III SA/Łd 164/08

Dnia 23 października 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie: Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant Referendarz Sądowy Robert Adamczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2008 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia 1/ stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, 2/zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie Sygn, akt III SA/Łd 164/08 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia [...] r. Starosta W., na podstawie art.219 kpa i art.22 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 240 z 2005r. poz.2027 z późn. zm.) odmówił wydania A spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. zaświadczenia z rejestru gruntów, dotyczącego właścicieli nieruchomości położonej w W. przy ulicy K. 25. W uzasadnieniu stwierdzono, iż w dniu 25 października 2007r. A w Ł. złożyło wniosek o udostępnienie informacji w zakresie właścicieli nieruchomości położonej w W. przy ul. K. 25 oraz numerów ksiąg wieczystych dla tej nieruchomości. Spółka została wezwana do uzupełnienia wniosku o dane właściciela tj. regon, pesel, numer działki, numer obrębu gdyż podane we wniosku tylko położenie nieruchomości powoduje niemożność ustalenia osoby i nieruchomości. Wezwano także spółkę do wykazania interesu prawnego. Spółka nie uzupełniła tych danych. Nie wykazała więc interesu prawnego w uzyskaniu żądanego zaświadczenia. W związku z czym organ administracji odmówił wydania zaświadczenia. Na wymienione postanowienie spółka wniosła zażalenie podnosząc, iż jest wierzycielem zmarłej dłużniczki S. P., po której spadek otrzymali wnukowie. Spółka szuka majątku masy spadkowej gdyż zobowiązał ją do tego komornik sądowy, Odwołujący powołał się na art.23 ust.1 pkt.5 i ust.4 w związku z art.29 ust.3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych(Dz.U. nr 101 z 2002r. poz.926 z późn. zm.) czym wykazał posiadanie interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł., na podstawie art.124 § 2, art.138 § 1 pkt.1 w związku z art.144 kpa oraz art.7b.) ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 240 z 2005r. poz.2027 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu administracji I instancji. W uzasadnieniu postanowienia podniesiono, iż w art.217 § 2 kpa wydanie zaświadczenia uzależnione jest od wykazania interesu prawnego przez osobę ubiegającą się o jego wydanie. Pojęcie interesu prawnego należy rozumieć jako powołanie się na konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu. Od pojęcia interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny czyli stan, w którym dany podmiot jest bezpośrednio zainteresowany podjęciem przez organ określonej czynności lub wydaniem określonego rozstrzygnięcia, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa. W ocenie organu odwoławczego odwołujący nie wykazał interesu prawnego uzasadniającego wystąpienie z żądaniem wydania informacji. Żaden przepis prawa nie obliguje wierzyciela do dostarczenia organom egzekucyjnym zaświadczeń wskazujących składniki majątku dłużnika lub miejsca jego pobytu a jedynie nakazuje wskazanie należnego świadczenia i sposobu egzekucji (art.797 Kodeksu postępowania cywilnego). W toku czynności organ egzekucyjny może zasięgać od organów administracji informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji zgodnie z rat.761 § 1 kpc jednakże przepis ten ogranicza krąg podmiotów legitymowanych do uzyskania stosownych zaświadczeń. Podmiotami tymi są sądy i komornicy. Organ I instancji słusznie uznał, iż odwołujący nie wykazał interesu prawnego w żądaniu wydania mu zaświadczenia. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na wymienione postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła spółka A. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż spółka wykazała interes prawny w żądaniu wydania zaświadczenia. Pojęcie interesu prawnego należy rozumieć szeroko i istnieje on w każdym przypadku, w którym prowadzenie sprawy sądowej ma wpływ na sferę prawną wierzyciela. Spółka jako wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym przeciwko spadkobiercom zmarłego dłużnika musi wskazać majątek z którego należy prowadzić egzekucję. Została do tego wezwana przez komornika. Posiada więc interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia. W konkluzji skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji (postanowienia) tzn. czy są one zgodne z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie organ administracji dopuścił się rażącego naruszenia prawa w mianowicie przepisu art.64 § 2 i art.138 § 1 kpa. Należy zaznaczyć, iż odwołanie i zażalenie są podaniami w rozumieniu art.63 § 1 kpa i powinny zawierać co najmniej elementy określone w art.63 § 2 i 3 kpa. Jednym z takich elementów podania wniesionego pisemnie jest jego podpisanie przez wnoszącego. W sytuacji gdy podanie nie zawiera wymaganego elementu (np. podpisu) to obowiązkiem organu administracji jest wezwanie wnoszącego do usunięcia braku w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania. W przypadku gdy organ odwoławczy uznał za odwołanie pismo nie podpisane przez osobę wnoszącą odwołanie to oznacza, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W związku z czym decyzja organu odwoławczego, w takiej sytuacji, jest dotknięta wadą nieważności (art.156 § 1 pkt.2 kpa). Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 1994r. w sprawie SA/Gd 2365/93 (POP nr 3 z 1997r. poz.62), w wyroku z 15 września 2000r. w sprawie III SA 417/00 (Lex nr 47217) i w wyroku z dnia 18 kwietnia 2000r. w sprawie II SA/Gd 954/88 (Lex nr 44 072). Podkreślić należy, iż odwołanie lub zażalenie musi być podpisane własnoręcznie. Podpis taki nie może być zastąpiony żadnym podpisem mechanicznym np. faksymilą bądź kserograficzną odbitką własnoręcznego podpisu. W orzecznictwie sądowym jest powszechnie przyjęty pogląd, iż podpisanie pisma innym podpisem niż własnoręczny osoby uprawnionej (np. faksymilą lub kserograficzną odbitką własnoręcznego podpisu) traktuje się jako pismo nie podpisane. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 kwietnia 2000r. w spr. II SA/Gd 1089/98 (Lex nr 44070), z 10 listopada 2006r. w spr. II FSK 1144/05 (Lex nr 291823) i z 18 kwietnia 2000r. w spr. II SA/Gd 954/98 (Lex nr 44 072). Pogląd taki wyraził również Sąd Najwyższy w wyroku z 23 lipca 1998r. w spr. III CKN 482/98 (Lex nr 50698). Sąd w obecnym składzie podzielił poglądy wyrażone w wymienionych wyrokach. W rozpoznawanej sprawie zażalenie strony skarżącej zostało podpisane w ten sposób, że umieszczono pod nim odcisk pieczątki zawierającej wzór podpisu Prezesa spółki. Jest to tzw. faksymila podpisu. Zażalenie nie zostało zatem podpisane własnoręcznie przez Prezesa S. S. Obowiązkiem organu odwoławczego było wezwanie spółki do usunięcia braku formalnego zażalenia przez jego podpisanie w terminie 7 dni. Organ II instancji jednak tego nie uczynił lecz rozpoznał ponownie sprawę. Wystąpił zatem z urzędu w charakterze organu odwoławczego mimo, że zażalenie nie zostało skutecznie wniesione. Dopuścił się zatem rażącego naruszenia przepisu art.64 § 2 i art.138 § 1 kpa. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.2 ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia. Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona, na podstawie art.200 ustawy z 30 sierpnia 2002r., sąd zasądził od organu administracji na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien wezwać stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych zażalenia przez jego podpisanie w wyznaczonym terminie. W zależności od tego czy brak ten zostanie uzupełniony należy podjąć dalsze czynności w sprawie. Należy także wyjaśnić kwestię czy zażalenie zostało wniesione w wymaganym terminie. Jak wynika bowiem z potwierdzenia odbioru, spółce doręczono postanowienie organu I instancji w dniu 26 listopada 2007r. zaś na zażaleniu znajduje się data wpływu zażalenia do Starostwa Powiatowego w W. – 4 grudnia 2007r. czyli ósmego dnia od daty doręczenia. Z akt sprawy nie wynika czy zażalenie zostało wysłane przesyłką pocztową ( a jeżeli tak to którego dnia je wysłano) czy też złożone zostało osobiście w organie administracji. Kwestia ta winna zostać wyjaśniona celem ustalenia czy zachowany został siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia. K.O.