II SA/Łd 748/24

Dnia 26 lutego 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Asesor WSA Beata Czyżewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 lutego 2025 roku sprawy ze skargi C.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 lipca 2024 roku nr SKO.4170.86.2024 w przedmiocie ustalenia opłaty za wycięcie drzew oddala skargę. dc Zaskarżoną decyzją z dnia 30 lipca 2024 r., nr SKO.4170.86.2024, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 572) - dalej jako: "k.p.a.", oraz art. 83f ust. 17 i 18 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1336 ze zm.) - dalej jako: "u.o.p.", uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 7 czerwca 2024 r. nr ZZ/280/24 w przedmiocie opłaty za usunięcie drzew i w zakresie określonym w punkcie 1 orzekło co do istoty, tj. nałożyło na C.K. obowiązek uiszczenia opłaty w wysokości 117.005,00 zł, naliczonej za wycięcie 25 sztuk drzew z terenu nieruchomości przy ul. [...] w Ł. (działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...], zgodnie z tabelą nr [...]. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia 7 czerwca 2024 r. organ I instancji wezwał C.K. i A.K. do wniesienia opłaty w wysokości 117.005,00 zł, naliczonej za wycięcie 25 sztuk drzew z terenu ww. nieruchomości, zgodnie z załączoną tabelą nr 1. Odwołanie od powyższej decyzji organu I instancji wniosła C.K., zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 10 § 1 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu i uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego oraz co do zgłoszonych żądań przed wydaniem zaskarżonej decyzji, b) art. 81 k.p.a. poprzez uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione, w sytuacji gdy strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, c) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez uchylanie się od podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, d) art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, która w niniejszej sprawie przybrała cechy oceny dowolnej i skutkowała poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych co do udziału strony w zajściu z dnia 22 kwietnia 2020 r., e) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w treści zaskarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także brak wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, w szczególności powodu przyjęcia za podstawę orzeczenia przepisów nieobowiązujących w dacie zdarzenia, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 83f ust. 17 u.o.p. w zw. z art. 83f ust. 8 u.o.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na orzeczeniu o wezwaniu do zapłaty osoby nieżyjącej w dacie wydania decyzji, a nadto osób, które nie uzyskały pozwolenia na budowę i które na powyższe nie miały wpływu, a wreszcie bez zbadania możliwości zapłaty opłaty i występowania podstaw do jej obniżenia. Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 30 lipca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, uchyliło decyzję organu I instancji w całości i w zakresie określonym w punkcie 1 orzekło o nałożeniu na skarżącą opłaty w wysokości 117.005,00 zł, naliczonej za wycięcie 25 sztuk drzew z terenu nieruchomości przy ul. [...] w Ł. (działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...]), zgodnie z tabelą nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że w dniu 6 marca 2020 r. do organu I instancji wpłynęło zgłoszenie C.K. oraz A.K. dotyczące zamiaru usunięcia drzew zlokalizowanych na terenie przedmiotowej nieruchomości, a do zgłoszenia załączono szkic z lokalizacją drzew do usunięcia. Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 18 maja 2020 r. na terenie nieruchomości przy ul. [...] w Ł. przeprowadzone zostały przez pracowników Wydziału oględziny terenowe. Odbyły się one przy udziale przedstawiciela strony, który wskazywał drzewa przeznaczone do usunięcia. Z oględzin sporządzony został protokół oraz dokumentacja fotograficzna. W dalszej kolejności odwołując się do treści art. 83f ust. 8 u.o.p. Kolegium stwierdziło, że w powyższej sprawie nie zachodziły przesłanki, na podstawie których organ mógłby wnieść sprzeciw, tak więc "milcząca" zgoda na usunięcie drzew obowiązywała od dnia 2 czerwca 2020 r. (tj. po 14 dniach od dnia przeprowadzenia oględzin terenowych), do dnia 2 grudnia 2020 r. (tj. w terminie 6 miesięcy od dnia przeprowadzenia oględzin terenowych). Kolegium podkreśliło, że pismem z dnia 26 kwietnia 2023 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia, znajdujących się na terenie nieruchomości przy ulicy [...] i [...] w Ł. (działki ewidencyjne nr [...] i [...] w obrębie [...]). W toku postępowania administracyjnego ustalono, że działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...] zmieniła właściciela. W dalszej kolejności organ II instancji zwrócił uwagę, że organ I instancji wzywał C.K. oraz A.K. (poprzednich właścicieli działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...]) do złożenia wyjaśnień w charakterze świadków. Z przedłożonych w dniu 30 października 2023 r. wyjaśnień wynika, że C.K. oraz A.K. usunęli drzewa, zgodnie z posiadanym zezwoleniem, jesienią 2020 r., natomiast działka została sprzedana [...] grudnia 2020r. Dodatkowo strona oświadczyła, że w akcie notarialnym sprzedaży nie było zapisów dotyczących usuniętych drzew. Jednocześnie Kolegium wskazało, że w trakcie weryfikacji dokumentów ustalono, że nowy właściciel powyższej nieruchomości uzyskał w dniu [...] grudnia 2023 r. pozwolenie na budowę inwestycji polegającej na budowie budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Mając na uwadze, że na powyższą nieruchomość wydane zostało pozwolenie na budowę pod inwestycję oraz fakt, że nie minął okres 5 lat od przeprowadzenia oględzin terenowych w związku z wydanym dla C.K. oraz A.K. (poprzednich właścicieli działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...]) zezwoleniem na usunięcie 25 szt. drzew, organ I instancji w dniu 22 kwietnia 2024 r. w oparciu o art. 83f ust. 17 u.o.p. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie obowiązku uiszczenia opłaty za usunięcie drzew, znajdujących się na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w Ł. W ocenie Kolegium, C.K. oraz A.K., korzystając z formuły zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej, skorzystali z możliwości, jakie daje ustawodawca, jednakże nie zachowali warunków tego zezwolenia. Stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 83f ust. 17 u.o.p. jest właściciel nieruchomości, który dokonał zgłoszenia na usunięcie drzew i był jedyną osobą uprawnioną do ich usunięcia. Zbywając nieruchomość C.K. oraz A.K. nie mogli przenieść uprawień i obowiązków wynikających z otrzymanego zezwolenia. Równocześnie, w toku postępowania przed Kolegium ustalono, że A.K. zmarł [...] 2021 r. W dalszej kolejności Kolegium wyjaśniło, że w myśl art. 922 § 1 k.c. prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami. Na tle powyższej regulacji – jak wskazał organ odwoławczy - w doktrynie prawa cywilnego wskazuje się, że dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki wynikające ze stosunków cywilnoprawnych. Nie wchodzą w skład spadku prawa i obowiązki wynikające z innych stosunków prawnych. Do spadku nie należą więc prawa i obowiązki wynikające ze stosunków karnoprawnych, administracyjnoprawnych, finansowo-prawnych (E. Skowrońska-Bocian. Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga czwarta. Spadki, W-wa 2005, str. 10, podobnie J.S. Piątkowski, H. Witczak, A. Kawałko (w: System Prawa Prywatnego, Tom 10; Prawo spadkowe, pod. red. B. Kordasiewicza, W-wa 2009, str. 50-51). Podobne stanowisko wyrażone było w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. wyrok SN z dnia 7 kwietnia 2004 r., sygn. IV CK 215/03, Lex nr 152889; wyrok SN z dnia 26 marca 2002 r., sygn. III CZP 14/02, opubl. OSNC 2002/12/148). Zdaniem Kolegium, kara pieniężna czy - w tym przypadku - opłata wymierzona przez organ administracji publicznej w drodze decyzji nie wchodzi do spadku, ponieważ nie posiada "charakteru należności cywilnoprawnej" (por. uchwała SN z dnia 24 czerwca 1992 r., sygn. akt III CZP 70/92, z glosą Z. Leońskiego opubl. OSP 1993/3/56; a także E. Kruk, Sankcja administracyjna, Wyd. UMCS, Lublin 2013, str. 240). Powstanie obowiązku uiszczenia kary administracyjnej jest konsekwencją stwierdzenia naruszenia prawa przez osobę nią ukaraną. W takiej sytuacji między organami administracji publicznej a podmiotem, wobec którego stwierdzono naruszenie przepisów prawa, nawiązuje się stosunek administracyjnoprawny. Treść tego obowiązku ściśle regulują przepisy prawa materialnego administracyjnego. W prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa. Innymi słowy, prawa i obowiązki o charakterze administracyjnoprawnym nie podlegają dziedziczeniu na zasadach określonych w kodeksie cywilnym. Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy organ II instancji stwierdził, że obowiązek uiszczenia opłaty za usunięcie drzew na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody ma bez wątpienia charakter publicznoprawny i wobec tego opłata ta jest bezwzględnie związana z konkretną osobą - zobowiązaną do jej uiszczenia. Nie wchodzi natomiast do spadku. W tej sytuacji, skoro zmarł jeden ze współwłaścicieli, którzy dokonali zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew, to – zdaniem Kolegium - opłata może być nałożona jedynie na drugiego, żyjącego współwłaściciela tej nieruchomości, który owego zgłoszenia dokonał. Kolegium, rozpoznając możliwość nałożenia opłaty na nowego właściciela nieruchomości, podkreśliło, że nieruchomość została sprzedana i w konsekwencji podzieliło przytoczone w decyzji organu I instancji stanowisko WSA w Olsztynie, zgodnie z którym: "w świetle powyższych regulacji stwierdzić należy, że jedynie właściciel nieruchomości, który skorzystał z możliwości, jakie daje ustawodawca, poprzez zwolnienie z obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew, jest zobowiązany do uiszczenia opłaty związanej z niezachowaniem warunków tego zwolnienia. W odniesieniu do każdego innego podmiotu organ musiałby wymierzyć karę za usunięcie drzew bez zezwolenia. Słusznie zatem podnosi skarżąca, że nie może być adresatem decyzji ustającej opłatę w trybie art. 83f ust. 17 u.o.p. Bezpodstawne jest przy tym twierdzenie organów, że nabywając przedmiotową nieruchomość, skarżąca wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki zbywcy. Podkreślić bowiem należy, że uprawnienie do usunięcia drzew jedynie na podstawie zgłoszenia jest - jak wskazano wyżej - odstępstwem od zasady wymagającej uzyskania zezwolenia. W prawie administracyjnym powszechnie uznawana jest zaś zasada nieprzenoszalności (sukcesji) uprawnień wynikających z zezwoleń objętych decyzjami administracyjnymi i przyjmuje się, że brak regulacji przewidującej taką możliwość jest równoznaczny z jej zakazem. Zezwolenie jest bowiem decyzją administracyjną, stanowiącą akt publicznoprawny, którego przedmiotem jest udzielenie uprawnień publicznoprawnych, regulowanych przepisami prawa publicznego, ukierunkowanymi na ochronę interesu publicznego. Ochrona interesu publicznego tkwi więc u podstaw zasady nieprzenoszalności uprawnień wynikających z tych aktów. Skoro zatem zbywca nieruchomości nie mógłby przenieść swoich uprawnień wynikających z zezwolenia na usunięcie drzew, gdyby takim się legitymował, to tym bardziej nie mógł przenieść uprawnień do zwolnienia z obowiązku uzyskania takiego zezwolenia. Co więcej, w niniejszej sprawie skarżąca, będąca nabywcą nieruchomości, nie jest osobą fizyczną, co w ogóle uniemożliwia jej skorzystanie z możliwości zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew na podstawie art. 83f ust 1 pkt 3a u.o.p. Z kolei brak możliwości zwolnienia z uzyskania zezwolenia, uniemożliwia także ustalenia opłaty za usunięcie drzew. Jak wskazano bowiem wyżej, w przypadku usunięcia drzew bez zezwolenia, organ wymierza karę" (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 25 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 846/21). Odnosząc się do wysokości opłaty organ II instancji wskazał na treść art. 83f ust. 18 i art. 85 u.o.p., stwierdzając przy tym, że ustalono ją wykorzystując obwody drzew mierzone na wysokości 130 cm od ziemi - zgodnie z pomiarami wykonanymi podczas oględzin przeprowadzonych 18 maja 2020 r. przy zastosowaniu stawek wynikających z tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. z 2017 r. poz. 1330 ze zm.). Następnie w formie tabeli organ przedstawił 25 sztuk drzew, wskazując przy tym gatunek każdego drzewa, obwód pnia drzewa w centymetrach mierzony na wysokości 130 cm, stawkę za 1 cm obwodu i wyliczoną opłatę za każde drzewo. Kolegium podkreśliło, że strona na żadnym etapie nie kwestionowała dokonanych w trakcie oględzin pomiarów pni drzew. Mając na uwadze treść art. 83f ust. 17 u.o.p. organ II instancji stwierdził, że nie bez znaczenia w niniejszej sprawie jest okoliczność, że strony w złożonym zgłoszeniu zamiaru usunięcia drzew przez osoby fizyczne z nieruchomości stanowiącej ich własność na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej oświadczyły, że działka stanowi własność/współwłasność osoby fizycznej/osób fizycznych, a usunięcie drzew/a nie ma związku z działalnością gospodarczą, bowiem w tym trybie (bez opłaty) na zasadzie wyjątku drzewa mogą zostać usunięte wyłącznie w przypadkach określonych w art. 83f u.o.p. W związku z tym organ prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie procedowane winno być zgłoszenie zamiaru usunięcia drzew z ich nieruchomości (korzystniejsze dla stron), a nie wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew. Kolegium zaznaczyło przy tym, że strony zgłosiły zamiar usunięcia drzew i usunęły drzewa wobec braku sprzeciwu organu i nie wnosiły żadnych zastrzeżeń co do postępowania prowadzonego w tym trybie przez organ I instancji. Strony zgłaszając zamiar usunięcia drzew winny się liczyć z konsekwencjami w przypadku, gdy wydana zostanie decyzja o pozwolenie na budowę na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, a