II SAB/Łd 57/19

WyrokWSA w Łodzi2019-12-11

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska, Magdalena Sieniuć, Sławomir Wojciechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu, trwającego niemal 8 lat, co stanowiło rażące naruszenie prawa. W związku z tym sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, wymierzył organowi grzywnę w kwocie 1000 zł oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca J. B. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu, które trwało od 2011 roku. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących szybkości postępowania i terminów załatwiania spraw. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał na skomplikowany charakter sprawy i konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego. Sąd rozpoznał sprawę po tym, jak organ wydał decyzję o umorzeniu postępowania.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 2. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. 3. Wymierzono Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. grzywnę w kwocie 1000 zł. 4. Zasądzono od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. na rzecz skarżącej J. B. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 grudnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Grosińska, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), , Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2019 roku sprawy ze skargi J. B. na przewlekłe prowadzenie postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu 1. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. grzywnę w kwocie 1000 (jeden tysiąc) złotych; 4. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. na rzecz skarżącej J. B. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł. J.B. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. postępowania w sprawie legalności użytkowania budynku znajdującego się na działce nr ewid. 1476 przy ul. A 16 w U. Autor skargi wskazał na naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8, art. 12 i art. 35 § 1 w zw. z art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2096 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") oraz wniósł o: 1. stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. orzeczenie o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości 10.000 zł; 3. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych. W motywach skargi jej autor wyjaśnił, iż od 2011 roku toczy się postępowanie administracyjne w sprawie oznaczonej znakiem: [...]. Organ w sprawie pozostawał w bezczynności niemal 5 lat. Zachowanie organu świadczy o celowym i świadomym wydłużaniu postępowania, co niewątpliwie narusza powołane w skardze zasady ogólne postępowania administracyjnego. Dowodem na tę okoliczność jest poszukiwanie przez organ kolejnych powodów, dla których tok postępowania był wstrzymywany: niezasadne przedłużanie toczącego się postępowania, pozbawione podstaw pozostawianie bez rozpoznania wniosków, nietrafne odmowy wydania decyzji. Postępowanie organu jest, zdaniem skarżącej, wyrazem lekceważenia prawa, co – zdaniem strony – uzasadnia wniosek o stwierdzenie, że niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa i o wymierzenie organowi grzywny w wysokości 10.000 zł. Wnosząc o wymierzenie grzywny, skarżący podkreśla, że przewlekłość postępowania ma charakter ciągły, organ zaś lekceważy wszelkie wnioski i ponaglenia w tym zakresie. Ciąg czynności podejmowanych przez organ w postępowaniu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że organ prowadził postępowanie opieszale i z naruszeniem wynikających z procedury administracyjnej terminów załatwienia sprawy. Za taką oceną przemawiają takie okoliczności jak przede wszystkim bezsporna bezczynność organu. Przyczyny braku działania organu nie były wyjaśniane stronie, co stanowiło oczywistą obrazę art. 36 K.p.a. Przewlekłość niniejszego postępowania została również stwierdzona na skutek złożonego przez skarżącą wezwania do usunięcia naruszenia prawa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia [...] roku orzekł, iż niezałatwienie sprawy w terminie miało charakter z rażącym naruszeniem prawa oraz zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Od wydania ww. postanowienia upłynął ponad rok a postępowanie wciąż nie zostało ostatecznie zakończone. Jak wskazał autor skargi, przez pojęcie przewlekłości postępowania administracyjnego rozumie się stan, w którym organ administracji nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednak w bezczynności. Podejmowane przez organ czynności procesowe nie odpowiadają, w świetle art. 12 K.p.a., zasadzie szybkości postępowania. Mają charakter czynności pozornych, nie są istotne dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ występuje, gdy organowi temu będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w zorganizowaniu przebiegu postępowania administracyjnego. Ciąg czynności podejmowanych przez organ w postępowaniu – zdaniem strony – nie pozostawia wątpliwości co do tego, że organ prowadzi postępowanie opieszale i z naruszeniem wynikających z procedury administracyjnej terminów załatwienia sprawy. Za taką oceną przemawiają następujące okoliczności: bezsporna bezczynność organu. Przyczyny braku działania organu nie były wyjaśniane stronom postępowania, co stanowiło oczywistą obrazę art. 36 K.p.a. Po drugie, podejmowanie aktów sprzecznych z wcześniejszym stanem sprawy, świadczących niewątpliwie o pozorowaniu czynności organu. W odpowiedzi na skargę w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu znajdującego się na działce nr ewid. 1471 w miejscowości U. przy ul. A 14 organ wniósł o oddalenie i zarządzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Jak podkreślił organ, na skutek pisma M.K., w dniu 8 października 2011 roku wszczął postępowanie w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu znajdującego się na działce oznaczonej nr ewid. 1471 przy ul. A 14 w U. Zdaniem organu, jest to sprawa szczególnie skomplikowana wymagająca przeprowadzenie postępowania dowodowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. dodatkowy termin do załatwienia przedmiotowej sprawy do dnia 21 września 2018 roku. Organ w wyznaczonym terminie, bowiem w dniu [...] roku wydał postanowienie nr [..], ale w wyniku kontroli instancyjnej po wniesienia odwołania przez skarżącą, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ powiatowy uwzględnił wskazania zawarte w decyzji organu odwoławczego i prowadził postępowanie dowodowe przesłuchując świadków oraz pozyskując informacje z urzędów. Sporny budynek powstał w latach 70 ubiegłego wieku, zatem organ spotyka trudności w pozyskaniu materiału dowodowego. Prowadzenie postępowania w sprawie legalności użytkowania jest szczególnie skomplikowane, gdy inwestor nie przedstawia wymaganych dokumentów. Organ administracji architektoniczno – budowlanej nie posiada archiwalnej dokumentacji technicznej. W dniu 29 kwietnia 2019 roku tutejszy organ uznał, iż zgromadzono całość materiału dowodowego i zawiadomił stronę o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji. W dniu 23 maja 2019 roku do organu wpłynęła skarga, a w dniu [...] roku organ wydał decyzję nr [...] i umorzył postępowanie w sprawie. Z tego powodu – zdaniem organu – przestał istnieć przedmiot skargi, którym w sprawie jest bezczynność organu. W piśmie z dnia 22 października 2019 roku pełnomocnik skarżącej oświadczył, iż przedmiotem skargi jest bezczynność organu w sprawie użytkowania budynku na działce nr ewid. 1471 w miejscowości U. ulica A 14 należącym do J.B. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z regulacją art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania w określonych przypadkach, w tym – w razie konieczności wydania decyzji administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 1 – 4a oraz pkt 8 P.p.s.a.). Stosownie do treści art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.). Na wstępie wyjaśnić należy, iż warunkiem wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 P.p.s.a.). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). W sprawie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania środkiem takim jest ponaglenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 § 1 K.p.a.). W stanie faktycznym sprawy skarżący, pismem z dnia 16 lipca 2018 roku skierował do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. pismo zatytułowane "Skarga na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P.". W treści pisma jego autor wyraził swoje niezadowolenie z długości trwającego postępowania. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku, nr [...], po rozpoznaniu zażalenia, wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w P. dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 21 września 2018 roku, zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy oraz stwierdził, że niezałatwienie sprawy miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na tej podstawie należy uznać, że skarga w sprawie jest formalnie dopuszczalna. Tytułem wstępu wyjaśnić należy, iż organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a w szczególności organy powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 K.p.a.). Realizacji tej zasady służy m. in. przepis art. 35 § 1 K.p.a. Zgodnie z jego treścią organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Do terminów powyższych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, określonym w art. 35 K.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 K.p.a.). Oceniając zasadność przedmiotowej skargi należy w pierwszym rzędzie wskazać, iż postępowanie w sprawie robót budowlanych związanych z legalnością użytkowania sklepu w budynku na działce nr ewid. 1471 przy ul. A 14 w U. zostało wszczęte wnioskiem M.K. z dnia 3 października 2011 roku, który wypłynął do organu powiatowego w dniu 6 października 2011 roku. Lektura akt pozwala odnotować, że pierwszą czynność w sprawie jaką organ przeprowadził były oględziny obiektu, które miały miejsce w dniu 3 listopada 2011 roku. W dniu 18 października 2011 roku organ skierował do stron postępowania zawiadomienie o jego wszczęciu. Po tej dacie organ skierował wniosek do skarżącej, jak i administracji architektoniczno-budowlanej o dostarczenie dokumentów związanych z udzieleniem pozwolenia na budowę obiektu. Następnie organ w dniu 8 października 2013 roku wydal postanowienie zobowiązujące skarżącą do dostarczenia książki obiektu – budynku mieszkalno-handlowego, w terminie 14 dni. Wyznaczony przez organ termin minął bezskutecznie. Kolejną czynnością jaka miała miejsce w sprawie to było wniesienie w dniu 16 lipca 2018 roku przez pełnomocnika skarżącej skargi na bezczynność organu powiatowego. Po tej dacie, bowiem w dniu 23 sierpnia 2018 roku organ przeprowadził oględziny nieruchomości, po czym w dniu 14 września 2018 roku zobowiązał skarżącą – w terminie 7 dni – do wystąpienia o ustalenie warunków zabudowy dla budynku oraz zawiesił postępowanie w sprawie legalności użytkowania sklepu w budynku do czasu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. W toku kontroli instancyjnej [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku uchylił ww. postanowienie. W dniu 28 listopada 2018 roku i w dniu 9 stycznia 2019 roku organ skierował zapytania do Burmistrza U. dotyczące informacji wynikających z ewidencji ruchu budowlanego. Pismem z dnia 25 stycznia 2019 roku organ skierował do stron postępowania zawiadomienie w trybie art. 10 K.p.a. Wspomniane zawiadomienie organ ponowił w dniu 29 kwietnia 2019 roku, po czym w dniu [...] roku wydał decyzję o umorzeniu postępowania. W dniu 23 maja 2019 roku organ otrzymał skargę J.B. na przewlekłe prowadzenie postępowania, a w dniu [...] roku wydał decyzję umarzającą postępowanie w sprawie legalności użytkowania budynku sklepu znajdującego się na działce nr ewid. 1471 w U. przy ul. A 14. Z ustaleń Sądu (notatka służbowa z dnia 5 grudnia 2019 roku) wynika, że decyzja ta jest ostateczna, bowiem nikt nie kwestionował jej w drodze odwołania. Rekapitulując, analiza dokumentów załączonych do akt administracyjnych pozwala dostrzec, iż postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem M.K., który otrzymał organ w dniu 6 października 2011 roku. Lektura akt administracyjnych pozwala także dostrzec, iż w toku postępowania występowały przerwy, najdłuższa trwała niemalże 5 lat. Organ bowiem w dniu 8 października 2013 roku wydał postanowienie zobowiązujące skarżącą do złożenia – w terminie 14 dni – książki obiektu budowlanego. Po tej dacie kolejną czynnością jaką podjął organ było skierowanie w dniu 2 sierpnia 2018 roku zapytania do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Niewątpliwie podjęcie tej czynności było wynikiem skierowania przez pełnomocnika skarżącej w dniu 16 lipca 2018 roku do organu wojewódzkiego skargi na bezczynność organu powiatowego. Konkludując, postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem z dnia 6 października 2011 roku, a na dzień rozpoznania sprawy zostało zakończone wydaniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...] roku decyzji o jego umorzeniu. Postępowanie w sprawie trwało zatem niemalże 8 lat. Tymczasem, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 K.p.a.). W kontekście powyższych uwag, oceniając opisany tok czynności Sąd uznał zasadność skargi stwierdzając, że organ prowadzi postępowanie w sposób rażąco przewlekły. Niewątpliwie organ prowadząc postępowanie naruszył obowiązek załatwienia sprawy w ustawowym terminie, określonym w art. 35 K.p.a. Brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla zwłoki w rozstrzygnięciu tejże sprawy, wynoszącej ponad 8 lat od daty otrzymania wniosku inicjującego postępowanie (6 października 2011 roku). Trudno doszukać się uzasadnienia dla tak długo trwającego postępowania. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał, iż sprawa jest szczególnie skomplikowana i wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego. Jednakże – zgodnie z art. 35 § 3 K.p.a. – załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej, nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Sąd analizując akta przedmiotowej sprawy nie dostrzegł żadnej okoliczności, która komplikowałaby stan faktyczny przedmiotowej sprawy na tyle by usprawiedliwić prowadzenie postępowania w sprawie przez ponad 8 lat. Przy czym najdłuższa przerwa w prowadzeniu postępowania trwała niemalże 5 lat, a jej niwelacja była konsekwencją złożenia przez pełnomocnika skarżącej skargi na bezczynność organu powiatowego. Wobec stwierdzenia, iż organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły konieczna jest ocena czy wspomniana przewlekłość miała charakter rażący, czy też nie. Przystępując więc do oceny czy przewlekłość postępowania miała charakter rażący podjąć należy próbę zdefiniowania pojęcia "rażącego naruszenia prawa". Zdaniem składu orzekającego, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W orzecznictwie akcentuje się, iż rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, iż dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela w pełni przywołane poglądy czyniąc je własnym stanowiskiem w sprawie (por. np.: wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 roku, I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 roku, II OSK 468/13 oraz wyroki WSA: we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 roku, II SAB/Wr 14/14; w Poznaniu z dnia 11 października 2013 roku, II SAB/Po 69/13; w Szczecinie z dnia 16 maja 2013 roku, II SAB/Sz 34/13 i inne; wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Ocena czy w stanie faktycznym niniejszej sprawy mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa powinna być dokonana w kontekście regulacji art. 35 § 3 K.p.a. Powracając na grunt zawisłej sprawy powtórzyć po raz kolejny wypada, iż wniosek o wszczęcie postępowania wpłynął do organu dnia 6 października 2011 roku, a postępowanie w sprawie zostało jeszcze zakończone wydaniem w dniu [...] decyzji o umorzeniu postępowania. Z zestawienia dat wynika, że postępowanie trwało ponad 8 lat, podczas gdy – zgodnie z art. 35 § 3 K.p.a. – powinno się zakończyć nie później niż w terminie dwóch miesięcy w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej. Niewątpliwie organ w toku postępowania przeprowadzał określone czynności procesowe, ale były one podejmowane w znacznych odstępach czasu, nie charakteryzowały się koncentracją. Przykładowo bowiem, organ w dniu [...] wydał postanowienie zobowiązujące skarżącą do dostarczenia, w terminie 14 dni, określonych dokumentów. Po tej dacie kolejną czynnością jaką podjął organ było skierowanie w dniu 2 sierpnia 2018 roku zapytania do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Nie trudno dostrzec, że ta czynność została podjęta w wyniku otrzymania pisma pełnomocnika skarżącej, w którym tenże wyraził swoje niezadowolenie z tego, że postępowanie w sprawie nie zostało jeszcze zakończone. W dniu 23 maja 2019 roku organ otrzymał skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania, co można stwierdzić spowodowało, iż w dniu [...] roku wydał decyzję o umorzeniu postępowania. Przedstawiony tok czynności niewątpliwie uprawnia do twierdzenia, że bodźcem do podejmowania kolejnych czynności w postępowaniu, a zatem także do zakończenia postępowania, były działania podejmowane przez skarżącą. W ocenie Sądu, także stopień skomplikowania sprawy – wbrew twierdzeniom organu zawartym w odpowiedzi na skargę – nie usprawiedliwiał tak długiego prowadzenia postępowania. Jedyne czynności dowodowe, które przeprowadził organ to przeprowadzenie kontroli na gruncie i pozyskanie z organu administracji architektoniczno-budowlanej dokumentacji związanej z uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, przesłuchanie świadków i liczne oględziny na gruncie. Na tej podstawie skład orzekający uznał, że zwłoka w rozpatrzeniu wniosku skarżącej, w obliczu treści art. 35 § 3 K.p.a., przybrała postać rażącego naruszenia prawa. Jak wskazano wcześniej, przez dużą cześć postępowania organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie (np. najdłużej trwająca bezczynność organu obejmowała czas od dnia 8 października 2013 roku, aż do dnia 2 sierpnia 2018 roku). Postępowanie nie charakteryzowało się zatem koncentracją zmierzającą do sprawnego załatwienia sprawy. Analiza podejmowanych czynności wskazuje, że odstępy czasu między poszczególnymi czynnościami były znaczne i jako takie nie znajdują uzasadnienia. Skarżący w treści skargi wnioskował także o wymierzenie organowi grzywny uznając, że kwota grzywny w wysokości 10.000 zł będzie odpowiednia. Odnosząc się do wniosku o nałożenie na organ grzywny, który Sąd uznał za uzasadniony wskazać należy, iż podstawowym warunkiem dla stwierdzenia istnienia materialnoprawnej podstawy wymierzenia grzywny organowi w oparciu o art. 149 § 2 P.p.s.a. jest upływ terminu załatwienia sprawy. Postępowanie w sprawie trwało ponad 8 lat, czyli z naruszeniem przepisów określających terminy załatwienia spraw w postępowaniu, a – jak wynika z akt administracyjnych – czynności podejmowane przez organ nie charakteryzowały się koncentracją zmierzającą do sprawnego załatwienia sprawy, a nadto stopień skomplikowania sprawy nie jest znaczący. Sąd określając wysokość grzywny uwzględnił rozmiar przekroczenia terminu, jakiego dopuścił się organ. Z tych powodów Sąd uwzględniając okoliczności sprawy wywiódł, iż kwota grzywny określonej w wyroku w realiach sprawy będzie odpowiednia. W treści odpowiedzi na skargę organ zaakcentował, iż w dniu [...] roku wydał decyzję nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie, zatem postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania wpłynęła do organu w dniu 23 maja 2019 roku. Z opisanych powodów – zdaniem Sądu – skarga była usprawiedliwiona, bowiem organ w dniu wniesienia skargi pozostawał bezczynny. Dopiero po wniesieniu skargi do Sądu (bowiem w dniu 27 maja 2019 roku) organ wydał decyzję kończącą postępowanie w sprawie. Wbrew twierdzeniom organu, okoliczność wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie nie stanowi podstawy do oddalenia skargi. Okoliczność wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie, po wniesieniu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, wskazuje tylko, że taka skarga, ale tylko w zakresie zobowiązania organu do zakończenia postępowania, stała się bezprzedmiotowa. Z taką sytuacją w sprawie mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Reasumując, Sąd w punkcie pierwszym wyroku stwierdził, iż przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 P.p.s.a.). Sąd w drugim punkcie wyroku umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do zakończenia postępowania orzekając w tym zakresie na mocy art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 P.p.s.a. W punkcie trzecim wyroku Sąd orzekł o wymierzeniu organowi grzywny czyniąc to na mocy art. 149 § 2 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd postanowił w punkcie czwartym wyroku na mocy art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. E.S.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło