III SA/Łd 650/11

WyrokWSA w Łodzi2011-08-24

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska, Krzysztof Szczygielski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, nawet jeśli faktyczne podjęcie działalności nastąpiło później, powoduje utratę statusu osoby bezrobotnej w świetle przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy obowiązujących przed nowelizacją z dnia 1 lutego 2011 r.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgodnie z brzmieniem art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, obowiązującym do 31 stycznia 2011 r., sam fakt posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej powodował utratę statusu osoby bezrobotnej, niezależnie od daty faktycznego podjęcia działalności. W związku z tym, skarżąca utraciła status osoby bezrobotnej z dniem 10 listopada 2010 r., kiedy uzyskała wpis do ewidencji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła J.D., która została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej. Decyzją z dnia 17 listopada 2010 r. Prezydent Miasta Ł. pozbawił ją tego statusu od dnia 16 listopada 2010 r. z powodu otrzymania środków na podjęcie działalności gospodarczej. Następnie, w wyniku wznowienia postępowania, Prezydent uchylił tę decyzję i orzekł o pozbawieniu statusu od dnia 10 listopada 2010 r., powołując się na wpis do ewidencji działalności gospodarczej z tą datą. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca kwestionowała zasadność pozbawienia statusu, argumentując m.in. że faktyczne podjęcie działalności nastąpiło później, a także powołując się na zmiany w przepisach. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 24 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Protokolant asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2011 roku sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozbawienia statusu osoby bezrobotnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5, art. 149 § 1 i 2, art. 150 § 1, art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 10 71 ze zm.) – dalej Kpa.; art. 2 ust. 1 pkt 2 lit f., art. 10 ust. 7 pkt 2, art. 33 ust. 4 pkt. 1 i pkt. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U. z 2008 r. Nr 69 poz. 415 ze zm.) Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., nr [...] orzekającą o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] r., nr [...] wydanej w przedmiocie pozbawienia J.D. statusu osoby bezrobotnej od dnia 16 listopada 2010 r. i pozbawieniu w/w statusu osoby bezrobotnej od dnia 10 listopada 2010 r. Utrzymał ponadto w mocy postanowienie poprzedzające zaskarżoną decyzję. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny: Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Prezydent Miasta Ł. pozbawił J.D. statusu osoby bezrobotnej z dniem 16 listopada 2011 r. z powodu otrzymania jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej. Powyższe środki strona otrzymała w dniu 15 listopada 2010 r. W dniu 5 stycznia 2011 r. do Powiatowego Urzędu Pracy nr 1 w Ł. wpłynęło zaświadczenie Prezydenta Miasta Ł. z dnia 10 listopada 2010 r. o dokonaniu przez J.D. wpisu do ewidencji działalności gospodarczej z dniem 10 listopada 2010 r. Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] Prezydent Miasta Ł. wznowił z urzędu postępowanie administracyjne zakończone wydaniem ostatecznej decyzji z dnia [...] r., nr [...]. Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. uchylił decyzję własną z dnia [...] r., wydaną w przedmiocie pozbawienia J.D. statusu osoby bezrobotnej od dnia 16 listopada 2010 r. i orzekł o pozbawieniu w/w statusu osoby bezrobotnej od dnia 10 listopada 2010 r. Uzasadniając organ pierwszej instancji wskazał, iż ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia z dnia 5 stycznia 2011 r. wynika, że strona przestała spełniać warunki uznania ją za osobę bezrobotną, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania uchylonej decyzji), z dniem 10 listopada 2011 r. W odwołaniu od powyższej decyzji J.D. wskazała, że zawarta przez nią umowa z dnia [...] r., nr [...] o przyznanie jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej nie określała jednoznacznie daty wystawienia zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej. Użyte w § 3 umowy sformułowanie "zaświadczenie o wpisie do działalności gospodarczej powinno być wystawione nie wcześniej niż w dniu następnym po dniu otrzymania środków" , a w szczególności słowo "powinno" nie wskazuje w ocenie skarżącej na obowiązek zastosowania się do określonego terminu. Skarżąca podniosła, że po podpisaniu w/w umowy i kilkakrotnym zapoznaniu się z jej treścią udała się do Urzędu Miasta Ł. Delegatury Ł.-G. w celu weryfikacji procedur koniecznych do działalności związanych z założeniem działalności gospodarczej. Z informacji udzielonej przez pracownika urzędu wynikało, że wniosek o dokonanie wpisu do ewidencji winna złożyć niezwłocznie bowiem przygotowanie wpisu trwa około 3-4 dni. Uzyskała również informację, że data wpisu na pewno nie będzie datą złożenia wniosku. Dokument ten mogła odebrać dopiero w dniu 15 listopada 2011 r. , co też uczyniła. Niestety na odebranym zaświadczeniu widniała data złożenia wniosku, tj. 10 listopad 2010 r. Ponadto w ocenie skarżącej z treści art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wynika, że do dnia podjęcia działalności gospodarczej tj. do dnia 19 listopada 2010 r. powinna pozostawać w rejestrze osób bezrobotnych. Skarżąca oświadczyła, iż niniejszym odwołuje się również od postanowienia z dnia [...] r. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powołując przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy obowiązujący w dniu wydania decyzji z dnia [...] r., organ odwoławczy wskazał, że bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i nie wykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującego w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy, jeżeli między innymi nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej albo nie podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f. w powołanym brzmieniu obowiązywał do dnia 31 stycznia 2011 r. Z dniem 1 lutego 2011 r. powyższy przepis otrzymał nowe brzmienie, zgodnie z którym bezrobotnym jest osoba, która m.in. nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. Jednakże w ocenie organu, z uwagi na fakt, iż niniejsza decyzja wydana została w trybie wznowienia postępowania administracyjnego powyższa zmiana pozostawała bez wpływu na ocenę uprawnień J.D., jak i na ocenę prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji. Wojewoda wskazał, iż z treści art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. wynika, że jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest wyjście na jaw istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję. Wznowienie postępowania otwiera zatem możliwość prawną ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej uprzednio decyzją ostateczną, gdy wydana decyzja dotknięte jest wadami kwalifikowanymi, określonymi w art. 145 lub 145a Kpa., a granice tego postępowania są wyznaczone zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Ponadto co wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych kontrola decyzji ostatecznej w postępowaniu wznowieniowym powinna odbywać się w stanie faktycznym jak i prawnym takim, jaki miał miejsce w dacie wydania decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym. Mając powyższe na uwadze Wojewoda [...] wskazał, iż w niniejszej sprawie bezsporne pozostaje, iż Prezydent Miasta Ł. wydając decyzję z dnia [...] r. nie wiedział o posiadaniu przez skarżącą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. O powyższej okoliczności organ administracji powziął wiadomość w dniu 5 stycznia 2011 r. Istniały zatem przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Natomiast charakter uprawnienia, jakim jest status osoby bezrobotnej, uzasadniał stosowanie przepisów dotychczasowych. Bezspornym pozostaje również fakt, że J.D. (zarejestrowana jako osoba bezrobotna od dnia 20 stycznia 2010 r.), od dnia 10 listopada 2010 r. posiadała wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Z tą datą, w myśl treści obowiązującego w momencie wydania decyzji z dnia [...] r., art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, skarżąca przestała spełniać przesłanki pozwalające uznać ją za osobę bezrobotną. Organ odwoławczy wskazał, że w dniu rejestracji skarżąca została pouczona, że osobą bezrobotną nie może być min. osoba, która posiada wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Fakt zapoznania się z powyższym pouczeniem skarżąca potwierdziła własnoręcznym podpisem. Zatem obowiązkiem strony było stosowanie się do wręczonego pouczenia. W ocenie organu odwoławczego bez wpływu na wynik sprawy pozostają podniesione w odwołaniu okoliczności uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej oraz fakt odbioru tego zaświadczenia w dniu 15 listopada 2010 r. Z zawartej bowiem ze stroną umowy w dniu [...] r. bezspornie wynika, że była ona zobowiązana do uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej nie wcześniej niż w dniu następującym po dniu otrzymania przyznanych środków, co nastąpiło w dniu 15 listopada 2010 r. Stąd uzyskanie przez skarżącą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w dniu 10 listopada 2010 r. czyniło zasadnym wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 , uchylenie decyzji z dnia [...] r. i orzeczenie o pozbawieniu J.D. statusu osoby bezrobotnej z dniem 10 listopada 2010 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J.D. wskazała, iż przepisy regulujące definicję osoby bezrobotnej, jak również przesłanki powodujące utratę tego statusu z uwagi na prowadzoną działalność gospodarczą uległy kilkakrotnie zmianie. Każda z tych zmian w ocenie skarżącej miała na celu przeciwdziałanie bezrobociu, łagodzenie jego skutków, aktywizację zawodową bezrobotnych i pomoc w uzyskaniu pracy przez bezrobotnych. W myśl aktualnego brzmienia art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy bezrobotnym jest osoba, która nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. Mając powyższe na uwadze skarżąca oświadczyła, iż zgodnie z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 10 listopada 2010 r. data rozpoczęcia jej działalności gospodarczej została wyznaczona na dzień 19 listopada 2010 r. Z tą datą dokonała wszelkich zgłoszeń dotyczących prowadzonej przez nią działalności gospodarczej (zgłoszenie do ubezpieczenia, wybór formy opodatkowania). Natomiast podjęte przez nią działania w sprawie uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej stanowiły realizację celu określonego w art. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy czyli aktywizację zawodową i likwidację dotychczasowego statusu osoby bezrobotnej. Wskazała ponadto, że działała w zaufaniu do organów państwa, których obowiązkiem jest należyte i wyczerpujące informowanie stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, jak również czuwanie nad tym aby strony i inne osoby biorące udział w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości obowiązującego prawa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) , sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U. z 2008 r. Nr 69 poz. 415 ze zm.). W ocenie Sądu w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia stanu prawnego przepisów stanowiących podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji. Jak już wcześniej wskazano zaskarżona decyzja wydana została wskutek wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] r. W uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, publ. ONSA 2003 r., nr 3, poz. 86 skład orzekający wskazał, iż każda decyzja ostateczna, zgodnie z wyrażoną w art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 10 71 ze zm.) – dalej Kpa. zasadą ogólną trwałości decyzji ostatecznych, podlega szczególnej ochronie w celu zapewnienia stabilności stosunków prawnych. Dlatego też wzruszenie decyzji ostatecznych może mieć miejsce w przypadkach ściśle określonych w przepisach prawnych, bez możliwości korzystania z wykładni rozszerzającej przy interpretacji tych przepisów. Wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z trybów nadzwyczajnych, dających możliwość weryfikacji decyzji ostatecznej w sytuacjach określanych w art. 145 § 1 i art. 145a Kpa., wydanej w postępowaniu zwykłym. Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości przez wydanie rozstrzygnięcia w jednej z form przewidzianych w art. 151 Kpa. Pomimo samodzielności i odrębności procesowej wznowionego postępowania, występuje ścisły związek pomiędzy tym postępowaniem a wcześniejszym postępowaniem zwykłym zakończonym decyzją ostateczną. Decyzje wydane po wznowieniu postępowania w końcowym rezultacie, dotyczą bowiem bytu decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym. Stąd kontrola decyzji ostatecznych w postępowaniu wznowieniowymz z istoty swej powinna odbywać się w stanie faktycznym i w stanie prawnym takim, jaki miał miejsce w dacie wydania decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym. Bowiem tylko wtedy można sprawdzić prawidłowość tej decyzji. W przypadku kiedy w okresie pomiędzy wydaniem decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym a wydaniem decyzji na podstawie art. 151 Kpa., mają miejsce zmiany przepisów prawa materialnego, kontrola w tym trybie staje się problematyczna, gdyż zmienia się przedmiot postępowania, co w konsekwencji narusza naturalny związek istniejący pomiędzy postępowaniem zwykłym a postępowaniem wznowionym. Powyższa okoliczność jest szczególnie istotna przy podejmowaniu decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 lub § 2 Kpa., gdyż nie pozostaje to bez wpływu na interesy prawne stron. Zmiana przepisów w takim przypadku nie powinna stanowić nowej , kolejnej okoliczności branej pod uwagę oprócz tych, które z mocy ustawy mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania. W skrajnych bowiem przypadkach, zmiany przepisów prawa materialnego mogą spowodować, że decyzja wydana na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. w części rozstrzygającej o istocie sprawy, nie będzie pod względem przedmiotu sprawy tożsama ze sprawą zakończoną wydaniem decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku w wyroku z dnia 22 marca 2000 r., sygn. akt II SA/Gd 1196/98 wskazał, że organ administracji wydając decyzję na podstawie art. 151 Kpa. rozpoznaje sprawę na nowo. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku musi stosować przepisy obowiązujące w chwili podejmowania decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Niejednokrotnie charakter świadczenia (uprawnienia strony) przemawia za tym, aby po wznowieniu postępowania stosować przepisy obowiązujące w chwili wydania decyzji, która zakończyła postępowanie zwykłe. Sąd rozpoznający niniejszą skargę w pełni podziela pogląd wyrażony w powyżej powołanych orzeczeniach. Stąd należało uznać, że w niniejszej sprawie organy administracji publicznej zasadnie zastosowały przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w brzmieniu obowiązującym na dzień 17 listopada 2010 r. Zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma interpretacja przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 stycznia 2011 r., zgodnie z którym, bezrobotnym jest osoba, która nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej albo nie podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie jest to czy sam wpis do ewidencji działalności gospodarczej decyduje o tym, iż osoba nie może posiadać statusu osoby bezrobotnej czy też decyduje o tym faktyczne podjęcie przez nią działalności gospodarczej. Sąd w obecnym składzie stanął na stanowisku, iż za osobę bezrobotną może być uznana osoba, która nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i nie ma znaczenia to czy faktycznie podjęła działalność gospodarczą. Wskazuje na to treść przepisu art. 2 ust.1 pkt. 2 lit f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, z którego wynika, że bezrobotnym może być osoba nie wpisana do ewidencji działalności gospodarczej. Należy zaznaczyć, iż przepis art. 2 ust.1 pkt. 2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 stycznia 2011r., został wprowadzony ustawą z dnia 24 sierpnia 2007r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2007 Nr 176 poz.1243). W uzasadnieniu do projektu tej ustawy wskazano, że proponuje się zmianę definicji bezrobotnego przez doprecyzowanie pojęcia warunku umożliwiającego posiadanie statusu bezrobotnego jakim jest prowadzenie działalności gospodarczej. Zmiana ma na celu usunięcie wątpliwości interpretacyjnych przy stosowaniu ustawy i polega na doprecyzowaniu, że osobą bezrobotną nie może być osoba, która posiada wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Uzasadnienie projektu ustawy z 24 sierpnia 2007r. nie budzi zatem wątpliwości jaki był cel wprowadzenia zmiany przepisu art. 2 ust.1 pkt. 2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Podkreślić należy, iż punktem wyjścia przy wykładni przepisu prawnego winna być analiza kontekstu językowego danego przepisu. Jeżeli przepis jednoznacznie formułuje normę postępowania to tak właśnie należy ów przepis rozumieć. Pierwszeństwo językowych reguł wykładni jest podstawowym warunkiem funkcjonowania prawa w państwie prawnym. Skoro treść przepisu dzięki wykładni językowej pozwala skonstruować obowiązującą normę a ponadto wyraźna jest ratio legis tak ustalonej normy to brak jest podstaw od stosowania wykładni systemowej i celowościowej. (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 czerwca 1999 r. sygn. akt SK 12/98 – OTK nr 5 z 1999 r. poz.96). Punktem wyjścia wykładni prawa jest zatem tekst prawny i aby go zrozumieć należy w pierwszym rzędzie odwołać się do reguł językowych powszechnego języka polskiego. Jeżeli przepis jednoznacznie w danym języku formułuje normę postępowania to tak właśnie należy dany przepis rozumieć. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 8 czerwca 1994 r., sygn. akt SA/Po 692/94, publ. Lex nr 22880). Przepis art. 2 ust.1 pkt.2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jednoznacznie formułuje normę postępowania a więc należy go rozumieć tak jak faktycznie brzmi a mianowicie, że uzyskanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej powoduje utratę statusu osoby bezrobotnej. W stanie prawnym obowiązującym do dnia 31 stycznia 2011 r. nie można było posiadać statusu osoby bezrobotnej będąc jednocześnie wpisanym do ewidencji działalności gospodarczej. Bez znaczenia było tutaj wyznaczenie nawet odległej daty faktycznego rozpoczęcia działalności gospodarczej. Sam fakt wpisu do ewidencji działalności gospodarczej stanowił przeszkodę do uzyskania statusu osoby bezrobotnej zaś w przypadku uzyskania takiego statusu powodował jego utratę. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 7 września 2010 r., sygn. akt I OSK 674/10; z 27 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 531/10; z 28 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 577/10 i z 9 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1256/10., jak również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyrokach: z 12 stycznia 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 551/10; z 12 stycznia 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 598/10 i z 12 stycznia 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 550/10 (wszystkie opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA). Sąd w obecnym składzie podzielił poglądy wyrażone w wymienionych orzeczeniach. Natomiast odmienny pogląd w tym zakresie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 118/10; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 24 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 524/10 i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 3 czerwca 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 579/08 (wszystkie opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA). Analiza uzasadnień powołanych orzeczeń wskazuje, iż o utracie statusu bezrobotnego nie decyduje fakt posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej lecz faktyczne podjęcie takiej działalności. W przekonaniu Sądu w obecnym składzie, argumentacja przedstawiona w wymienionych orzeczeniach nie jest przekonująca. Rozszerza ona w sposób nadmierny pojęcie "nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej" wbrew założeniom wyrażonym w uzasadnieniu projektu ustawy z 24 sierpnia 2007 r. W wymienionych wyrokach przyjęto nową przesłankę posiadania statusu bezrobotnego (niepodjęcie działalności gospodarczej) nie przewidzianą w treści przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Można zatem uznać, iż taka interpretacja jest interpretacją contra legem. Poglądy wyrażone w wymienionych orzeczeniach są odosobnione i nie znalazły potwierdzenia w orzecznictwie sądów administracyjnych. Sąd w obecnym składzie nie podzielił tych poglądów. W niniejszej sprawie decyzją z dnia 17 listopada 2010 r. Prezydent Miasta Ł. pozbawił J.D. statusu osoby bezrobotnej z dniem 16 listopada 2010r. z uwagi na przyznanie jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej, na podstawie umowy z dnia 8 listopada 2010 r., nr [...]. Jednym z postanowień powyższej umowy, przewidzianym w § 3 pkt 1 było zobowiązanie skarżącej do uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, wystawionego nie wcześniej niż w dniu następnym po dniu otrzymania przyznanych środków. Środki te skarżąca otrzymała w dniu 15 listopada 2010 r. (data wpływu środków pieniężnych na konto skarżącej). W dniu 5 stycznia 2011 r. Prezydent Miasta Ł. powziął informację, że J.D. uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej z dniem 10 listopada 2010 r. przy czym jako datę rozpoczęcia działalności wskazano dzień 19 listopada 2010r. Przede wszystkim należy podnieść, że J.D. została pouczona, iż sam wpis do ewidencji działalności gospodarczej powoduje utratę statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku (pkt. II ppkt. 2 pouczenia z dnia 20 stycznia 2010 r.). Skarżąca zapoznała się z pouczeniem i pokwitowała jego odbiór. Wiedziała zatem jakie są konsekwencje uzyskania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Skoro w dniu 10 listopada 2010 r. uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej to z tym dniem utraciła status osoby bezrobotnej. Organy administracji trafnie uznały, iż z tym dniem przestała spełniać przesłanki dla uznania jej za osobę bezrobotną. W przekonaniu Sądu istniała zatem podstawa do wznowienia postępowania, o której mowa w art.145 § 1 pkt.5 kpa. Nową okolicznością faktyczną było to, iż w dniu 10 listopada 2010 r. skarżąca uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Jest to okoliczność istotna, istniała ona w dacie wydania decyzji (17 listopada 2010 r.) i nie była znana organowi administracji. Spełnione zatem zostały przesłanki do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia 17 listopada 2010 r. W ocenie Sądu zasadnym jest twierdzenie skarżącej, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lutego 2011 r.) o utracie statusu osoby bezrobotnej nie decyduje uzyskanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej lecz faktyczne podjęcie tej działalności, w dacie określonej we wpisie. Jednakże wskazać należy, iż przepis w tym brzmieniu nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Jak już bowiem wskazano w przedmiotowej sprawie podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji z dnia 17 listopada 2010 r. kończącej postępowanie zwykłe. Stąd ocena spełnienia przez J.D. przesłanek do uznania jej za osobę bezrobotną dokonana został na podstawie przepisów ustawy w brzmieniu obowiązującym przed jej nowelizacją, dokonaną ustawą z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2010 r. Nr 257 poz. 1725). W tym stanie prawnym przepis art. 2 § 1 pkt 2 lit. f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jednoznacznie stanowił, że nie można posiadać statusu osoby bezrobotnej posiadając jednocześnie wpis do ewidencji działalności gospodarczej Reasumując Sąd uznał, iż skarga nie jest zasadna. J.D. w dniu 10 listopada 2010 r. została wpisana do ewidencji działalności gospodarczej. W świetle obowiązującego wówczas przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 2 f. ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tym dniem utraciła ona status osoby bezrobotnej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę. bg

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło