II SAB/Łd 134/25

Dnia 16 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.W. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Bolimów w sprawie doręczenia aktu własności ziemi postanawia: odrzucić skargę. dc Pismem z 4 sierpnia 2025 roku H.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Bolimów w przedmiocie braku doręczenia – na wniosek skarżącego z 20 lutego 2025 roku - aktu własności ziemi znak: [...] z [...] lutego 1976 roku. Skarżący podkreślił, że 18 czerwca 2025 roku wniósł do organu ponaglenie wobec zaniechania doręczenia w/w aktu własności ziemi. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta i Gminy Bolimów wskazał, że obecnie nie toczy się żadne postępowanie, którego stroną byłby skarżący. Ponadto organ wyjaśnił, że nie posiada w swoich zasobach aktów własności ziemi, które zostały przekazane do Archiwum Państwowego w Ł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada jej dopuszczalność. Ustala więc, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) (dalej: p.p.s.a.). Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz, gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych wyżej przesłanek zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie koncentruje się na stwierdzeniu czy bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Bolimów w braku doręczenia skarżącemu aktu własności ziemi z [...] lutego 1976 r. znak: [...] może być objęta skargą do sądu administracyjnego. Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że przedmiot żądania skarżącego nie mieści się w żadnej z powyższych kategorii spraw rozpoznawanych przez sądy administracyjne. Przedmiotem skargi uczyniono bowiem bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy Bolimów w kwestii doręczenia aktu własności ziemi znak: [...] z [...] lutego 1976 roku. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się zasadnie, że ewentualne niedokonanie czynności doręczenia nie stanowi bezczynności zaskarżalnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Czynność doręczenia stronie decyzji nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 i 4a p.p.s.a., ani nie stanowi też czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 30 lipca 2014 r., II OSK 1979/14 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA) – a to właśnie do tych przepisów (tj. art. 3 § 2 pkt 1-4a) odsyła art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. W szczególności art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. odnosi się do działań materialno-technicznych organu, wywołujących określone skutki prawne. Czynność doręczenia nie przyznaje natomiast, nie stwierdza, ani nie uznaje żadnych uprawnień i obowiązków. Doręczenie wywołuje jedynie ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Prawidłowość doręczenia może być oceniana w toku postępowania odwoławczego. Może być też przedmiotem badania przez sąd administracyjny przy ocenie legalności danego aktu. Niewykonanie takiej czynności nie stanowi jednak bezczynności czy przewlekłego prowadzenia postępowania w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Nie podlega zatem kontroli sądowej w drodze odrębnej skargi, o jakiej mowa w tym przepisie (por. postanowienie NSA z 17 maja 2019 r., I OSK 1047/19, LEX nr 2657801, CBOSA). Tym bardziej, że z zakresu normowania art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. zostały wyraźnie wyłączone czynności podejmowane w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., a w istocie taki charakter ma doręczenie decyzji wydanej w trybie unormowanym w tym kodeksie (vide: art. 39 i nast. k.p.a.). W konsekwencji kwestia zaskarżalności braku czynności doręczenia mogłaby być rozważana co najwyżej na gruncie art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., który swym zakresem obejmuje opieszałość w dokonaniu czynności podejmowanych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. Jednakże co do tego przepisu w doktrynie zauważa się, że odnosić go należy do tych aktów i czynności, na podstawie których strona uzyskuje prawo lub na stronę zostaje nałożony obowiązek (por. A. Kurzawa, P. Szustakiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. A. Skoczylasa i P. Szustakiewicza, Warszawa 2023, Legalis, art. 3 Nb 13). Tymczasem w orzecznictwie przyjmuje się, że czynność doręczenia ani nie przyznaje, ani nie stwierdza, ani nie uznaje żadnych uprawnień i obowiązków. Nie stanowi ona również przejawu załatwienia sprawy administracyjnej. Doręczenie wywołuje jedynie ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Prawidłowość doręczenia decyzji nie podlega kontroli sądowej w drodze odrębnej skargi (por. postanowienie NSA z 28 sierpnia 2019 r., II OSK 2269/19, LEX nr 2715060, CBOSA). Nawet gdyby jednak uznać, że czynność doręczenia mieści się w katalogu czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., to wypada zauważyć, że przepis ten został dodany przez art. 1 pkt 1 lit. c ustawy z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658), który zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy zmieniającej nie znajduje zastosowania do takich postępowań, które – tak jak postępowanie w sprawie przedmiotowego aktu własności ziemi – zostały wszczęte przed dniem wejścia w życie ww. ustawy zmieniającej. Z tych względów skarga podlegała odrzuceniu, jako że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.