budowa ta ma związek z prowadzeniem działalności gospodarczej i będzie realizowana na części nieruchomości, na której rosły usunięte drzewa. Strony były pouczane o tym fakcie w trakcie oględzin, protokół z oględzin zawierał również stosowne pouczenie. Ustawodawca w art. 83f ust. 17 u.o.p. w takiej sytuacji ustanowił sankcję w postaci wniesienia opłaty (nie kary za usunięcie drzew bez zezwolenia). Następnie organ wyjaśnił, że wbrew zarzutom z odwołania strona pismem z dnia 22 kwietnia 2024 r. została zawiadomiona o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia opłaty za usunięcie drzew z nieruchomości przy ul. [...] w Ł. Niemniej jednak, gdyby nawet strona nie została o fakcie tym zawiadomiona, to nie podnosi w treści odwołania jakiej konkretnej czynności procesowej, której nie mogła w związku z tym dokonać. W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że realizacja zasady czynnego udziału strony w postępowaniu powinna być udokumentowana w aktach sprawy poprzez potwierdzenie, że strona została pouczona o prawie zajęcia stanowiska wobec całości dowodów zawartych w aktach (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 czerwca 2017 r., II GSK 2753/15). Jednocześnie Kolegium dodało, że zastrzega się przy tym, iż naruszenie przepisu art. 10 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o zgromadzeniu materiału dowodowego, możliwości zapoznania się z nim oraz możliwości składania wniosków (w tym wniosków dowodowych) oceniać należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2017 r.: II GSK 1840/15 oraz II GSK 1750/15). A zatem naruszenie tego przepisu może odnieść skutek wówczas, gdy wykazane zostanie, iż uchybienie to uniemożliwiło stronie postępowania administracyjnego dokonanie konkretnych czynności procesowych (wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r., II OSK 831/05; wyrok NSA z dnia 24 maja 2007 r., I GSK 4/07; wyrok NSA z dnia 1 lutego 2007 r., II OSK 1098/10, a także uchwała 7 sędziów NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04 dotycząca naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej). W odwołaniu strona nie wskazała żadnej konkretnej czynności, której nie mogłaby dokonać w związku z naruszeniem art. 10 k.p.a. Mając na uwadze zarzut naruszenia art. 81 k.p.a. i rzekomego nieustalenia przez organ, kto dokonał usunięcia drzew, Kolegium wskazało, że w aktach sprawy znajduje się kopia wyjaśnień złożonych przez C.K. w sprawie za sygn. akt DEK-OŚR-II.61312.5.2023.AKO, w których to C.K. wprost wskazała: "Zgodnie z posiadanym zezwoleniem dokonałam usunięcia drzew z nieruchomości przy ul. [...]". Tym samym, podmiot odpowiedzialny za usunięcie drzew nie budzi wątpliwości. W ocenie Kolegium, wyjaśnienie stanu faktycznego niniejszej sprawy jest wystarczające do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia, a tym samym organ nie naruszył art. 77 ani art. 7 k.p.a., bowiem: - ustalono, że C.K. i A.K. dokonali zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew i organ nie wniósł sprzeciwu wobec tego zamierzenia - oryginał zgłoszenia w aktach sprawy, oryginał protokołu z oględzin w aktach sprawy; - drzewa, których zamiar usunięcia zgłoszono, zostały usunięte przez C.K. - potwierdza to załączona do akt kopia pisma z odpowiedziami C.K. na pytania zadane jej przez organ pierwszej instancji w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie kary za usunięcie drzew; - dla wskazanej nieruchomości została wydana decyzja o warunkach zabudowy obejmująca obszar, na którym rosły drzewa - potwierdza to wydruk z RWDZ. Wobec powyższego ziściły się warunki z art. 83f ust. 17 u.o.p. i nie istniała potrzeba wyjaśniania żadnych innych okoliczności. Zdaniem Kolegium, nie jest jasne, w jakim zajściu w dniu 22 kwietnia 2020 r. strona miała brać udział, bowiem niniejsze postępowanie nie dotyczy żadnego zdarzenia, które miałoby miejsce 22 kwietnia 2020 r., a zatem zarzut ten należy uznać za bezpodstawny, organ nie naruszył art. 80 k.p.a. W ocenie organu odwoławczego, nie można również uznać za uzasadniony zarzut naruszenia art. 107 k.p.a. Kolegium nie odpatrzyło się, aby organ I instancji zastosował "przepisy nieobowiązujące w dacie zdarzenia". Wręcz przeciwnie - zastosowane zostały przepisy obowiązujące, zbadane zostały przesłanki z art. 83f ust. 17 u.o.p., organ opisał szczegółowo, jakie poczynił ustalenia i z jakich względów wydał decyzję określonej treści. Zarzut naruszenia art. 83f ust. 17 u.o.p. jest – zdaniem Kolegium - o tyle zasadny, że organ I instancji rzeczywiście w sentencji decyzji wskazał osobę nieżyjącą. Kolegium wyeliminowało wadliwość decyzji w tym zakresie, wskazując w sentencji decyzji jedynie jedną z dwóch osób, które dokonywały zgłoszenia - C.K.. Powodem takiego określenia strony podmiotowej jest fakt, że opłata za usunięcie drzew ma charakter osobisty i nie podlega dziedziczeniu. Sam fakt nieuzyskania pozwolenia na budowę przez C.K. nie ma znaczenia, bowiem to ona dokonała zgłoszenia, została pouczona o skutkach wydania decyzji o warunkach zabudowy w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej w okresie 5 lat od dokonania oględzin. Z tego względu, to C.K. jako osoba, która skorzystała z uprawnienia do zwolnienia z opłaty za usunięcie drzew, opłatą tą powinna zostać obciążona. Stanowisko to budzi akceptację w orzecznictwie sądów administracyjnych. Ponadto organ II instancji wyjaśnił, że w przepisach prawa dotyczących opłat za usunięcie drzew brak jest takich, które dawałyby organowi możliwość uwzględniania w sprawie "możliwość zapłaty opłaty i wystąpienie podstaw do jej obniżenia". W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy zastosowanie ma art. 83f ust. 17 u.o.p., który takiego uprawnienia organowi nie daje. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości "miarkowania opłaty za usunięcie drzew". Konkludując, Kolegium wskazało, że przeanalizowało zgromadzony materiał dowodowy i wydało decyzję reformatoryjną - uwzględniając okoliczność śmierci brata skarżącej przed wszczęciem postępowania w sprawie. Nie daje to jednak możliwości zmiany podmiotowej w zakresie odpowiedzialności C.K., która jako podmiot korzystający ze zwolnienia z opłaty za usunięcie drzew przy dokonaniu zgłoszenia i wobec następczego wydania pozwolenia na budowę (w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej) jest właścicielem, który powinien zostać obciążony obowiązkiem uiszczenia stosownej opłaty. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła C.K., zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez uchylanie się od podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, b) art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, która w niniejszej sprawie przybrała cechy oceny dowolnej i skutkowała poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych, c) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w treści zaskarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także brak wyjaśnienia podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 83f ust. 17 u.o.p. w zw. z art. 83f ust. 8 u.o.p., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na orzeczeniu o wezwaniu do zapłaty osoby, która nie uzyskała pozwolenia na budowę i która na powyższe nie miała wpływu, a wreszcie bez zbadania możliwości zapłaty opłaty i występowania podstaw do jej obniżenia. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że jej brat A.K. zmarł przed wszczęciem postępowania, a organ I instancji nie zbadał tej kwestii i skierował decyzję do osoby niemogącej być stroną postępowania, natomiast Kolegium wywiodło taki tylko skutek, że w całości opłatą obciążyło skarżącą. Zdaniem skarżącej, organ nie poczynił ustaleń, kto dokonał usunięcia drzew. Nadto, w ocenie skarżącej, w decyzji połączona jest argumentacja odnosząca się do prowadzenia na nieruchomości działalności gospodarczej i uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, jednak bez konkretnego wykazania, dlaczego czynności polegające na zarządzie własną nieruchomością (ewentualne plany nowego właściciela) mają stanowić o związku planowanej budowy z prowadzoną działalnością gospodarczą. Jak wskazano w uzasadnieniu decyzji, prowadzenie owej działalności ma mieć charakter ciągły i zorganizowany. Wystąpienie o decyzję o pozwoleniu na budowę, zgodną z przeznaczeniem nieruchomości, nie ma zawsze związku z działalnością gospodarczą, a tak przyjął organ. Jednocześnie skarżąca nie zgodziła się ze stwierdzeniem, że pomimo iż nie uzyskała (ani jej brat) decyzji o pozwoleniu na budowę, powinna zostać wezwana do zapłaty, bowiem nie miała żadnego wpływu na dalsze losy nieruchomości po jej sprzedaży i nie korzysta z niej w żaden sposób. Ponadto, w ocenie skarżącej, organ nie podjął żadnych czynności zmierzających do ustalenia jej sytuacji życiowej i majątkowej w celu oceny, czy występują przesłanki miarkowania opłaty lub nawet odstąpienia od jej naliczenia. Końcowo skarżąca podniosła, że sposób procedowania, przyjęta procedura prowadzenia postępowania oraz zakres rozważanych kwestii podporządkowane zostały założeniu orzeczenia o wezwaniu do uiszczenia opłaty, bez zbadania sprawy, co przełożyło się na niepoczynienie jakichkolwiek ustaleń faktycznych, nierozważenie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, ale przede wszystkim wydanie rozstrzygnięcia oczywiście błędnego i krzywdzącego stronę. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, podtrzymując przy tym stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu (decyzji lub postanowienia) nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednocześnie wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 120 w zw. z art. [...]9 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. [...]9 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Z wnioskiem o rozpoznanie niniejszej sprawy w tym trybie wystąpił organ, a skarżąca w terminie określonym w powołanym przepisie nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. Stąd też niniejsza sprawa zarządzeniem z dnia 13 stycznia 2025 r. została skierowana do rozpoznania w tym trybie. Przedmiotem skargi w kontrolowanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 lipca 2024 r. uchylająca decyzję organu I instancji w całości i nakładająca na skarżącą obowiązek uiszczenia opłaty w wysokości 117.005,00 zł, naliczonej za wycięcie 25 sztuk drzew z terenu nieruchomości przy ul. [...] w Ł. (działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...]), zgodnie z tabelą nr 1. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach nakreślonej na wstępie kognicji sądów administracyjnych Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi odpowiada prawu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1336 ze zm.) - powoływanej dalej jako: "u.o.p.". Stosownie do art. 83f ust. 1 pkt 3a u.o.p., przepisów art. 83 ust. 1 nie stosuje się do drzew lub krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jednocześnie zgodnie z art.83f ust. 4 u.o.p. w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3a, właściciel nieruchomości jest obowiązany dokonać zgłoszenia do organu, o którym mowa w art.83a ust. 1, zamiaru usunięcia drzewa, jeżeli obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 5 cm przekracza: 80 cm - w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego; 65 cm - w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego; 50 cm - w przypadku pozostałych gatunków drzew. Zgłoszenie, o którym mowa w ust. 4, zawiera imię i nazwisko wnioskodawcy, oznaczenie nieruchomości, z której drzewo ma być usunięte, oraz rysunek albo mapkę określającą usytuowanie drzewa na nieruchomości (art. 83f ust. 5 u.o.p.). Zgodnie zaś z art. 83f ust. 6 u.o.p., organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia dokonuje oględzin w celu ustalenia, odpowiednio: nazwy gatunku drzewa; obwodu pnia ustalonego na wysokości 5 cm, a w przypadku, gdy na tej wysokości drzewo: posiada kilka pni - obwodu każdego z tych pni, nie posiada pnia - obwodu pnia poniżej korony drzewa. Z oględzin tych sporządza się protokół (art. 83f ust. 7 u.o.p.). Po dokonaniu oględzin organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, w terminie 14 dni od dnia oględzin może, w drodze decyzji administracyjnej, wnieść sprzeciw. Usunięcie drzewa może nastąpić, jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (art. 83f ust. 8 u.o.p.). Organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, może przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 8, wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu. Wydanie zaświadczenia wyłącza możliwość wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w ust. 8, oraz uprawnia do usunięcia drzewa (art. 83f ust. 12 u.o.p.). Jeżeli w terminie 5 lat od dokonania oględzin wystąpiono o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, a budowa ta ma związek z prowadzeniem działalności gospodarczej i będzie realizowana na części nieruchomości, na której rosło usunięte drzewo, organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, uwzględniając dane ustalone na podstawie oględzin, nakłada na właściciela nieruchomości, w drodze decyzji administracyjnej, obowiązek uiszczenia opłaty za usunięcie drzewa (art. 83f ust. 17 u.o.p.). Zgodnie z art. 83f ust. 18 u.o.p. opłata, o której mowa w ust. 17, jest pobierana przez organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1. Przepisy art. 85 i art. 87 stosuje się odpowiednio. Natomiast w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. z 2017 r. poz. 1330, ze zm.) wskazano dla sosny zwyczajnej i dębu czerwonego (rodzaje i gatunek drzew inne niż wymienione w grupach 1-4) głogu o obwodzie pnia do 100 cm mierzonego na wysokości 130 cm - stawkę 25,00 zł za 1 cm pnia. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w oparciu o powyższe przepisy prawa organ II instancji stwierdził, że zasadnie została na skarżącą nałożona opłata w wysokości 117.005,00 zł za wycięcie wskazanych 25 sztuk drzew z terenu nieruchomości przy ul. [...] w Ł. (działka nr ewid. [...] w obrębie [...]). Jednocześnie organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu I instancji co do nałożenia przedmiotowej opłaty na A.K. (brata skarżącej), ponieważ jak ustalono na etapie postępowania odwoławczego, A.K. zmarł w dniu [...] 2021 r. Podkreślić przy tym należy, że miało to miejsce przed wszczęciem przez organ I instancji postępowania administracyjnego w tej sprawie. Kolegium stwierdziło, że w tym stanie faktycznym należało decyzję organu I instancji uchylić i orzec o nałożeniu przedmiotowej kary jedynie na skarżącą. Skarżąca nie zgadzając się ze stanowiskiem organu w sprawie, zarzuciła: błędne obciążenie jej w całości przedmiotową opłatą, niepoczynienie ustaleń kto dokonał usunięcia drzew; przyjęcie, że wystąpienie o pozwolenie na budowę, zgodnie z przeznaczeniem nieruchomości, ma związek z działalnością gospodarczą; obciążenie jej opłatą, mimo że nie wystąpiła o pozwolenie na budowę; niepodjęcie żadnych czynności zmierzających do ustalenia jej sytuacji życiowej i majątkowej w celu miarkowania lub odstąpienia od jej naliczenia. Zmierzając do rozstrzygnięcia tak rysującego się sporu prawnego, jaki wiodą strony w niniejszej sprawie, w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że zasadnie organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i nałożył przedmiotową opłatę jedynie na skarżącą. Nie ulega wątpliwości, że zgłoszenia zamiaru wycinki drzew dokonała skarżąca wraz z bratem – A.K. w dniu 6 marca 2020 r., występujący jako współwłaściciele nieruchomości, na której znajdowały się przedmiotowe drzewa. Brat skarżącej zmarł w dniu [...] 2021 r., przed wszczęciem postępowania administracyjnego, a zatem nie mógł zostać zobowiązany do uiszczenia przedmiotowej opłaty. W dalszej kolejności zobowiązanymi nie mogli zostać również spadkobiercy A.K.. W tym zakresie słusznie wskazało Kolegium, że obowiązek uiszczenia opłaty za usunięcie drzew na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody ma charakter publicznoprawny i tym samym opłata ta jest związana z konkretną osobą - zobowiązaną do jej uiszczenia. Opłata ta nie wchodzi do spadku. Wobec zatem śmierci brata skarżącej, przedmiotową opłatą nie mogą być obciążeni jego spadkobiercy. W konsekwencji, przyjąć należało, że prawidłowo tylko skarżąca została obciążoną sporną opłatą, w pełnej wysokości. Jednocześnie w kwestii adresata wspomnianej opłaty na uwagę zasługuje pogląd prezentowany w orzecznictwie, który Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela, że jedynie właściciel nieruchomości, który skorzystał z możliwości, jakie daje ustawodawca, poprzez zwolnienie z obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew, jest zobowiązany do uiszczenia opłaty związanej z niezachowaniem warunków tego zwolnienia. W odniesieniu do każdego innego podmiotu organ musiałby wymierzyć karę za usunięcie drzew bez zezwolenia. Nabywca nie może być adresatem decyzji ustającej opłatę w trybie art. 83f ust. 17 u.o.p. Bezpodstawne jest przy tym twierdzenie, że nabywając przedmiotową nieruchomość, nabywca wstąpił we wszystkie prawa i obowiązki zbywcy. Podkreślić bowiem należy, że uprawnienie do usunięcia drzew jedynie na podstawie zgłoszenia jest - jak wskazano wyżej - odstępstwem od zasady wymagającej uzyskania zezwolenia. W prawie administracyjnym powszechnie uznawana jest zaś zasada nieprzenoszalności (sukcesji) uprawnień wynikających z zezwoleń objętych decyzjami administracyjnymi i przyjmuje się, że brak regulacji przewidującej taką możliwość jest równoznaczny z jej zakazem. Zezwolenie jest bowiem decyzją administracyjną, stanowiącą akt publicznoprawny, którego przedmiotem jest udzielenie uprawnień publicznoprawnych, regulowanych przepisami prawa publicznego, ukierunkowanymi na ochronę interesu publicznego. Ochrona interesu publicznego tkwi więc u podstaw zasady nieprzenoszalności uprawnień wynikających z tych aktów. Skoro zatem zbywca nieruchomości nie mógłby przenieść swoich uprawnień wynikających z zezwolenia na usunięcie drzew, gdyby takim się legitymował, to tym bardziej nie mógł przenieść uprawnień do zwolnienia z obowiązku uzyskania takiego zezwolenia (zob. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 25 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Ol 846/21, dostępny na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: "CBOSA"). Nie można przy tym zgodzić się ze skarżącą, że organ nie poczynił ustaleń, kto usunął przedmiotowe drzewa. W tym zakresie skarżąca złożyła wszakże wyjaśnienia, w ramach prowadzonego postępowania administracyjne, wskazując, że drzewa usunięto jesienią 2020 r., a działka nr [...], na której były zlokalizowane drzewa, została sprzedana w dniu [...] grudnia 2020 r. Mając na uwadze wskazane na wstępie przepisy prawa znajdujące zastosowanie w przedmiotowej sprawie należy stwierdzić, że odpowiedzialność w tym zakresie została zobiektywizowana, a zatem nieistotne jest, czy posiadacz nieruchomości dokonał wycięcia osobiście, czy też wynajął w tym celu inny podmiot zlecając tę czynność. Nieistotna z punktu widzenia tej postaci odpowiedzialności jest także świadomość, czy też brak świadomości konieczności uzyskania stosownego zezwolenia. Bez znaczenia dla zaistnienia odpowiedzialności pozostają także motywy, jakimi kieruje się osoba usuwająca drzewo (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 25 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 1067/22, CBOSA). Podmiotem odpowiedzialnym za wycięcie drzew, bez względu na to, kto fizycznie tego dokonał, będzie właściciel nieruchomości. Skarżąca podniosła również, że nie wystąpiła o pozwolenie na budowę i nie zawsze ubieganie się o to pozwolenie ma związek z działalnością gospodarczą. Skarżąca w ramach złożonych wyjaśnień wskazała, że nieruchomość została sprzedana w dniu [...] grudnia 2020 r. Ta informacja budzi wątpliwości, ponieważ z wypisu księgi wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości (dostępnej na stronie serwisu Elektroniczne Księgi Wieczyste) wynika, że nieruchomość została sprzedana w dniu [...] lutego 2023 r., a w dniu 23 października 2020 r. (jesienią) została zawarta umowa przedwstępna sprzedaży. Data zawarcia umowy przedwstępnej zbiega się ze wskazaną przez skarżącą datą wycinki drzew. Wspomniana umowa została zawarta jesienią 2020 r. i jesienią 2020 r. dokonano wycinki drzew. Wskazana przez skarżącą data sprzedaży nieruchomości nie pokrywa się zatem z datą sprzedaży widniejącą w powyższej księdze wieczystej. Ponadto, z akt sprawy wynika, że w dniu [...] grudnia 2023 r. U.K. i M.K. uzyskali decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszalno-usługowego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego oraz szczęściu budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działkach nr [...] i [...]. Wniosek o pozwolenie na tę budowę został złożony w dniu 6 marca 2023 r. Rodzaj inwestycji nie wskazuje, aby inwestorzy realizowali ją w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. W rozważanym aspekcie zauważyć należy, że w doktrynie prawa administracyjnego wskazuje się, iż jeżeli dotychczasowy właściciel nieruchomość sprzedał i przed upływem 5 lat od oględzin, nowy właściciel uzyskuje pozwolenie na budowę w warunkach określonych w art. 83f ust. 17, decyzję nakładającą obowiązek uiszczenia opłaty kieruje się do poprzedniego właściciela, czyli tego, który usunął drzewo, bo to on ma obowiązek wnieść opłatę (zob. D. Danecka, W. Radecki, Ochrona terenów zieleni i zadrzewień. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2017, wyd. el/Legalis, komentarz do art. 83f, Nb 50). Wobec powyższego, w ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że skarżąca jest zobowiązana do poniesienia tej opłaty. Skarżąca sprzedała nieruchomość przed upływem 5 lat od oględzin organu i nowy właściciel uzyskał pozwolenie na budowę w warunkach określonych w art. 83f ust. 17 u.o.p. W tej sytuacji organ trafnie przyjął, że skarżąca dokonała wycinki drzew, która spełnia przesłanki do nałożenia opłaty na podstawie art. 83f ust. 17 u.o.p. Skarżąca nie zakwestionowała wysokości kary ani ilości drzew wyciętych. Nie podniosła również żadnych zastrzeżeń co do ustaleń poczynionych w trakcie oględzin, które w dalszej kolejności zostały przyjęte do obliczenia opłaty. Z wskazanego powyżej przepisu wynika, że organ nakłada opłatę na podstawie ustaleń dokonanych w trakcie oględzin, a nie na podstawie danych wskazanych w zgłoszeniu. Widoczne są rozbieżności pomiędzy danymi znajdującym się w zgłoszeniu skarżącej, a ustaleniami dokonanymi podczas oględzin, nie mają one jednak znaczenia dla sprawy, ponieważ opłata jest naliczana na podstawie ustaleń dokonanych podczas oględzin. Ponadto w kwestii zarzutu skarżącej, że organ nie poczynił żadnych ustaleń w zakresie jej sytuacji majątkowej i nie dokonał miarkowania opłaty lub też nie odstąpił od jej nałożenia, należy stwierdzić, że z przepisów mających zastosowanie w sprawie wynika bezwzględny obowiązek dla organu nałożenia tej opłaty. Decyzja ta jest decyzją związaną, a nie opartą na uznaniu administracyjnym. Organ nie mógł więc odstąpić od nałożenia tej opłaty, odwołując się np. do stanu majątkowego skarżącej. Organ nie dysponował również uznaniem administracyjnym w zakresie ustalenia wysokości opłaty i tym samym dokonać jej miarkowania (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 1181/19, CBOSA). Z tych względów, Sąd nie podzielając zasadności zarzutów skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.