III SA/Łd 1052/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Ł na decyzję Dyrektora[...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Ł z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić na rzecz skarżącego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Ł z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 200,00 (dwieście) złotych, zaksięgowaną w dniu 8 stycznia 2015 r. pod poz. 54. k.p. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Ł wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Ł z dnia [...] r. w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału III z dnia 9 grudnia 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej został wezwany w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, usunięcia jej braków formalnych przez złożenie odpisu skargi oraz dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej (KRS, statut). Przesyłka zawierająca odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz wezwanie do usunięcia wyżej wymienionych braków formalnych skargi pomimo tego, że była dwukrotnie awizowana – pierwsze awizo w dniu 17 grudnia 2014 r., powtórne awizo w dniu 29 grudnia 2014 r. – nie została podjęta w terminie czternastu dni od dnia pierwszego zawiadomienia z placówki pocztowej "[...]", umieszczonego w skrzynce oddawczej. W związku z tym w dniu 7 stycznia 2015 r. przesyłka ta została zwrócona sądowi. W dniu 8 stycznia 2015 r. strona skarżąca uiściła tytułem wpisu sądowego od skargi kwotę 200 zł, zaś jej pełnomocnik złożyła odpis skargi oraz odpis z Krajowego Rejestru Sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Z kolei według art. 220 § 1 i § 3 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata, zaś skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z przepisów tych wynika, iż przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność, a więc ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi. Odrzucenie skargi jest równoznaczne z odmową merytorycznego jej rozpoznania. Wymogi formalne skargi określa natomiast art. 57 § 1 i art. 47 § 1 p.p.s.a. Stosownie do tych przepisów skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 57 § 1 p.p.s.a.). Na mocy art. 47 § 1 p.p.s.a., do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Jest to obligatoryjny wymóg ustawowy. W postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ (art. 32 p.p.s.a.). Uprawnienia strony przysługują także uczestnikom postępowania (art. 12 i art. 33 § 1 p.p.s.a.). Niewątpliwie skarga jest pismem, której odpisy należy doręczyć również uczestnikom postępowania. Na podstawie art. 37 § 1 zd. 1 i 2 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Z powyższego przepisu wynika, że na pełnomocniku strony skarżącej, wnoszącemu do sądu skargę, ciąży obowiązek dołączenia dokumentu pełnomocnictwa, z którego treści wynikać ma umocowanie do działania w imieniu skarżącej. Przy czym, przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). W myśl art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Jeżeli zatem stroną skarżącą jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna mająca zdolność sądową, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, to do pełnomocnictwa należy dołączyć również dokumenty pozwalające na ustalenie, czy osoby udzielające pełnomocnictwa były do tej czynności należycie umocowane. Właściwe zastosowanie tych przepisów daje sądowi administracyjnemu pewność, że dana osoba jest rzeczywiście upoważniona do dokonania konkretnej czynności oraz stanowi gwarancję dla strony należytej reprezentacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Istotą takiego dokumentu jest więc wskazanie (określenie) podmiotu umocowanego do reprezentacji. W praktyce orzeczniczej sądów administracyjnych przejęto, że dokument ten powinien być zgodny z prawem i autentyczny. Dokumentem takim może być w szczególności aktualny na dzień wniesienia skargi odpis z Rejestru Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych i Zawodowych, Fundacji i Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej Krajowego Rejestru Sądowego, jak również inny dokument potwierdzający umocowanie do działania w imieniu strony skarżącej. Podnieść też należy, że braki formalne nie mogą zostać usunięte przez sąd. Stosownie bowiem do treści art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż wniesiona skarga zawierała braki formalne oraz brak fiskalny uniemożliwiające nadanie jej prawidłowego biegu. Nie załączono do niej bowiem odpisu skargi dla uczestnika postępowania, odpisu z KRS, oraz nie uiszczono od niej należnego wpisu. Nie budzi też wątpliwości, że w postępowaniu administracyjnym, w którym została wydana zaskarżona decyzja, oprócz strony skarżącej, uczestnikiem postępowania był Wojewódzki Szpital Specjalistyczny [...] w Ł, który został wybrany do udzielania świadczeń w spornym postępowaniu konkursowym. W związku z tym, w myśl powołanych przepisów, w stosunku do tego uczestnika postępowania zachodziła konieczność doręczenia odpisu wniesionej przez stronę skarżącą skargi. Braki te – pomimo doręczenia wezwania - nie zostały usunięte w zakreślonym w wezwaniu terminie. Jak bowiem wynika z akt przesyłka zawierająca odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz wezwanie do usunięcia jej wyżej wymienionych braków formalnych została doręczona skutecznie pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 31 grudnia 2014 r. Informacje zawarte na zwrotnym poświadczeniu odbioru i kopercie (odciski stempli pocztowych wraz z adnotacjami doręczyciela dokonywanymi przy odpowiednich datach uwidocznionych na stemplach oraz na zwrotnym poświadczeniu odbioru) wskazują, że była dwukrotnie awizowania w dniach 17 i 29 grudnia 2014 r.; procedura doręczenia przeprowadzona została w sposób prawidłowy, zgodny z art. 73 § 1 – § 3 p.p.s.a. Przesyłka nie została podjęta z urzędu pocztowego, co oznacza, iż wezwanie do usunięcia braków zostało doręczone w trybie zastępczym. Stosownie bowiem do art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 – 72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Przepis art. 73 § 2 p.p.s.a. stanowi natomiast, że zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3 p.p.s.a.). Niepodjęcie przesyłki w terminach określonych w powołanych przepisach zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a. powoduje przyjęcie domniemania doręczenia przesyłki adresatowi z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie ostatnim dniem powyższego okresu był 31 grudnia 2014 r. Okoliczność, że dopiero w dniu 7 stycznia 2015 r. placówka pocztowa "[...]" zwróciła przesyłkę zawierającą powyższe wezwania jest bez znaczenia dla oceny tego, kiedy w myśl powołanych wyżej przepisów upłynął termin do usunięcia braków skargi. W tej sytuacji bieg terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zakończył się w dniu 7 stycznia 2015 r. (w środę). Tymczasem dopiero w dniu 8 stycznia 2014 r., a więc jeden dzień po upływie terminu do usunięcia powyższych braków skargi, strona skarżąca uiściła kwotę 200 zł na wskazany w zarządzeniu z dnia 9 grudnia 2014 r. rachunek bankowy sądu, zaś pełnomocnik złożyła odpis skargi oraz odpis z Rejestru Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych i Zawodowych, Fundacji i Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej Krajowego Rejestru Sądowego. Na gruncie powołanych przepisów bez znaczenia jest to, że braki te zostały usunięte jeden dzień po terminie do dokonania tej czynności. Zaś złożenie przez stronę skarżącą wymaganego odpisu skargi oraz dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej, po upływie wyznaczonego terminu, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a, ale przed odrzuceniem skargi, oznacza, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. np. uchwałę NSA z dnia 18 grudnia 2013r., I OPS 13/13, ONSAiWSA 2014r., nr 3, poz. 39 oraz postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., I GSK 1346/13). Skutkiem uchybienia temu terminowi jest – stosownie do powołanych przepisów 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. – odrzucenie skargi oraz bezskuteczność czynności strony w postępowaniu sądowym obejmującej wniesienie skargi na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej. Wobec odrzucenia skargi, należało stronie skarżącej zwrócić uiszczony wpis sądowy. Stosownie bowiem do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego. Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3, art. 220 § 1 i 3 oraz art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. k.p.