II SAB/Łd 21/25

WyrokWSA w Łodzi2025-04-15

Skład orzekający: Agata Sobieszek-Krzywicka, Michał Zbrojewski, Marcin Olejniczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, pomimo wcześniejszego uchylenia decyzji przez sąd i braku nowych okoliczności uzasadniających dalsze zwlekanie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy pozostaje w bezczynności, ponieważ podejmowane przez niego czynności po uchyleniu decyzji przez sąd miały charakter pozorny i służyły jedynie nieuzasadnionemu przedłużaniu postępowania. Organ nie wykazał wadliwości pozytywnych uzgodnień z organów współdziałających ani nie przedstawił merytorycznego kontrdowodu, a jedynie przedłużał terminy, co stanowiło rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
E. Spółka z o.o. zaskarżyła bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia. Spółka wskazała, że po uchyleniu poprzednich decyzji przez WSA, organ pozostaje w bezczynności mimo braku przeszkód prawnych. Wójt Gminy argumentował, że sprawa jest skomplikowana i wymaga dodatkowych analiz, co uzasadnia przedłużanie terminu. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie prawa przez organ.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Wójta Gminy K. do załatwienia sprawy w terminie 30 dni, stwierdzono rażące naruszenie prawa przez bezczynność, wymierzono grzywnę w wysokości 5000 zł oraz zasądzono koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 kwietnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka Sędziowie Sędzia WSA Michał Zbrojewski Asesor WSA Marcin Olejniczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2025 roku sprawy ze skargi E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia 1. zobowiązuje Wójta Gminy K. do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy K. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. wymierza Wójtowi Gminy K. grzywnę w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych; 4. zasądza od Wójta Gminy K. na rzecz strony skarżącej E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. dc E. spółka z o.o. w W. zaskarżyła bezczynność Wójta Gminy K. w zakresie niewydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia, polegającego na budowie Zakładu P., na części działek nr [...] i [...], zlokalizowanych w obrębie C., gminie K. wraz z infrastrukturą towarzyszącą. W skardze spółka wniosła o stwierdzenie bezczynności organu i zobowiązanie do wydania decyzji w terminie 1 miesiąca od wydania orzeczenia, stwierdzenie rażącego naruszenia prawa z tytułu bezczynności organu, nałożenie kary grzywny z tytułu rażącej bezczynności organu oraz orzeczenie zadość uczynienia dla spółki tytułem rażącej bezczynności organu. W uzasadnieniu spółka wyjaśniła, że wyrokiem z 16 lipca 2024 r. II SA/Łd 296/24 WSA uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. z 30 listopada 2023 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia, a akta wraz z prawomocnym wyrokiem do organu pierwszej instancji wpłynęły 22 października 2024 r. Zdaniem spółki z treści uzasadnienia ww. wyroku wynika, że teren inwestycji objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z 2017 r., pod poz. 3776, a WSA w Łodzi, wyrokiem z 29 marca 2019 r., II SA/Łd 1125/18 stwierdził nieważność § 7 pkt 3 tegoż planu, tj. przepisu który zakazywał realizacji na wskazanym terenie, inwestycji zaliczanych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz zakaz realizacji przedsięwzięć i prowadzenia działalności gospodarczej z zakresu gospodarowania odpadami. Zdaniem spółki, w konsekwencji ww. wyroku planowana inwestycja jest zgodna z postanowieniami m.p.z.p., co powinno skutkować wydaniem pozytywnej decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, a organ pozostaje w bezczynności, pomimo tego, że inwestycja uzyskała niezbędne pozytywne uzgodnienia i opinie właściwych organów. Wójt Gminy K. w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że 22 października 2024 r. otrzymał odpis prawomocnego wyroku WSA w Łodzi z 16 lipca 2024 r., II SA/Łd 296/24, po czym zawiadomieniem z 5 listopada 2024 r. poinformował, na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. że dotrzymanie ustawowego terminu wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia nie jest możliwe z uwagi na stopień skomplikowania sprawy a także konieczność ponownego przeanalizowania całości dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie oraz, że wydanie decyzji kończącej postępowanie nastąpi w przewidywanym terminie do 31 stycznia 2025 r. Następnie 25 listopada 2024 r. spółka wniosła ponaglenie z tytułu bezczynności organu w zakresie niewydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia w celu realizacji obowiązku zawezwania przed złożeniem skargi do WSA w Łodzi. Organ zaznaczył, że wypełniając wskazanie zawarte w wyroku uchylającym decyzję zwrócił się 26 listopada 2024 r. do specjalisty z zakresu akustyki firmy R. s.c. w celu dokonania analizy zakresie emisji hałasu do środowiska planowanego przedsięwzięcia ze wskazaniem błędów i rozbieżności w materiale dowodowym złożonym przez inwestora w trakcie postępowania, o czym poinformowano inwestora. Dalej organ stwierdził, że w jego ocenie nie doszło w sprawie do naruszenia prawa, a podejmując decyzję o uzupełnieniu materiału dowodowego organ działał w oparciu o przepisy prawa w celu prawidłowego rozpatrzenia sprawy, ze względu na szczególnie skomplikowany charakter sprawy, powodujący przedłużanie postępowania. Tym samym w ocenie organu nie doszło w sprawie do bezczynności, a skarga jest bezzasadna. Spółka w pismach procesowych, datowanych na 7 i 11 kwietnia 2025 r. podtrzymała stanowisko zawarte w skardze, uzupełniając argumentację w niej zawartą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 3 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - p.p.s.a.). sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego artykułu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W myśl art. 149 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Ponadto sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b ustawy p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 ustawy p.p.s.a.). Warunkiem dopuszczalności skargi jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania niezbędne jest obecnie złożenie ponaglenia, o czym stanowi art. 37 § 3 k.p.a. Dopiero po wyczerpaniu wskazanego trybu strona może wnieść skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Dla uznania wyczerpania przez stronę, przywołanej sekwencji zdarzeń, wystarczające jest wykazanie, że złożyła ona stosowny środek. Przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Przesłanka ta została w rozpatrywanej sprawie spełniona. Punktem wyjścia dla rozważań w niniejszej sprawie jest prawomocny wyrok tutejszego sądu z 16 lipca 2024 r., II SA/Łd 296/24, którym uchylono pozytywną dla inwestora decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach z 9 lutego 2024 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oraz poprzedzającą ją, negatywną dla inwestora, decyzję Wójta Gminy K. z 30 listopada 2023 r., orzekającą o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację spornego przedsięwzięcia. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ponadto art. 170 p.p.s.a. wyraźnie stwierdza, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Powyższe oznacza, że organy rozpoznając ponownie sprawę zobligowane są do uwzględnienia oceny prawne zawartej w prawomocnym wyroku sądu. Sąd w uzasadnieniu ww. wyroku przypomniał, że zgodnie z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia i jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową, gdyż organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami powołanej ustawy i jest zobligowany wydać taką decyzję, jeżeli inwestor spełnia wymagania określone przepisami ustawy. Sporne przedsięwzięcie zakwalifikowano do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839 ze zm.), tj. jako: "instalacje do przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach odpadów inne niż wymienione w pkt 41 i 46, w tym składowiska odpadów inne niż wymienione w pkt 41, mogące przyjmować odpady w ilości nie mniejszej niż 10 t na dobę lub o całkowitej pojemności nie mniejszej niż 25 000 t, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Ustalono, że przedmiotowe przedsięwzięcie osiąga próg dotyczący przyjmowania odpadów w ilości nie mniejszej niż 10 t. Ponadto zalicza się ono do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w oparciu o § 3 ust. 1 pkt 37 lit.c rozporządzenia dotyczący instalacji do naziemnego magazynowania substancji lub mieszanin, (...) niebędących produktami spożywczymi (dotyczy zbiorników na wapno, przewidzianych w ramach przedsięwzięcia), § 3 ust. 1 pkt 54 rozporządzenia dotyczący zabudowy przemysłowej, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż 1 ha na obszarach innych niż objęte formami ochrony przyrody (w przypadku planowanego przedsięwzięcia, powierzchnia przewidziana pod planowane obiekty oraz powierzchnia terenów przewidzianych do przekształcenia wynosi łącznie do 1,1 ha). Planowane przedsięwzięcie wymagało zatem uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jego realizacji w trybie przepisów u.i.o.ś. Sąd przypomniał ponadto, że zgodnie z art. 77 ust. 1 u.i.o.ś., jeżeli jest przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgadnia warunki realizacji przedsięwzięcia m.in. z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz dyrektorem regionalnego zarządu gospodarki wodnej Wód Polskich, a także zasięga opinii organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej, organy te, z racji i w ramach swoich kompetencji, są w stanie samodzielnie ocenić wpływ inwestycji na środowisko, w oparciu o dane wynikające z raportu. Sąd zaznaczył, że w rozpoznawanej sprawie w toku postępowania organ pierwszej instancji uzyskał wymagane prawem stanowiska organów współdziałających, tj.: pozytywną opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Skierniewicach z 9 lutego 2023 r., podtrzymaną następnie 22 maja 2023 r. z wymienionymi w niej uwagami koniecznymi do uwzględnienia na etapie prac budowlanych i na etapie eksploatacji; pozytywne uzgodnienie decyzji przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi, dokonane postanowieniem z 20 września 2023 r., określającym warunki środowiskowe na etapie realizacji i eksploatacji lub użytkowania, wskazujące działania, jakie należy podjąć oraz zaznaczające, że planowane przedsięwzięcia po zrealizowaniu zgodnie z zaproponowanymi w raporcie o oddziaływaniu na środowisko rozwiązaniami techniczno-technologicznymi i organizacyjnymi nie będzie stwarzało zagrożenia dla środowiska; pozytywne uzgodnienie decyzji przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w W., dokonane postanowieniem z 31 sierpnia 2023 r. określającym warunki na etapie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia ze wskazaniem koniecznych działań. Jednocześnie sąd podzielił pogląd, że wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, a także w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający. Oznacza to, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, po uzyskaniu negatywnego uzgodnienia z RDOŚ nie może wydać decyzji pozytywnej. Nie może też w zasadzie wydać decyzji negatywnej, jeżeli organy uzgodnieniowe uzgodniły pozytywnie planowane zamierzenie. Jednocześnie, zdaniem sądu dopuszczalna jest możliwość, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, pomimo pozytywnych uzgodnień ze strony organów współdziałających, może przy spełnieniu określonych warunków wydać decyzję negatywną, jednak musi to szczegółowo uzasadnić, odnosząc się do całego zgromadzonego materiału dowodowego, w tym w szczególności do raportu i postanowienia organu uzgadniającego. Organ wydając decyzję odmowną powinien zatem jednak wykazać w uzasadnieniu wadliwość zajętych pozytywnych stanowisk (opinii, uzgodnień), co wymaga merytorycznego odniesienia się do treści tych dokumentów. Sąd wskazał następnie, że żadne z zapadłych rozstrzygnięć organów obu instancji nie zawiera właściwego ustosunkowania się do uzgodnień i opinii wyrażonych przez organy współdziałające. Zdaniem sądu Kolegium wydało swoją decyzję opierając się w całości na uzgodnieniach RDOŚ i Wód Polskich oraz opinii PPIS, traktując pierwsze jako wiążące, a drugie jako "racjonalne", nie dokonało w istocie jakiejkolwiek pogłębionej analizy oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, co - ocenie sądu - było niezbędne zwłaszcza w zakresie szczególnie budzącym sprzeciw lokalnej społeczności. Organ odwoławczy nie dokonał własnych ustaleń, odmiennej od organu pierwszej instancji oceny, bazując wyłącznie na materiale zgromadzonym przez organ pierwszej instancji. W tym kontekście sąd wyjaśnił, że Kolegium uznając za wiążące stanowiska organów współdziałających i odstępując od wymaganej pogłębionej analizy wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, uchybiło przepisom art. 6, art. 7, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie, co istotne, sąd nie zaaprobował sposobu, w jaki organ pierwszej instancji rozprawił się z pozytywnymi uzgodnieniami i opinią organów współdziałających. Sąd przypomniał, że w kontrolowanej sprawie PPIS oraz RDOŚ i Wody Polskie wydały odpowiednio pozytywną opinię i uzgodnienia dla planowanej inwestycji i podtrzymywały swe wcześniejsze pozytywne stanowiska dotyczące planowanej inwestycji. Mimo. ze pozytywne uzgodnienia ze strony organów współdziałających nie są wiążące dla organu określającego środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, to jednak organ, wydając decyzję odmowną powinien wykazać wadliwość zajętych pozytywnych stanowisk (opinii, uzgodnień), co wymaga merytorycznego odniesienia się do treści tych dokumentów. Tymczasem zanegowanie stanowisk organów współdziałających przybrało postać swoistej polemiki, a twierdzenia organu pierwszej instancji nie zostały poparte argumentami merytorycznymi, które miałyby swoje źródło w nauce lub pochodziły od osób będących specjalistami w danej dziedzinie. Organ pierwszej instancji wydając decyzję odmowną nie wykazał merytorycznej wadliwości zajętych pozytywnych stanowisk (opinii, uzgodnień). Jak wskazał sąd, uzasadniając odmowę uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia organ musi przedstawić swoje stanowisko w sposób konkretny, weryfikowalny, odwołujący się do jednoznacznych ustaleń i przepisów prawa. sąd, biorąc pod uwagę kompetencje organów uzgadniających, a także spójność i logikę ich wywodów oraz wniosków zawartych w opinii i uzgodnieniach, uznał że w okolicznościach niniejszej sprawy, przy tak zebranym materiale dowodowym organ pierwszej instancji jedynie dysponując kontrdowodem, mógł merytoryczne zanegować stanowiska organów współdziałających i autora raportu. Formułując jedynie ogólnikowe motywy podjętego rozstrzygnięcia, opierające się na wątpliwościach organu, co do wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, organ pierwszej instancji uchybił przepisom art. 6, art. 7, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Końcowo sąd, powołując się na treść art. 80 ust. 2 u.i.o.ś., wskazał, że działki przewidziane do inwestowania objęte są planem miejscowym, a WSA w Łodzi wyrokiem z 29 marca 2019 r., II SA/Łd 1125/18 stwierdził nieważność w § 7 pkt 3 uchwały nr XXXI/181/17 Rady Gminy K. z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K., obejmującego fragment wsi C. Sąd dodał, że w unieważnionym ww. wyrokiem WSA w Łodzi, przepisem § 7 pkt 3 ww. uchwały wprowadzono zakaz realizacji na wskazanym terenie, inwestycji zaliczanych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz zakaz realizacji przedsięwzięć i prowadzenia działalności gospodarczej z zakresu gospodarowania odpadami, jako niezgodny z założeniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. opisanymi w zestawieniu "Polityka kształtowania struktury funkcjonalno - przestrzennej - wytyczne do określenia w planach miejscowych", zgodnie z którym, na terenach oznaczonych symbolem PU dopuszczono rozwój zabudowy związanej z produkcją, transportem, motoryzacją oraz usługami, wprowadzając ograniczenia w zagospodarowaniu i użytkowaniu poprzez zakaz lokalizowania inwestycji do utylizacji odpadów niebezpiecznych oraz lokalizacji zakładów produkcyjnych o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Zdaniem sądu, w świetle powyższego było i jest oczywiste, iż przedmiotowe przedsięwzięcie jest całkowicie zgodne z ww. pozostałymi ustaleniami m.p.z.p. dla tego terenu. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy przypomnieć należy, że zgodnie z zasadą (szybkości i prostoty postępowania), wyrażoną art. 12 k.p.a. organy administracji publicznej mają działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Stosownie do art. 8 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy, co do zasady, bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a.). Z art. 35 § 2 k.p.a. wynika, że dyspozycja załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki dotyczy takich, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty lub dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Jednakże nawet w sprawach o skomplikowanym charakterze organ nie może, z uwagi na dyspozycję normy z art. 12 k.p.a. tracić z pola widzenia reguły działania wnikliwie i szybko. W myśl art. 36 § 1 k.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Według postanowień art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Innymi słowy - bezczynność organu prowadzącego postępowanie administracyjne ma miejsce, gdy ten - będąc właściwym w sprawie - nie załatwia jej w ustawowym terminie, (nie wydaje rozstrzygnięcia) bez usprawiedliwienia pozwalającego na przesunięcie tego terminu. W przypadku bezczynności, kluczowe znaczenie będzie miało ustalenie, na podstawie przepisów art. 35 i 36 k.p.a., czy upłynął termin załatwienia sprawy administracyjnej (ogólny z art. 35 i wyznaczony przez organ z art. 36 § 1 k.p.a.). W ocenie sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy mamy do czynienia z wyżej rozumianym stanem bezczynności. Z analizy akt administracyjnych wynika, że akta wraz z odpisem prawomocnego wyrku tutejszego sądu z 16 lipca 2024 r., II SA/Łd 296/24 wpłynęły do organu 22 października 2024 r. Ze wspomnianego wyroku wynika, po pierwsze, że w toku postępowania organ pierwszej instancji uzyskał wymagane prawem stanowiska organów współdziałających (w tym pozytywne uzgodnienie decyzji przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Łodzi, dokonane postanowieniem z 20 września 2023 r.), co w zasadzie winno skutkować decyzją pozytywną w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, przy braku wynikających z akt sprawy przesłanek wskazujących na wadliwość pozytywnych stanowisk zajętych przez organy uzgadniające. Po wtóre, że zanegowanie stanowisk organów współdziałających, przy tak zebranym materiale dowodowym mogło nastąpić jedynie w oparciu o przeprowadzenie kontrdowodu merytoryczne negującego stanowisko organu współdziałającego, czy autora raportu. Takiego kontrdowodu - w ocenie sądu rozpoznającego niniejszą skargą na bezczynność - nie stanowi analiza sporządzona przez R. s.c., która w swej treści w istocie nie podważa stanowiska wyrażonego przez RDOŚ w postanowieniu z 20 września 2023r. We wnioskach owej analizy autor stwierdził jedynie, że ze względu cna wskazane w opinii okoliczności "mogą wystąpić przekroczenia dopuszczalnych wartości poziomów hałasu w środowisku na terenach chronionych", a zatem posłużył się pojęciem nieostrym, wskazując jedynie na potencjalne możliwości przekroczenie norm hałasowych. Wreszcie po trzecie, że wobec treści wyroku WSA w Łodzi z 29 marca 2019 r., II SA/Łd 1125/18, stwierdzającego nieważność w § 7 pkt 3, organy powinny w swej decyzji zawrzeć stwierdzenie, czy przedmiotowe przedsięwzięcie jest całkowicie zgodne z ww. pozostałymi ustaleniami m.p.z.p. dla tego terenu, do czego obliguje je przepis art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. Tymczasem organ pierwszej instancji, po otrzymaniu odpisu prawomocnego wyroku z 16 lipca 2024 r., właściwie bez podania konkretnej przyczyny, powołując się na art. 36 § 1 k.p.a. zawiadomieniem z 5 listopada 2024 r. przedłużył termin załatwienia sprawy do 31 stycznia 2025 r., po czym zlecił R. s.c. wykonanie analizy w zakresie emisji hałasu do środowiska planowanego przedsięwzięcia, w sytuacji gdy treść uzgodnionego przez RDOŚ raportu nie uległa zmianie. Następnie uzyskana przez organ pierwszej instancji analiza sporządzona przez R. s.c., najpierw została przekazana inwestorowi, celem ustosunkowania się do niej, a następnie stanowisko inwestora zostało przekazane do RDOŚ, pismem z 21 stycznia 2025 r. celem "weryfikacji postanowienia z 20 września 2023 r.", podczas gdy inwestor nie podjął we własnym zakresie żadnych działań, które wpływałaby na treść raportu uzgodnionego postanowieniem RDOŚ z 20 września 2023 r., a udzielona przez inwestora odpowiedź, była jedynie reakcją na wezwanie organu. Następnie Wójt Gminy K., w odpowiedzi na pismo RDOŚ, pismem z 27 stycznia 2025 r. przesłał organowi uzgadniającemu kopie: wyroku II SA/Łd 296/24 oraz uchylonej tymże wyrokiem decyzji SKO, po czym zawiadomieniem z 29 stycznia 2025 r., na podstawie art. 36 § 1 k.p.a., przedłużył termin na wydanie decyzji do 28 lutego 2025r., ze względu na konieczność ponownego uzgodnienia z RDOŚ planowanego przedsięwzięcia. Z kolei pismem z 4 lutego 2025 r. Wójt Gminy K., wskutek pisma RDOŚ z 28 stycznia 2025 r., po pierwsze wezwał inwestora do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, pomimo tego, że jak już wspomniano inwestor nie podejmował działań zmierzających do zmiany raportu, a po wtóre wskazał jako podstawę prawną swego wystąpienia do RDOŚ przepisy art. 77 ust. 1 pkt 1,2 i 4, ust. 2 u.i.o.ś. Na kolejne pisma RDOŚ z 13 lutego 2025 r. i 13 marca 2025 r., wzywające do wyjaśnienia czy Wójt Gminy K. zwraca się ponownie o uzgodnienie warunków realizacji planowanego przedsięwzięcia w związku z otrzymanym uzupełnieniem raportu oraz wzywające do przesłania owego uzupełnienia organ pierwszej instancji nie odpowiedział. Skutkowało to postanowieniem RDOŚ z 2 kwietnia 2025 r. o odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia z uwagi na to że Wójt Gminy K. nie przekazał uzupełnienia raportu, zatem RDOŚ nie mógł ponownie merytorycznie ocenić przedsięwzięcia, w kontekście jego oddziaływania na środowisko. Wobec tak prowadzonego postępowania sąd uznał, że czynności podejmowane przez organ po otrzymaniu prawomocnego wyroku miały charakter pozorny, a ich celem było nieuzasadnione przedłużanie postępowania. Inwestor nie składał uzupełnienia uzgodnionego przez RDOŚ raportu, nie przedłożył także nowego raportu, a organ nie dysponował kontrraportem, ani innym kontrodowodem który by w sposób jednoznaczny podważał raport złożony przez inwestora, uzgodniony przez RDOŚ. Wskazać w tym miejscu należy, że z przepisu art. 77 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś. wynika, że organ występujący o uzgodnienie lub opinię przedkłada organowi współdziałającemu raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Dopiero przedłożenie zmienionego raportu oznacza konieczność ponownego wydania opinii. Skoro w niniejszej sprawie inwestor nie zmienił raportu, brak było podstaw do ponownego występowania do RDOŚ i nowe uzgodnienie. Tym samym należy przyjąć, że nadal obowiązuje postanowienie RDOŚ z 20 września 2023 r. określające warunki środowiskowe na etapie realizacji i eksploatacji lub użytkowania, wskazujące działania, jakie należy podjąć oraz zaznaczające, że planowane przedsięwzięcia po zrealizowaniu zgodnie z zaproponowanymi w pierwotnym i jedynym raporcie o oddziaływaniu na środowisko rozwiązaniami techniczno - technologicznymi i organizacyjnymi nie będzie stwarzało zagrożenia dla środowiska. Wobec powyższego zarzut skargi o pozostawaniu organu w stanie bezczynności, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., jest w pełni uzasadniony, skoro do dnia wyrokowania organ Wójt Gminy K. nie wydał decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Podejmowane przez organ działania nie doprowadziły do podważenia zajętego przez organy uzgodnieniowe stanowiska, co stanowi przejaw wykonywania czynności pozorujących prowadzenie postępowania. Niewydanie dotąd rozstrzygnięcia kończącego postępowanie administracyjne pozostaje w oczywistym związku z zachowaniem organu, które należy odczytać jako intencjonalnie nastawienie do tego, aby nie zakończyło się ono sprawnie i skutecznie. Wezwania kierowane do inwestora i konsultacje organu z podmiotami zewnętrznym doprowadziły do rozciągnięcia w czasie postępowania administracyjnego do rozmiarów znacznie przekraczających standard prowadzenia sprawy, przewidziany nawet dla sprawy szczególnie skomplikowanej w rozumieniu art. 35 § 3 k.p.a. Na podstawie treści korespondencji kierowanej w postępowaniu administracyjnym przez organ nasuwa się wniosek, że organ dąży do dokonania samodzielnej, merytorycznej i specjalistycznej oceny zawartości raportu, nie mając do tego ani możliwości ani, kompetencji, nie uzyskawszy także wskazywanego przez sąd w wyroku kontrdowodu, który pozwalałby na podważenie wydanych w sprawie uzgodnień. Poszukiwanie takiego kotrdowodu w postaci opinii R. s.c. nie odniosło skutku, a jedynie doprowadziło do nieuzasadnionego przedłużania postępowania. Podkreślić także trzeba, że raport jest dokumentem prywatnym o szczególnej mocy dowodowej, który zostaje sporządzony przez osobę posiadającą fachową wiedzę i wiadomości specjalne. Raport ten jest weryfikowany w toku postępowania administracyjnego, zarówno w formie współdziałania przez organy wyspecjalizowane (art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej), jak i przez organ główny. Oparcie raportu na wiadomościach specjalnych oznacza, że inne strony postępowania, które chcą podważyć ustalenia raportu, mogą przedłożyć opracowanie również oparte na wiadomościach specjalnych tzw. kontrraport (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., III OSK 4690/21). Nadto pomimo, że raport nie jest opinią biegłego w technicznoprawnym tego słowa znaczeniu, tj. w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., gdyż jest sporządzany nie na zlecenie organu, lecz inwestora, to raportowi - z uwagi zwłaszcza na jego kompleksowość, fachowość i centralne miejsce w procedurze oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - przypisuje się szczególną moc dowodową (por. wyrok NSA z 24 lutego 2022 r., III OSK 1066/21). Zastrzeżenia wobec przedłożonego raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie będą uznane za gołosłowne, jeżeli są poparte na przykład ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu. Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przypisuje się szczególną wartość dowodową. Podważenie jego treści (ustaleń) może nastąpić, co do zasady, jedynie przez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, którego wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności z wnioskami zawartymi w raporcie przedłożonym przez inwestora (zob. wyrok NSA z 5 marca 2019 r. II OSK 965/17). W niniejszej sprawie nie sporządzono kontrraportu spełniającego powyższe wymagania, tym samym organ pierwszej instancji nie podważył jego ustaleń, a w konsekwencji wydanych w sprawie pozytywnych uzgodnień i opinie właściwych organów. Kończąc należy podkreślić, że wydłużenie terminu załatwienia sprawy, przewidziane w art. 36 k.p.a., ma przede wszystkim zapewniać stronie informację o perspektywie czasowej zakończenia postępowania i powodach jego wydłużenia i stanowi wykonanie ciążącego na organie obowiązku informacyjnego. Przepis ten nie może natomiast być traktowany instrumentalnie i być wykorzystywany jedynie jako mechanizm odłożenia rozpoznania sprawy na czas znacznie przekraczający terminy ustawowe. W ocenie sądu przedłużenie terminu do załatwienia niniejszej sprawy nie znajduje przekonującego uzasadnienia w stopniu skomplikowania sprawy, które byłoby, po wcześniejszym wyroku tutejszego sądu, determinowane koniecznością rozważenia rozległych lub zawiłych kwestii prawnych lub faktycznych dotyczących problemów poruszanych w toku prowadzonego postępowania, czy też innymi okolicznościami mającymi wpływ na wynik sprawy. Uwzględniając funkcję terminów dyscyplinujących dla organów prowadzących postępowanie, oraz brak efektu w postaci oczekiwanych przez skarżącą spółkę rezultatów, poprzez zakończenie sprawy przez organ w określonej prawem formie, sąd uznał, że zarzut bezczynności Organu w rozpoznaniu sprawy okazał się w pełni uzasadniony i dlatego na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku zobowiązując organ do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Orzekając w zakresie uregulowanym w art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w punkcie drugim sentencji wyroku. Rażące naruszenie prawa było dla sądu orzekającego w kontrolowanej sprawie oczywiste i niezasługujące na akceptację w demokratycznym państwie prawa. Zdaniem sądu wydłużanie postepowania jedynie w celu odroczenia momentu wydania niepopularnej społecznie decyzji narusza terminy załatwienia sprawy w sposób rażący i nie mający uzasadnienia w okolicznościach rozpoznawanej sprawy. W przedmiocie wymierzonej organowi z urzędu grzywny sąd orzekł na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. (punkt 3 wyroku). Ta decyzja sądu jest determinowana celem skargi, którym powinno być zapobieżenie przewlekłości mogącej zaistnieć w przyszłości w innych postępowaniach, gdy zaniechaniu organu towarzyszyłyby podobne okoliczności do stwierdzonych w kontrolowanej sprawie, jeżeli zostały one przez sąd ocenione jednoznacznie negatywnie. Sąd doszedł do przekonania, że grzywna w wysokości określonej w pkt 3 sentencji wyroku w najwłaściwszy sposób zrealizuje cel dyscyplinujący środka określonego w art. 149 § 2 p.p.s.a., a także najlepiej zmobilizuje organ administracji do zakończenia prowadzonego postępowania w sposób odpowiadający prawu. Sąd miał na uwadze także wskazywane przez spółkę straty finansowe jakie poniosła oczekując na załatwienie sprawy. Jednocześnie sąd nie orzekł postulowanego przez spółkę zadośćuczynienia, ze względu na to, że jest to forma naprawianie szkody niemajątkowej, przewidziana w przepisach kodeksu cywilnego. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wysokość uiszczonego wpisu, sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Kontrolowana sprawa, z uwagi na swój przedmiot została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło