań, w tym m.in. decyzji w sprawie odmowy zatwierdzenia projektu robót geologicznych, dokonał już prac na nieruchomości, a wszelkie kolejne czynności podejmuje w celu usankcjonowania swoich bezprawnych działań, art. 134 k.p.a. poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w oparciu o wydane w dniu [...] r. postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy strona uprawdopodobniła, iż zachodzą okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, art. 44 § k.p.a. poprzez przyjęcie, iż doszło do prawidłowej awizacji przesyłki kierowanej do skarżącej, podczas gdy na formularzu przesyłki zawierającej Decyzję Starostwa Powiatowego w S. umieszczono zapis "zawiadomienie o tym umieściłem na drzwiach mieszkania adresata", co nie było możliwe (okoliczność wielokrotnie podnoszona przez stronę). Zgodnie z tym nie sposób przyjąć, iż procedura doręczenia zastępczego została przeprowadzona w prawidłowy sposób, art. 58 § 1 i 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż strona zainteresowana nie uprawdopodobniła braku swojej winy. Brak winy zainteresowany winien uprawdopodobnić, a nie udowodnić, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu tego postępowania, art. 7 i 77 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia pomimo niezbadania należycie okoliczności podjęcia rzekomych rokowań przez wnioskodawcę, w tym legitymacji osób składających oświadczenia w tym zakresie, charakter podejmowanych czynności, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę dowodu z dokumentów, iż nie budzą one wątpliwości i nie uprawdopodabniają niedoręczenia skutecznego awiza przesyłki, w postaci adnotacji listonosza na ZPO, w świetle wyjaśnień strony i ustosunkowania się Poczty Polskiej S.A, pomimo, że oba dokumenty są wzajemnie sprzeczne i niespójne w zakresie miejsca pozostawienia przesyłki i wyjaśnień Poczty Polskiej tej rozbieżności. ZPO bowiem przy pkt 3 zawiera wykropkowane miejsca, a okoliczności doręczenia powinny być zaznaczone tak jaką miejsce w rzeczywistości, a nie jak "jedna z dostępnych opcji". Powyższa niespójność dokumentu z ZPO potwierdzona przez wyjaśnienia strony i Poczty Polskiej S.A. uprawdopodabnia niedoręczenie przesyłki i awiza, gdyż nie umieszczono zawiadomienia w skrzynce oddawczej adresata, art. 80 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy na organie spoczywa obowiązek zbadania na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, w szczególności czy rokowania zostały faktycznie podjęte i były prowadzone przez upoważnione osoby, art. 6 i 8 k.p.a. ze względu na prowadzenie postępowania w sposób tendencyjny i jednostronny z pominięciem stron, ich twierdzeń i interesów, art. 59 § 1 i 2 k.p.a poprzez niewydanie rozstrzygnięcia przez organ I instancji i pozbawienia postępowania dwuinstancyjnego w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenia uchybienia do wniesienia odwołania.
Podnosząc tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie co do istoty sprawy, tj. o odmowie ograniczenia sposobu korzystania z gruntu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w postanowieniu z [...] r., nr [...] i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest z punktu widzenia kryterium legalności. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
W wyniku kontroli sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienia uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.); stwierdza nieważność aktu w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części sąd skargę oddala w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.).
Należy przy tym podkreślić, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody [...]ego z dnia [...] r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 58 k.p.a. stanowiący, iż w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2).
Zgodnie natomiast z art. 59 § 1 k.p.a. o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. Jednocześnie w świetle § 2 tego artykułu o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.
Tytułem wyjaśnienia wątpliwości autora skargi wspomnieć należy, że użyte w art. 59 § 2 k.p.a. sformułowanie "postanawia ostatecznie" wskazuje, że od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) lub zażalenia, zażalenie nie przysługuje. Postanowienie takie, jako kończące postępowanie, podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego, stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2015 r., I OSK 1110/13, CBOSA - orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z treści wskazanego powyżej przepisu wynika, że o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania można mówić dopiero wówczas gdy wniesienie odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu. Natomiast z uchybieniem terminu do złożenia odwołania mamy do czynienia w sytuacji, gdy termin ten rozpoczął swój bieg.
W przypadku bowiem, gdy decyzja organu administracji publicznej doręczana jest stronom, termin do wniesienia odwołania biegnie od daty prawidłowego doręczenia decyzji.
Wyrokiem o sygn. akt II SA/Łd 568/21 tut. Sąd uchylając postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. podał w wątpliwość prawidłowość doręczenia decyzji Starosty [...], wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej znak: [...] z [...] r. w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej.
Wobec powyższego organ winien rozważyć, czy w niniejszej sprawie można mówić o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, jak również, czy można rozważać kwestię przywrócenia bądź odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że wydanie zaskarżonego postanowienia nastąpiło z naruszeniem art. 58 § 1 k.p.a. wobec niedostrzeżenia przez Wojewodę [...] wadliwości przy doręczeniu skarżącemu decyzji, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło