III SA/Łd 251/18
WyrokWSA w Łodzi2018-05-29
Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Asesor WSA Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w świetle nowelizacji art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami z 2014 r., zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczony wyrokiem sądu karnego, który wyłączał pewne kategorie pojazdów, może stanowić podstawę do odmowy wydania prawa jazdy kategorii, które nie były bezpośrednio objęte zakazem, ale są powiązane z kategoriami objętymi zakazem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nowelizacja art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami z 2014 r. rozszerzyła katalog osób, którym prawo jazdy nie może być wydane. Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu, nawet jeśli nie obejmuje wszystkich kategorii prawa jazdy, może stanowić podstawę do odmowy wydania prawa jazdy kategorii, które są powiązane z kategoriami objętymi zakazem, zgodnie z przepisami art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy o kierujących pojazdami. Celem tych przepisów jest wykluczenie z ruchu drogowego osób zagrażających bezpieczeństwu, a rozszerzenie skutków zakazu na inne kategorie jest zgodne z tym celem.Stan faktyczny
Skarżący Ł. H. ubiegał się o wydanie prawa jazdy kategorii C i C+E. Starosta odmówił wydania prawa jazdy, powołując się na zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu karnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty. Skarżący zarzucił organom naruszenie prawa materialnego, twierdząc, że zakaz orzeczony przez sąd karny nie obejmował bezpośrednio kategorii C i C+E, a organy administracji nie mogą rozszerzać zakresu zakazu orzeczonego przez sąd.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant Sekretarz sądowy Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2018 roku sprawy ze skargi Ł. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy kategorii C i C+E oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. znak [...] o odmowie wydania Ł. H. prawa jazdy kategorii C i C+E.
Organ odwoławczy uzasadniając wydane orzeczenie stwierdził, że Ł.H. wystąpił do Starosty [...] o wydanie prawa jazdy kategorii C i C+E, wskazując jako podstawę wniosku zmianę w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy z B,B+E, C, C+E na C i C+E (część E wniosku – " wydanie wtórnika/zmiana danych"). Do wniosku załączył aktualne orzeczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia pojazdów w zakresie kategorii AM,A1,A2,A,B1,B,B+E i T,C1,C1+E,C,C+E,D1,D1+E, D i D+E prawa jazdy, orzeczenie psychologiczne o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem w zakresie kategorii B1,B,B+E,T,C1,C1+E,C,C+E prawa jazdy. Starosta [...] odmawiając wydania prawa jazdy kategorii C i C+E jako podstawę prawną swojej decyzji powołał art. 12 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami.
Ł. H. w odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. zarzucił organowi I instancji naruszenie przepisu art. 12 ustawy o kierujących pojazdami przez jego nieprawidłową interpretację. Zdaniem strony wyrażenie "osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy" w rozumieniu art. 12 ust 2 ustawy o kierujących pojazdami odnosi się do podmiotu, który ubiega się o wydanie prawa jazdy potwierdzającego istnienie uprawnień, których nie posiadał w chwili prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie karne. Stan faktyczny w jego sprawie jest inny. Posiada bowiem uprawnienie do kierowania pojazdami, do których potrzebne jest prawo jazdy kategorii C i C+E, gdyż nie zostało mu cofnięte prawomocnym wyrokiem sądowym. Za jego stanowiskiem przemawiać ma przepis art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o przywrócenie uprawnień do kierowania pojazdami po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie, oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. Skoro z art. 104 a contrario wynika, że wymogi określone dla osób po raz pierwszy ubiegających się o uprawnienie do kierowania pojazdami nie mają zastosowania do osób, którym uprawnienia do kierowania pojazdami zostały cofnięte w związku z orzeczeniem zakazu ich prowadzenia przez sąd karny, to tym bardziej nie mają zastosowania do tych osób – w zakresie uprawnień, które nie zostały im cofnięte. Ponadto nie do przyjęcia jest rozumowanie, że dolegliwość owych skutków, wyznaczona w ustawie, będzie przekraczać dolegliwość odpowiadającego im środka karnego zawartego w rozstrzygnięciu sądu. Oznaczałoby to bowiem, że ustawodawca wkroczył nieproporcjonalnie daleko w zakres kognicji sądu, co budziłoby wątpliwości dotyczące zgodności rozważanych regulacji z Konstytucją.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu swojej decyzji wskazało jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przepis art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami ( Dz. U. z 2017 r., poz. 978 ze zm.) – dalej: u.k.p. Brzmienie tych przepisów ustalone zostało ustawą z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014 r., poz. 970). Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Stosownie natomiast do art. 12 ust. 2 pkt 1-3 u.k.p. przepis ust 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii:
1) B1 lub B - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2 lub A;
2) AM, A1, A2, A, C1, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B;
3) B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D.
Wbrew twierdzeniu skarżącego nowelizacją art. 12 ust. 2 u.k.p. rozszerzony został katalog osób, którym prawo jazdy nie może zostać wydane. Przed zmianą obejmował on bowiem osoby ubiegające się o wydanie prawa jazdy, zaś po nowelizacji obejmuje także osoby ubiegające się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy oraz o przywrócenie uprawnienia określonej kategorii. Przepis art. 12 ust. 2 u.k.p. w nowelizowanym brzmieniu wszedł w życie 25 października 2014 r. i jest stosowany do kierowców, wobec których prawomocnym wyrokiem zakaz prowadzenia pojazdów określonej kategorii orzeczono po wejściu w życie tego przepisu, co wynika z art. 3 ustawy z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami. Przepis art. 12 ust. 2 pkt 1 u.k.p. ma zastosowanie w sprawie wniosku Ł.H., bowiem środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów w strefie ruchu lądowego orzeczony został po dniu [...] października 2014 r. (wyrok zapadł [...] sierpnia 2016 r., a uprawomocnił się w dniu 9 listopada 2016 r.).
Sąd Rejonowy w W. [...] Wydział Karny prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2016 r., sygn. akt [...] uznał skarżącego za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu wypełniającego dyspozycję art. 178 a § 1 kk (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości) i na podstawie art. 42 § 1 i 2 kk w zw. z art. 43 § 1 kk orzekł wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 3 lat, za wyjątkiem pojazdów, do kierowania którymi wymagane jest prawo jazdy kategorii C i C+E. Biorąc pod uwagę obecnie obowiązującą treść art. 12 ust. 2 pkt 1 u.k.p. należy stwierdzić, że orzeczony wobec skarżącego prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów w zakresie kategorii B i odpowiednio kategorii C1,C,D1 lub D obejmuje również kategorię C i C+E posiadanego prawa jazdy, a zatem nie może on żądać wydania (zwrotu) prawa jazdy ww. kategorii. Wobec tego organ administracji jest zobowiązany do wydania decyzji odmownej. Decyzja ma charakter obligatoryjny.
Ł. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., żądając uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz umorzenia postępowania. Zarzucił naruszenie prawa materialnego polegające na zastosowaniu przepisu art. 12 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 12ust. 2 pkt 2 u.k.p. w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami w ten sposób, że niewykonalny stał się prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. sygn. akt [...].
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zmiana ustawy o kierujących pojazdami dokonana w 2014 r. doprowadziła do sytuacji, że część wyroków sądowych nie może być wykonywana. Zgodnie z dyspozycja art. 42 § 2 kk. kompetencja do określenia zakresu zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych – wszelkich albo pojazdów określonego rodzaju – należy wyłącznie do sądu karnego. Sąd, w zależności od okoliczności konkretnej sprawy, decyduje o zakresie zakazu prowadzenia pojazdów. Orzekając o zakresie prowadzenia pojazdów określonego rodzaju sąd dokonuje konkretyzacji zakazu w sposób pozytywny (to jest przez wymienienie rodzajów pojazdów objętych zakazem) lub negatywny (to jest przez wyłączenie spod orzeczonego zakazu pojazdów danego rodzaju). Oznacza to, że w zakresie nie objętym wyrokiem karnym skazany zachowuje swoje prawo do kierowania pojazdami. To sąd karny, a nie organ administracji publicznej orzeka o zakazie prowadzenia pojazdów w określonym zakresie i tylko w tym zakresie organ jest zobligowany do cofnięcia uprawnień do ich prowadzenia (art. 182 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy). Organ, pozostając jedynie wykonawcą wyroku sądowego, nie może rozszerzyć zakazu orzeczonego przez sąd karny na uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie większym, niż to orzeczono w wyroku karnym. Wykroczenie poza granice wyroku jest niedopuszczalne.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 tej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) – dalej: p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że badanie legalności zaskarżonej decyzji obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji oraz zgodność z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Ocena legalności zaskarżonej decyzji, przeprowadzona według wskazanych powyżej kryteriów, wykazała, że skarga jest nieuzasadniona, bowiem nie można organom administracji skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. o odmowie wydania skarżącemu prawa jazdy kat. C i C+E.
Natomiast podstawę materialnoprawną rozstrzygnięć organów stanowiły przepisy art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 978) – dalej: u.k.p., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014 r., poz. 970) – dalej: ustawa nowelizująca.
Zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p. prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu.
Natomiast jak wynika z treści art. 12 ust. 2 pkt 2 u.k.p. przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1,A2,A,C1,C,D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B.
Ponadto zgodnie z ar. 12 ust. 2 pkt 3 u.k.p. przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii B+E,C1+E,C+E,,D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1,C,D1 lub D.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że z dniem 25 października 2014 r., na mocy art. 3 powołanej wcześniej ustawy nowelizującej, ustawodawca dokonał zmiany art. 12 ust. 2 u.k.p. poprzez wskazanie, że przepis ten odnosi się do osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii oraz do osoby ubiegającej się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy danej kategorii. Wcześniej, to jest przed ww. zmianą, regulacja art. 12 ust. 2 stanowiła jedynie, że przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się wobec osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy, nie określając wprost, że należy go stosować także względem osoby ubiegającej się o jego zwrot. W wyniku powyższej nowelizacji zgodnie z art. 12 ust. 1 u.k.p. prawo jazdy nie może zostać wydane między innymi osobie w stosunku, do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu (art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p). Jeżeli więc o wydanie lub zwrot prawa jazdy określonej kategorii zwróci się osoba z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdu w zakresie tej kategorii, to organ będąc związanym art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p. jest zobowiązany wydać decyzję odmowną.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność orzeczenia, prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w W. [...] Wydział Karny z dnia [...] sierpnia 2016 r., sygn. akt [...], wobec skarżącego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w strefie ruchu lądowego na okres 3 lat, z wyłączeniem pojazdów do których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kategorii C i C+E. Skarżący posiadał natomiast uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B, B+E, C, C+E. Tym samym stosownie do treści powołanego wyżej art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 u.k.p., orzeczony ww. wyrokiem sądu karnego, wobec skarżącego między innymi zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, do których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kat. B, wyłącza możliwość uwzględnienia żądania strony w zakresie wydania prawa jazdy kat. C i C+E W ocenie Sądu, za zasadnością powyższego stwierdzenia przemawia nie tylko wykładnia językowa wskazanych przepisów, która ma pierwszeństwo przed innymi metodami interpretowania przepisów prawa, lecz także wykładnia celowościowa. Ratio legis zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych stanowi wykluczenie z ruchu drogowego takich kierowców, którzy wykazali, że zagrażają bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza jeżeli uczynili to znajdując się w stanie nietrzeźwości. Nie ulega wątpliwości, że celem ustawodawcy w ramach przyjętych rozwiązań prawnych było niedopuszczanie do ruchu drogowego osób, które w sposób znaczący zagroziły bezpieczeństwu w komunikacji. Taką osobą jest osoba prowadząca pojazd w stanie nietrzeźwości. Nie sposób przyjąć, aby osoba ta, mając orzeczony sądownie zakaz prowadzenia pojazdów określonej kategorii, mogła w okresie obowiązania zakazu wciąż korzystać z innych uprawnień do prowadzenia pojazdów i nadal stwarzać (niekiedy wręcz większe) zagrożenie w ruchu przez prowadzenie innych pojazdów w stanie nietrzeźwości.
Z uwagi na powyższe Sąd za niezasadny uznał zarzut skargi, co do naruszenia art. 12 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.k.p.
Natomiast odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia przez organy zakresu orzeczonego w wyroku sądu karnego zakazu, wskazać należy, że decyzja organów administracji konkretyzuje swą treścią obowiązujące wobec skarżącego zakazy wynikające z zapisów ustawy o kierujących pojazdami, które to dolegliwości są skutkiem orzeczonego środka karnego przez sąd karny. Tym samym niedopuszczalne jest przyjęcie, że poprzez wykonanie swoich obowiązków organ administracji zmienił treść wyroku Sądu Rejonowego w W. Z wyroku sądu karnego wynika dla skarżącego bezpośredni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B, B+E, a pośrednio również zakaz prowadzenia pojazdów kategorii C i C+E, gdyż ustawodawca rozciągnął skutki orzeczenia karnego w zakresie prawa jazdy kategorii B także na inne uprawnienia do prowadzenia pojazdów wynikające z kategorii C i C+E, przy czym skutki te dotyczą zarówno ubiegającego o prawo jazdy określonej kategorii, jak i dysponującego już takim prawem jazdy. Z mocy regulacji art. 12 ust. 2 u.k.p., okoliczność wyłączająca możliwość wydania prawa, jazdy określona w pkt 2 art. 12 ust. 1, odnosi się także do innych kategorii uprawnień w zakresie prawa jazdy, niż objętych orzeczonym zakazem. Po raz kolejny przypomnieć należy, że przed nowelizacją art. 12 ust. 2 u.k.p., przepis ten stanowił tylko o osobach ubiegających się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii. Wówczas na tle takiego brzmienia przepisu art. 12 ust. 2, sporna w orzecznictwie sądów administracyjnych stała się kwestia, czy art. 12 ust. 1 pkt 2 ma zastosowanie wyłącznie do tych osób, które po raz pierwszy ubiegają się o wydanie prawa jazdy, czy też należy go stosować również do osób posiadających uprawnienia do kierowania pojazdami, które nabyły jeszcze przed orzeczeniem sądu karnego, a które zostały następnie cofnięte czy zatrzymane. W dniu 25 października 2014 r. nastąpiła znacząca zmiana stanu prawnego w tym zakresie, gdyż ustawodawca wprost wskazał w art. 12 ust. 2 u.k.p., że przepis art. 12 ust. 1 pkt 2 stosuje się nie tylko do osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii, lecz także do osoby ubiegającej się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, jak też o przywrócenie uprawienia danej kategorii. Tym samym więc w znowelizowanym stanie prawnym, z wyraźnej woli ustawodawcy, skutki zdarzenia prawnego jakim jest prawomocny wyrok zakazujący prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie określonej kategorii, zostały rozciągnięte na inne uprawnienia do prowadzania pojazdów, zarówno względem osób ubiegających się o prawo jazdy tej innej kategorii, jaki i dysponującym już takim prawem jazdy. Zauważyć należy również, że adresatem art. 12 ust. 2 u.k.p. jest organ administracyjny, a nie sąd karny, w związku z czym po pierwsze sąd karny nie musiał w wyroku orzekać względem skarżącego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii C i C+E, bowiem i tak z woli ustawodawcy wyrażonej w art. 12 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 u.k.p. wstrzymana została możliwość ich wykonywania w czasie trwania zakazu sądowego orzeczonego co do pojazdów objętych kategoriami B, lub odpowiednio C1, C, D1, D, a po drugie rozstrzygnięcie w przedmiocie wydania prawa jazdy w sytuacji objętej hipotezą art. 12 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.k.p. należy do zakresu kompetencji organu administracyjnego i to nie objętych uznaniem administracyjnym, lecz obligujących organ do określonego postępowania w sytuacji określonej w tym przepisie. W przypadku regulacji wyrażonej w art. 12 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.k.p., istotne znaczenie ma sama okoliczność zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w związku z danym zdarzeniem, co oznacza, że nie istnieje wymóg orzeczenia przez sąd karny zakazu prowadzania pojazdów w zakresie wszystkich kategorii objętych prawem jazdy, aby uniemożliwione zostało wykonywanie na czas trwania orzeczonego zakazu sądowego uprawnień w zakresie kategorii prawa jazdy nie objętych zakazem, a posiadanych przez kierowcę. Celem bowiem unormowań art. 12 ust. 2 u.k.p. jest wykluczenie z ruch drogowego kierowców, którzy wykazali, że zagrażają bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza jeżeli uczynili to znajdując się w stanie nietrzeźwości, a cel ten realizuje przyjęte w tym przepisie rozwiązanie o rozszerzeniu skutków orzeczonego wyrokiem sądu karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, na kategorie prawa jazdy nie objęte zakazem, w okresie obowiązywania zakazu.
Wbrew twierdzeniu skarżącego organy administracji publicznej nie naruszyły także art. 182 § 2 kodeksu karnego wykonawczego, nakładającego na organ obowiązek cofnięcia, na podstawie przesłanego mu orzeczenia zawierającego zakaz prowadzenia pojazdów, uprawnień w orzeczonym zakresie oraz wydania tych w okresie obowiązywania zakazu. Przedmiotem niniejszej skargi nie jest bowiem decyzja o cofnięciu skarżącemu uprawnień lecz decyzja w przedmiocie odmowy wydania (zwrotu) prawa jazdy w zakresie kategorii nieobjętych orzeczonym w wyroku zakazem, a tym samym niepozostająca w związku z przywołaną przez pełnomocnika normą (por. wyrok WSA w Gliwicach z 26 lutego 2016 r., II SA/Gl 1033/15; wyrok WSA w Białymstoku z 6 października 2015 r., II SA/Bk 369/15; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 27 października 2015 r., II SA/Bd 876/15 – www.cbois.nsa.gov.pl).
Ponadto ustawodawca ma prawo wiązać ze skazaniem określone skutki i przepisy tego rodzaju mają zastosowanie nawet jeśli nie orzeczono w wyroku sądowym określonego zakazu. Przyjmuje się bowiem, że osoba skazana prawomocnym wyrokiem za określone przestępstwa nie może np. wykonywać określonego zawodu, prowadzić określonej działalności gospodarczej (np. taksówkarze), zasiadać we władzach określonych spółek, ewentualnie np. prowadzić pojazdów mechanicznych. Nie jest to skutek wynikający bezpośrednio z orzeczenia sądowego, ale z ustawy, jako konsekwencja prawomocnego skazania. Tym samym w ocenie Sądu w sprawie nie doszło również do naruszenia art. 2 Konstytucji RP.
Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło