III SA/Łd 381/05

Dnia 7 września 2005roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Asesor WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w dniu 7 września 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi S. M. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] Nr [...] znak [...] w przedmiocie przywrócenia do służby w Policji 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny w części uchylającej rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w Ł. Nr [...] z dnia [...] i ustalającej datę przywrócenia skarżącego do służby w Policji na dzień 16 maja 2005 r.; 2. oddala skargę w pozostałej części. III SA/Łd 381/05 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...], po rozpatrzeniu odwołania S. M. od rozkazu personalnego Nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w Ł. przywracającego z dniem 16 marca 2005 r S. M. o do służby w Policji na stanowisko równorzędne z zajmowanym w dniu zwolnienia ze służby w Policji – specjalisty Komendy Miejskiej Policji w Ł. – zawieszonego w czynnościach służbowych od dnia 8 września 2000 r., Komendant Wojewódzki Policji w Ł. uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty przywrócenia do służby w Policji i ustalił datę przywrócenia do służby w Policji na dzień 16 maja 2005 r , a w pozostałej części zaskarżony rozkaz personalny utrzymał w mocy. Jako podstawę decyzji organ wskazał art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji Komendant Wojewódzki Policji w Ł. podał, że rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] Komendant Miejski Policji w Ł. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r o Policji ( tekst jedn. Dz. U. z 2002 r Nr 7, poz. 58 ze zm. ) zwolnił ze służby w Policji, zawieszonego w czynnościach służbowych kom. S. M.. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] uchylił ten rozkaz w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji i ustalił tę datę na dzień 31 maja 2004 r. , a w pozostałej części utrzymał zaskarżony rozkaz w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpatrzeniu skargi wniesionej przez S. M. wyrokiem z dnia 22 grudnia 2004 r. ( III SA/Łd 694/04 ) uchylił rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. Nr [...] i poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Miejskiego w Ł. Nr [...] . W dniu [...] Komendant Miejski Policji w Ł. działając na podstawie art. 42 ust.1-6 wydał rozkaz personalny nr 410 , przywracający kom. S. M. do służby w Policji na stanowisko specjalisty Komendy Miejskiej Policji w Ł. – zawieszonego w czynnościach służbowych. Jednocześnie na podstawie art. 42 ust.5 ustawy przyznano świadczenia pieniężne za okres 6 miesięcy pozostawania poza służbą. W odwołaniu od tego rozkazu S. M. wnosił o jego uchylenie z uwagi na niezastosowanie § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 lipca 2002 r. w sprawie trybu zawieszania policjanta w czynnościach służbowych przez przełożonych. Podnosił, że zgodnie z tym przepisem decyzja o zawieszeniu go w czynnościach służbowych wygasła z chwilą zwolnienia go ze służby. Wnosił o przywrócenie do służby na stanowisko równorzędne z zajmowanym w dniu zwolnienia ze służby w Policji. Wskazywał też , że w sytuacji przywrócenia go do służby w warunkach zawieszenia , zamieszczenie w treści rozkazu pouczenia , o konieczności zgłoszenia w terminie 7 dni gotowości niezwłocznego podjęcia służby jest niezrozumiałe. Rozpoznając powyższe odwołanie Komendant Wojewódzki Policji w Ł. stwierdził, że zgodnie z wyrokiem WSA w Łodzi organy administracyjne winny ponownie rozpoznać sprawę z uwzględnieniem zasad prawidłowej procedury administracyjnej, zatem należało przywrócić stosunek służbowy policjanta na etapie wszczętego postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia go ze służby. W tym czasie kom. S. M. na mocy decyzji Nr [...] był zawieszony w czynnościach służbowych , a zawieszenia dokonano do czasu zakończenia toczącego się postępowania karnego. Postępowanie to nadal jest w toku, a więc nie ustała przyczyna zawieszenia. Przywrócenie do służby musiało więc nastąpić na takich samych warunkach jakie występowały w dniu zwolnienia ze służby. Organ wyjaśnił też, że wymóg zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby wynika z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji niezależnie od statusu przywracanego do służby policjanta. Jednoczenie, ponieważ wniesienie odwołania, zgodnie z art. 130 § 2 k.p.a., wstrzymało wykonanie decyzji , Komendant Wojewódzki Policji w Ł. uchylił zaskarżony rozkaz w części dotyczącej daty przywrócenia do służby i ustalił nowy termin na dzień 16 maja 2005 r, uwzględniając datę wydania decyzji ostatecznej. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. M. wnosił o uchylenie rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. Nr [...] z dnia [...] i ewentualnie poprzedzającego go rozkazu organu I instancji . Zarzucał zaskarżonemu rozkazowi naruszenie prawa materialnego - § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 lipca 2002 r. w sprawie trybu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych przez przełożonych , przez jego niezastosowanie oraz rażące naruszenie przepisów postępowania – art. 139 k.p.a. poprzez przywrócenie skarżącego przez organ odwoławczy do służby z datą późniejszą niż uczynił to organ I instancji , a więc wydanie orzeczenia na niekorzyść skarżącego. Podtrzymał swoje stanowisko, wyrażone w odwołaniu, że decyzja o zawieszeniu go w czynnościach służbowych wygasła z chwilą zwolnienia go ze służby. Wskazywał też, że przepis art. 42 ust. 1 ustawy o Policji nie może stanowić podstawy do przywrócenia skarżącego do służby w warunkach zawieszenia , albowiem stanowi on podstawę do przywrócenia policjanta na stanowisko równorzędne. Ponadto organ odwoławczy naruszył zakaz reformationis in peius kształtując jego sytuację prawną w sposób mniej korzystny niż to czynił rozkaz personalny organu I instancji, a w sprawie nie zachodziły przesłanki z art. 139 k.p.a. uprawniające organ odwoławczy do pogorszenia sytuacji skarżącego. Przesunięcie terminu przywrócenia do służby spowodowało m.in., że Komendant Miejski zażądał zwrotu wynagrodzenia wypłaconego skarżącemu od marca 2005 r. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślał, że przywrócenie do służby reaktywuje stosunek służbowy istniejący w dniu zwolnienia , a w tymże dniu skarżący był zawieszony . Zmiana daty przywrócenia skarżącego do służby podyktowana była treścią art. 130 § 2 k.p.a. i nie naruszała, w ocenie organu , zakazu z art. 139 k.p.a. Skoro bowiem decyzji organu I instancji nie był nadany rygor natychmiastowej wykonalności , ani nie podlegała ona natychmiastowej wykonalności z mocy ustawy, wniesienie odwołania w terminie wstrzymało jej wykonanie . Na rozprawie w dniu 7 września 2005 r nikt się nie stawił. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153 poz. 1269 ) - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to , że sąd administracyjny badając legalność zaskarżonej decyzji ocenia, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron, oraz procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Decyzja zaś lub postanowienie, stosownie do art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ), podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi : 1/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy 2/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania 3/ inne naruszenie przepisów postępowania , jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zgodność z prawem zaskarżonego rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. Sąd uznał, że skarga wniesiona przez S. M. jest częściowo uzasadniona. Uzasadniony jest mianowicie podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 139 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Wprowadzenie instytucji zakazu zmiany na gorsze ma stworzyć stronie możliwość podjęcia obrony jej interesów, bez obawy, że podjęcie takiej obrony pogorszy jej sytuację w stosunku do tej, jaka ukształtowała się na skutek decyzji organu I instancji. Naruszenie zakazu reformationis in peius przez organ odwoławczy należy zakwalifikować jako naruszenie prawa stanowiące podstawę uchylenia decyzji odwoławczej ( patrz “Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne" B. Adamiak , J. Borkowski Wyd Prawnicze LexisNexis wydanie 8 z 2002 r. str. 255) W przedmiotowej sprawie organ II instancji rozpoznając odwołanie skarżącego zmienił datę przywrócenia skarżącego do służby na późniejszą o dwa miesiące . Orzeczenie takie skraca okres pozostawania przez skarżącego na służbie , a także rodzi konieczność zwrotu wynagrodzenia otrzymywanego przez skarżącego od marca 2005 r. Nie budzi więc żadnych wątpliwości, że pogorszyło ono sytuację wnoszącego odwołanie. Wskazać też należy, że organ odwoławczy odstępując od zakazu reformationis in peius nie wykazywał aby decyzja Komendanta Miejskiego Policji , od której skarżący wnosił odwołanie, rażąco naruszała prawo lub rażąco naruszała interes społeczny. Z powyższych w względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części uchylającej rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji z dnia 3 marca 2005 r. i ustalającej datę przywrócenia skarżącego do służby na dzień 16 maja 2005 r. W ocenie Sądu, fakt iż wniesienie odwołania wstrzymało wykonanie decyzji (art. 130 § 2 k.p.a.) nie uniemożliwiał, co do zasady, utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Sąd nie podzielił natomiast zarzutów skarżącego, co do naruszenia przez organ I i II instancji przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 lipca 2002 r. w sprawie trybu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych przez przełożonych ( Dz. U. Nr 120, poz. 1029) tj. § 6 pkt 3 tego rozporządzenia i art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r o Policji ( tekst jedn. Dz. U. z 2002 Nr 7, poz. 58 ze zm. ). Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o Policji uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne . Taka podstawa zaistniała w przedmiotowej sprawie na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r, który uchylił rozkaz Komendanta Miejskiego Policji w Ł. o zwolnieniu S. M. ze służby i utrzymujący go w mocy rozkaz organu II instancji. Wyrok WSA jest prawomocny. Uchylenie wyrokiem Sądu decyzji administracyjnych obu instancji zwalniających policjanta ze służby powoduje, że zwolnienie to przestaje obowiązywać i powstaje sytuacja analogiczna do znanej z kodeksu pracy instytucji przywrócenia do pracy.( patrz wyrok NSA z 22.11.1993 r II S.A. 1956/93 – ONSA 1995/1/15 ). W ocenie Sądu Komendant Wojewódzki Policji w Ł. trafnie ocenił, że skoro przywrócenie do służby reaktywuje stosunek służbowy istniejący w dniu zwolnienia , a skarżący był w tym dniu zawieszony z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie karne i przyczyna zawieszenia nie ustała , należało przywrócić policjanta do służby na podstawie art. 42 ustawy o Policji w warunkach zawieszenia. Wprawdzie zgodnie z § 6 pkt 3 wskazanego wyżej rozporządzenia w przypadku zwolnienia policjanta ze służby następuje wygaśnięcie decyzji o zawieszeniu w czynnościach służbowych jednak w rozpoznawanej sprawie decyzje organu I i II instancji orzekające o zwolnieniu policjanta zostały wyeliminowane z obrotu prawnego , a stosunek służbowy został reaktywowany. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w pozostałej części.