III SA/Łd 522/07

PostanowienieWSA w Łodzi2008-04-09

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu, gdy dotychczas wyznaczony adwokat nie spełnił jej oczekiwań, a prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało już przyznane i skonsumowane?
Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego zostało umorzone jako bezprzedmiotowe. Po prawomocnym przyznaniu i skonsumowaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, strona nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu, chyba że wykaże nowe okoliczności uzasadniające zmianę zakresu przyznanego prawa pomocy.
Stan faktyczny
J. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą prawa jazdy i skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniosek ten został uwzględniony, przyznano prawo pomocy i wyznaczono adwokata. Następnie skarżący wypowiedział pełnomocnictwo, twierdząc, że adwokat był bezczynny, i wniósł o wyznaczenie radcy prawnego. Złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wydania wtórnika prawa jazdy i skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji postanawia umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy III SA/Łd 522/07 Uzasadnienie W dniu 29 czerwca 2007 r. J. K. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) utrzymującego w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie wydania wtórnika prawa jazdy i skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W treści skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2007 r. referendarz sądowy, po rozpoznaniu wniosku J. K. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 3 sierpnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wystąpił do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. o wyznaczenie adwokata z urzędu dla J. K. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. wyznaczyła adwokata z urzędu w osobie B. O. W dniu 15 października 2007 r. pełnomocnik złożył do akt sprawy pełnomocnictwo udzielone mu przez J. K. do prowadzenia sprawy przydzielonej z urzędu. W dniu 6 marca 2008 r. do Sądu wpłynęło pismo pełnomocnika z urzędu informujące, że skarżący wypowiedział dotychczasowe pełnomocnictwo. W toku rozprawy przed Sądem w dniu 6 marca 2008 r. skarżący potwierdził, że wypowiedział pełnomocnictwo adwokatowi, gdyż – jak stwierdził – "uważał, że wyznaczony pełnomocnik był bezczynny w jego sprawie". Wniósł w związku z tym o wyznaczenie mu kolejnego pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego. W toku rozprawy skarżący został pouczony o możliwości zwrócenia się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. o wyznaczenie innego pełnomocnika, wręczono mu również egzemplarz urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". W dniu 18 marca 2008 r. do Sądu wpłynął kolejny wniosek J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie radcy prawnego. W przekazanym później piśmie z dnia 27 marca 2008 r. skarżący przedstawił uzasadnienie wniosku o zmianę pełnomocnika z urzędu. Z pisma tego wynika, że skarżący nie ma zaufania do pełnomocnika w osobie adwokata i nie jest zadowolony z jego dotychczasowej pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie natomiast z § 2 wymienionego przepisu przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne. W niniejszej sprawie skarżącemu prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 2 sierpnia 2007 r. przyznane zostało prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, co zgodne było z żądaniem zgłoszonym przez skarżącego. Nadmienić jedynie należy, że postanowienie w tym zakresie wydane zostało przez referendarza sądowego, przy czym stosownie do treści art. 259 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowienie referendarza sądowego, od którego nie wniesiono sprzeciwu ma skutek prawomocnego orzeczenia sądu. Nie budzi przy tym także wątpliwości okoliczność, iż powyższe postanowienie stanowiło podstawę do zwrócenia się przez Sąd do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. o wyznaczenie konkretnego adwokata dla J. K. w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]). Nadmienić także w tym miejscu należy, że strona postępowania może na etapie skierowania przez Sąd postanowienia o przyznaniu prawa pomocy, obejmującego ustanowienie adwokata (radcy prawnego) z urzędu, porozumieć się z właściwym organem samorządu zawodowego adwokatów (radców prawnych) co do tego, który z wykonujących zawód prawniczy wykwalifikowanych prawników będzie reprezentował jej interesy w sprawie przed sądem. Przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata bądź radcy prawnego nie oznacza bowiem, iż Sąd ustanawia pełnomocnika procesowego poprzez imienne wskazanie osoby tegoż adwokata bądź radcy prawnego. Kwestia imiennego wskazania adwokata, jak wyżej wskazano, należy do kompetencji właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej. Stąd wszelkie kwestie związane z oceną świadczonej przez pełnomocnika procesowego z urzędu pomocy prawnej w przypadku niezadowolenia, wymagają wystąpienia przez wnioskodawcę do tejże Rady o zmianę osoby adwokata w danej sprawie. Pismem z dnia 17 sierpnia 2007 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. jako pełnomocnika wyznaczyła adwokata w osobie B.O. Pełnomocnik w dniu 15 października 2007 r. złożył do akt sprawy pełnomocnictwo udzielone mu przez J. K. do prowadzenia sprawy przydzielonej z urzędu. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez korporację prawniczą oraz podjęcie przez niego czynności w sprawie stanowi wykonanie wydanego w danej sprawie postanowienia Sądu z dnia 2 sierpnia 2007 r. o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Oznacza to zatem, iż w powyższej sytuacji strona nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane. Sąd podziela przy tym w pełni pogląd wyrażony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2005 r., (sygn. akt II OZ 262/05) oraz z dnia 21 marca 2006 r. (sygn. akt II FZ 207/06), iż w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego adwokata (radcy prawnego) w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony adwokat (radca prawny) nie spełnił jej oczekiwań (w ocenie strony nie działał zgodnie z jej interesem). W tym stanie rzeczy, wobec ustalenia, iż postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 sierpnia 2007 r. w sprawie przyznania J. K. prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało skonsumowane, uznać należało, iż zawarte we wniosku skarżącego z dnia 13 marca 2008 r. żądanie wyznaczenia nowego adwokata jest bezprzedmiotowe. W opisanej sytuacji faktycznej skarżący mógłby jedynie wnosić o zmianę prawomocnego postanowienia w przedmiocie przyznania mu prawa pomocy, wykazując równocześnie, że po wydaniu tego postanowienia zaszły okoliczności uzasadniające zmianę zakresu przyznanego prawa pomocy. Wniosku takiego skarżący nie składał i nie wskazywał żadnych nowych okoliczności, które uzasadniać mogły zmianę postanowienia w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Skarżący złożył natomiast ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości. W tej sytuacji uznać należy, że po przyznaniu prawa pomocy w zakresie całkowitym, nie jest możliwe ponowne przyznanie tego prawa w tym samym zakresie. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący mógłby wnieść w niniejszej sprawie tylko wówczas, gdyby wcześniejszy wniosek w tym przedmiocie został przez Sąd oddalony lub gdy w kolejnym wniosku skarżący domagałby się przyznania prawa pomocy w innym zakresie niż wcześniej przyznany. Z tego względu postępowanie wywołane wnioskiem J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Stosownie bowiem do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z § 2 ww. przepisu postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu. kż

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło