II SA/Łd 790/21
WyrokWSA w Łodzi2021-12-10
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Sławomir Wojciechowski, Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił miesięczną opłatę za pobyt osoby w domu pomocy społecznej, obciążając nią zstępną, mimo braku więzi rodzinnych i negatywnego zachowania ojca wobec niej i jej matki?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że ustalenie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej jest obowiązkiem publicznoprawnym, niezależnym od osobistych relacji między zobowiązanym a mieszkańcem placówki. Kryterium decydującym jest sytuacja dochodowa zobowiązanego zstępnego, która w tym przypadku przekraczała ustawowe progi, uzasadniając nałożenie opłaty. Kwestie zwolnienia z opłaty, w tym ze względu na szczególne okoliczności, są rozpatrywane w odrębnym postępowaniu.Stan faktyczny
Skarżąca K.D. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o ustaleniu miesięcznej opłaty za pobyt jej ojca w domu pomocy społecznej. Skarżąca podnosiła brak kontaktu z ojcem i jego negatywne zachowanie wobec niej i matki, a także zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. Organy administracji ustaliły, że dochody rodziny skarżącej przekraczają trzykrotność kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, co uzasadniało nałożenie opłaty, podczas gdy pozostałe dzieci ojca były z niej zwolnione z uwagi na niższe dochody.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 grudnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 grudnia 2021 roku sprawy ze skargi K.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę. dc
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: DZ.U. z 2021 r. poz. 735) - dalej: k.p.a.; art. 8 ust. 3-4, art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 59 ust. 1, art. 60, art. 61 ust. 2d, ust. 2e, ust. 2f, art. 62, art. 63, art. 106 ust. 1, ust. 4, ust. 6, art. 107 i art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 1876 ze zm.) – dalej: u.p.s.; Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., nr [...] wydaną w przedmiocie ustalenia miesięcznej opłaty K.D. za pobyt ojca – M.K. w domu pomocy społecznej w wysokości: 3.552, 20 zł od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. ; 4.004,20 zł od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 marca 2021 r.; 4.432,20 zł od dnia 1 kwietnia 2021 r.
Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że zawiadomieniem z dnia 11 marca 2020 r. K.D. została powiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt ojca skarżącej – M.K. w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A.
Na podstawie załączonego do akt sprawy wywiadu środowiskowego, przeprowadzonego w dniu 17 grudnia 2020 r. wynika, że K.D. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz dwójką uczących się dzieci. Nie osiąga dochodów, jest zarejestrowana jako osoba współpracująca w jednoosobowej działalności gospodarczej męża, który rozlicza się na zasadach ogólnych. Łączny miesięczny dochód rodziny skarżącej, zgodnie z oświadczeniem, kształtuje się w kwocie 53.955,48 zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie daje dochód w kwocie 13.488,87 zł. Powyższa kwota przekracza 300% kryterium dochodowe osoby w rodzinie. Stałe miesięczne obciążenia finansowe gospodarstwa domowego skarżącej kształtują się w łącznej kwocie ok. 3.674 zł. Dodatkowo strona ponosi koszty rehabilitacji i leczenia w związku z wypadkiem komunikacyjnym męża, który miał miejsce w roku 2018. Wysokość tych obciążeń kształtuje się w średniej wysokości 500-1000 zł miesięcznie. Strona wskazała nadto na poniesiony koszt remontu domu w wysokości 18.000 zł. Dalej jak wynika z wyjaśnień skarżącej nigdy nie utrzymywała kontaktów z ojcem i nie ma z nim jakichkolwiek relacji. Wyjaśniła, że z uwagi na agresywne zachowanie ze strony ojca oraz stosowaną przemoc, jej matka opuściła M.K., gdy skarżąca była w wieku 2 lat i wraz z córką przeprowadziła się do innego miasta, gdzie założyła nową rodzinę. Ojciec skarżącej nigdy nie płacił zasądzonych alimentów ani na jej utrzymanie w jakikolwiek inny sposób. Strona zadeklarowała pomoc finansową na rzecz ojca w kwocie 1.000 zł miesięcznie.
Z akt sprawy wynika również, iż w oparciu o załączone do akt sprawy wywiady środowiskowe przeprowadzone z dwójką pozostałych dzieci M.K. obowiązanych na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. do ponoszenia opłat za pobyt ojca w domu pomocy społecznej – M.K. oraz D.K. – ustalono, że dochody uzyskiwane przez rodziny w/w nie przekraczają 300% kryterium dochodowego dla osoby w rodzinie, a co a tym idzie, stosownie do art. 61 ust. 2 pkt 2 lit. b u.p.s., nie wnoszą oni opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż z załączonych do skargi akt administracyjnych sprawy wynika, że w toku postępowania przed organem I instancji strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o całkowite zwolnienie z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty, na podstawie art. 64 pkt 2 i pkt 3 u.p.s. Powyższy wniosek został skierowany do rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, które to postępowanie zostało zawieszone na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., postanowieniem z dnia [...] r., do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie ustalenia opłaty za pobyt M.K. w domu pomocy społecznej. Po podjęciu zawieszonego postępowania, co nastąpiło postanowieniem z dnia [...] r., Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] r. zwolnił K.D. całkowicie z opłaty za pobyt M.K. w domu pomocy społecznej od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia zmiany wysokości opłaty.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. ustalił K.D. opłatę za pobyt ojca – M.K. w Domu Pomocy Społecznej w Ł. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ przywołał treść art. 61 u.p.s. stanowiący podstawę prawną ustalenia przedmiotowej opłaty. Wyjaśnił, iż ustalone stronie opłaty, we wskazanych w decyzji okresach, stanowią różnicę pomiędzy średnim kosztem utrzymania mieszkańca w DPS w Ł. (odpowiednio 3.975 zł; 4.427 zł; 4.855 zł), a opłatą wnoszoną przez mieszkańca (422,80 zł). Jednocześnie podkreślił, iż ustalając krąg osób obowiązanych do ponoszenia kosztów pobytu M.K. w domu pomocy społecznej uwzględniono faktu, iż pozostała dwójka dzieci M.K., z uwagi na wysokość osiąganych przez ich rodziny dochodów, jest zwolniona z obowiązku wnoszenia przedmiotowej opłaty.
Kwestionując zasadność wydanego rozstrzygnięcia K.D., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła odwołanie , w którym zarzucała naruszenie:
- art. 64 pkt 2 i pkt 3 u.p.s. poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że strona jest obowiązana ponosić przedmiotową opłatę w sytuacji, gdy podnoszony przez skarżącą zupełny brak kontaktu z ojcem, jak również długotrwale znęcanie się nad matką strony, również w okresie prenatalnym, stanowią szczególne okoliczności uzasadniające zwolnienie skarżącej z tej opłaty;
- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji faktów na jakich oparł się organ wydający decyzję, co do meritum i co do wysokości, a w szczególności: na podstawie jakich dowodów, poza powołanymi wywiadami środowiskowymi przeprowadzonymi 9 miesięcy przed wydaniem decyzji oparto ustalenie, że oboje rodzeństwa K.D. nie ponoszą jakiejkolwiek opłaty za pobyt M.K. w domu pomocy społecznej; ustalenie, że całość kosztu wyżej wymienionego ma ponosić skarżąca z uwagi na fakt, iż zarabia więcej od swojego rodzeństwa; brak wskazania sposobu obliczenia wysokości miesięcznej opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej; całkowite pominięcie jakiegokolwiek braku kontaktu skarżącej z ojcem oraz jego nagannego postępowania względem matki strony oraz samej strony.
Z uwagi na powyższe pełnomocnik skarżącej wnosiła o uchylenie decyzji organu I instancji oraz zwolnienie strony z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty w całości, ewentualnie o umorzenie postępowania I instancji. Jednocześnie na podstawie art. 77 k.p.a. strona wniosła o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego poprzez wskazanie: dokładnego sposobu ustalenia kosztów pobytu ojca w domu pomocy społecznej, z wyszczególnieniem kosztu pobytu, opieki, wyżywienia oraz leczenia, a nadto przedstawienie jego aktualnego stanu zdrowia.
Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzje organu I instancji. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.s. pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, ustalanego, w przypadku domu pomocy społecznej o zasięgu powiatowym, przez właściwego starostę nie później niż do 31 marca każdego roku. Dalej Kolegium wskazało, że osoby zobowiązane do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej określone zostały w art. 61 ust. 1 u.p.s. Są nimi w kolejności: mieszkaniec domu pomocy społecznej, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, małżonek, zstępni przed wstępnymi oraz gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Natomiast reguły, według których są ustalane opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, które powinny wnosić zobowiązane podmioty oraz granice swobody określania wysokości tych opłat określone zostały w art. 61 ust. 2 pkt 1-3 u.p.s. Kolegium podkreśliło także, że co do zasady ustalenie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej przez podmioty wymienione w art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy winno nastąpić w drodze umowy zawieranej z kierownikiem ośrodka pomocy społecznej, z uwzględnieniem sytuacji dochodowej i majątkowej tych osób. W przypadku odmowy zawarcia umowy, opłatę ustala się w drodze decyzji podejmowanej na podstawie art. 59 ust. 1 u.p.s. i stanowi ona różnicę między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatą wnoszoną przez mieszkańca domu i opłatami wnoszonymi przez inne osoby obowiązane, o których mowa w ust. 1 pkt 2. Wysokość opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej ustala się proporcjonalnie do liczby osób obowiązanych do jej wnoszenia. Z powyższego wynika, iż zasadniczym kryterium dla obowiązku ponoszenia opłaty za pobyt krewnego w placówce opiekuńczej jest stopień pokrewieństwa oraz sytuacja finansowa osób zobowiązanych. Bez wpływu na powyższy obowiązek pozostają natomiast kwestie związane z osobistym stosunkiem pomiędzy osobą zobowiązaną do ponoszenia przedmiotowej opłaty, a osobą umieszczoną w placówce opiekuńczej, gdyż wynikający z art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. obowiązek nie jest obowiązkiem alimentacyjnym (pomimo pozostawania w funkcjonalnym związku z przepisami ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy) lecz obowiązkiem publicznoprawnym powstającym z chwilą przyjęcia osoby skierowanej do placówki. Przy czym, co podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych wydanie, na podstawie art. 59 ust. 1 u.p.s., decyzji administracyjnej ustalającej opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej może nastąpić ze skutkiem wstecznym, gdyż jak wyżej wskazano wydawana w tym przedmiocie decyzja konkretyzuje obowiązek wynikający z mocy prawa.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy wskazał, iż umieszczony w Domu Pomocy Społecznej w Ł. – M.K. (ojciec skarżącej) ponosi miesięczną opłatę za pobyt w przedmiotowej placówce w wysokości 422,80 zł. Kwota ta nie pokrywa całkowitego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, który wynosi: 3.975 zł od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r.; 4.427 zł od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 marca 2021 r.; 4.855 zł od dnia 1 kwietnia 2021 r. Różnica pomiędzy kosztem całkowitym pobytu, a kwotą wnoszoną przez mieszkańca wynosi zatem odpowiednio: 3.552,20 zł; 4.004,20 zł 4.432,20 zł. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że M.K. ma troje dzieci obowiązanych do partycypowania w kosztach jego pobytu w domu pomocy społecznej, z tym że wyniku przeprowadzonych wywiadów środowiskowych ustalono, że dochody uzyskiwane przez rodziny dwojga spośród nich, to jest M.K. oraz D.K., nie przekraczają 300% kryterium dochodowego dla osoby w rodzinie, a co a tym idzie, stosownie do art. 61 ust. 2 pkt 2 lit. b u.p.s., nie wnoszą oni przedmiotowej opłaty. Natomiast, co do osoby K.D. organ odwoławczy wskazał, iż jak wynika z przeprowadzonego w dniu 17 grudnia 2020 r. wywiadu środowiskowego strona prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz dwójką uczących się dzieci. Nie osiąga dochodów, jest zarejestrowana jako osoba współpracująca w jednoosobowej działalności gospodarczej męża, który rozlicza się na zasadach ogólnych. Ustalony zgodnie z art. 8 ust. 5 pkt 1 u.p.s. łączny miesięczny dochód rodziny skarżącej, kształtuje się w kwocie 53.955,48 zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie daje dochód w kwocie 13.488,87 zł. Powyższa kwota przekracza 300% kryterium dochodowego osoby w rodzinie wynoszącego 1.584 zł. Mając powyższe na uwadze, jak również fakt niewyrażenia przez skarżącą zgody na zawarcie kierowanej do strony umowy z dnia [...] r. w sprawie ponoszenia przedmiotowej opłaty, ustalona kwestionowaną decyzją, wydaną na podstawie art. 59 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 2d u.p.s., opłata za wskazane w decyzji okresy stanowi różnicę pomiędzy średnim miesięcznym kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatą wnoszoną przez ojca strony.
Kolegium wskazało również, iż podnoszone przez stronę okoliczności braku więzi skarżącej z ojcem oraz jego negatywne postępowanie względem strony oraz jej matki pozostają bez wpływu na określone w art. 64 pkt 1-3 u.p.s. okoliczności, stanowiące podstawę do całkowitego lub częściowego zwolnienia, na wniosek strony zobowiązanej, z obowiązku ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. Kolegium podkreśliło, że rozstrzyganie w przedmiocie zwolnienia z obowiązku ponoszenia opłat za pobyt w placówce opiekuńczej jest możliwym w stosunku do skonkretyzowanego obowiązku danej osoby co oznacza, że ewentualne postępowanie w powyższym zakresie jest możliwe dopiero po ostatecznym rozstrzygnięciu kwestii dotyczącej ustalenia wysokości opłaty. Tym samym argumentacja strony, co do naruszenia art. 64 pkt 2 i pkt 3 u.p.s. winna być podnoszona w odrębnym postępowaniu administracyjnym, prowadzonym w przedmiocie wniosku skarżącej o zwolnienie z przedmiotowej opłaty.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K.D., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, powtórzyła zarzuty podnoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji, co do naruszenia art. art. 64 pkt 2 i pkt 3 u.p.s. oraz art. 107 § 3 k.p.a., zarzucając dodatkowo naruszenie:
- art. 7, art. 8 § 1 k.p.a. poprzez obciążenie skarżącej w całości kosztami utrzymania ojca z pominięciem podnoszonych przez stronę okoliczności, co do przemocy jakiej dopuszczał się M.K. względem matki skarżącej, skutkującej koniecznością obycia przez stronę skarżącą długoletniej terapii;
- art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 , art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszystkich działań niezbędnych do wyjaśnienia okoliczności sprawy, w szczególności nie podjęcie szczegółowych ustaleń przez organy obu instancji w zakresie wysokości dochodu uzyskiwanego przez obowiązanych do odpłatności i ustalenia rzeczywistego kręgu osób obowiązanych do odpłatności za pobyt M.K. w domu pomocy społecznej;
- art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. poprzez jego błędne zastosowanie polegające na niewłaściwym obliczeniu wysokości opłaty za pobyt, którą winna ponosić skarżąca, z uwagi na nieuwzględnienie w kręgu osób zobowiązanych do ponoszenia opłaty wszystkich obowiązanych;
Z uwagi na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zwolnienie strony z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty w całości; ewentualnie o stwierdzenie wydana skarżącej decyzji z naruszeniem prawa; ewentualnie o umorzenie postępowania w I instancji. Wniosła ponadto o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie na podstawie art. 77 k.p.a. strona wniosła o zobowiązanie Domu Pomocy Społecznej w Ł. do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego poprzez wskazanie: dokładnego sposobu ustalenia kosztów pobytu ojca w domu pomocy społecznej, z wyszczególnieniem kosztu pobytu, opieki, wyżywienia oraz leczenia, a nadto przedstawienie jego aktualnego stanu zdrowia.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej przedstawiła obszerną argumentacje, co do negatywnego postępowania M.K. względem matki skarżącej, jak i samej skarżącej, a nadto wskazała na brak jakichkolwiek więzi emocjonalnych pomiędzy skarżącą a jej ojcem, którego poznała dopiero w latach 90- tych, jako osoba pełnoletnia. Strona wskazała również na fakt, iż skarżąca nie dysponuje ani prawomocnym orzeczeniem sądu o pozbawieniu rodzica władzy rodzicielskiej, jak również prawomocnym orzeczeniem sądu o skazaniu za umyślne przestępstwo popełnione z użyciem przemocy na szkodę osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty, jej małoletniego rodzeństwa lub jej rodzica. Nie dysponuje także jakimkolwiek dowodem potwierdzającym negatywne zachowanie ojca względem matki, gdyż wydarzenia te miały miejsce w latach 70 – tych, kiedy to świadomość społeczna i ochrona ofiar przemocy była diametralnie inna niż obecnie. Okoliczności tych nie może potwierdzić matka skarżącej, z uwagi na swój podeszły wiek i bardzo zły stan zdrowia. Niemniej jednak, w ocenie skarżącej możliwym jest w przypadkach wyjątkowych, a taki zdaniem strony ma miejsce w niniejszej sprawie, zwolnienie z obowiązku ponoszenia z przedmiotowej opłaty na podstawie art. 64 u.p.s. Strona skarżąca zakwestionowała także stanowisko organu, co do zasadności obciążenia jej całością należnej opłaty, w sytuacji gdy M.K. ma jeszcze dwoje innych dzieci, które po pierwsze nie doświadczyły przemocy z jego strony, a po drugie mogą również ponosić opłaty za jego pobyt w domu pomocy społecznej, a w najgorszym razie partycypować w kosztach. Zdaniem skarżącej postępowanie w przedmiocie opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej winno być przeprowadzone z udziałem wszystkich obowiązanych osób, w toku którego organ powinien ustalić ich sytuacje dochodową i wynikającą z niej możliwość ponoszenia przedmiotowej opłaty. Wysokość opłaty winna być ustalona przy uwzględnieniu kryterium dochodowego na rodzinę oraz przede wszystkim przy uwzględnieniu wszystkich zobowiązanych zstępnych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wnosiło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że skarga K.D. została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) – dalej: ustawa covidowa. W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowych spraw jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z dnia 7 października 2021 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można było przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, iż pełnomocnik skarżącej pomimo wezwania, nie złożył stosownego oświadczenia, co do posiadania możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z dnia 25 listopada 2021 r.
Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu spraw na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z dnia 12 października 2021 r.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej w powyższym zakresie Sąd stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, co obligowało Sąd do oddalenia skargi.
W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi K.D., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, uczyniła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., ustalającą skarżącej miesięczną opłatę za pobyt ojca – M.K. w Domu Pomocy Społecznej w Ł., w wysokości: 3.552, 20 zł od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 marca 2020 r. ; 4.004,20 zł od dnia 1 kwietnia 2020 r. do dnia 31 marca 2021 r.; 4.432,20 zł od dnia 1 kwietnia 2021 r.
Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: 2020 r. poz. 1876) - dalej: u.p.s. Zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.s. pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, z zastrzeżeniem ust. 3. Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę mieszkańca domu za jego pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej (art. 59 ust. 1).
W art. 61 ust. 1 przywołanej ustawy określone zostały osoby zobowiązane do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. Są nimi w kolejności: mieszkaniec domu pomocy społecznej, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, małżonek, zstępni przed wstępnymi oraz gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. W przepisie art. 61 ust. 2 pkt 1-3 powołanej ustawy wskazano reguły, według których są ustalane opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, które powinny wnosić zobowiązane podmioty. Zgodnie z art. 61 ust. 2 u.p.s., opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą: 1) mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, nie więcej niż 70% tego dochodu; 2) małżonek, zstępni przed wstępnymi - zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2: a) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jeżeli dochód jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium, b) w przypadku osoby w rodzinie, jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie; 3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej - w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w pkt 1 i 2.
Z powołanych wyżej regulacji wynika, że pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny, a w pierwszej kolejności osobą zobowiązaną do uiszczania opłat jest mieszkaniec domu. Jednocześnie przyjęta w powołanym przepisie zasada kolejności oznacza, że w sytuacji, gdy osoba umieszczona w domu pomocy społecznej nie jest w stanie ponosić kosztów pobytu w placówce, obowiązek wnoszenia opłat spoczywa na małżonku, w następnej kolejności na zstępnych, w dalszej kolejności na wstępnych, a jeszcze w dalszej - na gminie, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Podkreślić przy tym należy, że wnoszenie opłat nie obciąża równocześnie wszystkich zobowiązanych wymienionych w art. 61 ust. 1 powołanej ustawy, ale obowiązek ten przechodzi na nich w kolejności ustalonej w powołanym przepisie. Zastępczy charakter wnoszenia opłat przez gminę wynika z art. 61 ust. 3 tej ustawy, w myśl którego gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej, wnosi opłaty zastępczo, jeżeli nie wywiązują się z tego osoby zobowiązane w pierwszej kolejności. Gminie przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych w ten sposób wydatków.
W rozważanym aspekcie zauważyć należy także, iż w orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, wedle którego obowiązek wnoszenia opłaty przez konkretną osobę, czy osoby spośród kręgu podmiotów zobowiązanych na mocy art. 61 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy kreuje nie umowa, o jakiej mowa w art. 103 ust. 2, lecz decyzja administracyjna o ustaleniu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, przewidziana w art. 59 ust. 1 ustawy. Natomiast obowiązek wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej, o którym mowa w art. 61 ust. 1 ustawy, musi być skonkretyzowany i zindywidualizowany w stosunku do każdej z osób, które miałyby takie opłaty ponosić. Co do zasady konkretyzacja taka powinna nastąpić w drodze decyzji wydanej na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy (por. wyrok z dnia: 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 204/10; z dnia 13 września 2013 r. o sygn. akt I OSK 2726/12 i z dnia 30 października 2012 r. o sygn. akt I OSK 653/12; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu, ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny nie budzi wątpliwości. Bezspornym pozostaje, że M.K., od dnia 15 maja 2016 r. przebywa w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A. Mając na uwadze okresy za jakie ustalono skarżącej przedmiotową opłatę wskazać należy, iż średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w przedmiotowej placówce ustalony w drodze zarządzenia Prezydenta Miasta Ł. wynosił: w roku 2019 – 3.975 zł (zarządzenie z dnia 27 marca 2019 r., nr 826/VIII/19, opubl. Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 2019 r. poz. 1830); w roku 2020 – 4.427 zł (zarządzenie z dnia 19 marca 2020 r., nr 3602/VIII/20, opubl. Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 2020 r. poz. 1991); w roku 2021 – 4.855 zł (zarządzenie z 29 marca 2021 r., nr 6850/VIII/21, opubl. Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 2021 r. poz. 1462). Tym samym organy prawidłowo ustaliły, że ponoszona przez M.K. opłata w wysokości 422,80 zł (stanowiąca 70 % dochodu własnego mieszkańca, w tym przypadku wypłacanego zasiłku stałego) nie pokrywa średniego miesięcznego kosztu utrzymania pobytu w placówce. Brakująca kwota za wskazane w zaskarżonej decyzji okres wynosi zatem odpowiednio: 3.552, 20 zł; 4.004,20 zł 4.432,20 zł.
Bezspornym pozostaje również, że skarżąca jest jednym z trojga dzieci M.K., obowiązanych na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. do ponoszenia opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Jednakże jak wynika z załączonych do akt sprawy wywiadów środowiskowych przeprowadzonych z dwojgiem pozostałych zstępnych M.K., to jest: M.K. (w dniu 30 października 2020 r.) oraz D.K. (w dniu 7 lipca 2020 r.), dochody uzyskiwane przez ich rodziny nie przekraczają 300% kryterium dochodowego dla osoby w rodzinie, a co a tym idzie, stosownie do art. 61 ust. 2 pkt 2 lit. b u.p.s., nie wnoszą oni opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej.
Natomiast sytuacja dochodowa skarżącej ustalona została przez organy na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 17 grudnia 2020 r. oraz przedłożonej przez stronę dokumentacji. W oparciu o powyższe ustalono, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz dwójką uczących się dzieci. Nie osiąga dochodów, jest zarejestrowana jako osoba współpracująca w jednoosobowej działalności gospodarczej męża, który rozlicza się na zasadach ogólnych. Łączny miesięczny dochód rodziny skarżącej, ustalony zgodnie z art. 8 ust. 5 pkt 1 u.p.s., kształtuje się w kwocie 53.955,48 zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie daje dochód w kwocie 13.488,87 zł. Stałe miesięczne obciążenia finansowe gospodarstwa domowego skarżącej kształtują się w łącznej kwocie ok. 3.674 zł. Dodatkowo strona ponosi koszty rehabilitacji i leczenia w związku z wypadkiem komunikacyjnym męża, który miał miejsce w roku 2018. Wysokość tych obciążeń kształtuje się w średniej wysokości 500-1000 zł miesięcznie. Strona wskazała nadto na poniesiony koszt remontu domu w wysokości 18.000 zł. Jednakże wskazane przez stronę obciążenia finansowe nie podlegają odliczeniu od dochodu, na podstawie art. 8 ust. 3 u.p.s. Dalej jak wynika z wyjaśnień skarżącej nigdy nie utrzymywała kontaktów z ojcem i nie ma z nim jakichkolwiek relacji. Wyjaśniła, że z uwagi na agresywne zachowanie ze strony ojca oraz stosowaną przemoc, jej matka opuściła M.K., gdy skarżąca była w wieku 2 lat i wraz z córką przeprowadziła się do innego miasta, gdzie założyła nową rodzinę. Ojciec skarżącej nigdy nie płacił zasądzonych alimentów ani na jej utrzymanie w jakikolwiek inny sposób. Strona zadeklarowała pomoc finansową na rzecz ojca w kwocie 1.000 zł miesięcznie.
Ponadto jak wynika z akt sprawy, skarżąca nie wyraziła zgody na zawarcie przesłanej jej umowy z dnia [...] r. w sprawie ponoszenia opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej , co uzasadniało ustalenie wysokości przedmiotowej opłaty w drodze decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 59 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 2d u.p.s. Jednocześnie w toku prowadzonego postępowania administracyjnego skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie z obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty.
Wobec powyższych ustaleń Sąd stwierdza, iż procedujące w sprawie organy administracji zasadnie uznały, że sytuacja majątkowa K.D., stosownie do treści art. 61 ust. 2 pkt 2 lit b u.p.s. umożliwia pokrycie brakującej kwoty średniego miesięcznego kosztu utrzymania M.K. przebywającego w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A, za okresy i w wysokości określonych w kwestionowanej decyzji. Jak już bowiem wcześniej wskazano uzyskiwany przez rodzinę skarżącej dochód na osobę (13.488,87 zł ) jest wyższy niż 300% określonego kryterium dochodowego na osobę w rodzinie (300% x 528 zł =1.584 zł), a kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie jest niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie (13.488,87 zł – 1.485,78 zł /2 = 12.003,09 zł). Tym samym określone w zaskarżonej decyzji, zarówno wysokość należnej opłaty, jak i podmiot obowiązany do jej ponoszenia zostały ustalone zgodnie z obowiązującym w tym zakresie przepisami prawa.
Wskazać w tym miejscu należy, iż co do zasady organ ustalając w drodze decyzji opłatę za pobyt mieszkańca domu pomocy społecznej ma powinność zarówno określenia kręgu osób zobowiązanych do pokrycia pozostałej części opłaty, jak i ustalenia warunków finansowo-majątkowych tychże osób, pozwalających na stwierdzenie, czy w świetle ww. wymogów, są one wystarczające do obciążenia tych osób stosownymi opłatami. W przypadku, gdy osób zobowiązanych jest więcej, organ winien objąć sprawę ustalenia wysokości odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej jednym postępowaniem i w jego toku poczynić ustalenia dotyczące ich sytuacji dochodowej i możliwości ponoszenia kosztów z tego tytułu (por. wyrok NSA z 23 lipca 2021 r., I OSK 3039/19; wyroki WSA w Krakowie z 5 sierpnia 2021 r., II SA/Kr 277/21; z 27 września 2021 r., II SA/Kr 319/21; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje, iż zarówno M.K., jak i D.K. nie byli stronami postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia opłaty K.D. za pobyt ojca w domu pomocy społecznej, a ustalenia organów administracji, co do sytuacji majątkowej skarżącej oraz jej przyrodniego rodzeństwa nie zostały poczynione w toku jednego postępowania. Niemniej jednak w ocenie Sądu powyższe naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż jak już wcześniej wskazano dokonane w tym zakresie ustalenia organów wykazały w sposób bezsporny, iż dochody rodzin M.K. i D.K. skarżącej nie przekraczają 300% kryterium dochodowego dla osoby w rodzinie, a co a tym idzie, stosownie do art. 61 ust. 2 pkt 2 lit. b u.p.s., nie wnoszą oni opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Co więcej, do powyższych ustaleń organy administracji odwoływały się w uzasadnieniach wydanych w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięć, a przeprowadzone wywiady środowiskowe z M.K. i D.K. wraz z przedłożoną dokumentacją znajdują się w aktach administracyjnych, a co za tym idzie stwierdzić należy, iż skarżąca miała możliwość zapoznania się z ich treścią. Ponadto wbrew stanowisku strony skarżącej, zgromadzone w aktach sprawy wywiady środowiskowe przeprowadzone z M.K. i D.K., były wystarczające do dokonania przez organy administracji oceny ich sytuacji majątkowej, pod kątem możliwości partycypowania w kosztach pobytu ojca w domu pomocy społecznej. Wskazać bowiem należy, iż przepisy regulujące kwestie ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, jaki i kwestie zwolnienia z obowiązku ponoszenia tej opłaty, odwołują się do instytucji wywiadu środowiskowego przeprowadzanego z osobami obowiązanymi do ponoszenia tych opłat, w toku którego strony mogą przedstawiać wszelkiego rodzaju dokumenty i oświadczenia na okoliczność sytuacji majątkowej i rodzinnej w jakiej się znajdują. Podkreślenia wymaga również, iż osoby których dotyczy przeprowadzany wywiad środowiskowy podpisują klauzule, co do pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Końcowo wskazać należy, iż ewentualna zmiana okoliczności, w tym sytuacji majątkowej i rodzinnej zarówno skarżącej, jak i jej przyrodniego rodzeństwa, może stanowić podstawę do wystąpienia z wnioskiem o zmianę decyzji ostatecznej, w oparciu o przepis art. 106 ust. 5 u.p.s.
Natomiast, co do zarzucanego braku ustalenia poszczególnych składników ustalonej opłaty, z rozbiciem na koszty pobytu, lekarstw, opieki oraz wyżywienia, wskazać należy, iż stosownie do treści art. 60 ust. u.p.s. średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca: 1) w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym - ustala wójt (burmistrz, prezydent miasta) i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie później niż do dnia 31 marca każdego roku; 2) w domu pomocy społecznej o zasięgu powiatowym - ustala starosta i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie później niż do dnia 31 marca każdego roku; 3) w regionalnym domu pomocy społecznej - ustala marszałek województwa i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie później niż do dnia 31 marca każdego roku. Natomiast zgodnie z art. 6 pkt 15 u.p.s. przez średni miesięczny koszt utrzymania w domu pomocy społecznej rozumie się kwotę rocznych kosztów działalności domu wynikającą z utrzymania mieszkańców, z roku poprzedniego, bez kosztów inwestycyjnych i wydatków na remonty, powiększoną o prognozowany średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, przyjęty w ustawie budżetowej na dany rok kalendarzowy, podzieloną przez liczbę miejsc, ustaloną jako sumę rzeczywistej liczby mieszkańców w poszczególnych miesiącach roku poprzedniego, w domu. Z brzmienia przywołanych wyżej przepisów wynika zatem, iż organy procedujące w przedmiocie ustalenia opłaty za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej nie są uprawnione, jak i zarazem zobowiązane do oceny adekwatności obowiązującego średni miesięcznego kosztu utrzymania w danym domu pomocy społecznej, w tym żądania wykazania wartości poszczególnych usług składających się na ten koszt.
Wobec powyższego Sąd za nieuzasadnione uznał zarzuty skargi, co do naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s., art. 7, art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.
Natomiast, co do podniesionych zarzutów naruszenia art. 64 pkt 2 i pkt 3 u.p.s. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie, w jakim procedujące w sprawie organy administracji publicznej pominęły podnoszoną przez skarżącą argumentację, co do negatywnego postępowania M.K. względem matki skarżącej, jak i samej skarżącej, jak również brak jakichkolwiek więzi emocjonalnych pomiędzy skarżącą a jej ojcem, co stanowiło zdaniem strony "szczególnie uzasadnioną okoliczność" przemawiającą za zwolnieniem jej z obowiązku wnoszenia przedmiotowej opłaty Sąd stwierdza, iż pozostają one bez wpływu na wynik niniejszego orzeczenia. Jak słusznie podkreśliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, postępowanie administracyjne prowadzone w przedmiocie zwolnienia z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej jest postępowaniem odrębnym od postępowania prowadzonego w sprawie ustalenia obowiązku tej opłaty oraz jej wysokości. Konsekwencją powyższego stwierdzenia, jest to, że dla możliwości procedowania w przedmiocie zwolnienia z przedmiotowej opłaty niezbędnym jest uprzednie, ostateczne skonkretyzowanie podmiotu obowiązanego do jej wnoszenia oraz wysokości ciążącej na danym podmiocie opłaty. Udzielenie ulgi na podstawie art. 64 u.p.s. jest bowiem możliwe jedynie osobom wnoszącym opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej.
W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano złożony przez skarżącą, na etapie postępowania przed organem I instancji, wniosek o całkowite zwolnienie od obowiązku wnoszenia opłat za pobyt M.K. w domu pomocy społecznej został wyłączony do odrębnego postępowania administracyjnego, w toku którego, jak wynika z akt sprawy Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] r. orzekł o zwolnieniu K.D. całkowicie z opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia zmiany wysokości opłaty. To właśnie w tamtym postępowaniu strona winna ewentualnie podnosić kwestie braku więzi z ojcem, z uwagi na jego niewątpliwie naganne postępowanie wobec skarżącej, jak i jej matki. Natomiast przedmiotem niniejszego postępowania, co należy jeszcze raz wyraźnie podkreślić, było jedynie ustalenie kręgu podmiotów obowiązanych do ponoszenia opłaty za pobyt M.K. w domu pomocy społecznej oraz wysokość tej opłaty.
Reasumując Sąd stwierdza, iż wbrew stanowisku strony skarżącej procedujące w sprawie organy w sposób wyczerpujący zebrały i oceniły cały materiał dowodowy, zarówno pod katem możliwości uznania skarżącej za podmiot zobowiązany do partycypowania w kosztach pobytu M.K. w domu pomocy społecznej, jak i pod kątem wysokości ustalonej opłaty. Organy obu instancji procedujące w sprawie, działały na podstawie i w granicach prawa, prowadząc postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się wyrażonymi w art. 8 k.p.a. zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Dokonane w sprawie ustalenia faktyczne, jak i przeprowadzoną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego uznać należy za wystarczające do załatwienia sprawy, a uzasadnienia wydanych rozstrzygnięć odpowiadają wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
is
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło