III SA/Łd 329/09
WyrokWSA w Łodzi2009-09-23
Skład orzekający: Irena Krzemieniewska, Małgorzata Łuczyńska, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożony w kancelarii Urzędu Celnego zamiast w Izbie Celnej, powinien być uznany za złożony z zachowaniem terminu, na podstawie art. 65 § 2 k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu jest niezasadne. Zastosowanie art. 65 § 2 k.p.a. oznacza, że podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Skoro skarżący złożył prośbę o przywrócenie terminu wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w kancelarii Urzędu Celnego w terminie, organ administracji niezasadnie odmówił przywrócenia terminu z powodu uchybienia siedmiodniowego terminu.Stan faktyczny
Skarżący Z. K. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej jego przeniesienia na stałe do innej jednostki. Przyczyną uchybienia terminu było przebywanie na zwolnieniu lekarskim. Dyrektor Izby Celnej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że prośba została złożona po upływie siedmiodniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia. Skarżący twierdził, że złożył prośbę w terminie w kancelarii Urzędu Celnego, która jest właściwa do przyjmowania korespondencji, a organ nie zapewnił mu czynnego udziału w postępowaniu. Sąd uchylił postanowienie Dyrektora Izby Celnej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2009 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uchyla zaskarżone postanowienie
Decyzją z dnia [...]r. nr [.], wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 w związku z art. 81 ustawy z dnia 24 lipca 1999r. o Służbie Celnej (tj. z 2004r., Dz. U. Nr 156, poz. 1641 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), Dyrektor Izby Celnej w Ł. przeniósł Z. K. na stałe do I Referatu Szczególnego Nadzoru Podatkowego w Ł. w Urzędzie Celnym [...] w Ł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że powyższe wynika z potrzeby uzupełnienia etatowego referatu ze względu na trwającą fluktuację kadr oraz dodatkowe zadania m.in. otwarcie nowego Składu Podatkowego "A" w S. k/S. oraz weryfikację dużej ilości punktów gier o niskich wygranych.
Powyższa decyzja doręczona została Z. K. w dniu 2 marca 2009 r. Decyzja ta zawiera pouczenie o możliwości wniesienia wniosku do Dyrektora Izby Celnej w Ł. o ponowne rozpatrzenie sprawy, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia.
W piśmie z dnia 2 kwietnia 2009 r. Z. K. zawarł prośbę o przywrócenie terminu na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przeniesienia na stałe do I Referatu Szczególnego Nadzoru Podatkowego w Ł. w Urzędzie Celnym [...] w Ł. W uzasadnieniu podał, że od dnia 11 marca 2009r. do dnia 27 marca 2009r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Choroba uniemożliwiła mu złożenie wniosku w terminie. Do powyższej prośby Z. K. załączył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 58 oraz 59 § 2 k.p.a. w związku z art. 1 ust. 8 ustawy z dnia 24 lipca 1999r. o Służbie Celnej, Dyrektor Izby Celnej w Ł. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotowy wniosek wpłynął do Dyrektora Izby Celnej w Ł. w dniu 6 kwietnia 2009r. Z. K. na podstawie art. 10 k.p.a. został pouczony o prawie czynnego udziału w postępowaniu, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz przeglądania akt sprawy. Z przysługującego mu prawa nie skorzystał.
Dyrektor Izby Celnej w Ł. wskazał, że rozważył zasadność przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na wniosek strony i uznał, iż z przyczyn formalnych nie zasługuje on na uwzględnienie. Zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Bezspornym jest złożenie prośby o przywrócenie terminu oraz dopełnienie czynności, dla której termin jest ustanowiony, jednakże Z. K. w uzasadnieniu swojego wniosku o przywrócenie terminu powołał się na przebywanie na zwolnieniu lekarskim od dnia 11 marca 2009r. do dnia 27 marca 2009r., tym samym przyczyna uchybienia terminu ustała z dniem 27 marca 2009r. W niniejszej sprawie koniec terminu, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a. przypada na dzień 3 kwietnia 2009r. Z. K. prośbę o przywrócenie terminu złożył w dniu 6 kwietnia 2009r. (data wpływu wniosku do Izby Celnej w Ł.), tj. po upływie siedmiodniowego, zawitego terminu ustanowionego dla złożenia przedmiotowej prośby.
