III SA/Łd 15/12

WyrokWSA w Łodzi2012-02-10

Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Irena Krzemieniewska, Małgorzata Łuczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna zameldowania małoletniego na pobyt stały może zostać uchylona z powodu braku potwierdzenia pobytu przez właściciela lokalu lub braku zgody osoby zgłaszającej zameldowanie?
Ratio decidendi
Zameldowanie małoletniego na pobyt stały jest prawidłowe, jeśli spełnione są przesłanki faktyczne dotyczące miejsca pobytu dziecka i jego rodziców, nawet jeśli brak jest potwierdzenia pobytu przez właściciela lokalu lub zgody osoby zgłaszającej zameldowanie. Organ administracji nie jest zobowiązany do weryfikacji tytułu prawnego do lokalu, a decyzja o odmowie uchylenia czynności zameldowania jest zgodna z prawem, gdy ustalenia faktyczne potwierdzają zamieszkiwanie dziecka pod wskazanym adresem.
Stan faktyczny
Z. O. wniósł o uchylenie czynności zameldowania małoletniego K. O. na pobyt stały w lokalu w Łodzi, twierdząc, że dziecko przebywa za granicą i nigdy nie mieszkało pod wskazanym adresem. Organ I instancji i Wojewoda utrzymali w mocy odmowę uchylenia zameldowania, ustalając, że dziecko faktycznie przebywało w lokalu w czasie zameldowania, a miejsce pobytu stałego dziecka jest związane z miejscem zamieszkania rodziców. Skarżący podniósł zarzuty proceduralne i materialne, które zostały oddalone przez sąd.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2012 r. sprawy ze skargi Z. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. oddala skargę III SA/Łd 15/12 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] (znak [...]) Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...] orzekającą o odmowie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. na pobyt stały w lokalu położonym w Ł., osiedle B. [...], dokonanej w dniu 19 maja 2008 roku. Z wnioskiem o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. wystąpił Z. O. Uzasadniając swój wniosek Z. O. podnosił, iż jego zdaniem zameldowanie wnuka jest fikcją meldunkową, gdyż dziecko przebywa z rodzicami za granicą i nigdy nie zamieszkało w jego mieszkaniu pod adresem Ł., os. B. [...]. Organ I instancji ustalił, że właścicielami prawa do lokalu spółdzielczego położonego w Ł. , os. B. [...] są Z. i W. O., W mieszkaniu tym na pobyt stały zameldowany jest syn małżonków O.– P. O., ojciec małoletniego K. Małoletni K. wraz z rodzicami przebywa poza granicami kraju. Ich pobyt ma charakter czasowy i dopiero po zakończeniu nauki P. O. i P. S. – O. podejmą decyzję czy pozostaną w Anglii. Formalności związane z zameldowaniem wnuka załatwiała W. O. w porozumieniu i za zgodą męża. Na druku wpisano imię, nazwisko i nr dowodu Z. O., a podpisała go W. O. pisząc " Z. O.". W czasie dokonywania zameldowania i w niedługim okresie po zameldowaniu dziecko przebywało razem ze swoimi rodzicami w tym mieszkaniu i było tam widywane przez sąsiadkę J. N W toku postępowania W. O. oświadczyła, iż wnuk często przyjeżdżał z rodzicami do Polski i w czasie pobytu przebywał również w lokalu na os. B.. Bezpośrednio po dokonaniu zameldowania przebywał on w lokalu kilka miesięcy od czerwca do końca sierpnia 2008 roku, ponieważ jego rodzice zawierali wówczas związek małżeński. Wówczas zamieszkiwali w jednym pokoju w lokalu nr [...]i do tej też pory w mieszkaniu znajdują się rzeczy dziecka. Wynika to m.in. z oględzin lokalu przeprowadzonych przez pracowników organu. Wykazały one, że mieszkanie składa się z dwóch pokoi. W mniejszym pokoju zamieszkiwał P. O., a obecnie pokój ten zajmuje W. O. Ustalono, iż w czasie wizyt P. O. z rodziną zamieszkiwali w tym pokoju. Pomieszczenie jest umeblowane i wyposażone w sprzęty rtv oraz rzeczy osobiste, również P. O. i małoletniego K. Obecna w trakcie oględzin W. O. okazała ubranka dziecka, które służą małoletniemu w czasie, kiedy przyjeżdża do Polski, kosmetyki, zabawki, książki. Organ zaznaczył, że rzeczy te nie były nowe i posiadały polskie napisy, co świadczy o fakcie, że zostały zakupione w Polsce i były używane. Zdaniem organu, powyższe ustalenia przeczyły stanowisku Z. O., który twierdził, że małoletni K. O. nigdy w lokalu nie przebywał, iż w lokalu nie ma żadnych rzeczy dziecka. Organ uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że miejscem zamieszkania małoletnich dzieci jest co do zasady miejsce zamieszkania rodziców lub opiekunów oprawnych. Zatem taki sam charakter pobytu jak rodziców przysługuje również zamieszkującym z nimi dzieciom. Skoro zatem P. i P. O. nie zamierzają obecnie na stałe przebywać w Anglii, to małoletni K. również może tam mieszkać jedynie czasowo, a miejscem stałego pobytu dziecka jest miejsce zameldowania rodziców w Polsce. Skoro rodzice dziecka zdecydowali, że miejscem stałego pobytu K. O. będzie miejsce stałego pobytu jego ojca P. O., to czynność zameldowania małoletniego K. O. na pobyt stały pod adresem Ł., osiedle B. [...] dokonana w dniu 19.05.2008 r. jest prawidłowa. Z tego względu decyzją z dnia 10 grudnia 2010 r. organ odmówił jej uchylenia. Odwołanie od tego rozstrzygnięcia złożył Z. O. W motywach uzasadnienia odwołania stwierdził, że osoba, która dokonywała zgłoszenia pobytu stałego K. O. w spornym lokalu nie posiadała upoważnienia do dokonania zameldowania. Podniósł ponadto, że formularz meldunkowy zawierał błędne dane dotyczące jego numeru dowodu osobistego, a podpis w rubryce potwierdzenia pobytu nie został przez niego dokonany. Twierdził w związku z tym, że zameldowania K. O. dokonano bez jego zgody. Według odwołującego, K. O. przebywa za granicą, a jego pobyt w Polsce jest okazjonalny i czasowy. Przebywa wtedy w Ł. lub w Ł. w miejscu zameldowania jego matki. Odwołujący utrzymywał, że nigdy nie widział K. O. w Ł.. Przyznał jednakże, iż mógł on przebywać w spornym lokalu ewentualnie wtedy, gdy odwołujący był w pracy. Podnosił także, że K. O. urodził się 27 listopada 2006 r., a zameldowany został dopiero w 2008 r. Skarżący podniósł ponadto, że wkład na sporny lokal w Ł., os. B. [...] został uzupełniony 27 sierpnia 2009 r., a jego żona nie nabyła prawa do przedmiotowego lokalu, ponieważ nie jest członkiem spółdzielni. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia Wojewoda stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na stwierdzenie, że w dacie zgłoszenia meldunkowego małoletniego K. O. istniały podstawy, warunkujące posiadanie przez ww. zameldowania na pobyt stały pod adresem wskazanym na druku meldunkowym. W ocenie organu odwoławczego, bezspornym jest, że w czasie zameldowania w dniu 19 maja 2008 r. małoletni K. O. przebywał w przedmiotowym lokalu. W lokalu tym, jak ustalił organ I instancji, zameldowany jest ojciec małoletniego K. – P. O. Wprawdzie – jak przyznał organ II instancji - oboje rodzice K. O. aktualnie przebywają wraz z nim za granicą, jednakże ich pobyt za granicą jest czasowy, związany z wykonywaniem pracy i nauką. Charakter zaś pobytu małoletniego w danym miejscu jest uzależniony od charakteru pobytu w tym miejscu jego opiekunów prawnych. Organ odwoławczy podkreślił także, że fakt przebywania małoletniego K. O. w przedmiotowym lokalu w momencie zgłoszenia jego pobytu potwierdzili w toku prowadzonego postępowania jego matka – P. S.-O. oraz babka – W. O. Organ stwierdził, że wprawdzie odwołujący Z. O. kwestionuje fakt pobytu małoletniego K. O. w przedmiotowym lokalu, to jednak wobec spójnych wyjaśnień P. S.