III SA/Łd 621/10

Dnia 28 stycznia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Wojewody Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania M. P. i G.P. p o s t a n a w i a: odmówić S. P. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. D.T. W skardze z dnia 15 października 2010 r. S. P. wniósł o uchylenie decyzji Wojewody Ł. z dnia [...] r. uchylającej decyzję organu I instancji orzekającej o odmowie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania M. P. i G. P. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 listopada 2010 r. skarżący wezwany został do uzupełnienia braków fiskalnych skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 złotych, jak również do uzupełnienia braków formalnych poprzez nadesłanie 7 egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 24 listopada 2010 r. W dniu 27 listopada 2010 r. skarżący wniósł o uchylenie zarządzenia i zwolnienie od opłat w całości. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2010 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę S.P. z uwagi na jej braki formalne. W dniu 19 stycznia 2011 r. do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącego z urzędu o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wskazano, że o fakcie ustanowienia adwokata z urzędu pełnomocnik dowiedział się w dniu 17 stycznia 2011 r. z pisma doręczonego listem poleconym. Pełnomocnik wskazał, że skarżący oczekiwał na przyznanie pełnomocnika z urzędu, więc nie mógł podejmować żadnych czynności w sprawie. Zatem przyczyna uchybienia terminu do złożenia odpisów skargi ustała wraz z zawiadomieniem pełnomocnika z urzędu o jego obowiązkach tj. w dniu 17 stycznia 2011 r. Do wniosku załączono 7 odpisów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 w/w ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 powoływanej ustawy). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 w/w ustawy). Z przywołanych przepisów wynika, że Sąd może przywrócić termin kiedy spełnione zostaną łącznie cztery przesłanki: uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminowi; wniesienie wniosku o przywrócenie terminu; dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin. Ustawodawca nie zdefiniował bliżej pojęcia braku winy - w orzecznictwie sądowym, przyjmuje się, że o braku winy można mówić wówczas, gdy pomimo podjęcia działań ze starannością, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o własne interesy, strona nie była w stanie dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Przeszkodą w zachowaniu terminu może być zdarzenie nagłe, nieprzewidywalne przez stronę. W rozpoznawanej sprawie S. P. we wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi wskazał, że oczekiwał na przyznanie pełnomocnika z urzędu, więc nie mógł dokonywać żadnych czynności w sprawie. Pełnomocnik dowiedział się o swoim ustanowieniu z pisma, które otrzymał w dniu 17 stycznia 2011 r. i w tym też dniu, w jego ocenie, ustała przyczyna w uchybieniu terminu. Odnosząc się do powyższych argumentów wyjaśnić należy, iż pisma wpływające do Sądu zawierające braki formalne, a więc niespełniające wymogów przewidzianych przez prawo dla danego rodzaju pisma nie mogą otrzymać prawidłowego biegu, dlatego też stwierdzony brak formalny musi być uzupełniony na stosowne wezwanie przewodniczącego. Warunki formalne pisma to warunki które musi spełniać pismo z mocy konkretnego przepisu ustawy. Takie wymogi formułuje m.in. art. 47 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym każde pismo strony musi zawierać odpisy pisma i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom postępowania. Zgodnie więc z brzmieniem art. 49 § 1 w takim przypadku przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni. Termin ten jest terminem ustawowym. Nie może być skracany ani przedłużany. "Stronie wezwanej do usunięcia braków formalnych złożonego pisma nie przysługuje jakikolwiek margines interpretacyjny odnośnie sposobu wykonania wezwania, jeżeli zawiera ono w sposób szczegółowy i wyraźny czynności których dopełnienie jest wymagane do nadania sprawie dalszego biegu (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2004r., sygn. akt. III SA/Wa 905/04; B. Dauter, Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, Warszawa 2008, s. 96). Wskazać również należy, że przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przy zachowaniu tego miernika, przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2002 r., II SA/Wr 1329/01, niepubl.), czy też w przypadku niezachowania dostatecznej staranności w prowadzeniu spraw (por. postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2000 r., SA/Sz 1117/99, niepubl.). W ocenie Sądu wniosek S. P. o przywrócenie terminu nie jest zasadny, bowiem nie wskazał w nim żadnych okoliczności, z których wynikałoby, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Zachowanie strony w sprawie niniejszej nosi znamiona winy polegającej na niedbalstwie oraz znamiona braku należytej staranności, która jest także elementem winy. Za okoliczność stwierdzającą brak winy strony nie może być uznane złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym i oczekiwanie na przyznanie pełnomocnika z urzędu. Wskazać bowiem należy, że skarżący zarządzeniami z dnia 19 listopada 2010 r. wezwany był zarówno do uzupełnienia braków fiskalnych skargi jak i formalnych skargi, natomiast w piśmie z dnia 27 listopada 2010 r. odpowiedział jedynie na wezwanie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wnosząc o jego zwolnienie. Skarżący nie może tłumaczyć się faktem, iż oczekiwał na przyznanie pełnomocnika z urzędu, bowiem nie mógł mieć pewności, że prawo pomocy w tym zakresie zostanie mu przyznane. Stąd też w ocenie Sądu, wbrew twierdzeniu strony, miał możliwość czynnego udziału w postępowaniu i mógł również wnieść zażalenie na to zarządzenie bądź też nadesłać brakujące odpisy skargi. Zdaniem Sądu nie była to okoliczność, która uniemożliwiałaby dokonywanie czynności w sprawie, zwłaszcza, iż doręczenie 7 odpisów własnoręcznie napisanej skargi nie wymaga pomocy profesjonalnego pełnomocnika jakim jest adwokat. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. D.T.