II SA/Łd 883/08
WyrokWSA w Łodzi2009-04-07
Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien umorzyć postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, jeśli zmiana sposobu użytkowania obiektu, której dotyczy wniosek, została już faktycznie dokonana przed złożeniem wniosku?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej powinien umorzyć postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, jeśli zmiana sposobu użytkowania obiektu, której dotyczy wniosek, została już faktycznie dokonana przed złożeniem wniosku. Postępowanie o ustalenie warunków zabudowy jest możliwe jedynie dla zamierzeń przyszłych, a nie już zrealizowanych. W takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
H. R. złożyła wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na mieszkalny. Sąsiedzi poinformowali, że budynek jest już użytkowany jako mieszkalny. Organ nadzoru budowlanego potwierdził samowolną zmianę sposobu użytkowania. Prezydent Miasta Ł. umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący P. N. kwestionował nie sam fakt zmiany, lecz nieścisłości w ustaleniu daty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 kwietnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia WSA: Jolanta Rosińska Sędzia WSA: Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant Referent – stażysta Szymon Kwiatkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2009 roku przy udziale --- sprawy ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji oddala skargę
II SA/Łd 883/08
UZASADNIENIE
W dniu 14 stycznia 2008 roku H. R. wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania istniejącego budynku gospodarczego na budynek mieszkalny na terenie nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy A. 37 (dz. nr 148/1 i 147/1, obręb P-37).
Pismem z dnia 21 marca 2008 roku P. i W. N., zawiadomieni o wszczęciu postępowania jako właściciele sąsiedniej działki, poinformowali, że przedmiotowy budynek jest już użytkowany jako budynek mieszkalny.
Pismem z dnia 28 marca 2008 roku Prezydent Miasta Ł. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie zabudowy na działce objętej wnioskiem. Następnie postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zawiesił postępowanie do czasu uzyskania wyjaśnień od organu nadzoru budowlanego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przesłał do organu I instancji decyzję z dnia 23 lipca 2008 roku, w której nałożył na H. R. obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, stwierdzając jednoznacznie, że H. R. dokonała samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku objętego wnioskiem z dnia 14 stycznia 2008 roku.
Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. podjął zawieszone postępowanie, a następnie decyzją z tego samego dnia umorzył postępowanie administracyjny w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że objęta wnioskiem zmiana sposobu użytkowania budynku gospodarczego na mieszkalny została dokonana, a zatem postępowanie stało się bezprzedmiotowe, bowiem art. 59 § 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odnosi się do zamierzeń budowlanych przewidzianych do wykonania, a nie już wykonanych.
W treści odwołania P. N. wskazał, że w pismach organów nadzoru budowlanego występują nieścisłości związane z datą samowolnej zmiany sposoby użytkowania przez inwestora.
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy podtrzymując stanowisko wyrażone przez organ I instancji i powołując nadto szereg orzeczeń sądów administracyjnych, z których wynika, że wcześniejsze zrealizowanie inwestycji objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, musi skutkować umorzeniem postępowania w tym przedmiocie jako bezprzedmiotowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi P. N. podniósł argumenty tożsame z argumentami odwołania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 punkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji.
Oceniając zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją postępowanie administracyjne w ramach tak zakreślonej kognicji sądu stwierdzić trzeba, iż skarga nie jest uzasadniona
Odnosząc się do zarzutu, iż Prezydent Miasta Ł. w tym samym dniu podjął zawieszone postępowanie i wydał decyzję merytoryczną stwierdzić trzeba, iż taki tok postępowania nie jest sprzeczny z prawem. Postępowanie o podjęciu postępowania nie podlega bowiem zaskarżeniu, zatem nie było przeszkód do podejmowania kolejnych rozstrzygnięć w tym samym dniu (art. 141§1 w zw. z art. 97 §2 k.p.a.).
Postępowanie zostało wszczęte w wniosku H. R. o ustalenie warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek mieszkalny. Stosownie do art. 59 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku planu miejscowego zmiana sposobu użytkowania obiektu co do zasady wymaga ustalenia w drodze decyzji ustalenia warunków zabudowy, o ile zmiana ta ma wpływ na zmianę zagospodarowania przestrzennego. Organ nie badał wpływu zmiany sposobu użytkowania obiektu na zagospodarowanie przestrzenne z uwagi na stwierdzenie innej okoliczności wykluczającej możliwość ustalenia warunków zabudowy. Mianowicie w toku postępowania jego uczestnicy P. i W. N. pismem z dnia 21 marca 2008r. poinformowali, iż zmiana u użytkowania budynku na mieszkalny nastąpiła już w roku 2007. Pismo to stało się podstawą wszczęcia postępowania przez organy nadzoru budowlanego, w toku którego potwierdzono, iż zmiana sposobu użytkowania obiektu nastąpiła przed złożeniem wniosku.
Ustalenie warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania obiektu jest możliwe (przy spełnieniu innych przesłanek) jedynie dla zamierzenia przyszłego, dopiero projektowanego, a nie już zrealizowanego. Tak, jak nie ustala się warunków zabudowy dla inwestycji już zrealizowanej, tak nie ustala się warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania, która to zmiana już de facto nastąpiła. Inwestor nie może w takiej sytuacji otrzymać warunków zabudowy, w tym przypadku dla zmiany sposobu użytkowania obiektu. Wówczas postępowanie o ustalenie warunków zabudowy – zmiany sposobu użytkowania – staje się bezprzedmiotowe i należy je umorzyć w trybie art. 105 §1 k.p.a. (vide wyrok NSA z dnia 22.04.2002r. IV SA 2297/00, wyrok WSA w Warszawie z 15.07.2004r. IV SA 2008/02, wyrok WSA w Warszawie z dnia 15.12.2006r. IV SA/Wa 1841/06, Wyrok NSA z dnia 7.11.2007 II OSK 1199/06).
Przy tym dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie znaczenie ma jedynie wskazanie, iż zamierzenie zostało zrealizowane przed złożeniem wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Ustalenie pewnej daty zmiany w tym postępowaniu nie ma istotnego znaczenia, jedyną okolicznością przesadzająca o bezprzedmiotowości postępowania jest fakt, iż zmiana użytkowania nastąpiła, zanim inwestor złożył wniosek o warunki zabudowy.
Ustalenie tego faktu przez organ nie może budzić wątpliwości, skoro to skarżący sam stwierdził w piśmie z 21. 03.2008r., że H.R. użytkuje już budynek jako mieszkalny, w skardze do sądu (zatytułowanej odwołaniem) kwestionuje on nie fakt zmiany użytkowania, a jedynie nieścisłości w ustaleniu, w jakim czasie do zmiany doszło.
O zmianie użytkowania budynku świadczy też postępowanie toczące się przed organami nadzoru budowlanego w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Postępowanie to wszczynane jest w razie stwierdzenia samowoli budowlanej, w tym przypadku stwierdzenia zmiany sposobu użytkowania obiektu bez wymaganych zezwoleń i w tamtym postępowaniu ustalenie dokładnej daty może mieć istotne znaczenie. Decyzje, które zapadają w tamtym postępowaniu nie podlegają jednak kontroli w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Sąd nie może się zatem odnieść do zarzutów podnoszonych co do przebiegu postępowania przed PINB (pozbawienie skarżącego przymiotu strony), co do stanu budynku objętego wnioskiem i co do wydanych w nim rozstrzygnięć. Zbędne jest też w niniejszym postępowaniu korygowanie daty zmiany sposobu użytkowania obiektu, skoro ze zgromadzonego materiału dowodowego bezspornie wynika, iż do zmiany doszło przed złożeniem wniosku w niniejszej sprawie. Wskazywane przez skarżącego nieścisłości, dotyczące czasu zmiany sposobu użytkowania nie miały zatem wpływu na wynik postępowania.
W tej sytuacji zasadne było umorzenie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 §1 k.p.a.
Należy podkreślić, iż skarżący nie wykazał interesu prawnego, jakim kierował się, kwestionując umorzenie postępowania. Decyzja ta jest wszak korzystna dla skarżącego, który zdaje się kwestionować zasadność użytkowania budynku jako mieszkalnego. Oznacza ona bowiem, iż H.R. nie może otrzymać pozytywnej decyzji ustalającej warunki dla tej inwestycji.
Z uwagi na powyższe, nie znajdując uzasadnionych podstaw do uwzględnienia skargi sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
TG
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło