III SA/Łd 1093/19

Dnia 11 marca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Lubasińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2020 roku sprawy ze skargi Z. R. na zarządzenie Wójta Gminy W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie powołania Komisji Konkursowej oraz wyznaczenia przewodniczącego Komisji Konkursowej do przeprowadzenia postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora szkoły postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącego Z. R. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi, zaksięgowanego w dniu 13 listopada 2019 roku pod poz. 4242. W dniu 15 maja 2019r. Wójt Gminy [...] wydał zarządzenie nr [...] w sprawie powołania Komisji Konkursowej oraz wyznaczenia przewodniczącego Komisji Konkursowej do przeprowadzenia postępowania konkursowego na stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w K. Wymienionym zarządzeniem powołano Komisję konkursową w celu przeprowadzenia konkursu na stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w K. W skład komisji powołano przedstawicieli organu prowadzącego: M. Z.- sekretarza Gminy jako przewodniczącego Komisji, M. W. jaklo członka Komisji i S. R. jako członka Komisji. W skład Komisji powołano także przedstawicieli organu sprawującego nadzór pedagogiczny, przedstawicieli Rady Pedagogicznej, przedstawicieli Rady Rodziców szkoły oraz przedstawicieli zakładowych organizacji związkowych. W dniu 13 listopada 2019r. na wymienione zarządzenie Z. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zaskarżono zarządzenie w zakresie § 2 pkt.1 lit.a,b i c. Zarzucono zarządzeniu naruszenie przepisu art.63 ust.14 pkt 1 lit. b w związku z art.29 usty.1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2018r. poz.996 ze zm.) poprzez uznanie, że radny gminy może zostać powołany w skład komisji konkursowej jako przedstawiciel organu prowadzącego szkołę podczas gdy radny jest piastunem organu a nie jego przedstawicielem, które to uchybienie stanowi istotne naruszenie prawa w rozumieniu art.91 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym. Zarzucono także naruszenie art.8 K.p.a. poprzez wydanie zarządzenia z pominięciem zasady pogłębienia zaufania uczestników postępowania do organów władzy publicznej. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zaskarżone zarządzenie narusza interes prawny Z. R. gdyż organ prowadzący szkołę zobowiązany jest powierzyć stanowisko dyrektora szkoły kandydatowi wyłonionemu w drodze konkursu przez powołaną prawidłowo komisję konkursową. W skład komisji nie powinni być powołany M. Z. gdyż jest on sekretarzem Gminy oraz M. W. i M. R., którzy są radnymi Gminy. Powołanie wymienionych osób do komisji stanowi naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności § 2 pkt 1 lit.a, b i c zarządzenia. Gmina [...] w odpowiedzi na skargę wnosiła o jej odrzucenie gdyż Z. R. jest radnym Gminy [...] a ponadto nie wykazał on aby zaskarżone zarządzenie naruszało jego interes prawny. Ewentualnie organ wnosił o oddalenie skargi gdyż komisja konkursowa został powołana zgodnie z obowiązującym prawem. Na rozprawie w dniu 26 lutego 2020r. Z. R. podniósł, że jego syn chodzi do szóstej klasy Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w K. i chciałby aby dyrektor tej szkoły został wybrany zgodnie z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd odrzucił skargę z powodu braku czynnej legitymacji procesowej Z. R. do jej wniesienia. Zgodnie z treścią art.58 § 1 pkt.5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r. poz.369 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art.3 § 2 pkt. 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Takim przepisem szczególnym w rozumieniu art.58 § 1 pkt.5a p.p.s.a. jest art.101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016r. poz.446 ze zm.), dalej u.s.g. zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z przepisu art.101 ust.1 u.s.g. wynika, że wnoszący skargę na podstawie tego przepisu musi się wykazać nie tylko interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także jednoczesnym naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę (zarządzenie) organu gminy otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania skargi (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 1127/2005, LEX nr 194894). Interes prawny powinien być bezpośredni i realny. Bezpośredniość interesu prawnego dotyczy związku sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes wywodzi. O naruszeniu interesu prawnego konkretnej osoby można mówić wówczas, gdy zaistnieje realne jego zagrożenie, istniejące już w chwili wejścia w życie uchwały (zarządzenia). W orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny to tyle co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej (por. m.in. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r., sygn. akt I SA 1748/83). Od interesu prawnego należy natomiast odróżnić interes faktyczny, który nie upoważnia do zaskarżenia rozstrzygnięć organów administracji, a który występuje wówczas, gdy określony podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany sposobem uregulowania danej kwestii, jednakże poprzez dane uregulowanie nie dochodzi do naruszenia przepisu prawa materialnego czy procesowego dotyczącego jego sytuacji prawnej. Interes prawny musi wynika z przepisu prawa materialnego przy czym chodzi o taki przepis, z którego dla danego podmiotu wynikają prawa lub obowiązki pozostające w związku z wydanym rozstrzygnięciem (uchwałą, zarządzeniem). Innymi słowy interes prawny będzie posiadał taki podmiot dla którego istnieje przepis prawa, z którego dla tego podmiotu można wyprowadzić uprawnienie lub obowiązek pozostający w związku z treścią uchwały (zarządzenia). Dla wykazania, iż miało miejsce naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art.101 ust.1 ustawy z 8 marca 1990r., trzeba wykazać związek pomiędzy zaskarżoną uchwałą (zarządzeniem) a indywidualną sytuacją prawną osoby skarżącej. Należy zatem wykazać, iż zaskarżona uchwała (zarządzenie) pozbawia osobę skarżącą pewnych, gwarantowanych prawem, uprawnień lub uniemożliwia ich realizację. Dotyczy to sytuacji gdy zaskarżony akt wpływa negatywnie na sytuację prawną osoby skarżącej. Innymi słowy zaskarżony akt musi godzić w indywidualną sferę prawną takiego podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych takich jak zniesienie, ograniczenie lub uniemożliwienie realizacji posiadanych uprawnień bądź też nałożenie na podmiot konkretnych obowiązków (wyrok NSA z dnia 1 października 2013r. w spr. I OSK 1209/13). Podkreślić należy, że przymiot strony w postępowaniu, o którym mowa w art.101 ust.1 u.s.g. kształtowany jest na innych zasadach aniżeli w postępowaniu administracyjnym regulowanym w Kodeksie postępowania administracyjnego. W postępowaniu prowadzonym na podstawie K.p.a. stroną może być każdy czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie. Natomiast w postępowaniu toczącym się na podstawie art.101 ust.1 u.s.g. stroną może być tylko taki podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą (zarządzeniem). Należy zaznaczyć, iż skarga z art.101 ust.1 ustawy z 8 marca 1990r. nie jest skargą powszechną (actio popularis), służącą każdemu kto zarzuca uchwale (zarządzeniu) naruszenie porządku prawnego. Intencją tego przepisu nie jest uczynienie z sądu organu odwoławczego, z którego będzie mogła korzystać każda osoba jeżeli uzna, że uchwała (zarządzenie) jest sprzeczna z prawem. Konieczną przesłanką wniesienia takiej skargi jest wykazanie, że uchwała (zarządzenie) narusza interes prawny lub uprawnienie osoby skarżącej (wyrok NSA z 4 czerwca 2005r. w spr. OSK 1563/04 – Lex nr 171196, wyrok WSA w Warszawie z 1 czerwca 2005r. w spr. II SA/Wa 2375/04). W rozpoznanej sprawie, w ocenie sądu, brak jest podstaw do uznania, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny lub uprawnienie Z. R. Uchwała ta dotyczy powołania komisji konkursowej do przeprowadzenia postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej w K. Przede wszystkim należy podnieść, że Z. R. nie jest adresatem zaskarżonego zarządzenia. Zarządzenie jedynie powołuje komisję konkursową mającą przeprowadzić konkurs na stanowisko dyrektora szkoły. Informuje ono jaki jest skład komisji. Nie jest zatem skierowane do skarżącego. Zaskarżona uchwała nie reguluje praw i obowiązków Z. R. Nie kształtuje ona bezpośrednio jego sytuacji prawnej. Nie pozbawia bowiem przysługujących mu uprawnień ani nie uniemożliwia ich realizację jak również nie nakłada na niego żadnych obowiązków. Okoliczność, że skarżący jest radnym Gminy [...] zaś jego syn chodzi do szóstej klasy Szkoły Podstawowej im. [...] w K. nie oznacza, że zaskarżone zarządzenie w jakikolwiek sposób wpływa na jego sytuację prawną.. Wymienione okoliczności nie skutkują tym, że zarządzenie ingeruje w sferę praw i obowiązków Z. R. Należy zaznaczyć, że interes prawny strony skarżącej w rozumieniu art.101 ust.1 u.s.g. musi wynikać z normy prawa materialnego o czym była mowa we wcześniejszej części rozważań. Na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania istnienia takiego interesu lub uprawnienia (wynikających z prawa materialnego) jak również tego, że interes ten bądź uprawnienie zostały naruszone poprzez zapis zaskarżonej uchwały (zarządzenia). Strona skarżąca musi zatem wykazać istnienie związku polegającego na tym, że uchwała (zarządzenie) narusza (pozbawia, ogranicza, uniemożliwia) jego interes prawny lub uprawnienie. Z. R. takiego związku nie wykazał. Nie wskazał on przepisu prawa materialnego z którego wywodzi swój interes prawny lub uprawnienie jak również tego, że zaskarżone zarządzenie narusza ten interes lub uprawnienie. Prawie całą treść skargi jak również całą treść pisma procesowego z dnia 4 marca 2020r. poświęcono zarzutom stawianym zaskarżonemu zarządzeniu zmierzającym do wykazania, że skład komisji konkursowej jest niezgodny z prawem. Skarżący nie wskazał jednak przepisu prawa materialnego z którego wynika jego interes prawny lub uprawnienie ani tego, że zarządzenie naruszyło ten interes. Podkreślić należy, że skarga o której mowa w art.101 ust.1 u.s.g. nie jest skargą powszechną, którą może złożyć każdy kto uważa, że uchwała (zarządzenie) narusza porządek prawny. Sąd administracyjny nie jest sądem odwoławczym, który jest zobowiązany rozpoznać skargę każdej osoby zarzucającej uchwale (zarządzeniu) naruszenie przepisów prawa. Legitymację do wniesienia skargi przysługuje tylko takiej osobie, której interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez uchwałę (zarządzenie). Z. R. takiego naruszenia nie wykazał co uzasadniało odrzucenie jego skargi. W sytuacji nie stwierdzenia naruszenia interesu prawnego strony skarżącej przez uchwałę (zarządzenie), sąd nie ma możliwości badania zaskarżonego aktu z urzędu, choćby jego wadliwość była oczywista. Z uwagi na to, że Z. R. nie wykazał aby zaskarżone zarządzenie naruszyło jego interes prawny lub uprawnienie, na podstawie art.58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzucił skargę. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd zwrócił skarżącemu kwotę 300 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego. a.k.