-O. i W. O. oraz zeznań świadka J. N., a także wobec ustaleń dokonanych przez organ I instancji podczas przeprowadzonych w dniu 10 listopada 2010 r. oględzin lokalu, przy jednoczesnym braku wskazania przez skarżącego dowodów potwierdzających jego stanowisko w tym zakresie, nie dano wiary twierdzeniom odwołującego, dotyczącym nieprzebywania małoletniego K. O. w przedmiotowym lokalu w dacie zgłoszenia jego pobytu. Z tych względów nie znaleziono również podstaw do odmowy mocy dowodowej zeznań świadka. Odnosząc się do twierdzenia skarżącego o braku z jego strony zgody na zameldowanie wnuka organ odwoławczy stwierdził, że w tym zakresie matka i babka małoletniego K. O. zajęły odmienne stanowisko. Niezależnie od tego, zdaniem organu, okoliczność ta nie miała znaczenia w sprawie, albowiem nie stanowiła ona przesłanki zameldowania. W tym zakresie organ podniósł, że w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, nawet brak potwierdzenia na druku meldunkowym pobytu osoby w danym lokalu (co niejednokrotnie ma miejsce np. w przypadku odmowy dokonania potwierdzenia przez osoby uprawnione, czy w przypadku nieuregulowanego prawa własności lokalu), nie stoi na przeszkodzie w dokonaniu zameldowania tej osoby, o ile osoba ta spełnia ustawowe przesłanki, warunkujące posiadanie zameldowania w tym lokalu. Skoro więc – jak skonstatował Wojewoda – wykazano, że małoletni K. O. w dacie zgłoszenia meldunkowego spełniał przesłanki, warunkujące posiadanie zameldowania na pobyt stały w przedmiotowym lokalu, to podzielić należało stanowisko organu I instancji, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł Z. O. zarzucając jej naruszenie art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności poprzez zameldowanie małoletniego K. O. na pobyt stały w lokalu położonym w Ł., osiedle B. b. [...] pomimo nie przedstawienia potwierdzenia pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 3 miesiące, dokonanego przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu; art. 47 ust 2 tej ustawy, poprzez nie przeprowadzenie właściwego postępowania administracyjnego i rozstrzygnięcie o zameldowaniu w drodze decyzji administracyjnej małoletniego K. O. mimo tego, że dane ujawnione w formularzu zgłoszenia przy zameldowaniu budziły wątpliwości w zakresie ich zgodności z danymi osób dokonujących zgłoszenia, a osoba zgłaszająca fakt zameldowania (W. O.) nie mogła potwierdzić faktu przebywania małoletniego w lokalu ponieważ nie dysponowała tytułem prawnym do lokalu. Ponadto zarzucił naruszenie przepisów procedury administracyjnej, tj.: art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez swobodną ocenę niekompletnego materiału dowodowego oraz art. 10 § 1 k.p.a., poprzez nie zapewnienie czynnego udziału skarżącemu przed organem odwoławczym i uniemożliwienie mu przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; a także art. 79 § 1 k.p.a., poprzez niepowiadomienie skarżącego na 7 dni przed o terminie przesłuchania świadka J. N. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o oddalenie skargi argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 13 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne do czasu rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny zagadnienia prawnego "czy stroną postępowania o wymeldowanie (zameldowanie) w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest wyłącznie osoba, co do wymeldowania której toczy się postępowanie administracyjne, czy też przymiot strony przysługuje także podmiotowi posiadającemu tytuł prawny do lokalu, w którym w/w osoba jest zameldowana (ma zostać zameldowana). W dniu 5 grudnia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Siedmiu Sędziów NSA podjął uchwałę: "Osoba dysponująca tytułem prawnym do lokalu jest stroną, w rozumieniu art. 28 k.p.a., w postępowaniu administracyjnym o zameldowanie (wymeldowanie) w tym lokalu innej osoby, prowadzonym na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych" (sygn. II OPS 1/11). Postanowieniem z dnia 5 stycznia 2012 r. WSA w Łodzi podjął zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 10 lutego 2012 r. skarżący popierał skargę i wnosił o zasądzenie kosztów postępowania w sprawie. Uczestniczka postępowania W. O. wnosiła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy). Sąd nie przejmuje więc sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [ dalej p.p.s.a.] Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Podkreślić przy tym należy, że analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o odmowie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. na pobyt stały w lokalu położonym w Ł., osiedle B. [...], dokonanej w dniu 19 maja 2008 roku. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) [dalej: ustawa o ewidencji ludności]. W podstawie prawnej decyzji organ II instancji wskazał na art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. Przepis ten należy jednak interpretować w związku z ust. 1. Zgodnie z tymi przepisami organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się właśnie do ustalenia, czy były podstawy do anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. na pobyt stały w lokalu położonym w Ł., osiedle B. [...], dokonanej w dniu 19 maja 2008 roku. Pojęcie pobytu stałego definiuje art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, zgodnie z którym pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W świetle utrwalonych poglądów orzecznictwa zamieszkanie w lokalu w rozumieniu art. 6 ust. 1 powoływanej ustawy winno łączyć się ze skoncentrowaniem w tym lokalu centrum życiowego danej osoby. Miejscem pobytu stałego danej osoby będzie zatem miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe czynności życiowe, a w szczególności mieszka, nocuje, przygotowuje i spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do bytowania, przyjmuje wizyty gości, przyjmuje korespondencję, itp. Nie można mieć kilku równorzędnych miejsc pobytu stałego (por. wyrok NSA z 1 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 739/07 oraz wyrok WSA w Lublinie z 31 grudnia 2007 r., sygn. akt III SA/Lu 465/07). Należy także zwrócić uwagę na treść art. 14 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności, zgodnie z którym zgłoszenie urodzenia dziecka dokonane we właściwym urzędzie stanu cywilnego zastępuje zameldowanie. Datą zameldowania dziecka jest data sporządzenia aktu urodzenia. Zameldowania dokonuje organ gminy właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego matki dziecka lub tego z rodziców, u którego dziecko faktycznie przebywa, a w przypadku braku miejsca pobytu stałego - organ właściwy ze względu na miejsce pobytu czasowego trwającego ponad 3 miesiące. Natomiast w przypadku obywateli polskich urodzonych za granicą zameldowanie dokonywane jest w drodze czynności rejestracyjnej, po przybyciu dziecka do kraju. Podstawą rejestracji zameldowania jest przedłożenie zgłoszenia pobytu, poprzez złożenie stosownego formularza meldunkowego przez przedstawiciela ustawowego lub inną osobę sprawującą faktyczną opiekę w miejscu ich wspólnego pobytu. Przy czym, zgodnie z art. 9a ustawy o ewidencji ludności, za osobę nieposiadającą pełnej zdolności do czynności prawnych obowiązek meldunkowy wykonuje jej przedstawiciel ustawowy lub inna osoba sprawująca nad nią faktyczną opiekę w miejscu ich wspólnego pobytu. Przepisy dotyczące meldunku osób małoletnich winny być przy tym interpretowane w korelacji z przepisami kodeksu cywilnego oraz kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Zgodnie bowiem z art. 26 § 1 k.c. miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy. Z kolei zgodnie z art. 92 k.r.o. dziecko pozostaje aż do pełnoletniości pod władzą rodzicielską. W świetle powyższego przyjąć należało, że przepisy ustawy o ewidencji ludności, interpretowane z uwzględnieniem przepisów k.c. i k.r.o. wyłączają możliwość zameldowania małoletniego dziecka w innym miejscu, niż są zameldowani jego rodzice, lub przynajmniej jedno z nich, pod którego władzą rodzicielską dziecko się znajduje. W niniejszej sprawie, co pozostaje bezsporne, K. O. (będący dzieckiem obywateli polskich) urodził się za granicą. W związku z tym nie było możliwe jego zameldowanie z urzędu w trybie art. 14 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. Dlatego też zgłoszenie meldunkowe małoletniego K. O. zostało dokonane w dniu 19 maja 2008 r. w Urzędzie Miejskim w Ł. Bezsporne jest także, iż w spornym lokalu zameldowany jest ojciec małoletniego K. – P. O. (matka dziecka posiada zameldowanie w Łodzi). Skoro natomiast okoliczność zameldowania ojca małoletniego w spornym lokalu nie została podważona, to brak było podstaw do anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. pod adresem, pod którym na pobyt stały zameldowany jest jego ojciec, wykonujący władzę rodzicielską. Ustalenia organu, iż w czasie zameldowania w dniu 19 maja 2008 r. małoletni K. O. przebywał faktycznie w przedmiotowym lokalu, znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Fakt przebywania małoletniego w przedmiotowym lokalu w momencie zgłoszenia jego pobytu potwierdzili w toku prowadzonego postępowania jego matka – P. S.-O. oraz babka W. O. Fakt przebywania małoletniego K. O. w dacie dokonania zameldowania pod omawianym adresem został także potwierdzony w dniu 10 listopada 2010 r. przez świadka – J. N. Zeznania te są spójne i logiczne i znajdują także potwierdzenie w ustaleniach dokonanych przez organ I instancji podczas przeprowadzonych w dniu 10 listopada 2010 r. oględzin lokalu. Organ mógł w takiej sytuacji nie dać wiary twierdzeniom skarżącego, który kwestionował fakt pobytu małoletniego K. O. w przedmiotowym lokalu, a jednocześnie dopuszczał taką możliwość, że dziecko przebywało w lokalu w czasie, gdy on był w pracy. Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutu skarżącego naruszenia art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności, poprzez zameldowanie małoletniego K. O. pomimo nie przedstawienia potwierdzenia pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 3 miesiące, dokonanego przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, w ocenie Sądu, nie jest on zasadny. Zgodnie z treścią powoływanego przez skarżącego art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności przy zameldowaniu na pobyt stały należy przedstawić potwierdzenie pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu. Dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być umowa cywilnoprawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna, orzeczenie sądu lub inny dokument poświadczający tytuł prawny do lokalu. Jednak, jak wynika z powyższego, ustawodawca nie wymaga od ubiegającego się o zameldowanie przedstawienia dokumentu potwierdzającego jego tytuł prawny do lokalu. Wymóg w postaci przedstawienia organowi meldunkowemu dokumentu, który potwierdzałby uprawnienie do przebywania w lokalu wynikał z treści art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który to przepis został jednak uznany za niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83 w zw. z art. 2 Konstytucji RP wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., sygn. akt K 20/01. Trybunał podkreślił, że ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkiwania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego poprzez rejestrowanie uprawnień do lokalu przez organ meldunkowy. Wynika z tego, że organy prowadzące ewidencję ludności stwierdzają jedynie okoliczności faktyczne związane z pobytem osób w określonych miejscowościach, nie jest zaś ich rolą poddawanie weryfikacji uprawnień do przebywania w lokalach. Uwzględniając cel, jakiemu służy obowiązek meldunkowy, ustawodawca wprowadził więc jedynie warunek przedstawienia potwierdzenia pobytu w lokalu jako okoliczności faktycznej. Jeżeli właściciel bądź inna osoba dysponująca prawem do lokalu nie może lub nie chce poświadczyć tej okoliczności, wówczas organ administracji, działając w oparciu o art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności o dowodach osobistych, przeprowadza postępowanie wyjaśniające, które ma na celu ustalenie, czy osoba wnioskująca o zameldowanie, faktycznie w lokalu przebywa. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż nie tylko brak potwierdzenia pobytu w lokalu przez jego właściciela, ale i brak wyraźniej zgody na zameldowanie nie stanowi negatywnej przesłanki do dokonania zameldowania w lokalu. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zauważyć ponadto należy, że organy ustaliły, że potwierdzenie pobytu w lokalu małoletniego K. potwierdziła współwłaścicielka lokalu W. O. Nie ulega wątpliwości, że podpisała się ona na druku zgłoszenia pobytu stałego za swojego męża – podrobiła jego podpis – co było przedmiotem postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w Ł., które ostatecznie zostało warunkowo umorzone przez Sąd Rejonowy w Ł.. Nie zmienia to jednak faktu, że także ona, obok skarżącego, była osobą uprawnioną, w myśl art. 9 ust. 2a ustawy do potwierdzenia pobytu wnuka w lokalu. Oczywiście bezzasadne są także, zdaniem Sądu, zarzuty skargi dotyczące naruszenia zasad postępowania wynikających z art. 77, art. 79 § 1 i art. 80 k.p.a. Okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie zostały – w ocenie Sądu – ustalone prawidłowo, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji. Chybiony jest również zarzut pozbawienia skarżącego czynnego udziału w toku postępowania przez niewyznaczenie mu terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jak wynika z akt administracyjnych, skarżący został poinformowany o wszczęciu postępowania (pismo organu I instancji z dnia 20 lipca 2010 r.) oraz był informowany o wszelkich czynnościach dokonywanych w toku postępowania administracyjnego przez organ I instancji. W odwołaniu strona nie podnosiła zarzutu ograniczenia jej prawa do czynnego udziału w postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym Wojewoda [...] nie przeprowadzał natomiast postępowania uzupełniającego, opierając się na materiale dowodowym zgromadzonym w pierwszej instancji. Ugruntowany natomiast w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jest pogląd, iż "jeżeli organ odwoławczy przeprowadza w sprawie uzupełniające postępowanie, to zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a., przed wydaniem decyzji obowiązany jest umożliwić stronom wypowiedzenie się co do zebranych dodatkowo dowodów" (por. wyrok NSA z 3 października 1988 r., sygn. akt II SA 165/88, niepublikowany). A contrario uznać można, że w sytuacji, gdy organ postępowania uzupełniającego nie przeprowadza, to nie ma takiego obowiązku, chyba że strona wniesie o udzielenie jej terminu dla ustosunkowania się co do treści przeprowadzonych dowodów. Tym samym, podniesiony w skardze zarzut uznać należy za całkowicie bezzasadny. Ponadto skarżący nie wskazuje w skardze w jaki sposób to zaniechanie organu mogło wpłynąć na wynik postępowania , a tylko takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.) Odnosząc się osobno do zarzutu naruszenia art. 79 § 1 k.p.a. (niepowiadomienie skarżącego na 7 dni przed o terminie przesłuchania świadka J. N.) dodatkowo wskazać należy, że organ odwoławczy nie przeprowadzał takiego dowodu, a na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego – w którym taki dowód był przeprowadzany – skarżący został skutecznie powiadomiony przez organ I instancji o miejscu i terminie przeprowadzenia takiego dowodu. W związku z powyższym, mając na uwadze wszystkie podniesione argumenty, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że – wbrew twierdzeniom skarżącego – w ustalonym stanie faktycznym brak było podstaw do uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania małoletniego K. O. na pobyt stały w lokalu położonym w Ł., osiedle B. [...], dokonanej w dniu 19 maja 2008 roku. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Skarżący na rozprawie złożył wniosek o zwrot kosztów postępowania. Mając jednak na uwadze wynik sprawy, wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony, gdyż zgodnie z art. 200 ustawy p.p.s.a., tylko w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło