III SA/Łd 1042/17

WyrokWSA w Łodzi2018-02-02

Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Janusz Nowacki, Krzysztof Szczygielski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków jest uprawniony do samodzielnej weryfikacji i kwestionowania treści prawomocnego orzeczenia sądu, na podstawie którego dokonano wpisu w operacie ewidencyjnym, w sytuacji gdy strona kwestionuje prawidłowość tego orzeczenia z powodu rzekomych błędów lub nieścisłości?
Ratio decidendi
Organy ewidencyjne nie są uprawnione do samodzielnej oceny i weryfikacji dokumentów stanowiących podstawę już istniejącego wpisu, ani do rozstrzygania o braku skuteczności czy ważności dokumentów wydanych przez inne organy, w tym prawomocnych orzeczeń sądowych. Są one związane treścią prawomocnych orzeczeń sądowych i mogą dokonywać zmian w ewidencji gruntów jedynie na podstawie dokumentów wymienionych w § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a nie na podstawie oświadczeń stron czy własnych ustaleń dotyczących rzekomych błędów w orzeczeniach sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca T. K. wniosła o wykreślenie A. C. jako współwłaściciela działek ewidencyjnych nr 78 i 155 oraz wpisanie w jego miejsce F. B., kwestionując prawidłowość postanowienia Sądu Rejonowego, na podstawie którego A. C. został ujawniony jako współwłaściciel. Organy administracji obu instancji odmówiły wprowadzenia zmian, uznając, że są związane prawomocnym postanowieniem sądu i nie są uprawnione do weryfikacji jego treści. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak wyjaśnienia rozbieżności w odpisach postanowień sądowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę T. K.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 lutego 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant Referent- stażysta Aneta Lubasińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 roku sprawy ze skargi T. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] o odmowie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: 78 położonej w obrębie [...], gmina P. i 155 położonej w obrębie [...], polegającej na wykreśleniu A. C. jako współwłaściciela i ujawnieniu F. B. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że pismem z dnia 26 kwietnia 2017 r. T. K., współwłaścicielka działki nr 78 położonej w [...], gmina P. oraz działki nr 155 położonej w P., wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o wykreślnie A. C. jako współwłaściciela wskazanych działek i wpisanie poprzedniego właściciela – F. B. Zdaniem skarżącej, A. C. ujawniony został w rejestrze ewidencji gruntów jako ich współwłaściciel w ½ części pomimo, że nie posiada żadnego dokumentu własności. Postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...], na podstawie którego A. C. ujawniony został jako współwłaściciel "nosi wyraźne znamiona sfałszowania" i jest nieprawidłowe. Nie wskazano dokładnego adresu działek. Stanowi tylko, że A. C. otrzymuje gospodarstwo rolne "w A." albo "w B." a nie "w C." i "P.". Brak jest dokładnych danych osobowych spadkodawcy. Nie widnieją tam imiona rodziców i dokładny adres zamieszkania. Ostatnia część dokumentu jest "dopisana za pieczątką Sądu". Postanowienie z dnia [...], sygn. akt [...], na podstawie którego A. C. został wpisany do rejestru gruntów w 1983 r., różni się od odpisu tego postanowienia, które otrzymała w 2017 r. w Sądzie Rejonowym w [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w piśmie z dnia 4 maja 2017 r. przekazał wniosek skarżącej zgodnie z właściwością do rozpatrzenia Staroście [...]. W toku postępowania pismem z dnia 14 czerwca 2017 r. A. C. wskazał, że jest jedynym spadkobiercą po współwłaścicielu nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr 78 i 155. Sąd Rejonowy w [...] prawomocnym postanowieniem z dnia [...], sygn. akt [...] orzekł, że gospodarstwo rolne wchodzące w skład spadku nabył w całości. W orzeczeniu Sądu stwierdzono jedynie podstawę nabycia spadku oraz szczególne uprawnienie do dziedziczenia gospodarstwa rolnego na podstawie obowiązujących ówcześnie przepisów. Nie wskazywano w nim numerów działek, gdyż nie było takiego wymogu. Nie było wymogu wskazywania adresu spadkodawcy, imion rodziców. Ponadto nawet gdyby ujawniono, że w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne położone w innej miejscowości, postanowienie to byłoby skuteczne również dla przejęcia spadku przez określonego w nim spadkodawcy. Orzeczenie to bowiem deklaruje jedynie uprawnienie do dziedziczenia. W pierwotnie wydanym odpisie był błąd pisarski co do miejscowości, sprostowany później, nie mający znaczenia dla wpisania go jako współwłaściciela nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków. Starosta [...] decyzją z dnia [...] odmówił wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: 78 położonej w obrębie C., gmina P. i 155 położonej w obrębie [...], polegających na wykreśleniu A. C. jako współwłaściciela i ujawnieniu F. B. W odwołaniu od tej decyzji, uzupełnionym pismem z dnia 4 sierpnia 2017 r. skarżąca zarzuciła: 1. obrazę § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1034, ze zm.) poprzez jego nieprawidłową wykładnię i niesłuszne uznanie, że prawomocne postanowienie z dnia [...], sygn. akt [...] było podstawą wpisu prawa A. C. do gruntu w ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy powyższe postanowienie zawiera niesprostowaną omyłkę w zakresie położenia gruntu stanowiącego gospodarstwo rolne oraz inne informacje, które nie są tożsame z odpisem postanowienia zawartym w aktach sprawy [...] Sądu Rejonowego w [...]; 2. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji – art. 77 i 78 k.p.a. poprzez zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z dokumentów w postaci odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w sprawie [...] załączonego przez skarżącą i nie wyjaśnienie rozbieżności zawartych w treści postanowień załączonych przez A. C. i skarżącą; 3. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji – art. 86 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie dopuszczenia oraz przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron na okoliczność wypowiedzenia się stron w zakresie zachodzących rozbieżności w treści postanowienia w sprawie [...] Sądu Rejonowego w [...]; 4. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia – art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ podjęcia wszelkich czynności do ustalenia stanu faktycznego, w tym zaniechania wyjaśnienia rozbieżności zachodzących w treści postanowienia w sprawie [...]. Organ II instancji wydając opisaną na wstępie decyzję stwierdził, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest badanie prawidłowości ujawnienia A. C. jako współwłaściciela do działki nr 78 położonej w C. gmina P. oraz działki nr 155 położonej w [...] w oparciu o postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...]. Jednocześnie organ II instancji zauważył, że postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...] jest prawomocne, wobec czego wiąże starostę jako organ prowadzący ewidencję gruntów do ujawnienia stanu prawnego w ewidencji zgodnie z jego treścią. Istotą postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sygn. akt [...] jest stwierdzenie, że spadek po F. B. nabył A. C. w całości. W całości, a więc bez względu na miejsce położenia tego spadku – w tym również w C. oraz w P. Bez znaczenia dla mocy prawnej tego postanowienia jest również to, iż w treści postanowienia nie wskazano imion rodziców i dokładnego adresu zamieszkania spadkodawcy. Nie można podzielić stanowiska skarżącej, że podstawą wpisu powinno być postanowienie sądu w przedmiocie sprostowania omyłki w zakresie błędnego oznaczenia nieruchomości. Tym bardziej, że zgodnie z art. 350 § 1 k.p.c. sąd może z urzędu sprostować w wyroku niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest uprawniony do występowania z wnioskiem o sprostowanie omyłki przez sąd. Postępowanie ewidencyjne jest postępowaniem rejestrowym, co oznacza, że ewidencja gruntów i budynków rejestruje jedynie stany prawne wynikające z określonych dokumentów urzędowych, a zatem stany ustalane w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Organy ewidencyjne nie są uprawnione do weryfikacji dokumentów, na podstawie których dokonują zmian w ewidencji. Starosta jako organ ewidencyjny nie jest uprawniony do samodzielnej oceny i weryfikacji dokumentów stanowiących podstawę już istniejącego wpisu. Nie jest również uprawniony do rozstrzygania we własnym zakresie o braku skuteczności, czy też ważności dokumentów wydanych przez inne organy. Dokonując aktualizacji ewidencji może opierać się jedynie na przedłożonych dokumentach. Organ ewidencyjny nie może samodzielnie dokonywać ustaleń w zakresie danych zawartych w tych dokumentach i poprzez dokonanie wpisu pozbawiony jest uprawnienia do kształtowania stanu prawnego nieruchomości. Z akt sprawy nie wynika, aby organ I instancji w jakikolwiek sposób uniemożliwiał, czy utrudniał skarżącej zapoznanie się z zebraną dokumentacją w sprawie. Ponadto, w ocenie organu II instancji, stanowisko przedstawione przez A. C. w piśmie z dnia 14 czerwca 2017 r. nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie w świetle ustaleń zawartych w uzasadnieniu niniejszej decyzji co do wniosku skarżącej, jak i treści prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...]. Wniosek o zmianę w ewidencji może złożyć każdy podmiot, o którym mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, w tym m.in. właściciel. Jednakże czym innym jest złożenie wniosku o zmianę, a czym innym dokonanie wnioskowanej zmiany. Zmiana może zostać wprowadzona tylko wtedy, gdy będzie wynikać z odpowiednich dokumentów wymienionych w § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W obowiązującym stanie prawnym nie ma obowiązku posiadania założonej księgi wieczystej dla nieruchomości. Prawo własności do działek A. C. nabył na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...], sygn. akt [...] i tak długo, jak w sposób przewidziany przepisami postanowienie to nie zostanie wycofane z obrotu prawnego, wywołuje ono skutki prawne. W skardze na powyższą decyzję T. K. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie od strony przeciwnej na jej rzecz kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła: 1. obrazę § 12 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez jego nieprawidłową wykładnię i niesłuszne uznanie przez organ, że prawomocne postanowienie z dnia [...] w sprawie [...] było podstawą wpisu prawa A. C. do gruntu w ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy postanowienie to zawiera niesprostowaną omyłkę w zakresie położenia gruntu stanowiącego gospodarstwo rolne oraz inne informacje, które nie są tożsame z odpisem postanowienia zawartym w aktach sprawy [...] Sądu Rejonowego w [...]; 2. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji – art. 77, art. 78, art. 140 k.p.a. poprzez zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z dokumentów w postaci odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w sprawie [...] załączonego przez skarżącą i niewyjaśnienie rozbieżności zawartych w treści postanowień załączonych przez A. C. i skarżącą; 3. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji – art. 86, art. 107 § 3 i art. 140 k.p.a. poprzez jego niezastosowania i zaniechania dopuszczenia oraz przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron na okoliczność wypowiedzenia się stron w zakresie zachodzących rozbieżności w treści postanowienia w sprawie [...] Sądu Rejonowego w [...]; 4. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia – art. 7 k.p.a., art. 107 § 3 i art. 140 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ podjęcia wszelkich czynności do ustalenia stanu faktycznego, w tym zaniechania wyjaśnia rozbieżności zachodzących w treść postanowienia w sprawie [...]; 5. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji – art. 15 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania i brak dwukrotnego przeprowadzenia przez dwa niezależne od siebie organy wnikliwego i rzetelnego postępowania w sprawie oraz uchylenie się przez organ II instancji od przeprowadzenia rzetelnej kontroli instancyjnej decyzji organu I instancji i utrzymanie jej w mocy pomimo dostrzeżonych rażących wadliwości w procedowaniu (obraza art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.); 6. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji skarżonego rozstrzygnięcia – art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie przez organ II instancji, dlaczego nie dokonał weryfikacji i nie usunął wątpliwości zawartych w postanowieniu z dnia [...] w sprawie [...]; 7. obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, a mianowicie art. 136 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia przez organ II instancji uzupełniającego postępowania dowodowego i zaniechanie podjęcia wszelkich czynności do ustalenia stanu faktycznego w niniejszej sprawie, w tym zaniechanie wyjaśnia rozbieżności zachodzących w treść postanowienia w sprawie [...], czego skutkiem była obraza przepisów prawa materialnego – § 12 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez wpisanie prawa do gruntu w oparciu o prawomocne orzeczenie sądowe, które nie odpowiada wymogom art. 325 i 361 k.p.c. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W piśmie złożonym na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 r. skarżąca nadto zarzuciła obrazę przepisów prawa procesowego mogącą mieć istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji – art. 133 k.p.a. poprzez zaniechanie przesłania do organu II instancji wszelkich dokumentów załączonych w poczet materiału dowodowego niniejszej sprawy przez skarżącą i niewyjaśnienie rozbieżności zawartych w treści postanowień złożonych przez A. C. i skarżącą. Skarżąca podniosła, że w dniu 17 maja 2018 r. Starosta [...] dokonał zmian w danych ewidencyjnych w zakresie zmiany udziałów. Na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że popiera skargę. Skarżąca swój interes prawny wywodzi z tego, że jest współwłaścicielem obu działek, a ponadto A. C. wystąpił do Sądu Rejonowego w [...] o zasiedzenie udziałów skarżącej w działkach nr 78 i nr 155 ([...]). W dniu 18 grudnia 2017 r. sąd uwzględnił wniosek stwierdzając zasiedzenie udziałów skarżącej przez A. C. Wyrok jest nieprawomocny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. z 2012r. poz.270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach 3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2016r. poz. 1629 ze zm.) dalej p.g.k. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2016r. poz.1034 ze zm.). Zgodnie z treścią art.20 ust.2 pkt.1 p.g.k. w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się: 1) właścicieli nieruchomości, a w przypadku: a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości, b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania; W myśl § 10 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. ewidencja obejmuje: 1) dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali; 2) dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa. Zgodnie z treścią § 12 ust.1 wymienionego rozporządzenia prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie: 1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych; 2) prawomocnych orzeczeń sądowych; 3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali; 4) ostatecznych decyzji administracyjnych; 5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych; 6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2. W myśl § 44 pkt.2 wymienionego rozporządzenia do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy: 2) utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi; Zgodnie z treścią § 45 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: 1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi; 2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; 3) wyeliminowania danych błędnych. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja organu administracji odmawiająca wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dla działek nr 78 w obrębie [...] i nr 155 w obrębie [...] polegającej na wykreśleniu jako ich współwłaściciela A. C. i ujawnieniu jako współwłaściciela obu działek F. B. Organy administracji trafnie uznały, że brak jest podstaw do dokonania zmian w ewidencji gruntów. Należy zaznaczyć, że podstawą zmian w ewidencji mogą stanowić jedynie dokumenty wymienione w § 12 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. a żadnego z takich dokumentów T. K. nie przedstawiła. Podkreślić należy, że A. C. został ujawniony jako współwłaściciel działek nr 78 i 155 na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] w spr. [...]. W postanowieniu tym sąd stwierdził, że "spadek po F. B. zmarłym w dniu 20 marca 1977r. w A., ostatnio zamieszkałym w A., na podstawie testamentu z dnia 20 marca 1977r. nabył A. C. w całości a wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne położone w A. o pow.1,15 ha dziedziczy na mocy tego testamentu A. C. w całości". Z treści tego postanowienia wynika, że A. C. nabył spadek po F. B. w całości a więc nie ma znaczenia okoliczność gdzie ten spadek się znajduje czy to w C. czy w P. Dodać należy, że H. B. i F. B. byli właścicielami działki o powierzchni 0,10 ha w P. oraz działki o powierzchni 1,04 ha w C. co wynika z treści aktów własności ziemi z 9 maja 1972r. i z 10 sierpnia 1972r. W sytuacji zatem gdy spadek obejmował także obie działki zaś postanowieniem sądu w spr. [...] A.C. nabył w całości spadek po F.B. to oznacza, że stał się on współwłaścicielem obu działek w takim zakresie w jakim był nim F. B. w dacie śmierci. Zaznaczyć należy, że orzeczenie sądu jest wiążące dla organów administracji co wynika treści art.365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Organy administracji były zatem związane treścią postanowienia sądowego w spr. [...] i w oparciu o nie trafnie wpisały w ewidencji A. C. jako współwłaściciela działek nr 78 i 155. Faktem jest, że w odpisie postanowienia w spr. [...], w oparciu o które ujawniono A. C. w ewidencji gruntów ( z 24 marca 1983r.) występują pewne nieścisłości i niejasności. W sentencji postanowienia użyto bowiem sformułowania "A." zaś pod sentencją znajduje się sformułowanie "w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne położone w A. o pow.1,15 ha gm. P." i nie wiadomo kto je sporządził. Nieścisłości te i niejasności nie podważają jednak wiążącego charakteru tego orzeczenia. Podkreślić bowiem należy, iż A. C. nabył spadek po F. B. w całości a więc nabycie to obejmowało cały majątek, którego właścicielem był spadkodawca w tym także gospodarstwo rolne. Organy ewidencyjne nie są uprawnione do ingerowania w treść orzeczenia sądu ani do żądania sprostowania występujących w nim niedokładności lub innych oczywistych omyłek. Organy ewidencyjne nie mogą także same rozstrzygać o braku skuteczności orzeczenia sądu czy też o jego ważności. Są one związane orzeczeniem sądowym w sprawie [...] i w oparciu o treść tego orzeczenia w 1983r. trafnie ujawniły w ewidencji gruntów A. C. jako współwłaściciela działek nr 78 i 155. W niniejszej sprawie skarżąca wnosiła o dokonanie zmiany współwłaściciela obu działek poprzez wykreślenie A. C. i wpisanie w jego miejsce F. B. Na okoliczność zasadności swojego żądania przedstawiła odpis postanowienia w sprawie [...] sporządzonego w dniu 16 lutego 2017r. Odpis ten nieco się różni od odpisu z 21 marca 1983r. gdyż jako nazwy miejscowości użyto w nim określeń "D." i "E." . Odpis postanowienia przedstawiony przez T. K. nie może stanowić podstawy do wykreślenia A. C. z ewidencji gruntów jako współwłaściciela działek nr 78 i 155. Brak jest również podstaw aby w oparciu o ten odpis wpisać do ewidencji F. B., który zmarł w dniu 22 marca 1977r. W ocenie sądu organy ewidencyjne nie są uprawnione do prowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność wyjaśniania rozbieżności w dwóch odpisach postanowień w sprawie [...] a w szczególności przesłuchiwania stron na okoliczność tych rozbieżności czy też podjęcia działań zmierzających do ewentualnego sprostowania postanowienia. Należy zaznaczyć, że postępowanie w sprawie zmian w ewidencji gruntów ma jedynie charakter rejestrowy a więc opiera się na dokumentach, które stwierdzają określony stan prawny a nie na oświadczeniach czy zeznaniach stron bądź innych uczestników postępowania. Zeznania stron czy też świadków nie mogą stanowić podstawy do dokonania jakichkolwiek zmian w ewidencji. W sytuacji gdy T. K. żąda dokonania zmian w ewidencji to winna przedstawić na tę okoliczność dokumenty, o których mowa w § 12 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. Skarżąca żadnych takich dokumentów nie złożyła. Nie przedstawiła żadnego dokumentu uzasadniającego wykreślenie z ewidencji A. C. ani uzasadniającego wpisanie do ewidencji F. B. W istocie skarżąca w drodze zmian zapisów w ewidencji gruntów chce pozbawić A. C. własności działek nr 78 i 155 i ustanowić właścicielem tych działek F. B. W rzeczywistości chce zmienić stan prawny co jest rzeczą niedopuszczalną w postępowaniu o zmianę zapisów w ewidencji gruntów. W orzecznictwie sądów administracyjnych jest powszechnie przyjęty pogląd, że wpisy zmian do ewidencji gruntów mają charakter wtórny w stosunku do stanu prawnego i nie mogą kształtować nowego stanu prawnego. W postępowaniu o zmianę danych w ewidencji gruntów nie można ustalać ani rozstrzygać o prawidłowości istniejącego stanu prawnego. Zapisy w ewidencji mają charakter techniczno-deklaratoryjny. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie przez inne organy. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić praw właścicielskich czy też uprawnień do władania nieruchomością. Decyzja o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów ma charakter deklaratoryjny a więc na jej podstawie żadna ze stron nie może nabywać jakiegokolwiek prawa (por. wyroki NSA z 17 lutego 1993r. w spr. II SA 1155/92, z 16 kwietnia 1998r. w spr. II SA 258/98, z 20 sierpnia 1998r. w spr. II SA 766/98, wyrok WSA w Warszawie z 22 czerwca 2007r. w spr. IV SA/Wa 698/07, wyrok WSA w Gliwicach z 14 marca 2008r. w spr. II SA/Gl 643/07). Nieuzasadniony jest zarzut skargi, iż organy administracji nie przeprowadziły postępowania mającego na celu wyjaśnienie rozbieżności w dwóch odpisach postanowień w sprawie [...] a w szczególności zaniechano przesłuchania stron co do istnienia rozbieżności w tych odpisach. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach organy administracji są związane treścią orzeczenia sądowego i nie są uprawnione do wyjaśniania nieścisłości bądź omyłek w takim orzeczeniu. Organ ewidencyjny nie jest uprawniony do weryfikacji treści takiego orzeczenia zaś postępowanie w sprawie zmian w ewidencji gruntów ma charakter rejestrowy czyli opiera się na treści dokumentów a nie na zeznaniach stron bądź uczestników postepowania. Przedmiotem niniejszego postępowania jest dokonanie zmian w ewidencji gruntów i to skarżąca jako osoba domagająca się wprowadzenia takich zmian winna przedstawić odpowiednie dokumenty na tę okoliczność, o których mowa w § 12 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. T. K. żadnych takich dokumentów nie złożyła. Zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie. Sąd w obecnym składzie uznał, że T. K. posiada interes prawny we wniesieniu skargi w rozumieniu art.50 § 1 p.p.s.a. Podkreślić należy, że skarżąca jest współwłaścicielem działek nr 78 i 155 i wnosiła o wykreślenie z ewidencji innego współwłaściciela (A.C.) oraz wpisanie w jego miejsce innej osoby (F.B.). Sąd podzielił w tym zakresie pogląd wyrażony w orzecznictwie sądów administracyjnych, że interes prawny we wniesieniu skargi do sądu ma zarówno osoba mająca obiektywny interes prawny w udziale w postępowaniu administracyjnym jak i osoba nie mająca interesu prawnego w udziale w tym postępowaniu lecz będąca adresatem decyzji administracyjnej (por. postanowienia NSA z 13 stycznia 2015r. w spor. II OSK 3306/14, z 13 czerwca 2007r. w spr. II FSK 1337/06, wyroki NSA z 27 maja 1988r. w spr. IV SA 164/88 i z 23 czerwca 2017r. w spr. II GSK 2941/15). W niniejszej sprawie T. K. była adresatem decyzji administracyjnej a więc posiada ona interes prawny we wniesieniu skargi do sądu. Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Skarżąca nie przedstawiła dokumentów, o których mowa w § 12 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. uzasadniających wprowadzenie zmian danych w ewidencji gruntów i budynków. Organy administracji trafnie zatem odmówiły uwzględnienia wniosku T. K. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę T. K. R.T.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło