II SAB/Łd 5/19

Dnia 10 kwietnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2019 roku sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Wójta Gminy Z. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. A. P. Pismem z dnia 3 stycznia 2019 r. A. K. wystąpiła do Urzędu Gminy Z. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez: 1. przesłanie skanów potwierdzeń przelewów czynszu za wynajem ośrodka w B. przez firmę A sp. z o.o. od początku zawarcia umowy najmu, 2. podanie przyczyn nieświadczenia usług medycznych przez ośrodek zdrowia w B., 3. podanie terminu planowanego rozpoczęcia świadczenia usług. Pismem z dnia 16 stycznia 2019 r. organ udostępnił A. K. informację w zakresie pkt 2 i 3 wniosku, natomiast odnosząc się do pkt 1 zawiadomił wnioskodawczynię, że nie dysponuje wnioskowaną informacją publiczną, gdyż zgodnie z § 3 ust. 5 umowy dzierżawy nr [...] czynsz dzierżawny dzierżawca reguluje na konto GZK z/s w D. Wobec powyższego, A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wójta Gminy Z. w związku z odmową udzielenia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jednocześnie skarżąca wniosła o zasądzenie kwoty 5.000 zł na rzecz Stowarzyszenia A. W uzasadnieniu skargi A. K. podniosła, że wystąpiła o udostępnienie potwierdzeń wpłat z tytułu dzierżawy ośrodka zdrowia w B. Pismem z dnia 16 stycznia 2019 r. organ odmówił okazania tych dokumentów powołując się na fakt, że wpłaty następować miały na konto Gminnego Zakładu Komunalnego Gminy Z. Odpowiedź w takim kształcę skarżąca potraktowała za odmowę udzielenia informacji. Stroną umowy dzierżawy jest Gmina Z., która jest też właścicielem budynku ośrodka zdrowia, musi zatem nadzorować wykonanie umowy. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Z. wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do treści skargi organ zwrócił uwagę, że w przypadku gdy wnioskodawca domaga się udostępnienia informacji niebędących w posiadaniu adresata, nie jest możliwa realizacja żądania, o czym organ może poinformować wnioskodawcę w drodze zwykłego pisma. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Punkt wyjścia do rozważań w rozpoznawanej sprawie stanowić musi wyjaśnienie, że zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak wynika z powyższego sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a. W judykaturze przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (wyr. NSA z dnia 11 października 2017 r., I OSK 3328/15, z dnia 10 marca 2017 r., I OSK 13/16, CBOSA). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności i tego zaniechał. Jako że rozpoznawana sprawa dotyczy odmowy udostępnienia informacji publicznej, powyższe rozważania przenieść należy na grunt ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm.) – dalej u.d.i.p. W pierwszej kolejności wskazać należy, że ustawodawca przewidział w u.d.i.p. zamknięty katalog czynności w procedurze dostępu do informacji publicznej. Zasadą jest, że zgodnie z art. 13 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Z kolei zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. organ władzy publicznej może odmówić udostępnienia informacji publicznej oraz umorzyć postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2, co następuje w drodze decyzji. W określonych przypadkach, na które wskazuje doktryna, na organie spoczywa obowiązek zawiadomienia wnioskodawcy o niedopuszczalności zastosowania trybu wnioskowego udostępnienia informacji publicznej, co jest uzasadnione w szczególności w następujących sytuacjach: 1) informacja objęta żądaniem wniosku nie stanowi informacji publicznej, 2) podmiot, do którego wniosek został złożony, nie posiada objętej jego żądaniem informacji publicznej, 3) zasady i tryb udostępniania informacji publicznej zostały odmiennie określone w innych ustawach w rozumieniu art. 1 ust. 2 u.d.i.p., 4) informacja publiczna została zamieszczona w BIP lub w centralnym repozytorium (zob. H. Knysiak-Molczyk, Granice prawa do informacji w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, Warszawa 2013, s. 239). Rozpoznanie wniosku o udzielenie informacji publicznej, zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w powołanej ustawie, następuje zatem albo w formie czynności materialno-technicznej (w przypadku udzielenia informacji publicznej oraz w przypadku zawiadomienia o niedopuszczalności zastosowania trybu wnioskowego udostępnienia informacji publicznej), albo w formie decyzji (w przypadku odmowy udzielenia informacji publicznej). Ocena prawidłowości sposobu działania organu, do którego wpłynął wniosek wymaga zatem stwierdzenia, czy żądania informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p., a następnie, czy podmiot będący adresatem żądania jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Udzielenie odpowiedzi na pierwsze pytanie, wymaga analizy treści wniosku z dnia 3 stycznia 2019 r. Poza sporem pozostać musi fakt, iż skarżąca wystąpiła o "przesłanie skanów potwierdzeń przelewów czynszu za wynajem ośrodka w B. przez firmę A sp. z o.o. od początku zawarcia umowy najmu". Wójt Gminy Z. poinformował wnioskodawczynię, że posiadaczem żądanej informacji publicznej jest Gminny Zakład Komunalny w D. Żądania informacja niewątpliwie posiada walor informacji publicznej, dotyczy bowiem majątku gminnego. Majątek ten został oddany w dzierżawę na podstawie umowy z dnia 1 października 2018 r., której stronami są Gmina Z. i A sp. z o.o. w Ł. Protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia 15 października 2018 r. w sprawie przekazania w nieodpłatne użytkowanie i utrzymanie na czas nieokreślony, na podstawie § 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 zarządzenia Wójta Gminy Z. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie przekazywania w nieodpłatne użytkowanie Gminnemu Zakładowi Komunalnemu z siedzibą w D. mienia gminy Z., wydanym na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2018 r., poz. 994 ze zm.), budynek ośrodka zdrowia w miejscowości B. przekazany został przez Gminę Z. na rzecz Gminnego Zakładu Komunalnego w D. Z kolei jak wynika z § 5 Regulaminu organizacyjnego Gminnego Zakładu Komunalnego z siedzibą w D. do zadań działu finansowo-księgowego Zakładu należy m.in. rozliczania należności z tytułu czynszów, wystawianie faktur za usługi wykonywane przez Zakład czy prowadzenie rejestru umów. Konsekwencją powyższych regulacji była treść § 3 ust. 5 umowy nr [...], zgodnie z którą "czynsz dzierżawny wymieniony w § 3 należy regulować do 30 dnia każdego miesiąca na podstawie wystawianych faktur VAT, na konto Gminnego Zakładu Komunalnego z/s w D. – Bank Spółdzielczy w Z. nr (...) lub w kasie GZK". Z treści powyższych unormowań wynika, że kwestie związane z rozliczaniem ośrodka zdrowia w B. spoczywają w gestii Gminnego Zakładu Komunalnego i na jego rachunek wpływają należności z tytułu czynszu. Należy zatem przyjąć, że skoro Wójt Gminy Z. wyjaśnił, że nie dysponuje potwierdzeniami przelewów, nie był podmiotem zobowiązanym ani do udostępnienia informacji publicznej, ani do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji, gdyż obowiązku swe organ dopełnił poprzez zawiadomienie pismem z dnia 16 stycznia 2019 r., że taką informacją dysponuje Gminny Zakład Komunalny. Takie stanowisko należy uznać za prawidłowe, skoro bowiem ten podmiot dysponuje potwierdzeniami przelewów czynszu, na gruncie u.d.i.p. stanowić będzie organ w znaczeniu funkcjonalnym – podmiot zobowiązany do udostępnienia żądanej przez wnioskodawczynię informacji publicznej. Reasumując, obowiązek udostępniania informacji publicznych dotyczy wyłącznie takich informacji, które są w posiadaniu podmiotu zobowiązanego (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Jeżeli adresat wniosku nie dysponuje informacją publiczną wskazaną w skierowanym do niego wniosku, aby nie pozostawać w stanie bezczynności, winien w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku powiadomić o tym fakcie wnioskodawcę na piśmie, przy czym informacja taka nie wymaga formy decyzji administracyjnej, o jakiej stanowi art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt. I OSK 1644/09). W rozpoznawanej sprawie pismem z dnia 16 stycznia 2019 r. Wójt Gminy Z. obowiązek ten wypełnił, wskazując jednocześnie podmiot będący w posiadaniu żądanych informacji. Twierdzenie o niedysponowaniu żądanymi dokumentami należy przy tym uznać za wiarygodne, gdyż znajduje uzasadnienie w przytoczonych postanowieniach umownych. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku. A.B.