III SA/Łd 144/21
WyrokWSA w Łodzi2021-05-26
Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Ewa Alberciak, Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewóz osób samochodem osobowym, zamówiony przez pasażera za pośrednictwem aplikacji mobilnej (np. Bolt) i opłacony gotówką po zakończeniu przejazdu, stanowi krajowy transport drogowy podlegający karze pieniężnej, jeśli pojazd nie spełnia wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego (powyżej 7 osób) i nie zastosowano procedur przewidzianych dla przewozu okazjonalnego w art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz osób samochodem osobowym, zamówiony przez aplikację mobilną i opłacony gotówką po zakończeniu przejazdu, stanowi krajowy transport drogowy. Pojazd nie spełniał wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego (powyżej 7 osób), a także nie zastosowano procedur przewidzianych dla przewozu okazjonalnego w art. 18 ust. 4b ustawy o transporcie drogowym. W związku z tym nałożenie kary pieniężnej było uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący P. M. został ukarany karą pieniężną w wysokości 8.000 zł za naruszenie przepisów transportu drogowego. Kontrola drogowa wykazała, że kierował on samochodem osobowym, wykonując odpłatny przewóz osób na trasie zamówionej przez aplikację Bolt. Pojazd nie spełniał wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego (powyżej 7 osób), a sposób zamówienia i zapłaty nie odpowiadał wymogom przewozu okazjonalnego określonym w ustawie. Skarżący kwestionował kwalifikację prawną przewozu oraz sposób prowadzenia postępowania przez organy administracji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 maja 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] w przedmiocie nałożenia na P. M. kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł za naruszenie przepisów transportu drogowego.
Wskazane rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny:
W dniu 18 listopada 2019 r. w Ł. przy ul. A 2 przy Hotelu A inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymali do kontroli drogowej pojazd marki Toyota o nr rej. [...]. W toku kontroli stwierdzono, że wskazanym pojazdem kierował P. M. wykonujący osobiście przewóz drogowy osób w Ł. na trasie z ul. B 39 na ul. A 2 pod Hotel A Przewóz został zamówiony przez pasażera M. T. za pośrednictwem aplikacji BOLT. Kierowca po zakończeniu przewozu pobrał od pasażera opłatę za przejazd w kwocie 11,25 zł i wydał pasażerowi paragon potwierdzający uiszczenie tej opłaty. W toku kontroli kierowca okazał m.in. prawo jazdy, dowód rejestracyjny, wypis z licencji nr 4/2018 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Kontrolujący stwierdzili, że podlegający kontroli przewóz miał charakter przewozu okazjonalnego i był wykonywany pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem kontroli nr [...] z 18 listopada 2019 r. W dniu kontroli przesłuchano w charakterze świadka kierującego pojazdem P. M. oraz pasażera M. T.
Po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania w sprawie naruszenia lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm.) - dalej: "u.t.d.", stwierdzonego w toku kontroli decyzją z 30 grudnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.
Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania. Wydanej decyzji zarzuciła naruszenie:
art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy wykonywane przez stronę czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej;
art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;
przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;
przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. w związku z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.
Decyzją z [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ stwierdził, że na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie budzi wątpliwości, że strona wykonywała zarobkowy przewóz osób na podstawie okazanego wypisu z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Strona korzystając z aplikacji Bolt przy nawiązywaniu kontaktu z klientem, realizowała zamówione za jej pośrednictwem zlecenie na przewóz osób oraz uzyskiwała wynagrodzenie za wykonany przewóz. Jednocześnie organ stwierdził, że strona wykonywała usługę w zakresie krajowego transportu drogowego w rozumieniu u.t.d. we własnym imieniu i na swoją rzecz, o czym świadczy protokół kontroli drogowej, okazane w toku kontroli dokumenty oraz zeznania złożone przez kierowcę i pasażera.
Z protokołu kontroli wynika, że kontrolujący stwierdzili, iż przewóz był wykonywany osobiście przez P. M. i że to on jest podmiotem wykonującym przedmiotowy przewóz, a składając zeznania kierowca wskazał jedynie, że przedstawił wszystkie wymagane dokumenty dotyczące jego uprawnień w zakresie przewozu osób i nie ma nic do dodania. Poza tym, w złożonych w toku postępowania wyjaśnieniach skarżący potwierdził, że miał zawartą umowę z Bolt, oraz nie wykonywał przejazdu taksówką. Z protokołu kontroli wynika również, że kierowca nie posiadał żadnego oznakowania wskazującego na wykonywanie przewozów drogowych i nie spełniał kryteriów dla przewozów taksówką określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Z tego względu, zdaniem organu odwoławczego, zebrany w postępowaniu materiał dowodowy w sposób wystarczający potwierdza wykonywanie przez stronę okazjonalnego przewozu osób pojazdem marki Toyota o nr rej.[...].
Organ odwoławczy wskazał następnie, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalił, iż kontrolowany pojazd, którym strona wykonywała przewóz osób w dniu 18 listopada 2019 r. jest przystosowany do przewozu maksymalnie 5 osób łącznie z kierowcą, co jednoznacznie wynika z protokołu kontroli drogowej, dowodu rejestracyjnego pojazdu oraz wykonanej dokumentacji fotograficznej pojazdu. Pojazd ten nie spełniał zatem warunku określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., zgodnie z którym przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, przewóz wykonywany przez skarżącego w dniu kontroli nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., który dopuszcza wykonywanie przewozów okazjonalnych samochodami osobowymi. Przewóz nie był wykonywany na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, lecz na podstawie zlecenia złożonego przez pasażera w aplikacji Bolt. Poza tym przed rozpoczęciem przewozu nie ustalono opłaty ryczałtowej za przewóz, kwota została wskazana w aplikacji, co potwierdzają w szczególności zeznania pasażera. Ponadto opłata za przewóz nie została uregulowana na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej, a pasażer uiścił ją kierowcy po zakończeniu przewozu, a nie w lokalu przedsiębiorstwa.
Wobec powyższego organ II instancji stwierdził, że strona wykonywała przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. Z tego względu, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 u.t.d. oraz lp. 2.11. załącznika nr 3 do u.t.d.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi P. M. zarzucił powyższej decyzji naruszenie:
1) art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b u.t.d w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.;
2) art. 18 ust 4b pkt 1 lit c u.t.d. poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest Bolt B.V.;
3) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej;
4) art. 4 pkt 11 u.t.d. w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w u.t.d., jak i definicja "usług okazjonalnych" określona we wskazanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób);
5) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z 18 listopada 2019 r.), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
6) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
7) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
8) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji Taxify/BoIt;
9) art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto wniósł o zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że skarga została rozpoznana przez sąd w dniu 26 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", który dopuszcza rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na wniosek strony, o ile żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od zawiadomienia o jego złożeniu nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W sprawie niniejszej wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym zawarty został przez organ administracji publicznej w odpowiedzi na skargę. Strona skarżąca została poinformowana o złożeniu wskazanego wniosku i nie żądała przeprowadzenia rozprawy.
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021 r., poz. 137) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, w rozpoznawanej sprawie sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy, co skutkuje oddaleniem skargi.
W niniejszej sprawie kontroli sądu poddana została decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z [..] nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości 8.000 zł za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym określającej m.in. zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego, niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, jak również zasady odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym (art. 1 ust. 1 i 2 u.t.d.).
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. W myśl art. 92a ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Zdaniem sądu prawidłowe są ustalenia organu co do podmiotu wykonującego przewóz drogowy w dniu kontroli. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że P. M. jest przedsiębiorcą, który osobiście wykonywał odpłatną usługę transportową we własnym imieniu i na swoją rzecz. Usługa zamówiona została za pośrednictwem aplikacji BOLT. Powyższe potwierdza protokół kontroli, w którym inspektorzy transportu drogowego wskazali, że kontrolowanym pojazdem kierował P. M. wykonujący osobiście przewóz drogowy osób w Łodzi na trasie z ul. A 39 na ul. B 2 pod Hotel A na podstawie zlecenia złożonego przez pasażera w aplikacji BOLT. Okoliczność tę potwierdzają również zeznania złożone przez kierowcę i pasażera. Kierowca P. M. zeznał, że w toku kontroli przedstawił wszystkie wymagane dokumenty dotyczące swoich uprawnień w zakresie przewozu osób. Z kolei z zeznań pasażera M. T. wynikało, że zamówił on usługę przewozu przez aplikację BOLT w Ł. z ul. B 39 na ul. A , w aplikacji otrzymał potwierdzenie zamówienia z informacją o imieniu kierowcy "P." i marce samochodu Toyota o nr rej. [...]. Kierowca po zakończeniu przewozu pobrał od pasażera kwotę 11,25 zł w gotówce i wystawił za wykonaną usługę paragon fiskalny. Na okoliczność wykonywania przez skarżącego odpłatnej usługi transportowej we własnym imieniu i na własną rzecz wskazują również dokumenty okazane podczas kontroli, w tym wypis z licencji nr [...] na wykonywanie transportu drogowego udzielonej P. M. oraz paragon fiskalny potwierdzający uiszczenie przez pasażera opłaty za przejazd na rzecz firmy A.
W ocenie sądu prawidłowe są również ustalenia organów orzekających, że skarżący w dniu kontroli wykonywał przewóz okazjonalny. W myśl art. 4 pkt 11 u.t.d. przez przewóz okazjonalny należy rozumieć przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Niewątpliwe przewóz wykonywany przez skarżącego w dniu kontroli nie stanowił przewozu regularnego ani regularnego specjalnego ani wahadłowego, gdyż nie zostały spełnione warunki określone dla tych przewozów w art. 4 pkt 7, 9 i 10 u.t.d. W rozumieniu ustawy o transporcie drogowym przewozem okazjonalnym jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego(art. 4 pkt 11 u.t.d.), przy czym – jak przyjęto w orzecznictwie - zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się bowiem ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 września 2007 r., I OSK 1361/06 Lex nr 384423). Z tego względu organy administracji prawidłowo uznały, że przewóz poddany kontroli drogowej w niniejszej sprawie to przewóz okazjonalny, o którym mowa w art. 4 pkt 11 u.t.d.
Wbrew twierdzeniom skarżącego bez znaczenia dla stwierdzenia przewozu okazjonalnego jest ilość przewożonych pasażerów. Definicja przewozu okazjonalnego zawarta w powołanym art. 4 pkt 11 u.t.d. nie wyklucza, aby takie usługi mogły być świadczone także na rzecz pojedynczego pasażera. Podkreślić jednocześnie należy, że powołane w skardze na uzasadnienie tego zarzutu rozporządzenie (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz.Urz.UE.L 300 z 14.11.2009, str. 88, ze zm.) nie można stosować wprost do przewozu wykonywanego samochodami osobowymi z uwagi na cel i zakres przedmiotowy tego aktu, którym jest zapewnienie spójnych ram prawnych dla międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób na terytorium Wspólnoty. Również z definicji usług okazjonalnych zawartej w art. 2 pkt 4 wymienionego rozporządzenia określającej te usługi jako nieobjęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika, nie można wywodzić wniosku, że dla kwalifikacji usługi przewozowej jako okazjonalnej niezbędnym jest stwierdzenie w każdym przypadku przewozu co najmniej dwóch osób (grupy osób). Zdaniem sądu z przepisu tego wynika, że przewóz grup pasażerów powinien stanowić zasadę organizowania usług okazjonalnych, co jednak nie dyskwalifikuje świadczenia usług okazjonalnych na rzecz pojedynczego pasażera. Zawarty w art. 2 pkt 4 rozporządzenia zwrot "przewóz grup pasażerów utworzony z inicjatywy zleceniodawcy", w odniesieniu do przewozu osób samochodem osobowym należy rozumieć w ten sposób, że daje zleceniodawcy swobodę w zakresie wyboru, czy przewóz dotyczy jednego pasażera, czy też ich większej liczby.
W rozpoznawanej sprawie podstawą nałożenia na skarżącego kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego było stwierdzone w dniu kontroli wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem nieprzeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Wyjaśnić należy, że wykonywanie przewozu okazjonalnego jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu warunku określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., a mianowicie można go wykonać jedynie pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Pojazd, którym w dniu kontroli był wykonywany sporny przewóz nie spełniał tego wymogu. Z dowodu rejestracyjnego pojazdu marki Toyota o nr rej. A , zeznań pasażera oraz protokołu kontroli jednoznacznie wynika, że przedmiotowy pojazd jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Powyższe oznacza, że nie został spełniony warunek wykonywania przewozu okazjonalnego określony w art. 18 ust. 4a u.t.d.
W okolicznościach sprawy nie miał miejsca również przypadek uprawniających do wykonywania przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu konstrukcyjnego pojazdu opisanego w art. 18 ust. 4a u.t.d. Zgodnie z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d dopuszcza się przewóz okazjonalny: 1) pojazdami zabytkowymi, 2) samochodami osobowymi: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa, niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy. W niniejszej sprawie nie doszło do zawarcia pisemnej umowy na przewóz osób w lokalu przedsiębiorstwa. W toku postępowania skarżący nie przedstawił żadnej umowy zlecenia, czy umowy na wykonanie usług transportowych. Jak wynika z wyjaśnień pasażera samochodu 18 listopada 2019 r. zamówił on usługę przewozu z ul. B 39 na ul. A za pomocą aplikacji Bolt. Pasażer nie zawierał żadnej umowy pisemnej ani ustnej, przewóz został zrealizowany na podstawie zlecenia złożonego za pośrednictwem aplikacji. Przed rozpoczęciem przewozu pasażer nie znał kierowcy. Za usługę zapłacił kierowcy gotówką 11,25 zł, na dowód czego wydany został paragon (k. 21 akt administracyjnych). A zatem w okolicznościach sprawy opłata za przewóz nie została uregulowana bezgotówkowo na rzecz przedsiębiorcy ani gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. Należy również zwrócić uwagę, że art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszczający wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy, wymaga spełnienia wszystkich trzech warunków, które zostały określone pod lit. a, b, c, co bezspornie nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Prawidłowo zatem organy administracji uznały, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.
Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że prawidłowo organ uznał, iż 18 listopada 2019 r. skarżący wykonywał przewóz okazjonalny pojazdem marki Toyota o nr rejestracyjnym A bez spełnienia wymogu z art. 18 ust. 4a u.t.d., przy czym nie miał miejsca przypadek, o którym mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d., umożliwiający wykonywanie przewozu okazjonalnego bez spełnienia kryterium konstrukcyjnego, co uzasadniało wymierzenie kary pieniężnej przewidzianej w l.p. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. Niezasadne są zatem zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 18 ust. 4a oraz art. 18 ust 4b u.t.d.
Sąd nie podzielił również zarzutu skargi, iż czynności wykonywane przez skarżącego w dniu kontroli nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego oraz braku ustalenia przez organ, czy czynności te posiadały cechy wykonywania działalności gospodarczej. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 4 ust. 1 u.t.d. przez krajowy transport drogowy należy rozumieć podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Warunki podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób określa art. 5b ust. 1 u.t.d., stanowiąc, że podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Licencji takiej udziela się na czas oznaczony, nie krótszy niż 2 lata i nie dłuższy niż 50 lat, uwzględniając wniosek strony i jest ona zezwoleniem w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (art. 5b ust. 3 i 4 ustawy). W niniejszej sprawie bezspornie skarżący posiada licencję nr 4/2018 na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, wydaną przez Prezydenta Miasta Ł. w dniu 25 lipca 2018 r. W dniu kontroli skarżący wykonywał odpłatny przewóz, w ramach którego przewoził pasażera z ul. A 39 na ul. B. 2 pod Hotel A w Ł. Przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji BOLT. Zapłata za przejazd nastąpiła gotówką. Za usługę wystawiony został paragon fiskalny. Przewóz wykonywany był samochodem osobowym zarejestrowanym na terenie Polski. Podkreślić należy, że usługę, realizowaną przy wykorzystaniu aplikacji Bolt, która polega na odpłatnym umożliwianiu skojarzenia kierującego i pasażera, należy uznać za usługę wchodzącą w zakres usług w dziedzinie transportu. Powyższe potwierdza dokonana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z 20 grudnia 2017 r. C-434/15 (opublikowany na stronie internetowej http://curia.europa.eu/juris) analiza charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną, jaką jest również aplikacja Bolt. TSUE wskazał w tym wyroku, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Skoro TSUE potraktował firmę pośredniczącą jako wykonawcę w części usługi transportowej (w zakresie pośrednictwa w jej realizacji), to tym bardziej skarżącego jako realizatora jej drugiej części polegającej na faktycznym przewozie pasażera uznać należało za wykonawcę usługi transportowej (por. wyrok WSA w Gliwicach z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17, wyrok WSA w Gdańsku z 17 października 2019 r. sygn. akt III SA/Gd 501/19, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie sądu powyższe okoliczności świadczą o tym, iż przedsięwzięcie polegające na organizowaniu usług przewozu przez skarżącego poprzez aplikację Bolt miało charakter zorganizowany, zarobkowy i ciągły, przy czym usługi przewozu świadczone były przez skarżącego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Działalność prowadzona przez skarżącego posiadała zatem wszystkie cechy działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2018 r. poz. 646), a skarżący pełnił rolę przewoźnika drogowego osób w krajowym transporcie drogowym. Również z załączonego do akt sprawy wypisu z rejestru Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, że P. M. prowadzi na terenie Rzeczypospolitej Polskiej działalność gospodarczą pod firmą A w zakresie pozostałego transportu lądowego pasażerskiego, gdzie indziej niesklasyfikowanego. Powyższe okoliczności w sposób jednoznaczny dowodzą, że skarżący w dniu kontroli wykonywał działalność gospodarczą polegającą na odpłatnym przewozie osób w ramach krajowego transportu drogowego.
Zdaniem sądu, wbrew zarzutom skargi, w okolicznościach sprawy nie zachodziła potrzeba szczegółowego badania aplikacji Bolt, którą posłużył się pasażer do zamówienia przejazdu. Wyjaśnić należy, że aplikacja Bolt służy do organizowania usług przewozu. Jest ona sposobem porozumiewania się pomiędzy wykonującym usługę a pasażerem i za jej pośrednictwem doszło do zawarcia umowy o wykonanie tej usługi. Należy przy tym podkreślić, że zasady działania aplikacji Bolt są dostępne dla każdego korzystającego z niej, w szczególności osób korzystających z dostępnych obecnie usług telekomunikacyjnych. Zasady działania tej aplikacji należy uznać za fakt powszechnie znany i niewymagający dowodzenia. Z zasadami tymi bez przeszkód może zapoznać się każdy potencjalny użytkownik aplikacji. Ponadto, przeciwnie niż podnosi skarżący, w motywach rozstrzygnięcia organ wyraźnie opisał, w jaki sposób doszło do zamówienia przez pasażera usługi przewozu u kierowcy i w jaki sposób odbyła się płatność.
Ponadto wbrew twierdzeniom skarżącego zapłata za przejazd zamówiony za pomocą aplikacji BOLT odbywa się na rzecz kierowcy (czyli skarżącego), nie na rzecz platformy internetowej. Z dostępnych powszechnie warunków ogólnych korzystania z tej aplikacji dotyczących pasażerów, jasno wynika, że BOLT nie świadczy usług transportowych. Usługi te są świadczone przez kierowców w sposób niezależny jako podmioty prowadzące działalność gospodarczą i zawodową. Usługi transportowe świadczone są przez kierowców na podstawie umów zawartych z klientami. Sprzeczne z elementarnymi zasadami doświadczenia życiowego byłoby przyjęcie, że kierowca, ponosząc koszty eksploatacji pojazdu wykonywał usługi przewozu bez żadnego wynagrodzenia. Nadto jak wynika dowodów zgromadzonych w niniejszej sprawie zapłata za podlegający kontroli przejazd nastąpiła na rzecz strony w formie gotówkowej na podstawie paragonu fiskalnego wystawionego przez przedsiębiorstwo skarżącego.
Wobec powyższego nie można podzielić zarzutu naruszenia przez organy art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem sądu orzekającego w niniejszej sprawie postępowanie poprzedzające wydanie kontrolowanej decyzji i decyzji organu I instancji przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Przed wydaniem rozstrzygnięcia organy wyczerpująco zebrały, a następnie rozpatrzyły całość materiału dowodowego, dokonując analizy wszelkich istotnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie, a następnie do tak ustalonego stanu faktycznego zastosowały prawidłowe normy prawa materialnego celem podjęcia rozstrzygnięcia. Postępowanie dowodowe wykazało, że skarżący dopuścił się naruszenia przepisów z zakresu transportu drogowego, które uzasadniały nałożenie kary pieniężnej. Wysokość kary została ustalona w sposób prawidłowy, na podstawie właściwych przepisów ustawy i załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Organy wydały rozstrzygnięcie odpowiadające przepisom prawa i swoje stanowisko przedstawiły w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy nie naruszył także art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymując w mocy decyzję odpowiadającą prawu decyzję organu I instancji.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., sąd skargę oddalił.
d.j.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło