II SA/Łd 728/07

WyrokWSA w Łodzi2008-04-08

Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Czesława Nowak-Kolczyńska, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana, gdy wniosek złożył jeden ze wspólników spółki cywilnej, a organy administracji nie ustaliły prawidłowo stron postępowania i nie zapewniły wszystkim stronom czynnego udziału w postępowaniu?
Ratio decidendi
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, nieprawidłowo oznaczając adresata decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, gdyż nie ustaliły prawidłowo stron postępowania (spółka cywilna nie ma osobowości prawnej, a stronami są wszyscy wspólnicy). Ponadto, nie zapewniono wszystkim stronom czynnego udziału w postępowaniu, w tym w fazie uzgodnień, co stanowi naruszenie przepisów procesowych, dające podstawę do wznowienia postępowania. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. L.-J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowo-usługowego. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące niezgodności z planami miejscowymi, naruszenia przepisów k.p.a. oraz wadliwości decyzji. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji z uwagi na naruszenia proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz A. L.-J. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. L.-J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz A. L.-J. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł. – działając na podstawie art. 59 ust. 1 i 2, art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27.marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14.czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm., cytowanej dalej jako k.p.a.) - po rozpatrzeniu wniosku P.K. z dnia 6.grudnia 2006 roku, prowadzącego działalność gospodarcza pod nazwą s.c. A w Ł., ustalił warunki zabudowy dla inwestycji, polegającej na budowie pawilonu handlowo-usługowego (o powierzchni sprzedaży do 200 m2) wraz ze zjazdem z drogi wewnętrznej - ul. A, komunikacją wewnętrzną, miejscami postojowymi oraz infrastrukturą techniczną, przewidzianej do realizacji w Ł., przy ul. B, na działkach o numerach [...] oraz fragmencie działki nr [...] w obrębie [...]. Od decyzji organu I instancji odwołanie złożyła A. L. – J., właścicielka nieruchomości sąsiedniej, żądając jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, bądź stwierdzenia nieważności decyzji, na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. w związku z art. 16 k.p.a. i art. 21 i 29 ustawy z dnia 24.października 1974 roku Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.). Zaskarżonej decyzji zarzuciła nadto naruszenie przepisów art.art. 6, 7, 8, 9 i 10 k.p.a. w związku z art. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu podniosła, że ustalenie warunków zabudowy nie koresponduje z ustaleniami planów miejscowych, dotychczas obowiązujących, a przede wszystkim jest niezgodne z treścią decyzji ostatecznej z dnia [...], nr [...] o zatwierdzeniu planu realizacyjnego pod budowę m.in. parkingu na osiedlu C. – Z.. Na tym terenie parking jak dotąd nie został zrealizowany. Odwołująca wskazała nadto, że planowany pawilon handlowy przesłoni front jej budynku, w którym aktualnie trwają prace budowlane w związku z potrzebami prowadzonej przez nią działalności gospodarczej (apteki). Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 59 ust. 1 i art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12.października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz. U. z 2001 roku, nr 79, poz. 856 ze zm.) – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazało, iż wobec alternatywnie sformułowanych żądań odwołującej, przyznało pierwszeństwo trybowi odwoławczemu, jako gwarantującemu stronie dalej idącą ochronę prawną. Postępowanie odwoławcze polega bowiem na ponownej analizie sprawy od początku, tymczasem tryb nieważnościowy ogranicza jej badanie do wybranych, wskazanych w ustawie aspektów. Jest to znacznie węższy zakres kontroli, który wchodzi w grę zasadniczo w odniesieniu do decyzji ostatecznych. Dlatego też w niniejszej sprawie, żądanie strony potraktowano jako odwołanie, zgodnie z jej wnioskiem alternatywnym. Odnosząc się do meritum sprawy, organ odwoławczy podniósł, iż przeprowadzone przez Prezydenta Miasta Ł. postępowanie wykazało, że objęta wnioskiem inwestycja spełnia wszystkie z wymienionych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym warunków, tj.: 1) sąsiadująca z terenem inwestycji nieruchomość jest zabudowana zabudową usługową, co pozwala na ustalenie wymagań dla zabudowy planowanej (warunek dobrego sąsiedztwa); 2) teren ma dostęp do drogi publicznej (do ul. C przez ul. A); 3) projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla planowanego zamierzenia; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolne i nieleśne (działki objęte wnioskiem są sklasyfikowane jako grunty budowlane B), 5) inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Zatem, w ocenie organu II instancji, istnieją przesłanki, warunkujące możliwość realizacji planowanego zamierzenia inwestycyjnego na objętym wnioskiem inwestora terenie. Odnosząc się do zarzutów odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że organy administracji publicznej, rozstrzygają sprawę administracyjną wg stanu faktycznego i prawnego na dzień orzekania. Zatem ani organ I instancji, ani organ odwoławczy, nie mogły brać pod uwagę poprzednio obowiązujących planów miejscowych oraz decyzji wydanych w poprzednim stanie prawnym a niewykonanych. Z tej przyczyny nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego z 1977 roku dla budowy parkingu osiedlowego, bowiem decyzja ta wygasła. Z kolei, co do wyrażonych w odwołaniu wątpliwości, wynikających z obawy przed negatywnym wpływem planowanej inwestycji na nieruchomość sąsiednią, organ odwoławczy wskazał, że decyzja o warunkach zabudowy przesądza jedynie o dopuszczalności realizacji, objętej wnioskiem, inwestycji. Warunki owej dopuszczalności na terenie, na którym nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, ustanawia ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisy odrębne. Niewątpliwie, decyzja o warunkach zabudowy winna zawierać postanowienia, dotyczące ochrony osób trzecich. Zakres tej ochrony jest jednak inny w porównaniu z kolejnym etapem procesu inwestycyjnego – postępowaniem o pozwolenie na budowę. W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy organy orzekające nie mogą wkraczać w kompetencje organu, wydającego pozwolenie na budowę, do którego należy ocena, czy projektowany obiekt z uwagi na jego usytuowanie, nie będzie stanowił uciążliwości dla nieruchomości sąsiedniej, w stopniu naruszającym zasady, wynikające z odpowiednich przepisów prawa budowlanego. Zakres ochrony osób trzecich, przewidziany został adekwatnie do etapu postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Dalej idąca ochrona osób trzecich, wchodzić będzie zaś w grę na kolejnym etapie procesu inwestycyjnego - w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Na powyższą decyzję organu II instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła A. L. – J., powtarzając w głównej mierze argumenty, zawarte we wniesionym uprzednio odwołaniu. Wskazała w szczególności, iż zaskarżona decyzja zawiera wadę, wymienioną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Organ nie powinien był bowiem wydawać decyzji o warunkach zabudowy do czasu, w którym nie zmieniono, za zgodą stron, decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego w części, dotyczącej usytuowania parkingu i nie uchylono jej. Podniosła również, że na realizację przedmiotowej inwestycji (osiedla) dokonywano wywłaszczeń, zaś niezrealizowanie celu wywłaszczenia rodzi obowiązek zwrotu wywłaszczonych nieruchomości byłym właścicielom. Dodatkowo wskazała, że sprawa projektowanej inwestycji nie pozostaje w zgodzie z przepisami odrębnymi, dotyczącymi lokalizacji wjazdu i drogi dojazdowej do inwestycji na rurociągu cieplnym o parametrach 2 x Ø 600, czyli magistrali centralnego ogrzewania, dostarczającej ciepło do osiedla mieszkaniowego, a także magistrali wodociągowej Ø 300 w zachodniej części działki. W związku z tym większa część powierzchni działek przeznaczona była na zieleń urządzoną. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty. W piśmie z dnia 11.września 2007 roku pełnomocnik uczestnika postępowania P.K. wniósł o oddalenie skargi, wskazując iż powołana przez skarżącą decyzja, zatwierdzająca plan realizacyjny osiedla, obejmowała zagadnienia zasadniczo odmienne od tych, regulowanych decyzją o warunkach zabudowy. Skoro ustawa o planowaniu przestrzennym nakładała na inwestora obowiązek uzyskania planu realizacyjnego w oparciu o obowiązujące plany zagospodarowania przestrzennego, a w ich braku na podstawie wytycznych udzielonych przez właściwy organ planowania przestrzennego, natomiast decyzja o warunkach zabudowy, według obecnych przepisów pełni funkcję miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie można podnosić, że obie wskazane decyzje regulują tą samą materię. Kwestie, regulowane decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny inwestycji, dotyczą bowiem zagadnień z zakresu prawa budowlanego, stanowiąc etap procesu budowlanego. Natomiast skarżona decyzja o warunkach zabudowy jest wydawana na etapie wcześniejszym. W tym stanie rzeczy, wobec rozbieżności substratu (braku tożsamości przedmiotu decyzji) obu decyzji administracyjnych zarzut powagi sprawy rozstrzygniętej jest, w ocenie pełnomocnika, całkowicie chybiony. Ponadto w sprawie nie zachodzi również wymagana dla zasadności zarzutu powagi rzeczy rozstrzygniętej, tożsamość podmiotu. Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 8.kwietnia 2008 roku, pełnomocnik uczestnika postępowania, P.K. oświadczył, iż w niniejszej sprawie reprezentuje wyłącznie tegoż uczestnika (stronę postępowania administracyjnego), nie wnosi natomiast o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika P. Z., nie będącego stroną postępowania przed organami. Udzielone przezeń pełnomocnictwo zostało natomiast złożone do akt sądowych wyłącznie przez pomyłkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie z powodu zarzutów, podniesionych w jej treści. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, że zaskarżone orzeczenie narusza przepisy postępowania administracyjnego w stopniu określonym w powołanym wyżej przepisie, stanowiąc nadto podstawę do żądania wznowienia postępowania. W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż organy administracji w sposób nieprawidłowy oznaczyły w niniejszej sprawie adresata decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Jest bezspornym, iż wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy został złożony i podpisany przez P.K. – jednego ze wspólników spółki cywilnej A. Wniosek nie pochodził natomiast od drugiego ze wspólników w/w spółki – P. Z. Organy administracji potraktowały natomiast wniosek P. K. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jako wniosek spółki, doręczając wszelkie rozstrzygnięcia P. K., jako jej "reprezentantowi". Takie postępowanie organów uznać należy za wadliwe i nie mające umocowania w przepisach postępowania administracyjnego. Zważyć bowiem należy, iż zgodnie z treścią art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes lub obowiązek. Wśród podmiotów, które mogą mieć status strony, art. 29 k.p.a. wymienia osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej. Istotne przy tym jest, iż spółka prawa cywilnego (uregulowana w przepisach art. 860 i następnych ustawy z dnia 23.kwietnia 1964r. Kodeks cywilny /Dz.U. nr 16, poz. 93 ze zm./) nie ma osobowości prawnej. Podmiotem praw i obowiązków w sferze stosunków zewnętrznych są wszyscy jej wspólnicy. Osobą prawną jest bowiem jedynie jednostka organizacyjna wyposażona z mocy przepisów prawa w osobowość prawną, wyrażającą się w specjalnej zdolności prawnej i odpowiadającej jej zdolności do czynności prawnych, dokonywanych przez organy osoby prawnej. Zatem adresatem decyzji w niniejszej sprawie nie może być spółka cywilna A "reprezentowana" przez P.K. Decyzja administracyjna, kierowana do spółek cywilnych oprócz nazwy spółki powinna wymieniać osoby fizyczne - wszystkich wspólników, wchodzących w skład spółki (por. wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16.marca 2005 roku, sygn. akt VII SA/Wa 127/04, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny Lex nr 189055; B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania Administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2008, str. 243) W świetle powyższego uznać należy, iż organy administracji, prowadząc postępowanie powinny przyjąć alternatywnie, że stroną niniejszego postępowania (inwestorami) są obaj wspólnicy spółki cywilnej A., wzywając przy tym P.Z. do podpisania wniosku o ustalenie warunków zabudowy, lub też, o ile nie wyrazi on woli działania w sprawie w tym charakterze, uznać, iż wniosek ten pochodzi wyłącznie od P.K., działającego we własnym imieniu, jako osoba fizyczna. Prawidłowe ustalenie strony postępowania administracyjnego, a w konsekwencji prawidłowe oznaczenie adresata decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia procesowego charakteru i funkcji pojęcia strony w postępowaniu administracyjnym. Poprzestanie na oznaczeniu nazwy, pod którą osoba fizyczna (czy też kilka osób fizycznych) prowadzi działalność gospodarczą, bez wymienienia imienia i nazwiska tej osoby (lub osób), powoduje konieczność przyjęcia, iż doszło do naruszenia bezwzględnego wymogu, jakiemu powinna odpowiadać decyzja, tj. wymogu właściwego oznaczenia strony, do której adresowana jest decyzja - art. 107 § 1 kpa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 19.maja 2005 roku, sygn. akt II SA/Op 15/04, ZNSA nr 2006/1/118). Dodatkowo, pozbawienie P.Z. prawa uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym, zakończonym zaskarżoną decyzją oraz skierowanie decyzji do spółki cywilnej, której jest wspólnikiem należy postrzegać w kategoriach naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Niezależnie od powyższego, przeprowadzone postępowanie administracyjne dotknięte jest szeregiem uchybień, związanych ze sporządzeniem analizy urbanistycznej oraz projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Nie jest bowiem jasne przez kogo projekt tejże decyzji został sporządzony, okoliczność ta ma natomiast znaczenie o tyle, iż projekt decyzji o ustaleniu warunków zabudowy może sporządzić wyłącznie osoba, mająca odpowiednie przygotowanie zawodowe. Za osobę z takim przygotowaniem uważa się, w myśl art. 60 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, urbanistę lub architekta, wpisanego na listę izby samorządu zawodowego urbanistów lub architektów, działających na podstawie ustawy z dnia 15.grudnia 2000 roku o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa i urbanistów (Dz. U. z 2001 roku nr 5, poz. 42). W przedmiotowej sprawie brak jest stosownych adnotacji na wskazanym dokumencie, co uniemożliwia ocenę zachowania wymogu, zawartego w cytowanym przepisie. Ponadto zauważyć należy, iż w sprawie występują rozbieżności co do funkcji planowanej inwestycji. Niezrozumiałe są w szczególności lakoniczne zapisy zawarte w części tekstowej analizy urbanistycznej. Z określonego - we wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy oraz w samej decyzji o warunkach zabudowy - przedmiotu planowanej inwestycji wynika, iż jest to budowa budynku handlowo-usługowego. Tymczasem w analizie tekstowej wskazano, iż dominującą funkcją obszaru objętego analizą jest funkcja mieszkaniowa. Wobec takich zapisów nie można stwierdzić jednoznacznie, jakiego rodzaju inwestycji dotyczy znajdująca się w aktach sprawy analiza urbanistyczna. Rozbieżności te powinny być wyjaśnione przez organy administracji. Niewątpliwie bowiem treść decyzji o warunkach zabudowy nie może pozostawać w sprzeczności z wynikami analizy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6.listopada 2006 roku, sygn. akt IV SA/Wa 1190/06, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny Lex nr 302539). Godzi się też wspomnieć, iż analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu obejmować powinna określenie sposobu użytkowania obiektów budowlanych oraz zagospodarowania terenu jak również określenie w szczególności gabarytów, formy architektonicznej obiektów budowlanych, usytuowanie linii zabudowy oraz intensywność wykorzystania tereny. Tymczasem szczegółowych ustaleń w tym zakresie brak w części opisowej analizy urbanistycznej, znajdującej się w aktach sprawy. Za prawidłowo sporządzoną nie sposób też uznać części graficznej wspomnianej analizy, bowiem nie jest możliwe ustalenie w jaki sposób określone zostały granice obszaru analizowanego, w szczególności zaś czy obszar ten ustalony został zgodnie z treścią § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26.sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1588) Zwrócić należy również uwagę na fakt, iż w rozpatrywanej sprawie organy administracyjne nie zapewniły wszystkim stronom postępowania, należytych gwarancji procesowych. O wystąpieniu do właściwych organów uzgadniających projekt decyzji zawiadomiono jedynie P.K., nie zostały natomiast zawiadomione pozostałe strony postępowania. Podkreślenia wymaga zaś, iż zgodnie z treścią art. 53 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzgodnień, o których mowa powyżej, dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl przepisów art. 106 k.p.a., jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. Organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska, zawiadamia o tym stronę. Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie. Jak wynika z powyższego, organy administracji zobligowane są zapewnić stronom postępowania administracyjnego czynny udział w postępowaniu, wszczętym przed organem współdziałającym poprzez realizację obowiązku zawiadomienia stron o wystąpieniu do innego organu z żądaniem współdziałania. Podmioty te mają w postępowaniu przed organem współdziałającym te same uprawnienia procesowe, które służą im w postępowaniu administracyjnym (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2008, str. 510). Tym samym, z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. uniemożliwiono tym podmiotom czynny udział w postępowaniu administracyjnym (tj. w określonym jego stadium), choćby poprzez złożenie zażalenia na wydane, w wyniku współdziałania, postanowienia. Stosownie do treści art. 106 § 5 kpa, zajęcie stanowiska przez organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie, a brak jest przy tym podstaw do przyjęcia, iż pod pojęciem strony postępowania należy rozumieć, na tym etapie postępowania, jedynie wnioskodawcę. Należy podkreślić, iż uzgodnienia jako element postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, mimo że dokonywane przez organy współdziałające, nie mogą pozostawać poza kontrolą organu właściwego do ustalenia warunków zabudowy, gdyż determinują one treść i prawidłowość rozstrzygnięcia. W tym względzie, skład orzekający podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22.czerwca 2006 roku o sygn. akt II SA/Gd 536/05 (niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny Lex nr 203307), iż organ właściwy do wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy zobowiązany jest do ustalenia, czy postanowienia o uzgodnieniu zostały doręczone w trybie art. 106 kpa stronom postępowania. Ze względu zatem na powyższe uchybienia, konieczne było wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, jako naruszających przepisy prawa procesowego, w sposób mogącym mieć wpływ na wynik sprawy oraz stanowiącym podstawę do wznowienia postępowania. Stwierdzenie uchybienia proceduralnego zwalnia sąd z obowiązku szczegółowego ustosunkowywania się do wywodów zaskarżonej decyzji oraz do zarzutów skargi, tym niemniej zwrócić należy uwagę, iż nie jest zasadny zarzut skarżącej, jakoby w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przez organy zasady powagi rzeczy rozstrzygniętej (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). Okoliczność podnoszona przez skarżącą, iż ustalenie warunków zabudowy nie koresponduje z ustaleniami planów miejscowych, dotychczas obowiązujących, a przede wszystkim jest niezgodne z treścią decyzji ostatecznej o zatwierdzeniu planu realizacyjnego z dnia [...], nr [...] pod budowę parkingu na osiedlu C. - Z. – pozostaje bez znaczenie w rozpoznawanej sprawie. Jak słusznie bowiem zauważyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustawa - Prawo budowlane z 24.października 1974 rok utraciła moc z dniem 1 stycznia 1995 roku. Ponadto uchylające ją przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane nie zawierały żadnych regulacji przejściowych w odniesieniu do decyzji zatwierdzających plany realizacyjne inwestycji. Przyjąć zatem należy, że wskazane decyzje przestały obowiązywać jako nieznane nowej ustawie. Nadto, w myśl art. 21 ust. 4 zd. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 roku, zatwierdzenie planu realizacyjnego traci ważność, jeżeli inwestor nie uzyskał prawa do terenu lub je utracił, albo w ciągu jednego roku od zatwierdzenia tego planu nie wystąpił o pozwolenie na budowę. W rozpoznawanej sprawie, decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, na która powołuje się skarżąca, wydana została, jak podnosi (bowiem decyzja ta nie została przezeń złożona do akt sprawy) w 1977r. Inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę na jej podstawie, w części obejmującej budowę parkingu, zatem decyzja w tym zakresie wygasła. Kwestia ewentualnego niezrealizowania celu, na jaki nieruchomość została wywłaszczona w 1983r. wykraczała natomiast poza zakres badanej sprawy, pozostając bez wpływu na ocenę prawną zaskarżonej decyzji. Kwestie posadowienia obiektu i związanego z tym jego oddziaływania na przebiegające przez teren działki magistralę wodociągową oraz ciepłociąg, będą natomiast podlegały szczegółowemu badaniu na etapie pozwolenia na budowę. Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie obejmuje bowiem szczegółowego sytuowania budynków czy innego rodzaju obiektów budowlanych na działce, przesadzając jedynie o dopuszczalności lokowania określonej inwestycji na danym terenie. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit b i c p.p.s.a w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...], uznając to za konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzono zaś od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej, zwrot kosztów postępowania w kwocie równej uiszczonemu przezeń wpisowi sądowemu. Wobec charakteru rozstrzygnięcia (nie podlegającego wykonaniu i nie nadającego się do wykonania) za bezprzedmiotowe uznano natomiast orzekanie w sprawie jego wykonania w trybie art. 152 p.p.s.a. A.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło