III SA/Łd 326/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. k.p. J. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r., nr [...] wydaną w przedmiocie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych. W skardze pełnomocnik skarżącego zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek podkreślił, że analizując sprawy o analogicznym stanie faktycznym, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 18 maja 2012 r., I OSK 2032/11 przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne – "czy art. 188 ust. 1 i 4 ustawy o Służbie Celnej w zakresie w jakim przewidują, że w przypadku wydania decyzji o przeniesieniu, powierzeniu pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, przeniesieniu na inne stanowisko bądź zawieszeniu w pełnieniu obowiązków służbowych, funkcjonariusz Służby Celnej może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do terenowego organu administracji rządowej niezespolonej – Dyrektora Izby Celnej, a wydana w tej sprawie decyzja jest natychmiast wykonalna są zgodne z art. 2 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, - czy art. 188 ust. 1 i 4 w zw. z art. 188 ust. 5 ustawy o Służbie Celnej w zakresie w jakim powierzają Dyrektorowi Izby Celnej kompetencje do ponownego rozpatrzenia sprawy przeniesienia, powierzenia pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, przeniesienia na inne stanowisko bądź zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych funkcjonariusza Służby Celnej, do rozpoznania których stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego , w tym dotyczące wyłączenia organu są zgodne z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". W przypadku uznania przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności zaskarżonych przepisów , decyzje wydane na ich podstawie będą dotknięte nieważnością. Wskazał ponadto, że to właśnie decyzje o zawieszeniu funkcjonariuszy w pełnieniu obowiązków służbowych , stanowią po 12 miesiącach okresu zawieszenia, formalnoprawną podstawę do wydania decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby. Wszystkie 3 zarzuty postawione skarżącemu są zarzutami z pomówienia i dotyczą czynów z 2002 r. Mając na uwadze długotrwałość toczących się postępowań karnych, ilość świadków, o których przesłuchanie wnioskuje Prokuratura można przypuszczać, że proces będzie się toczył bardzo długo. Pełnomocnik skarżącego podniósł, iż funkcjonariusz zawieszony w pełnieniu obowiązków służbowych nie może podjąć dodatkowej pracy. Skarżący w okresie zawieszenia otrzymuje 50% wynagrodzenia zasadniczego, tj. kwotę 1.600 zł. Żona skarżącego jest zatrudniona w biurze turystycznym, z pensją 2400 zł brutto miesięcznie. Skarżący wraz z żoną mają na utrzymaniu dwie córki – 20 letnią i 13 letnią. Oprócz bieżących wydatków (woda, prąd, ogrzewanie) skarżący ponosi koszty dodatkowych zajęć z języka angielskiego dla córek, po około 300 zł na osobę oraz spłaca kredyt, którego miesięczna rata wynosi ok. 400 zł. W ocenie pełnomocnika skarżącego okazanie jego mocodawcy zaufania, w świetle wielu lat wzorowej i nagradzanej wielokrotnie służby, umożliwienie mu pełnienie swych funkcji do czasu prawomocnego zakończenia prowadzonego wobec niego postępowania karnego, z pewnością nie wpłynie negatywnie na interes społeczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie jest zasadny. Stosownie do treści z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. 2012.270) – dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. (§ 3) Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 s. 166 -168). W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, rozumianych jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona stronie przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego, czy też trudniejsze, niż zwykle w tego rodzaju przypadkach. W rozpoznawanej sprawie nie została spełniona przesłanka zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Należy zaznaczyć, że zawieszenie w pełnieniu czynności służbowych i co się z tym łączy pogorszenie statusu majątkowego (pobieranie 50% uposażenia otrzymywanego przed dniem zawieszenia) nie może być oceniane w kontekście wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 26 października 2010r. w spr. II SA/Bk 682/20). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2007r w spr. I OZ 22/07 zwolnienie z pracy i co się z tym łączy pogorszenie statusu majątkowego rodziny, nie może być oceniane w kontekście wyrządzenia znacznej szkody rodzinie (podobnie WSA w Warszawie w postanowieniu z 13 listopada 2012r. w spr. II SA/Wa 1897/12). Próbę zdefiniowania przesłanki wyrządzenia szkody podjął NSA w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r. w spr. GZ 138/04 stwierdzając, że "chodzi o taką szkodę (majątkowa lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego". W przekonaniu Sądu fakt zawieszenia skarżącego w pełnieniu czynności służbowych , a tym samym obniżenie o połowę dotychczas otrzymywanego uposażenia, nie oznacza spełnienie przesłanki zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. W ocenie Sądu nie została także spełniona przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy zaznaczyć, że zgodnie z treścią art.161 ust.2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2009r. o Służbie Celnej (Dz.U. nr 168 poz.1323 z późn. zm.) po zakończeniu postępowania karnego, postępowania karnego skarbowego lub dyscyplinarnego, będącego przyczyną zawieszenia w czynnościach służbowych, funkcjonariusz otrzymuje wstrzymaną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki wprowadzane w okresie zawieszenia, jeżeli w postępowaniu karnym lub karnym skarbowym funkcjonariusz został uniewinniony albo gdy takie postępowanie zostało umorzone ze względu na okoliczności wymienione w art. 17 § 1 pkt 1, 2 i 6 Kodeksu postępowania karnego, a w postępowaniu dyscyplinarnym nie został ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. W myśl zaś art.108 wymienionej ustawy przypadku uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby, kierownik urzędu niezwłocznie wyznacza funkcjonariuszowi stanowisko służbowe zgodne z jego kwalifikacjami i dotychczasowym przebiegiem służby oraz określa termin podjęcia służby, miejsce pełnienia służby oraz stopień służbowy i uposażenie nie niższe od dotychczasowego. W przypadkach o których mowa w ust. 1, funkcjonariuszowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za miesiąc. Świadczenie pieniężne wypłaca się w terminie 14 dni od dnia złożenia przez funkcjonariusza pisemnego wniosku wraz z dokumentem potwierdzającym fakt przywrócenia do służby. Okres, za który funkcjonariuszowi przysługuje świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby, od którego zależą uprawnienia i świadczenia należne funkcjonariuszowi. Okresu pozostawania poza służbą, za który funkcjonariuszowi nie przysługuje świadczenie pieniężne, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu. W sytuacji zatem gdyby skarżący został uniewinniony lub postępowanie karne zostało umorzone otrzyma on wstrzymaną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki wprowadzone w okresie zawieszenia. Nie można zatem uznać, że zawieszenie w czynnościach służbowych i obniżenie o połowę dotychczas otrzymywanego uposażenia, spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Ograniczenie uposażenia J. P. o połowę nie może stanowić jedynego decydującego powodu uzasadniającego wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w świetle art.61 § 3 p.p.s.a (por. wyrok NSA z 24 stycznia 2007r. w spr. I OZ 22/07). Dodać należy, że zgodnie z treścią art.128 ustawy z 27 kwietnia 2008r. funkcjonariusz celny, za zgodą kierownika urzędu, może wykonywać dodatkowe zajęcia zarobkowe a w przypadkach wymienionych w zarządzeniu Ministra Finansów z dnia 23 października 2009r. w sprawie dodatkowych zajęć zarobkowych wykonywanych przez funkcjonariuszy celnych (M.P. nr 13 poz.70) taka zgoda nie jest wymagana. J. P. ma zatem możliwość podjęcia dodatkowego zajęcia zarobkowego aby zwiększyć swoje dochody. Okoliczność zaś, że w dniu 18 maja 2012r. w sprawie I OSK 2022/11 Naczelny Sąd Administracyjny skierował pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego nie jest przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w rozumieniu art.61 § 3 p.p.s.a. W przekonaniu Sądu w niniejszej sprawie nie zostały wykazane przesłanki określone w art.61 § 3 p.p.s.a. Mając to na uwadze Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. k.p.