Organ stwierdził, że stosownie do § 3 art. 58 k.p.a. przywrócenie terminu do złożenia prośby, przewidzianej w sytuacji uchybienia terminu opisanego powyżej, jest niedopuszczalne
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący wniósł o uchylenie w całości postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przeniesienia na stałe do I Referatu Szczególnego Nadzoru Podatkowego w Ł. w Urzędzie Celnym [...] w Ł. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się w sprawie i przeglądania akt sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia; art. 7, 12, 77 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności, które mogły doprowadzić do ustalenia stanu faktycznego - złożenia wniosku w ustawowym terminie; art. 58 § 2 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż wniosek został złożony po terminie.
W uzasadnieniu skarżący podał, że od dnia 11 marca 2009r. przebywał na zwolnieniu lekarskim, co uniemożliwiło mu złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Do pracy po chorobie wrócił 30 marca 2009 roku. Zdaniem skarżącego prośbę o przywrócenie terminu wniósł w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie dopełnił czynności, dla której określony był termin, tj. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu 3 kwietnia 2009 r. w kancelarii Urzędu Celnego [...] w Ł., ul. A. złożył wniosek o przywrócenie terminu, ponieważ kancelaria Urzędu Celnego [...] w Ł. przyjmuje korespondencję adresowaną do Izby Celnej w Ł. Nie prosił o prezentatę na kopii działając w zaufaniu do kancelarii Urzędu Celnego [...] w Ł. Jednocześnie ani w dniu 2, 3, 6 i 7 kwietnia 2009 r. nie mógł złożyć osobiście w Izbie Celnej tego wniosku, ponieważ pracował wtedy w godzinach od 8 do 16 w Urzędzie Celnym [...] w Ł. przy ulicy A., co potwierdza, że nastąpiło to drogą służbową przez Urząd Celny [...] w Ł. W tych dniach nie wychodził też z pracy, nawet służbowo, a wyjście w godzinach służbowych jest wpisywane w zeszyt wyjść pracowników, będący w posiadaniu Urzędu Celnego [...] w Ł. Skarżący podniósł, że w dniu 27 kwietnia 2009 r. w godzinach wieczornych (grafik) otrzymał informację z dnia 24 kwietnia 2009 r. o wszczęciu postępowania w związku ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu wraz z pouczeniem na podstawie art. 10 k.p.a. o prawie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz prawie wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów, przeglądania akt sprawy. Jednocześnie w informacji zamieszczono pouczenie o uprawnieniu do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w terminie 7 dni od doręczenia pisma. W dniu 11 maja 2009 r. w sprawie wydano postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Skarżący podał, że w okresie od 30 kwietnia 2009 r. do 9 maja 2009 r. przebywał jednak na zwolnieniu lekarskim. Tym samym organ wydał postanowienie nie zapewniając mu czynnego udziału w postępowaniu. Zdaniem skarżącego zaskarżone postanowienie winno być uchylone w całości. Organ administracji w trakcie prowadzonego postępowania nie podjął niezbędnych kroków w celu wyjaśnienia sprawy. Nie działał również wnikliwie w celu ustalenia prawidłowej daty wpływu jego wniosku. Nie ustalono daty złożenia pisma w kancelarii Urzędu Celnego [...] w .Ł.. Nie podjęto w tej kwestii żadnych czynności, które znalazłyby odzwierciedlenie w materiale dowodowym. W dniu 12 maja 2009 r. został zapoznany z aktami już po wdaniu postanowienia.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wnosił o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego uniemożliwienia wypowiedzenia się w sprawie i przeglądania akt sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Celnej w Ł. wskazał, że pismem z dnia 24 kwietnia 2009r. nr [...] poinformował skarżącego o prawie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszenia żądań. Przedmiotową informację Z.K. otrzymał w dniu 27 kwietnia 2009r. Tym samym zapewniono mu czynny udział w postępowaniu, tym bardziej, iż zapoznał się z materiałami sprawy w dniu 12 maja 2009r., a na zaświadczeniu lekarskim dotyczącym niezdolności do pracy od 30 kwietnia 2009r. do 5 maja 2009r. widnieje wskazanie lekarskie, iż chory może chodzić. W ocenie organu nawet gdyby nie zapewniono skarżącemu zapoznania się z aktami sprawy, to okoliczność ta nie ma znaczenia w sprawie, gdyż Z. K. nie złożył w niniejszej sprawie żadnych dodatkowych wniosków i dowodów ani w skardze, ani w oświadczeniu złożonym w dniu 12 maja 2009r. Ponadto organ wskazał, że Z. K. był prawidłowo pouczony o trybie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i adresacie. Z ustaleń wynika, iż wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wraz z przedmiotowym wnioskiem nie został nadany pocztą, czego strona nie kwestionuje. Dodatkowo skarżący winien wiedzieć, iż pisma skierowane do Dyrektora Izby Celnej w Ł. przyjmowane są w kancelarii Izby, przy ul. B. w Ł., gdzie na żądanie zainteresowanego są potwierdzane. Strona nie dochowała więc należytej staranności podczas doręczania pism skierowanych do organu administracji publicznej, natomiast do akt sprawy została dołączona koperta adresowana do Dyrektora Izby Celnej Ł.z prezentatą 6 kwietnia 2009r., tj. po upływie siedmiodniowego, zawitego terminu ustanowionego dla złożenia przedmiotowej prośby. Dyrektor Izby Celnej w Ł. dodatkowo wskazał, że nawet gdyby strona skarżąca zachowała termin 7 dni na złożenie prośby o przywrócenie terminu, to w przedmiotowej prośbie nie uprawdopodobniła, że uchybienie czternastodniowemu terminowi na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 k.p.a.). z uwagi na wskazania lekarskie, iż chory może chodzić oraz fakt, iż choroba nie wystąpiła w całym okresie biegu terminu. Jednocześnie nie wskazał żadnych innych okoliczności, które uprawdopodobniłyby brak winy w dochowaniu terminu oraz to, że choroba była nagła i nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, iż pismo zostało wniesione do Izby Celnej w Ł. w dniu [...]r. i nie zostało nadane w sposób określony w art. 57 § 5 k.p.a.
W dniu 3 września 2009 r. skarżący złożył do Sądu pismo Kierownika Referatu Ogólnego Urzędu Celnego [...] w Ł. z dnia 9 czerwca 2009 r. potwierdzające złożenie przez Z. K. w kancelarii tego Urzędu 2 przesyłek skierowanych do Dyrektora Izby Celnej w Ł., a przesłanych najbliższą korespondencją wewnętrzną w dniu 6 kwietnia 2009 r.
Na rozprawie w dniu 9 września 2009 r. skarżący podał, że katalog z art. 57 k.p.a. nie ogranicza mu możliwości złożenia korespondencji w miejscu pracy. Nie może podać dokładnie przepisu, który daje takie uprawnienie, jednak stwierdza, iż może być to art. 65 § 2 k.p.a.
W piśmie procesowym z dnia 15 września 2009 r. pełnomocnik organu wskazał, że żadne z postanowień zarządzenia nr 43 Ministra Finansów w sprawie wprowadzenia instrukcji kancelaryjnej i rzeczowego wykazu akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych w izbach celnych i składnic akt w urzędach celnych oraz zasad postępowania z materiałami archiwalnymi i dokumentacją niearchiwalną w administracji celnej nie wskazuje, iż dokumenty kierowane do Izby Celnej mogą być składowane przez strony w Kancelarii Urzędu Celnego, a złożenie w tymże Urzędzie jest równoznaczne ze złożeniem w Izbie Celnej. W kancelarii Urzędu Celnego składane są i przesyłane do Izby Celnej, w ramach powołanego zarządzenia, dokumenty sporządzone przez Urząd Celny.
W uzupełnieniu skargi z dnia 21 września 2009 r. skarżący podał, że zgodnie z zarządzeniem nr 43 Ministra Finansów dnia 24 grudnia 2003 r. kancelaria to miejsce przyjmowania, ewidencjonowania, rozdziału i wysyłki korespondencji przez upoważnionego pracownika lub zespół pracowników (§ 1 pkt 4). § 3 ww. aktu prawnego określa, iż prace kancelaryjne w administracji celnej wykonują: kancelarie w izbach celnych i urzędach celnych; sekretariaty komórek organizacyjnych; registratury w komórkach organizacyjnych. Natomiast § 21 stanowi, iż w przypadku lokalizacji komórek organizacyjnych w innych siedzibach, przekazywanie korespondencji odbywa się za pośrednictwem kancelarii. Zgodnie z § 22 kancelaria przyjmuje korespondencję z zewnątrz...". § 26 wprowadza zasadę, według której kancelaria przyjmuje całą korespondencję. Zdaniem skarżącego z przytoczonych wyżej przepisów wynika, iż w administracji celnej przyjęto zasady przyjmowania korespondencji, zgodnie z którymi ustanowiono kancelarie zarówno w izbach, jak i urzędach celnych. Zostały one upoważnione i zobowiązane do przyjmowania całości korespondencji bez rozgraniczenia na kategorie spraw. Wobec czego należy także uznać, że również jego wnioski zostały złożone prawidłowo, co potwierdza również to, że nie zostały mu zwrócone, lecz przekazane do Izby Celnej w Ł., a kancelaria Izby była jedynie kolejnym przekazującym pisma (nazywanym w instrukcji punktem zatrzymania) zanim trafiły do osoby załatwiającej sprawę merytorycznie. Brak jest jakiejkolwiek regulacji, która uniemożliwiałaby skuteczne prawnie składanie pism w sprawach pracowników izb i urzędów celnych w kancelarii izby, ale i urzędu celnego a wskazujące inny sposób tego doręczenia. Ograniczenie takie byłoby również nielogiczne, musiałoby bowiem działać w obie strony, tj. Izba Celna musiałaby dokonywać doręczeń w tej kategorii spraw jedynie przez pocztę lub też inne osoby lub podmioty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, czy jest ono zgodne z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, zaskarżonemu postanowieniu można postawić skuteczny zarzut sprzeczności z prawem, w rozumieniu art. 145 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu administracji II instancji stanowił art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - zwanej dalej k.p.a. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne - art. 58 § 3 k.p.a.
Stosownie do treści art. 59 § 1 k.p.a. o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia (art. 59 § 2 k.p.a.).
Instytucja przywrócenia terminu przewidziana w art. 58 i art. 59 k.p.a. jest instytucją prawa procesowego, mającą na celu ochronę jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę. W art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. Wystąpienie łącznie czterech przesłanek przywrócenia terminu oznacza obowiązek pozytywnego załatwienia sprawy przez organ (patrz B. Adamiak, J. Borkowski " Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz" Wydawnictwo C.H. Beck 2004, str. 327-333).
Siedmiodniowy termin jest terminem prekluzyjnym, nie podlegającym przywróceniu, a to znaczy, że czynność dokonana po jego upływie jest bezskuteczna, a termin nie może zostać przywrócony (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2001 r., sygn. akt III SA 551/00, LEX 47458).
Początkiem biegu terminu do złożenia przez stronę prośby o przywrócenie terminu jest dzień, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu. Ustalenie przez organ tej okoliczności w pierwszej kolejności jest konieczne dla oceny, czy wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności (złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) został złożony w terminie siedmiu dni.
Ocena, w jakim dniu ustała przyczyna uchybienia terminu należy więc do organu administracji. W niniejszej sprawie termin ten winien być liczony od 28 marca 2009 r., tj. od daty kiedy skarżącemu skończyło się zwolnienie lekarskie, gdyż z tą datą ustała przyczyna uchybienia terminu. Przyjmując, że w dniu 28 marca 2009 r. ustała przyczyna do złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to od tego dnia biegł siedmiodniowy termin do złożenia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W niniejszej sprawie skarżący prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył w dniu 3 kwietnia 2009 r., a więc w ostatnim dniu siedmiodniowego terminu, ale w Urzędzie Celnym [...] zamiast w Izbie Celnej.
Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, że powyższa prośba została złożona przez skarżącego z uchybieniem terminu siedmiodniowego, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a., gdyż wpłynęła do organu właściwego dopiero w dniu 6 kwietnia 2009 r., zaś siedmiodniowy termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu jest terminem nie podlegającym przywróceniu, a to znaczy, że czynność dokonana w niniejszej sprawie po jego upływie jest bezskuteczna.
Zdaniem Sądu, powyższe stanowisko organu jest niezasadne, gdyż w tej sprawie ma zastosowanie art. 65 k.p.a. Zgodnie z § 1 art. 65, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu (art. 65 § 2 k.p.a.).
Przepis art. 65 § 2 k.p.a. konstytuuje istotną, z punktu widzenia ochrony praw strony postępowania, fikcje prawną. Podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Tym samym ustawodawca gwarantuje stronie zachowanie terminu do dokonania czynności procesowej lub materialnoprawnej, której termin dotyczy (patrz Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Tom I Komentarz do art. 1 – 103, LEX 2007, wydanie II).
Art. 65 k.p.a. reguluje zagwarantowanie zachowania terminu do dokonania czynności materialnej lub procesowej, której podanie dotyczy. Podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Należy podkreślić, że przyjęta ochrona strony jest ograniczona tylko do drogi postępowania administracyjnego. Nie obejmuje postępowania przed sądami powszechnymi i sądami administracyjnymi (patrz B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz" Wydawnictwo C.H. Beck 2004, str. 361).
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 października 2008 r. sygn. akt I OSK 656/08 LEX nr 477245 stwierdził, że złożenie odwołania w ustawowym terminie, ale do sądu powszechnego nie korzysta z dobrodziejstwa przepisu art. 65 § 2 k.p.a. Z mocy art. 65 § 2 k.p.a. w przypadku złożenia odwołania w ustawowym terminie do organu niewłaściwego nie spowodowałoby to skutków w postaci uchybienia terminu, gdyż przepis ten dotyczy złożenia podania wyłącznie do organów administracji publicznej.
Ciężar dowodu zachowania terminu ciąży na skarżącym (por. wyrok NSA z dnia 28 marca 2008 r. w sprawie o sygn. akt I GSK 10/08, LEX nr 466172). W niniejszej sprawie skarżący wykazał, że prośbę o przywrócenie terminu wraz z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył w dniu 3 kwietnia 2009 r., a więc przed upływem przepisanego terminu w kancelarii Urzędu Celnego [...] w Ł., w którym jest zatrudniony. Powyższe potwierdza pismo z dnia 9 czerwca 2009 r. Kierownika Referatu Ogólnego Urzędu Celnego [...] w Ł.
W związku z powyższym, organy administracji niezasadnie odmówiły przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z powodu uchybienia siedmiodniowego terminu określonego w art. 58 § 2 k.p.a. Prośbę skarżącego o przywrócenie terminu, mimo że wniesioną do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu należało uznać za wniesioną z zachowaniem terminu.
Jak wcześniej wskazano w art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. W niniejszej sprawie organ administracji ocenił tylko jedną przesłankę, tj. zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia prośby. W tej sytuacji Sąd nie mógł ustosunkować się do pozostałych przesłanek określonych w wyżej wskazanym artykule.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji uwzględniając powyższe uwagi powinien ponownie ocenić zebrany materiał dowodowy.
Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji.
D.T.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło