II SA/Łd 887/16

WyrokWSA w Łodzi2017-02-22

Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Anna Stępień, Barbara Rymaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zinterpretowało i zastosowało art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, uchylając decyzję organu I instancji nakazującą przywrócenie stosunków wodnych, mimo istnienia bruzdy odprowadzającej wodę bezpośrednio przy płocie działki sąsiedniej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wadliwie zinterpretowało art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, błędnie przyjmując, że właściciel gruntu nie wywołał zmian stanu wody na gruncie. Sąd stwierdził, że istnienie bruzdy odprowadzającej wodę bezpośrednio przy płocie działki sąsiedniej, nawet jeśli legalnie wykonanej, stanowi zmianę stanu wody na gruncie, która może szkodliwie wpływać na grunty sąsiednie. Ponadto, sąd uznał, że organy nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego, w tym daty powstania urządzeń wodnych i ich wpływu na płot, co stanowi naruszenie przepisów K.p.a. i Prawa wodnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która uchyliła decyzję Wójta Gminy D. nakazującą K. J. przywrócenie stosunków wodnych na gruncie poprzez zmianę lokalizacji bruzdy odprowadzającej wodę, która przylegała do płotu działki A. M. Kolegium uznało, że K. J. nie wywołał zmian stanu wody na gruncie, a kwestia wpływu bruzdy na płot ma charakter cywilny. Skarżąca A. M. zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. przez nierozpoznanie sprawy i niewyjaśnienie stanu faktycznego, wskazując na szkodliwy wpływ bruzdy na jej nieruchomość.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy D. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 lutego 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Protokolant Pomocnik sekretarza Izabela Bielińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2017 roku sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] znak [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej A. M. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r., poz. 23) – w skrócie: "K.p.a." – oraz art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz.U. z 2015r., poz. 469) – powoływanej także jako: "ustawa" lub "p.w." – uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...], znak: [...], zobowiązującej K. J. - właściciela działki nr 90, położonej w obrębie [...], gm. D. - do przywrócenia stosunków wodnych na gruncie i odmówiło nałożenia na K. J. obowiązku polegającego na przywróceniu stanu poprzedniego terenu działki nr 90, położonej w obrębie [...], gm. D. lub wykonaniu urządzeń zapobiegających szkodom. Organ II instancji wskazał, że Wójt Gminy D. powyższą decyzją zobowiązał K. J. - właściciela działki nr 90, położonej w obrębie [...], gm. D. - do przywrócenia stosunków wodnych na gruncie poprzez zmianę trasy "bruzdy", która obecnie przylega bezpośrednio do betonowego płotu usytuowanego na gruncie stanowiącym własność A. M.. Wójt Gminy D. wskazał, iż należy wykonać "bruzdę" w lokalizacji nie niniejszej niż 1 metr od ogrodzenia nieruchomości A. M. z jednoczesnym zasypaniem istniejącego urządzenia, a obowiązek wskazany wyżej winien być wykonany niezwłocznie nie później niż 30 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Na podstawi opinii biegłego inż. R.F. Wójt przyjął, że bruzda może powodować pochylenie betonowego płotu skarżącej. Dalej Kolegium wyjaśniło, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji K. J. podniósł, że nie wykonał bruzdy, o której mowa w zaskarżonej decyzji albowiem bruzda rozdzielająca działki 90 i 91 istnieje od kilkudziesięciu lat i zapewniała odpływ wód deszczowych z obu nieruchomości. Była ona regularnie udrażniana przez obie strony niniejszego postępowania. Wobec powyższego K. J. decyzji organu I instancji zarzucił błędne ustalenia stanu faktycznego przez przyjęcie, iż "bruzda", o której mowa w zaskarżonej decyzji została wykonana przez niego, a ponadto naruszenie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne przez jego błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, iż doszło do zmian stanu wody na gruncie, które szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie. Zarzucono także naruszenie art. 7 oraz art. 77 K.p.a. przez niepodjęcie działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jej załatwienia, jak również naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także przez nie wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. przytoczyło treść art. 29 ust. 1 i ust. 3 ustawy Prawo wodne. Następnie wyjaśniło, że niedozwolona zmiana stanu wody na gruncie może polegać na zmianie kierunku wód opadowych i kierunku odpływu wód ze źródeł, ale dotyczy to tylko sytuacji, gdy będzie ona wywoływać szkodę na gruntach sąsiednich. Nadto, zakaz obejmuje także odprowadzanie wód i ścieków na grunty sąsiednie, bez względu na to, czy odprowadzanie to będzie stanowić źródło szkody. Zakaz ten ma charakter bezwzględny, wyłączający oddziaływanie na grunty sąsiednie przez odprowadzanie wody i ścieków poza obszar własnej nieruchomości. Zakaz ten wynika z ogólnej zasady polegającej na wykonywaniu prawa bez uszczerbku dla innych osób. Ustawa wymaga, aby właściciel gruntu miał pełną kontrolę nad szkodliwymi zdarzeniami zachodzącymi na jego gruncie, niezależnie od tego, czy będą one następstwem przypadku, czy też działań osób trzecich, stanowiących przyczynę szkody na gruntach sąsiednich, zatem z art. 29 ustawy prawo wodne wynika, że ustawodawca rozszerzył katalog obowiązków właściciela nieruchomości w sferze stanu wód, wychodząc poza zakres obowiązków uregulowanych w prawie cywilnym. Zmiany stanu wód spowodowane przez właściciela nieruchomości, które pociągają za sobą szkodliwe skutki dla sąsiednich nieruchomości, zostały powiązane z sankcją nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub zbudowania urządzeń zapobiegających szkodom - sankcje te stosuje wójt (burmistrz, prezydent) wydając decyzję administracyjną. Kolegium odwołując się do opinii inż. R. F. (spec. bud. wodn. i melioracji) dotyczącej zakłócenia stosunków wodnych w związku z lokalizacją systemu odwaniającego na działkach oznaczonych numerami 89/1, 89/2, 90 stwierdziło, iż: 1. wody opadowe i pochodzące z wiosennych roztopów przechwytywane są poprzez wykonany poprzecznie w stosunku do działek o numerach 89/1, 89/2 i 90 rów o parametrach szerokość górna ca 2,0 m, dołem 1,0 m głębokości 0,50 m, ze spadkiem w kierunku działki oznaczonej numerem 91; 2. istniejący ślad rowu na działce nr 88 wskazuje, że przynajmniej część gruntów jest odwadniana również przez ww. rów; 3. rów kończy się na granicy z działką nr 91, która ogrodzona jest płotem z płyt zbrojonych; 4. odprowadzenie wód ze wspomnianego wyżej rowu odbywa się "bruzdą" o uśrednionych wymiarach szer. 35 cm, głębokości 30 cm i długości ca 80,0m zlokalizowaną bezpośrednio przy ogrodzeniu z płyt betonowych rozgraniczających działki o numerach 90 i 91; 5. woda z bruzdy spływa do przydrożnego rowu odwadniającego zarówno asfaltową jezdnię, jak i grunty zlokalizowane powyżej; 6. na działce 89/1 został wykonany staw ziemny przeznaczony do ekstensywnej hodowli ryb, zasilany wyłącznie wodami gruntowymi, bez odpływu do jakiegokolwiek odbiornika (rowu); 7. spływ wód powierzchniowych z północnego fragmentu działki nr 91 należącej do A. M. ma wpływ na stan uwodnienia gruntów w obrębie jej zabudowań; 8. wszystkie urządzenia wodne, o których mowa powyżej zostały wykonane na gruntach K. J., budowa samego stawu została poprzedzona stosownymi procedurami, uzyskano pozwolenie na budowę, decyzję wodnoprawną, spełnione zostały zatem wymogi określone Prawem budowlanym. Powyższe ustalenia pozwoliły biegłemu na sformułowanie wniosku, że wykonany na gruntach K. J. rów skutecznie chroni jego tereny zabudowane przed naporem wód spływających z terenów powyżej położonych tj. z północnych fragmentów gospodarstwa rolnego i z tego powodu był przedsięwzięciem celowym i uzasadnionym. Ponadto biegły ustalił, że , że wyżej wspomniane urządzenia wodne nie maja istotnego wpływu na stan wód gruntowych i powierzchniowych na działce A. M., zatem w sensie prawnym nie doszło do zakłócenia stosunków wodnych na gruntach wyżej wymienionych będących własnością A. M.. Biegły w dalszej części wniosków stwierdził, że odprowadzenie wody poprzez "bruzdę", której lokalizacja przebiega bezpośrednio przy betonowym płocie rozgraniczającym działkę K. J. od działki A. M., wywiera negatywny wpływ na stan tegoż płotu tj. odpowiada sytuacji z art. 29 ustawy Prawo wodne. Sugerowanym możliwym rozwiązaniem zaistniałego sporu, może być zmiana trasy "bruzdy", i wykonanie jej w odległości nie mniejszej niż 1,0 m. od ogrodzenia A. M., z jednoczesnym zasypaniem istniejącego przedmiotowego urządzenia. Jednakże w ocenie Kolegium K. J. - jako właściciel przedmiotowego gruntu - nie wywołał żadnych zdarzeń powodujących zmianę naturalnych stosunków wodnych (co wprost wynika z akt sprawy), zatem decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. W dalszej kolejności organ odwoławczy stwierdził, że skoro w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie, to należało wydać decyzję negatywną, a nie umarzać postępowanie, gdyż ta instytucja ma zastosowanie do innych sytuacji. Kolegium dodało, że kwestia negatywnego wpływu przedmiotowej "bruzdy" (która istniała tam od kilkudziesięciu lat) na zlokalizowane w jej bezpośrednim sąsiedztwie ogrodzenie, ma charakter stricte cywilny i nie podlegający rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej wydanej w oparciu o ustawę Prawo wodne. Przepisy ustawy Prawo wodne, regulujące odpowiedzialność za szkody, nie wyłączają odpowiedzialności opartej na przepisach kodeksu cywilnego. Natomiast w postępowaniu administracyjnym może być tylko rozpoznane żądanie przywrócenia stanu poprzedniego lub żądanie wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, a przepis art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne, nie może być interpretowany rozszerzająco. W przypadku, gdy roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem przybiera inną postać niż zadanie przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, to takie roszczenie powinno być dochodzone w postępowaniu sądowym. Na ostateczną decyzję skargę do sądu skargę do sądu złożył w imieniu A. M. jej pełnomocnik S. G. zarzucając naruszenie art. 8 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji powodów uchylenia zaskarżonej decyzji i przytoczenia okoliczności wskazujących na jej uchylenie w sposób niezrozumiały i nielogiczny; art. 11 K.p.a. poprzez wydanie decyzji niezrozumiałej i sprzecznej z zgromadzonym materiałem dowodowym; art. 107 § 1, § 2 i § 3 K.p.a. poprzez brak wskazania powodów uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i podania ich w sposób niezrozumiały. Skarżący podniósł, że nie jest prawdą to co podaje K. J., że bruzda o której mowa w zaskarżonej decyzji istnieje od kilkudziesięciu lat i była regularnie udrażniana przez obie strony. W tym przypadku nie uwzględniono pism skarżącego jakie były składane od kilu lat do Urzędu Gminy. Przedmiotowa bruzda znajduje się na terenie posesji K.J., zaś zmiana stanu wody na gruncie poprzez jej usytuowanie powoduje szkody na gruncie A. M. między innymi w postaci zniszczenia usytuowanego tam płotu. Następuje zatem bezpośrednia ingerencja wód na nieruchomość A.M. Skarżący podkreślił, że biegły stwierdził w opinii, że wykonane przez K. J. urządzenia wodne nie mają istotnego wpływu na stan wód gruntowych i powierzchniowych na działce A. M.. Z takiego stwierdzenia wynika, że jednak wpływ tego urządzenia na stan wód gruntowych i powierzchniowych działki jest. Skoro tak, to działanie K. J. jest bezprawne i szkodliwe. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o odrzucenie skargi, wyjaśniając że zaskarżona decyzja dotyczy nieruchomości stanowiącej własność A. M., która na podstawie pełnomocnictwa (w aktach sprawy) reprezentowana była przez S. G.. Natomiast w skardze S. G. wprost wskazał, że wnosi ją w imieniu własnym. Stosownie do art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a." – S. G. nie jest zatem uprawnionym do wniesienia skargi na zaskarżoną decyzję. W odpowiedzi na wezwanie sądu do wykazania interesu prawnego S. G. w piśmie z dnia 28 listopada 2016r. wyjaśnił, że reprezentuje swoją córkę A. M., która jest właścicielką działki nr 91. Do pisma załączono pełnomocnictwo, na mocy którego A. M. upoważniła swojego ojca S. G. do reprezentowaniu jej w prowadzonym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi. Wobec tych wyjaśnień zarządzeniem sędziego z dnia 30 listopada 2016r. uznano, że skarżącą w niniejszej sprawie jest A. M., której pełnomocnikiem jest jej ojciec – S. G.. W związku z tym dokonano odpowiednich zmian w sądowych urządzeniach ewidencyjnych, a ponadto poinformowano organ administracji o treści ww. zarządzenia. W kolejnym piśmie z dnia 6 grudnia 2016r. SKO w Ł. podtrzymało zarzut, że skargę złożył we własnym imieniu S. G.. Wskazało ponadto, że późniejsze wyjaśnienia S. G. (w tym zawarte w jego piśmie z dnia 28 listopada 2016 roku) pozostają bez jakiegokolwiek znaczenia dla określenia strony podmiotowej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, co oznacza, że Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji bądź postanowienia niezależnie od Skarga okazała się uzasadniona. Nietrafne jest żądanie odrzucenia skargi uzasadnione zarzutem wniesienia jej przez osobę nieuprawnioną. S. G., który sporządził skargę rzeczywiście nie był uczestnikiem postępowania administracyjnego. Jednakże działał w nim jako pełnomocnik córki A. M.. W trybie usunięcia braków formalnych skargi sprecyzował, iż w takim właśnie charakterze wniósł skargę i złożył do akt pełnomocnictwo córki. W takiej sytuacji wbrew zarzutom organu nie doszło do zmiany strony skarżącej, wobec oświadczenia złożonego w dniu 28 listopada 2016 roku uznać należy, że jest nią A.M., reprezentowana przez S. G.. Kontroli sądu została poddana reformatoryjna decyzja SKO, którą po uchyleniu rozstrzygnięcia organu I instancji organ odwoławczy odmówił nałożenia obowiązków wynikających z art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Przepis art. 29 ustawy Prawo wodne stanowi, że: Art. 29. 1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej, ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie. 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. 3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Przez stan wody na gruncie, o jakim mowa w art. 29 ust. 1 p.w. należy rozumieć zarówno naturalny stan wody na gruncie jak i stan wody na gruncie, który powstał w wyniku legalnego zagospodarowania terenu, np. w wyniku budowy określonych obiektów budowlanych, a zatem nie tylko naturalne ukształtowanie terenu, ale i takie, które jest wynikiem działań inwestycyjnych znajdujących umocowanie w stosownych decyzjach (tak Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 sierpnia 2016 r. sygn. akt II OSK 2918/14, LEX nr 2135973). Zmiana stanu wody na gruncie nie została przez ustawodawcę zdefiniowana. Jest to takie działanie, które ingeruje w naturalny stan wody na danym terenie związany z jego ukształtowaniem, warunkami przyrodniczymi czy też hydrologicznymi (tak m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 27 sierpnia 2012 r. sygn. akt II SA/Gl 556/12 dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 28 września 2016r. sygn. akt II SA/Gd 315/16, LEX nr 2141784). Przy tym działania, które powodują zmianę stanu wody na gruncie mogą być zarówno legalne, jak i nielegalne, nie ma to znaczenia dla oceny zachowania osoby ingerującej w stan wody, jak i dla oceny skutków tego działania dla gruntów sąsiednich. Dla zastosowania normy art. 29 ust. 3 ustawy niezbędne było ustalenie, czy właściciel działki nr 90 swym działaniem spowodował zmianę stanu wody na gruncie oraz czy zmiana ta szkodliwie oddziałuje na grunty sąsiednie, w szczególności zaś na działkę skarżącej nr 91. Oznacza to, że pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie a szkodliwym oddziaływaniem zachodzić musi związek przyczynowo - skutkowy. Ustalenie tego związku przyczynowego jest najistotniejszym elementem postępowania prowadzonego na podstawie art. 29 ust. 3 prawa wodnego, a ciężar dowodowy w tym zakresie spoczywa na organach orzekających w sprawie. Zastosowanie powyższej regulacji jest uzależnione od wystąpienia skutku w postaci szkody (szkodliwy wpływ dokonanych zmian na grunty sąsiednie) - tak NSA w wyroku z dnia 5 lipca 2016 sygn. akt II OSK 2740/14, LEX 2102228. Przy tym legalność owego działania nie ma znaczenia dla zastosowania art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić trzeba, że sprawa nie została należycie przez organy wyjaśniona. Jak wynika z akt administracyjnych, skarżąca zarzuca, że działanie uczestnika postępowania powoduje pochylenie płotu oddzielającego obydwie nieruchomości. Skarżąca wiąże owa szkodę z wybudowaniem przez K.J. stawu, a właściwie z wybudowaniem rowu biegnącego w poprzek jego działki i rowu odprowadzającego wodę wzdłuż granicy z jej działką. Po pierwsze zarówno rów poprzeczny, jak i biegnąca wzdłuż granic działek 90 i 91 bruzda są niewątpliwie efektem działań człowieka. Po drugie obydwa naniesienia służą do ukierunkowania odpływu wody z nieruchomości uczestnika postępowania w taki sposób, aby wody te spływały do ogólnie dostępnego rowu przydrożnego. To wynika z opinii inż. R. F.. Wątpliwości sądu budzi kategoryczne stwierdzenie organu odwoławczego, że K. J. nie wywołał żadnych zdarzeń powodujących zmianę stosunków wodnych na gruncie. W ocenie organu wynika to wprost z akt postępowania i z opinii biegłego inż. F.. Tymczasem wniosek taki jest nieuprawniony. Biegły wszak we wnioskach opinii pisze, że wykonany na nieruchomości K.J. rów skutecznie chroni jego tereny zabudowane przed naporem wód spływających z terenów położonych wyżej, jest przedsięwzięciem celowym i uzasadnionym. Z kolei bruzda biegnąca przy płocie zbiera nadmiar wody z tego rowu i kieruje ją do rowu przydrożnego. Biegły też zauważa, że bruzda zlokalizowana bezpośrednio przy płocie rozgraniczającym nieruchomości może mieć negatywny wpływ na stan płotu. Do akt administracyjnych załączono zdjęcie potwierdzające pochylenie płotu w części środkowej. W świetle przytaczanych wcześniej wyjaśnień, jak należy pojmować zmianę stosunków wodnych na gruncie i opisu zawartego w opinii biegłego inż. R. F. nie sposób stwierdzić, że dokonane na działce naniesienia w postaci rowu i bruzdy nie były zmianą stosunków wodnych na gruncie, skoro służyło ukierunkowaniu odpływu wody. Bruzda wzdłuż granicy z działką 91 przejmuje wodę z rowu poprzecznego, który z kolei "zbiera wodę z wyżej położonych części działki K.J.. Doszło do skoncentrowania spływu wody wzdłuż nieruchomości. Nie sposób zatem podzielić kategorycznej tezy organu odwoławczego, że brak było podstaw do ingerencji w trybie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. W ocenie sądu organ odwoławczy wadliwie zinterpretował treść powyższego przepisu, co miało wpływ na wynik postępowania i zakres dokonanych przez organ odwoławczy ustaleń, a co stanowi przesłankę wyeliminowania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. Konsekwencją powyższej błędnej tezy organu II instancji jest brak jakichkolwiek ustaleń w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji co do daty powstania owych naniesień w postaci rowu poprzecznego, dochodzącego do granicy z działką skarżącej, jak i bruzdy wzdłuż płotu, czyli możliwości przypisania tych czynności uczestnikowi postępowania. Tymczasem poza sprzecznymi oświadczeniami zainteresowanych w aktach znajdują się kopie map, mających poświadczać datę powstania tych urządzeń. Właściciel nieruchomości kategorycznie twierdzi, że zarówno rów, jak i bruzda istnieją "od zawsze", skarżąca wiąże ich powstanie z budową stawu na nieruchomości uczestnika. Na jednej z map załączanych do akt uwidoczniony jest rów poprzeczny, który urywa się w połowie działki 90, podczas gdy bezspornie kończy się on na granicy z działką 91. Tych okoliczności w ogóle organ odwoławczy nie dostrzegł, nie dokonał też w najmniejszym stopniu oceny materiału dowodowego, jaki został w sprawie zebrany. Jest to istotne naruszenie wymogów, jakie uzasadnieniu rozstrzygnięcia stawia art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który nakazuje wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Zarzut skargi okazał się zatem uzasadniony. Ponadto, co wyżej zostało wykazane, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem ogólnych zasad postępowania, wyrażonych w przepisach art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Przepisy te statuują zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). W ocenie sądu z powodu wadliwego ustalenia stanu faktycznego zachodzi również konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu I instancji. Ustalenie przez organ, że przyczyną pochylenia płotu, a więc szkody skarżącej jest usytuowanie bruzdy po stronie działki K.J. całkowicie pomija fakt, że również po stronie działki skarżącej przy płocie usytuowano bruzdę, niewielki rów, jak się zdaje odprowadzający wodę z wyżej położonych części jej nieruchomości. Okoliczności tej nie wziął również pod uwagę biegły inż. R.F., choć to jego opinia potwierdza istnienie tego rowu. W ocenie sądu nie sposób wykluczyć, że również bezpośrednie sąsiedztwo rowu, czy też bruzdy po stronie nieruchomości skarżącej może mieć wpływ na stan płotu, a więc na szkody skarżącej. Powyższy zarzut oznacza niewyjaśnienie okoliczności faktycznych, które mogły mieć wpływ na wynik postępowania oraz nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, co mogło mieć wpływ na wynik postępowania. materiału dowodowego niewłaściwą ocenę materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Nie jest również związany zarzutami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Z uwagi na powyższe sad uchylił zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a., rozstrzygając o kosztach postępowania w trybie art. 205 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zastosują się do zawartych w niniejszym uzasadnieniu wskazań w szczególności dokonają wyczerpujących ustaleń faktycznych we wskazanym zakresie, popartych dogłębną oceną materiału dowodowego i wykładnią art. 29 ustawy Prawo wodne. JK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło