III SA/Łd 194/14

Dnia 11 marca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. M. na uchwałę Rady Osiedla "A" w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie przystąpienia do VIII edycji konkursu na zadania inwestycyjne zgłaszane przez jednostki pomocnicze Miasta Łodzi – osiedla. p o s t a n a w i a : 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić na rzecz skarżącej W. M. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi kwotę 300,- (trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi, zaksięgowaną w dniu 27 stycznia 2014 roku pod pozycją 316. k.p. W. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Osiedla "A" w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie w przedmiocie przystąpienia do VIII edycji konkursu na zadania inwestycyjne zgłaszane przez jednostki pomocnicze Miasta Łodzi – osiedla. Uchwała podjęta została m.in. na podstawie § 5 pkt 1 i 11 Statutu Osiedla A nadanego uchwałą Nr XCII/1669/10 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 25 sierpnia 2010r. w sprawie nadania statutu Osiedlu A, § 1 ust. 1 pkt 2 i § 6 ust. 1 pkt 1 uchwały Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 16 maja 2013 r. nr LXII/1319/13 w sprawie zasad przyznawania środków finansowych przeznaczonych na realizację zadań jednostek pomocniczych Miasta Łodzi-osiedli. W odpowiedzi na skargę Rada Osiedla "A" wniosła o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W uzasadnieniu wskazano, że rada osiedla jest jednostką pomocniczą gminy utworzoną przez Radę Miejską w Łodzi, nie jest zatem organem gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Jak wynika z akt administracyjnych, przedmiotem rozpoznawanej skargi jest uchwała Rady Osiedla "A" w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie przystąpienia do VIII edycji konkursu na zadania inwestycyjne zgłaszane przez jednostki pomocnicze Miasta Łodzi – osiedla. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zatem kontroli sądu administracyjnego, obok aktów prawa miejscowego, poddane są te akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, które są podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zgodnie natomiast z przepisem art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591, ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Z treści powołanego przepisu wynika jednoznacznie, że dotyczy on uchwał lub zarządzeń podjętych przez organ gminy, a stosownie do treści art. 11a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym organami gminy są: rada gminy oraz wójt (burmistrz, prezydent miasta). Zakres podmiotowy pojęcia "organ gminy" został zatem wyraźnie określony. Wychodząc bowiem z zasady domniemania racjonalnego działania ustawodawcy, należy przyjąć, że skoro posłużył się on w przepisie pojęciem, dla którego sam ustanowił zamknięty katalog desygnatów, to odwołuje się do tych właśnie desygnatów. A zatem jeśli w dalszych przepisach ustawy ustawodawca używa pojęcia "organ gminy", należy przez to rozumieć wójta (burmistrza, prezydenta) i radę gminy (Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym, LexisNexis, Warszawa 2007, s. 183-184). Gmina może natomiast tworzyć jednostki pomocnicze zarówno na obszarach wiejskich – sołectwa, jak również na obszarach zurbanizowanych – dzielnice, osiedla. Jednostką pomocniczą może być również położone na terenie gminy miasto (art. 5 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). Organizację i zakres działania jednostki pomocniczej określa rada gminy odrębnym statutem, po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami (art. 35 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). Statut jednostki pomocniczej określa w szczególności jej nazwę i obszar, zasady i tryb wyborów organów, organizację i zadania tych organów, zakres zadań przekazywanych jednostce przez gminę oraz sposób ich realizacji, a także zakres i formy kontroli oraz nadzoru organów gminy nad działalnością organów jednostki pomocniczej (art. 35 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym). Należy jednak wyraźnie zaznaczyć, że jednostki pomocnicze nie są jednostkami samorządu terytorialnego, a jedynie stanowią element struktury gminy, zaś zadania i kompetencje jakie wykonują pochodzą od gminy, która przekazuje je na zasadzie dekoncentracji, a nie decentralizacji (Ustawa o samorządzie gminnym, Komentarz, C.H. Beck Warszawa 2011, s. 63 i nast.). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 października 2000 r., sygn. akt II SA/Łd 1097/00, ONSA 2001, nr 4, poz. 187, również stwierdził, że jednostka pomocnicza nie jest kolejną jednostką samorządu terytorialnego i nie korzysta z analogicznej ochrony sądowej. W świetle powyższych rozważań należy uznać, że Rada Osiedla "A" będąca jednostką pomocniczej utworzoną przez Radę Miejską w Łodzi, nie należy do organów gminy, a tym samym, uchwała podjęta przez radę osiedla nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Wobec powyższego, wniesiona w niniejszej sprawie skarga, której przedmiotem jest uchwała Rady Osiedla "A" jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę odrzucił. O zwrocie wpisu sądowego od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 powołanej ustawy. k.p.