II SA/Łd 742/17
WyrokWSA w Łodzi2017-12-19
Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Joanna Sekunda-Lenczewska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy, może nałożyć na stronę obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej, która ma stanowić podstawę do uzgodnień z organem i wydania przez niego postanowienia, zastrzegając sobie tym samym prawo do dalszego zajmowania się sprawą?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., nie może nakładać na stronę obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej, która ma stanowić podstawę do uzgodnień z organem i wydania przez niego postanowienia, ponieważ tym samym zastrzega sobie prawo do dalszego zajmowania się sprawą, co narusza zasadę dwuinstancyjności i kompetencje organu odwoławczego. W takiej sytuacji organ powinien rozważyć zastosowanie art. 136 K.p.a. lub uchylić decyzję pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej współwłaścicielom budynku mieszkalnego wykonanie obowiązków w zakresie ochrony przeciwpożarowej, w tym dostosowania schodów do wymogów techniczno-budowlanych oraz doprowadzenia do sprawności przewodów kominowych. Organ odwoławczy uchylił częściowo decyzję organu pierwszej instancji, nakładając obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej w celu uzgodnienia rozwiązań zamiennych dotyczących schodów. Skarżąca zarzuciła organom brak odniesienia się do wszystkich zarzutów, niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz nieuwzględnienie interesu społecznego i obywateli, a także brak ustalenia, czy budynek może funkcjonować w obecnym kształcie i czy obecne schody zagrażają bezpieczeństwu pożarowemu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 grudnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2017 roku sprawy ze skargi K. R. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania obowiązków w budynku mieszkalnym związanych z ochroną przeciwpożarową uchyla zaskarżoną decyzję. LS
[...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...], po rozpoznaniu odwołania B. I., K. R. i G. P., uchylił w części decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...], nr [...] i orzekł w tym zakresie.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:
W dniu [....] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w Ł. przeprowadził czynności kontrolno – rozpoznawcze w zakresie ochrony przeciwpożarowej w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się przy ul. A 15 w Ł. W protokole zastrzeżono, że od 1911 roku nie było żadnego wypadku z tytułu występujących parametrów schodów drewnianych. Ponadto złożono pisemne oświadczenie, że zalecenia naprawcze zalecone przez kominiarza będą zrealizowane i dopilnowane przez właścicieli nieruchomości.
W tej sytuacji Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w Ł. wydał w dniu [...] decyzję, w której nakazał współwłaścicielom budynku mieszkalnego wielorodzinnego B. I., K. R. oraz G. P. wykonanie obowiązku:
1. dostosowania biegu schodów prowadzących na drugie piętro do lokalu mieszkalnego do wymogów określonych w przepisach techniczno-budowlanych tj. wykonanie schodów z materiałów niepalnych w klasie odporności ogniowej co najmniej R 30 oraz dostosowanie szerokości biegu tych schodów do szerokości min. 1,2 m zgodnie z § 68 ust. 1 i § 249 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2015 roku, poz. 1422, dalej jako: "rozporządzenie"). Podstawa prawna: § 16 ust. 1 i 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. nr 109, poz. 709, dalej jako: "rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej") oraz § 68 ust. 1 i § 249 ust. 3 rozporządzenia w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przeciwpożarowej z dnia 24 sierpnia 1991 roku (Dz. U. 2016, poz. 191, dalej jako: "u.o.p."). Termin wykonania: do dnia 31 października 2017 roku.
2. doprowadzenie do pełnej sprawności i przeprowadzić badania przewodów kominowych w budynku. Podstawa prawna: § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej w zw. z art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 290 ze zm.) oraz art. 26 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 roku w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. nr 74, poz. 836 ze zm.). Termin wykonania: do dnia 31 października 2017 roku.
W odwołaniu od powyższej decyzji B. I., K. R. oraz G. P. wskazały, iż widzą możliwości wykonania prac związanych z przebudową schodów prowadzących na II piętro z uwagi na bardzo drogi koszt takiej inwestycji oraz zbyt krótki termin do jej realizacji. Dodatkowo współwłaścicielki nieruchomości skierowały prośbę do organu pierwszej instancji o zastosowanie ekspertyzy technicznej i skierowanie do administrowanej nieruchomości rzeczoznawcy budowlanego oraz rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, którzy w ocenie stron zajmą stanowisko w sprawie.
[...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł., po rozpoznaniu odwołania B. I., K. R. i G. P., uchylił decyzję w zakresie pkt. 1 dotyczącego dostosowania szerokości biegów istniejących schodów klatki schodowej prowadzących na drugie piętro do lokalu mieszkalnego do wymogów określonych w przepisach techniczno – budowlanych, tj. wykonanie schodów z materiałów niepalnych w klasie odporności ogniowej co najmniej R30 oraz dostosowanie szerokości biegu tych schodów do szerokości min. 1,2 m i orzekł o obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej opracowanej przez rzeczoznawców: budowlanego i do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych w celu uzgodnienia przez organ drugiej instancji rozwiązań zamiennych z zakresu akceptacji istniejących biegów schodów zgodnie z trybem przewidzianym w zapisach § 2 ust. 3a rozporządzenia i złożenia do organu drugiej instancji, w terminie do dnia 31 grudnia 2017 roku oraz wykonania zaleceń z uzyskanego w powyższym trybie postanowienia [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. w terminie sześciu miesięcy od dnia otrzymania ww. postanowienia. Mocą wspomnianej decyzji organ drugiej instancji obowiązek zawarty w pkt. 2 decyzji organu pierwszej instancji pozostawił bez zmian.
W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż stosownie do art. 16 ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 roku, poz. 935), do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym z tym, że do tych postępowań stosuje się przepisy art. 96a - 96n Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że decyzja drugiej instancji rozstrzygana jest w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego obowiązujące przed dniem 1 czerwca 2017 roku.
Po zapoznaniu się z aktami sprawy oraz dokumentacją i przedłożonym odwołaniem organ drugiej instancji stwierdził, że odwołujące nie kwestionują ustaleń faktycznych poczynionych w dniu prowadzonej kontroli w budynku. Organ odwoławczy stwierdził również, że prawidłowo został ustalony stan faktyczny sprawy i prawidłowo dokonano subsumcji normy prawnej poprzez zastosowanie właściwych przepisów prawa materialnego w decyzji nakładającej obowiązki w pkt. 1 i 2 do wykonania na współwłaścicielki. Z mocy art. 4 ust 1 pkt 1, 4 i 5 u.o.p., odpowiedzialność za zapewnienie ochrony przeciwpożarowej dla budynku, obiektu budowlanego lub terenu spoczywa na współwłaścicielach, którzy są zobowiązani m. in. przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno – budowlanych, instalacyjnych i technologicznych, zapewnić osobom przebywającym w budynku, obiekcie budowlanym lub na terenie, bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji oraz przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej. Odpowiedzialnym za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.o.p., może być zatem wyłącznie podmiot posiadający zakres władania umożliwiający ich realizację.
Organ odwoławczy podkreślił, że organ pierwszej instancji w decyzji wskazał tryb postępowania w przypadku braku możliwości spełnienia obowiązków określonych w decyzji przez właścicieli obiektu. Organ II instancji mając pełną świadomość występujących w kontrolowanym budynku nieprawidłowości z zakresu ochrony przeciwpożarowej, których spełnienie może być niemożliwe do usunięcia wskazał również na możliwość zastosowania trybu przewidzianego w zapisach § 2 ust. 3a rozporządzenia. Skorzystanie z tego trybu jest możliwe przy dostosowaniu obiektów istniejących stosownie do wskazań zawartych w ekspertyzie technicznej właściwej jednostki badawczo rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.
Organ odwoławczy po analizie całości materiału dowodowego uchylił w części decyzję pierwszej instancji w zakresie obowiązku określonego w pkt 1 i orzekł sporządzenie ekspertyzy technicznej przez ww. rzeczoznawców wraz ze złożeniem stosownego wniosku przez współwłaścicielki do [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. i wykonania zaleceń z uzyskanego w powyższym trybie postanowienia [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł., w terminie sześciu miesięcy od dnia otrzymania ww. postanowienia.
Jednocześnie organ pouczył odwołujące, że istnieje możliwość wystąpienia do organu drugiej instancji o prolongatę terminu na wykonanie zaleceń zawartych w postanowieniu, wówczas gdy wyjdą na jaw nowe istotne okoliczności nie znane organowi.
Zaakceptowanie istniejących wymiarów spoczników i biegów schodów w klatce schodowej w budynku, w ocenie organu odwoławczego, może być możliwe przy skorzystaniu przez stronę z możliwości trybu przewidzianego w obowiązującym stanie prawnym. Termin sporządzenia dokumentu został wyznaczony – zdaniem organu – w sposób realny tak, aby właściciele mogli zgromadzić odpowiednie środki finansowe na realizację tegoż przedsięwzięcia.
W toku postępowania przed organem odwoławczym nie uległ zmianie stan faktyczny sprawy i nie zmieniły się przepisy prawa. W sprawie nie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1257, dalej jako: "K.p.a."), gdyż – w ocenie organu drugiej instancji – rozstrzygnięcie sprawy w zakresie pkt. 1 decyzji pierwszej instancji nie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części.
Jak podkreślił organ, dokonał on oceny podstawy prawnej i faktycznej decyzji i przeprowadził dogłębną analizę całokształtu zebranego materiału dowodowego, który wyraźnie zobrazował stan funkcjonowania obiektu od 1911 roku. Organ odwoławczy uznał argumenty strony, że zalecona przebudowa klatki schodowej wymagałaby poniesienia bardzo wysokich nakładów finansowych. Organ po analizie całokształtu przedłożonego materiału zgromadzonego w sprawie ustalił, że pkt 2 decyzji pierwszej instancji jest w pełni zasadny, a nałożony na stronę obowiązek zawarty w tym punkcie jest prawnie uzasadniony.
W skardze skierowanej do sądu administracyjnego K. R. zarzuciła brak odniesienia się do wszystkich zarzutów odwołania, brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy nie mając na względzie interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli. Organ ponadto nie ustalił czy budynek może funkcjonować w dotychczasowym kształcie z uwagi na okoliczność, iż został dopuszczony do użytkowania w poprzednio obowiązujących przepisach prawa, oraz nie ustalił czy obecny bieg schodów na drugie piętro zagraża bezpieczeństwu pożarowemu. Organ nałożył na skarżącą obowiązek bez jego konkretyzacji pozwalającej na jego prawidłową realizację. Opierając się na wskazanych zarzutach skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W motywach skargi jej autorka podkreśliła, iż sporny budynek został dopuszczony do użytkowania znacznie wcześniej aniżeli weszły w życie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku i jest użytkowany do dnia dzisiejszego w ten sam sposób. Nadto wcześniej nikt nie kwestionował bezpieczeństwa przeciwpożarowego budynku.
Nie można tracić z pola widzenia, że organ nie przeprowadził postępowania dowodowego w zakresie czy pomimo że budynek nie spełnia wymogów przewidzianych w obecnie obowiązujących przepisach techniczno – budowlanych, to czy i w jaki sposób stwarza zagrożenie przeciwpożarowe. Gdyby organ doszedłby do przekonania, że budynek w obecnym kształcie może funkcjonować pomimo nie spełnienia wymogów przewidzianych w stosownych przepisach, to wówczas bezprzedmiotowe byłoby nakładanie jakichkolwiek obowiązków na skarżącą. W tej sytuacji organ odwoławczy miał obowiązek zastosować art 136 K.p.a.
Żaden z organów nie przeprowadził postępowania dowodowego zmierzającego do wyjaśnienia czy bieg schodów na drugie piętro w ogóle zagraża bezpieczeństwu pożarowemu. Bieg schodów nie odpowiada przepisom rozporządzenia, ale samo nie dopełnienie tych warunków, nie powinno skutkować nałożeniem obowiązku dostosowania istniejącego biegu schodów do wymogów obecnie obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych, gdy budynek został dopuszczony do użytkowania na gruncie poprzednio obowiązującego porządku prawnego.
Organy mają obowiązek prowadzić postępowanie z poszanowaniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. A ponieważ żaden z organów nie przeprowadził postępowania w kierunku stwierdzenia czy zastany bieg schodów stwarza zagrożenia dla bezpieczeństwa pożarowego i jeżeli tak, to jakie, to nałożenie obowiązku na właścicieli budynku jest przedwczesne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 1066 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Ł. uchylająca w części decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej i orzekająca w tym zakresie.
Jako formalno – prawną podstawę rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał zatem przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Przepis art. 138 § 1 K.p.a., w stanie prawnym obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania w sprawie (w zw. z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 roku o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. poz. 935) stanowił, iż organ odwoławczy wydaje decyzję, w której:
1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo
2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo
3) umarza postępowanie odwoławcze.
Natomiast – zgodnie z treścią art. 138 § 2 K.p.a. – organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wynikającą z art. 15 K.p.a. organ odwoławczy rozpatruje ponownie sprawę, co do jej istoty. To z kolei oznacza, że w sprawie, w której wniesiono odwołanie, organ odwoławczy powtórnie ocenia materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji. Istotą postępowania odwoławczego nie jest wyłącznie kasacyjna kontrola zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, ale ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji. Kompetencje organu odwoławczego obejmują zatem zarówno korygowanie wad prawnych decyzji organu pierwszej instancji polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i wad polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. W przypadku więc odmiennego rozstrzygnięcia sprawy organ odwoławczy ma kompetencje merytoryczno – reformacyjne. Może bowiem wydać decyzję uchylającą w całości lub części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy, w sytuacji gdy uznał, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest nieprawidłowe z uwagi na niezgodność z przepisami prawa lub z punktu widzenia celowości (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2006 roku, sygn. II OSK 818/06 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 25 czerwca 2008 roku, sygn. VII SA/Wa 504/08; z dnia 19 kwietnia 2006 roku, sygn. III SA/Wa 3119/05, wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).
Organ odwoławczy rozstrzygając sprawę na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. rozstrzyga ponownie sprawę jednak w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dacie wydania decyzji ostatecznej.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy w kwestionowanej skargą decyzji zastosował nieznaną przepisom postępowania konstrukcję prawną. Organ drugiej instancji mocą kontestowanej decyzji uchylił w części decyzję organu pierwszej instancji i orzekł w tym zakresie, ale sięgając do lektury orzeczenia organu odwoławczego nie trudno dostrzec, iż jego mocą organ nałożył na właścicielki obiektu "obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej (...) w celu uzgodnienia przez [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. rozwiązań zamiennych z zakresu akceptacji istniejących biegów schodów zgodnie z trybem przewidzianym w zapisach § 2 ust. 3a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 1422) i złożenia do Komendy Wojewódzkiej PSP w Ł. w terminie do dnia [...] oraz wykonania zaleceń z uzyskanego w powyższym trybie Postanowienia [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP w Ł. w terminie sześciu miesięcy od dnia otrzymania ww. postanowienia. Ponadto obowiązek zawarty w pkt 2 zaskarżonej decyzji organu I instancji pozostaje bez zmian".
Lektura zacytowanego fragmentu orzeczenia organu drugiej instancji pozwala dostrzec, iż mocą ostatecznej decyzji wydanej po rozpoznaniu odwołania, organ drugiej instancji uchylił w części decyzję organu pierwszej instancji i orzekając w tym zakresie nałożył na właścicielki obiektu obowiązek sporządzenia ekspertyzy technicznej (która – zgodnie z decyzją drugiej instancji – powinna stanowić podstawę czynienia z organem drugiej instancji uzgodnień celem ustalenia rozwiązań zamiennych w zakresie akceptacji istniejących biegu schodów) i złożenia w określonym terminie tejże ekspertyzy do organu drugiej instancji oraz zobowiązał do wykonania zaleceń z uzyskanego w powyższym trybie postanowienia organu drugiej instancji w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania tego postanowienia. Innymi słowy, organ drugiej instancji powołując jako podstawę swojej decyzji art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., jednocześnie uchylił w części decyzję pierwszej instancji i orzekł w tym zakresie nakładając na stronę obowiązek złożenia ekspertyzy technicznej, która powinna stanowić podstawę do czynienia z organem uzgodnień. Co więcej mocą wspomnianej decyzji organ drugiej instancji i zastrzegł sobie prawo do wydania po zakończeniu wspomnianych uzgodnień rozwiązań zamiennych postanowienia, w którym – jak się można domyślać – określi on zalecenia, które powinny właścicielki wykonać w terminie 6 miesięcy od otrzymania postanowienia. Z tego sformułowania wynika, że organ – mimo wydania decyzji w drugiej instancji – zastrzegł sobie prawo dalszego zajmowania się sprawą. Jednak organ odwoławczy, z momentem rozpoznania odwołania traci kompetencje do orzekania w sprawie. Jeżeli organ uznał, że należy sporządzić ekspertyzę techniczną, która powinna być podstawą do czynienia uzgodnień w zakresie rozwiązań zamiennych, to powinien rozważyć zastosowanie art. 136 K.p.a. lub uchylić decyzję pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Z tego powodu – w ocenie Sądu – organ odwoławczy naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie, co stanowi podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego tejże decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a.
Ponadto, Sąd po lekturze akt administracyjnych dostrzegł, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., bowiem wśród dokumentów załączonych do akt administracyjnych nie można odszukać żadnego dokumentu potwierdzającego kto jest właścicielem obiektu będącego przedmiotem postępowania. Uchybienie w tym zakresie, w toku ponownie prowadzonego postępowania, może wyeliminować organ odwoławczy w trybie art. 136 K.p.a.
Końcowo odnosząc się do zarzutów skargi – nie przesądzając treści rozstrzygnięcia organu odwoławczego wobec uchylenia decyzji tego organu i w konsekwencji konieczności ponownego rozpoznania odwołania – należy zwrócić uwagę na treść § 207 ust. 2 w zw. z § 330 rozporządzenia. W przepisach tych ustawodawca dopuszcza możliwość stosowania w określonym zakresie przepisów rozporządzenia do użytkowanych budynków istniejących, jednakże tylko wówczas, gdy wykazane zostanie, że dany budynek zagraża życiu ludzi. Niewątpliwie, w sprawie organ nie poczynił w tym zakresie rozważań, co także powinno być wyeliminowane w toku ponownie prowadzonego postępowania.
W konkluzji należy stwierdzić, że powyższe uchybienia dowodzą, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, tj. z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., a naruszenia te miały istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, co tym samym uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Komendant Wojewódzki powinien ponownie – z poszanowaniem zasady dwuinstancyjności (art. 15 K.p.a.) – przeprowadzić postępowanie odwoławcze, które zakończy wydaniem decyzji w ramach swoich kompetencji (art. 138 § 1 lub § 2 K.p.a.).
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a. orzekł jak w wyroku.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło