III SA/Łd 62/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-06-12
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeśli istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody materialnej lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nawet podczas zawieszenia postępowania. Wstrzymanie wykonania decyzji służy zabezpieczeniu interesów strony do czasu rozstrzygnięcia sprawy i nie oznacza oceny merytorycznej legalności decyzji.Stan faktyczny
K. J. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Łodzi dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010 roku. W toku postępowania skarżący prowadzi działalność gospodarczą – myjnię samochodową, której ruchomości zostały zajęte przez poborcę skarbowego na poczet zaległości podatkowych, co spowodowało znaczny spadek obrotów i ryzyko zaprzestania działalności. Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków.Rozstrzygnięcie
Wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku K. J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za listopad 2010r. p o s t a n a w i a : wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. a.ł.
W dniu 22 grudnia 2014r. K. J. wniósł do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010r.
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne.
W dniu 13 maja 2015r. do akt sprawy wpłynął wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadnione jest niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody materialnej, a ponadto może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Skarżący podał, że wobec niego toczą się postępowania w przedmiocie określenia zobowiązania z podatku akcyzowym za poszczególne miesiące w latach 2009, 2010 i 2011. Postępowania te są jeszcze w toku, jednak z uwagi na fakt, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania decyzji skarżący narażony jest na niepowetowaną szkodę, powstałą w związku z wykonaniem zaskarżonych decyzji. Przejawia się to chociażby przez fakt odebrania w dniu 5 marca 2015r. przez poborcę skarbowego ruchomości na poczet zaległych należności. Wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą – myjnię samochodową, a zajęcie ruchomości przez poborcę skarbowego pozbawiło skarżącego możliwości wykonywania pracy zarobkowej i tym samym wywiązywania się z obowiązku uiszczania należności o charakterze publicznoprawnym. Brak wstrzymania zaskarżonej decyzji narazi skarżącego na niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody materialnej w jeszcze większym rozmiarze, co spowoduje trudne, a nawet niemożliwe do odwrócenia skutki.
Abstrahując od przedstawionych powyżej okoliczności skarżący wskazał również, że istnienie przedmiotowego zobowiązania podatkowego jest w ogóle wątpliwe, z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 lutego 2015r., jaki zapadł w sprawie o sygn. akt SK 14/12.
Zarządzeniem z dnia 14 maja 2015r. sędzia sprawozdawca wezwał pełnomocnika skarżącego do wskazania w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i nadesłania dokumentów wskazujących na brak możliwości wykonywania pracy zarobkowej przez skarżącego (m.in. protokołu zajęcia ruchomości przez poborcę skarbowego z dnia 5 marca 2015 r. i wskazania na poczet jakich zaległości zajęto poszczególne ruchomości).
W dniu 8 czerwca 2015r. do akt sprawy wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącego, stanowiące odpowiedź na wskazane powyżej wezwanie, w którym wskazał, że w wyniku zajęcia ruchomości, tj. dwóch myjni ciśnieniowych i myjni parowej obroty w firmie skarżącego spadły o około 30-40% i są to straty nieodwracalne. Skarżący stracił klientów, a zakres świadczonych usług zmniejszył się o połowę, co w dalszej konsekwencji może skutkować koniecznością zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. W załączeniu przedstawił kopię protokołu zajęcia i odbioru ruchomości przez poborcę skarbowego z dnia 5 marca 2015r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 127 § 3 p.p.s.a., podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie postępowania albo wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Czynności podejmowane przez strony, a nie dotyczące tych przedmiotów, wywołują skutki dopiero od dnia podjęcia postępowania.
Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od reguły wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Przesłanki, jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania w sposób wyczerpujący zostały określone w cyt. powyżej art. 61 § 3 p.p.s.a., są nimi: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że niebezpieczeństwo, o którym mowa w cytowanym przepisie oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. W tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne (por. postanowienie NSA z dni 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 140/12, postanowienie NSA z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11, postanowienie NSA z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1116/10, postanowienie NSA z dnia 6 listopada II OZ 975/09, postanowienie NSA z dnia 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168, Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010, s. 207).
Odnosząc powyższe uwagi do argumentacji zaprezentowanej przez stronę w toku niniejszego postępowania wpadkowego Sąd uznał, że skarżący wykazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skarżący w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podał, że wobec niego toczą się postępowania w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące w latach 2009, 2010 i 2011. Postępowania te są jeszcze w toku, jednak z uwagi na fakt, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania decyzji narażony jest na niepowetowaną szkodę, powstałą w związku z wykonaniem zaskarżonych do sądu decyzji. Wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą – myjnię samochodową, a zajęcie i odbiór w dniu 5 marca 2015r. przez poborcę skarbowego ruchomości pozbawiło skarżącego możliwości wykonywania pracy zarobkowej i tym samym wywiązywania się z obowiązku uiszczania należności o charakterze publicznoprawnym. W wyniku zajęcia ruchomości, tj. dwóch myjni ciśnieniowych typu Karcher HDS i myjni parowej typu "OPTIMA" Steamer obroty w firmie skarżącego spadły o około 30-40% i są to straty nieodwracalne, ponieważ stracił klientów, a zakres świadczonych usług zmniejszył się o połowę, co w dalszej konsekwencji może skutkować koniecznością zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Brak wstrzymania zaskarżonej decyzji, w ocenie skarżącego spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody materialnej, w jeszcze większym rozmiarze i trudne, a nawet niemożliwe do odwrócenia skutki.
Zdaniem Sądu przedstawione okoliczności uprawniają do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględniając wniosek skarżącego sąd miał przede wszystkim na uwadze ewentualne skutki wynikające z wykonania zaskarżonej decyzji, a także innych decyzji wydanych w analogicznych sprawach zaskarżonych do tut. sądu. Aktualnie w WSA w Łodzi zarejestrowanych jest 16 spraw ze skargi K. J. Należy podzielić stanowisko strony skarżącej wskazujące, że realnym (bezpośrednim) następstwem wykonania decyzji jest ograniczenie zakresu prowadzonej działalności gospodarczej, a w dalszej w konsekwencji utrata płynności finansowej i brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i tym samym utrata zatrudnienia.
Skarżący uprawdopodobnił więc, że w jego konkretnej sytuacji zaistniały okoliczności faktyczne, które przemawiają za uwzględnieniem wniosku.
Podkreślić należy, że wstrzymanie wykonania decyzji jest instytucją procesową i nie ma nic wspólnego z kontrolą zaskarżonej decyzji, ale służy zabezpieczeniu interesów strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym aż do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny. Ocena, czy decyzja jest, czy nie jest legalna (zgodna z prawem), a także czy adresat decyzji naruszył prawo zostanie przeprowadzona przez sąd po rozpoznaniu wniesionej skargi, a nie w sprawie wpadkowej zainicjowanej wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Na tym etapie postępowania sąd administracyjny, rozpatrując wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., nie bada tej kwestii. Przepis ten upoważnia Sąd tylko do oceny złożonego wniosku, w której to ocenie nie mieści się weryfikacja prawidłowości zaskarżonej decyzji.
Z powyższych względów, sąd uznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji za zasadny i na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło