III SA/Łd 690/07

Dnia 6 lutego 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Asesor WSA Ewa Alberciak(spr.), Protokolant Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2008 roku na rozprawie sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokat A. G. prowadzącej Kancelarię Adwokacką [...] w Ł. przy [...], kwotę 292,80 (dwieście osiemdziesiąt dwa 80/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych stanowiącą opłatę skarbową od pełnomocnictwa, łącznie kwotę 309,80 (trzysta dziewięć i 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokat A. G. z funduszu Skarbu Państwa-Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi III SA/Łd 690/07 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 2, art. 3, art. 5, art. 6, art. 7 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2001r, Nr 71 poz. 734 ze zm.), art. 104 k.p.a. oraz art. 39 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.), Prezydent Miasta Ł. przyznał Z.R. dodatek mieszkaniowy na okres od [...] w wysokości 38,64 złotych miesięcznie. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ I instancji wyjaśnił, że na podstawie złożonego wniosku stwierdzono, że Z. R. spełnia kryteria określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Według deklaracji miesięczne wydatki mieszkaniowe wynoszą – 237,39 zł. Ryczałt za ogrzewanie wody: 2 osoby x 0,3565 zł/kWh x 20 kMh/osoba = 14,26 zł. Wydatki mieszkaniowe z uwzględnieniem ryczałtu wynoszą 251,65 zł. Udział ryczałtu w wydatkach mieszkaniowych stanowi – 5,67%. Średni miesięczny dochód na jedną osobę 1420,10 zł : 2 osoby = 710,05 zł. Najniższa emerytura obowiązująca w dniu złożenia wniosku – 597,46 zł. Maksymalny dopuszczalny dochód dla gospodarstwa wieloosobowego wynosi: 1,25 x 597,46 zł = 746,83 zł. Dochód na jedną osobę nie przekracza maksymalnego dopuszczalnego dochodu. Dodatek mieszkaniowy dla rodziny 2 osobowej jest różnicą pomiędzy wydatkami na mieszkanie łącznie z ryczałtem, a 15% łącznego dochodu rodziny (237,39 zł + 14, 26 zł. ) – 0,15 x 1420,10 zł = 38,64 zł. Część dodatku mieszkaniowego odpowiadająca procentowemu udziałowi ryczałtu w wydatkach na mieszkanie stanowi; 38,64 zł x 5,67 % = 2,19 zł i wraz z pozostałą kwotą: 38,64 zł. – 2,19 zł = 36,45 zł wypłacana jest zarządcy nieruchomości zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy wyrażonym na piśmie. Od powyższej decyzji odwołał się Z. R. Zarzucił 1. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych w związku z art. 15 ust. 4 i art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 roku o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U z 2003 r. Nr 122, poz. 1143 ze zm.) poprzez bezzasadne uznanie, iż świadczenie integracyjne uzyskiwane w ramach programu Centrum Integracji Społecznej przy Fundacji [...] stanowi jego dochód w rozumieniu przepisów o dodatkach mieszkaniowych i wpływa na zmniejszenie wysokości tegoż dodatku podczas, gdy prawidłowa analiza powyższych przepisów na taki wniosek nie zezwala, albowiem świadczenie integracyjne w swej istocie nie stanowi dochodu strony, a jedynie przysporzenie o charakterze alimentacyjnym, zapomogowym, mające na celu zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych osoby znajdującej się w sytuacji wykluczenia społecznego; 2. obrazę przepisów postępowania administracyjnego mającą wpływ na treść rozstrzygnięcia, a polegającą w szczególności na: a) naruszeniu art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niesporządzenie przez organ I instancji uzasadnienia prawnego skarżonej decyzji oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne, a mianowicie niewskazanie w sposób dokładny w uzasadnieniu decyzji źródeł dochodów strony mających wpływ na obliczenie wysokości dodatku mieszkaniowego, b) naruszeniu art. 8 k.p.a. statuującego zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji poprzez wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia bez uwzględnienia dotychczasowego sposobu rozstrzygania sprawy tj. decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] ustalającej kwotę dodatku mieszkaniowego w wysokości 117,87 zł, c) naruszeniu art. 7 k.p.a. określającego zasadę uwzględniania słusznego interesu strony postępowania poprzez wyliczenie dodatku mieszkaniowego przysługującego stronie w kwocie mniejszej niż dotychczas, d) naruszeniu art. 10 § 1 k.p.a. poprzez nieumożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Odwołujący wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie dodatku mieszkaniowego w wyżej wysokości, 2. ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zdaniem Z. R. intencją ustawodawcy było, aby do dochodu nie wliczano szeregu świadczeń o charakterze pomocowym, zapomogowym, które ze swej istoty mają służyć wyłącznie osobom znajdującym się w niezwykle trudnej sytuacji materialnej w celu przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych. Taki charakter ma otrzymywane przez niego świadczenie integracyjne, które pobierał od [...] roku. Powyższe świadczenie jest przyznawane osobom uczestniczącym w zajęciach prowadzonych przez Centrum Integracji Społecznej na podstawie art. 15 ust. 4 oraz 2 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 roku o zatrudnieniu socjalnym i świadczenie to w żadnej mierze nie może być uznane za dochód. Powyższą tezę uzasadnia sama definicja dochodu, który rozumiany jest jako różnica pomiędzy osiąganym przychodem, a kosztami jego uzyskania. Tymczasem świadczenie integracyjne nie stanowi przychodu, albowiem ze swej natury jest przyznawane wyłącznie osobom znajdującym się w stanie nieporadności życiowej (bezdomnym, uzależnionym od alkoholu, narkotyków, chorym psychicznie, długotrwale bezrobotnym, zwalnianym z zakładów karnych i innym), którzy podlegają wykluczeniu społecznemu i ze względu na swoją sytuację życiową nie są w stanie własnym staraniem zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych i znajdują się w sytuacji powodującej ubóstwo oraz uniemożliwiającej lub ograniczającej uczestnictwo w życiu zawodowym, społecznym i rodzinnym (art. 1 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu socjalnym). Odwołujący podał, że w takiej właśnie sytuacji znajduje się i nie osiąga przychodu z tytułu uczestnictwa w programie Centrum Integracji Społecznej, lecz otrzymuje jedynie świadczenie o charakterze zapomogowym, mające na celu zaspokojenie jego podstawowych potrzeb bytowych. Świadczenie integracyjne nie jest dochodem bowiem, by je uzyskać należy zostać skierowanym do Centrum Integracji Społecznej ze względu na wykluczenie społeczne i trudną sytuację życiową (art. 12-13 ustawy o zatrudnieniu socjalnym). W ten sposób uczestnicy programu są wspierani materialnie oraz poddawani reintegracji społecznej mającej na celu odbudowanie i podtrzymanie u osoby uczestniczącej w zajęciach w centrum integracji społecznej umiejętności uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej i pełnienia ról społecznych w miejscu zamieszkania lub pobytu. Zdaniem odwołującego, w rozumieniu ekonomicznym oraz zgodnie z doktryną prawa podatkowego, za przychód uważa się uzyskany lub należny wpływ wartości, korzyści materialnych w ramach prowadzonej działalności lub wykonywanego zatrudnienia. Podał, że nie prowadzi działalności gospodarczej, nie świadczy usług na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, nie jest również zatrudniony na podstawie stosunku pracy. Jest osobą trwale bezrobotną, bez prawa do zasiłku, zaś celem ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest wsparcie osób, które znajdują się w trudnej sytuacji i nie są w stanie pokryć bieżących wydatków na zajmowane mieszkanie - uchwała Składu Pięciu Sędziów NSA z dnia 20 maja 2002 roku ( OPK 23/2002). Nie można określenia "przychody", które stanowią podstawę do obliczenia dochodu na potrzeby przyznania dodatku mieszkaniowego, wiązać z przychodem i dochodem w rozumieniu przepisów o podatkach lub o świadczeniach z ubezpieczenia społecznego, ponieważ ustawa o dodatkach mieszkaniowych w tym zakresie nie odsyła do innych ustaw. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ustawa o dodatkach mieszkaniowych nie mieści się w systemie nawet szeroko rozumianego prawa podatkowego. Nie może więc być argumentem to, że sytuacja dochodowa określonej osoby powinna być rozumiana jednolicie na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepisów o ubezpieczeniu społecznym oraz przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych. O tym, że świadczenie integracyjne uzyskiwane przez stronę nie ma charakteru dochodowego, lecz w istocie zapomogowy przesądza jednoznacznie zarówno sam cel ustawy o zatrudnieniu socjalnym (którym jest przeciwdziałanie wykluczeniu społecznemu), jak również celowościowa wykładnia art. 2 pkt 6 oraz art. 15 tegoż aktu prawnego. Wolą ustawodawcy było bowiem przyznanie osobom najbardziej potrzebującym, pozbawionym nawet prawa do zasiłku dla bezrobotnych, świadczenia umożliwiającego choćby w niewielkim stopniu zaspokajanie podstawowych potrzeb bytowych, które to świadczenie stanowi podstawę dla indywidualnej reintegracji społecznej i zawodowej osoby znajdującej się w sytuacji wykluczenia społecznego. Zdaniem skarżącego mimo pewnych różnic w nazwie zarówno dodatek mieszkaniowy, jak i świadczenie integracyjne są świadczeniami spełniającymi identyczną, socjalną funkcję. W języku potocznym słowo "socjalny" oznacza "związany z zaspokajaniem potrzeb bytowych i kulturalnych członków społeczeństwa". To zaś prowadzi do wniosku, że do dochodu stanowiącego podstawę przyznania dodatku mieszkaniowego nie powinno się wliczać innego świadczenia socjalnego (świadczenia integracyjnego), otrzymywanego przez stronę zgodnie z przepisami ustawy o zatrudnieniu socjalnym. Odwołujący podniósł, iż analogicznie rozstrzygnął NSA w wyroku z dnia 13 lutego 2003 roku w sprawie niewliczania dodatków pielęgnacyjnych, jako źródeł dochodu w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych (I SA 1700/2002). Odwołujący ponadto podniósł, że wydając zaskarżoną decyzję organ administracji dopuścił się także naruszenia przepisów postępowania administracyjnego - art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niesporządzenie uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne. Organ ograniczył się jedynie do przedstawienia ogólnikowego uzasadnienia faktycznego bez szczegółowego wyjaśnienia powołanych w nim wyliczeń, pomijając całkowicie uzasadnienie prawne. Powołując się na wyrok NSA OZ w Krakowie z dnia 10 lipca 1985 r., sygn. akt SA/Kr 579/85, odwołujący podał, że uzasadnienie prawne decyzji powinno być wywodem prawniczym, którego celem jest wykazanie, że przyjęte rozstrzygnięcie jest wynikiem poprawnego, logicznego procesu stosowania normy materialnej w danej sytuacji faktycznej. Powołując się również na orzecznictwo sądów administracyjnych, odwołujący podniósł, iż organ I instancji naruszył art. 10 k.p.a., ponieważ prawo wypowiedzenia się co do całego materiału faktycznego i prawnego zgromadzonego w sprawie, który będzie podstawą do podjęcia decyzji, jest szczególnym uprawnieniem strony, co w niniejszym przypadku nie miało miejsca. Dodał, że obowiązkiem organu jest stworzenie możliwości skorzystania z uprawnienia przewidzianego w art. 10 § 1 k.p.a., a więc poinformowanie strony o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zgromadzonego materiału dowodowego, przy czym winno to znajdować swe potwierdzenie w aktach postępowania. Naruszenie zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową i stanowi obrazę przepisów o postępowaniu administracyjnym mającą istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 2, art. 3, art. 6, art. 7 ust. 1, 5, art. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych, art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że z dniem 1 stycznia 2002 roku weszła w życie ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych oraz przepisy wykonawcze, wydane na jej podstawie - rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 roku w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817). Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych "Za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej oraz dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenia przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 roku". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wskazało, że z przeprowadzonego postępowania administracyjnego, którego podstawę stanowią dane zawarte we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, jak i deklaracji o dochodach wynika, iż dochód rodziny Z. R. w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, czyli w miesiącach: luty, marzec i kwiecień 2007 r. wyniósł 4 260,30 zł i składał się ze świadczenia integracyjnego otrzymanego z Centrum Integracji Społecznej przy Fundacji [...] oraz emerytury siostry wnioskodawcy D. R. Średni miesięczny dochód brutto na jednego członka gospodarstwa domowego w ww. okresie wyniósł 2130,15 zł. Organ I instancji w sposób prawidłowy wyliczył kwotę dodatku mieszkaniowego, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych oraz przepisami wykonawczymi do ustawy. Przepis art. 6 ust. 1 powoływanej ustawy stanowi, iż wysokość dodatku stanowi różnicę pomiędzy wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 12% dochodów gospodarstwa w gospodarstwie 2-4 osobowym, a takim jest gospodarstwo strony (2 osoby). Z dniem 8 listopada 2004 roku weszła w życie ustawa z dnia 8 października 2004 roku o zmianie ustawy o dodatkach mieszkaniowych Zgodnie z art. 1 ust. 5 znowelizowanej ustawy o dodatkach mieszkaniowych art. 6 ust 4 ustawy otrzymał nowe brzmienie. Zgodnie z nim, wydatkami poniesionymi przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy są świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego. Wydatkami tymi są: 1. czynsz, 2. opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej, 3. zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną, 4. odszkodowanie za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego, 5. inne niż wymienione w pkt 1 dopłaty za używanie lokalu mieszkalnego, 6. opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych, 7. wydatek stanowiący podstawę obliczenia ryczałtu na zakup opału. Artykuł ten zawiera wyliczenie wydatków, które powinny być brane pod uwagę przez organ administracji załatwiający wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło, że w rozpoznawanej sprawie organ I instancji uwzględnił ponoszone przez stronę wydatki, zgodnie z cyt. wyżej katalogiem wydatków. Organ pierwszej instancji przedstawił w decyzji etapy matematycznego wyliczenia dodatku mieszkaniowego. Wysokość wydatków przejętych za podstawę obliczeń wynosi 1420,10 zł. Kolegium wskazało, że ustawa z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych stanowi w art. 6 ust. 7, że jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania, w instalację ciepłej wody lub gazu przewodowego z zewnętrznego źródła znajdującego się poza lokalem mieszkalnym, osobie uprawnionej do dodatku mieszkaniowego przyznaje się ryczałt na zakup opału stanowiący część dodatku mieszkaniowego. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 roku w sprawie dodatków mieszkaniowych określa wysokość ryczałtu za brak centralnego ogrzewania, ciepłej wody i gazu przewodowego, i tak:, jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację ciepłej wody, za wydatek, stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału, uznaje się równowartość 20 kilowatogodzin energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej oraz stałych opłat miesięcznych, na każdego członka gospodarstwa (§ 3 ust 2). Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, iż mieszkanie Z. R. pozbawione jest centralnej ciepłej wody. W rozpatrywanym przypadku przysługuje ryczałt za jej brak, według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej oraz stałych opłat miesięcznych. Organ I instancji wyliczył kwotę ryczałtu, która wynosi 14,86 zł i została ona uwzględniona przy wyliczaniu wysokości dodatku mieszkaniowego i wyliczenie to jest wyliczeniem prawidłowym. Kwota wyliczonego dodatku mieszkaniowego wyniosła 38,64 zł. Organ odwoławczy stwierdził, odnosząc się do zarzutów podniesionych przez Z.. R. w odwołaniu, że sprowadzają się one de facto do wyrażenia sprzeciwu wobec uznania świadczenia integracyjnego jako dochodu wnioskodawcy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wskazało, że przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych posiadają charakter obligatoryjny. W art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych zostały enumeratywnie wyszczególnione świadczenia, których nie zalicza się do dochodów. Jest to katalog zamknięty i brak w nim świadczeń integracyjnych wynikających z ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz. U z 2003 r. Nr 122, poz. 1143 ze zm.). Gdyby intencją ustawodawcy było wyłączenie tego rodzaju świadczenia z katalogu dochodów, które należy uwzględnić przy naliczaniu dodatku mieszkaniowego, to znalazłyby się on w powołanym wyżej przepisie. Ustawa o zatrudnieniu socjalnym obowiązuje bowiem od 2003 roku, a od tego czasu ustawa o dodatkach mieszkaniowych była już siedmiokrotnie nowelizowana w różnym zakresie. Art. 2 pkt 6 powołanej ustawy zawiera definicję świadczenia integracyjnego - oznacza ono "świadczenie pieniężne wypłacane uczestnikowi centrum integracji społecznej w ramach indywidualnego programu zatrudnienia socjalnego. Jak wynika z przytoczonej treści definicji świadczenia integracyjnego, zajęcia w Centrum stanowią formę zatrudnienia socjalnego". "W okresie uczestnictwa w zajęciach w Centrum, o którym mowa w ust. 3, na wniosek uczestnika, kierownik Centrum przyznaje świadczenie integracyjne w wysokości zasiłku dla bezrobotnych" (art. 15 ust. 4). Z treści przepisów, na które powołuje się Z. R., wynika zatem, że świadczenie otrzymywane w ramach zajęć w Centrum jest formą "wynagrodzenia" za udział w zajęciach mających na celu odbudowanie i podtrzymanie u osoby uczestniczącej w zajęciach w centrum integracji społecznej, klubie integracji społecznej lub zatrudnionej u pracodawcy, umiejętności uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej i pełnienia ról społecznych w miejscu pracy, zamieszkania lub pobytu. Jest ono przyznawane jedynie za okres uczestnictwa w zajęciach w Centrum, tym samym nie można utożsamiać go ze świadczeniami o charakterze zapomogowym w rozumieniu ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych Kolegium wskazało, odnosząc się do zarzutów Z. R. w zakresie postępowania przed organem I instancji, a mianowicie naruszenia art. 7, 8,10 § 1 oraz 107 § 1 i 3 k.p.a., że postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego jest prowadzone na wniosek strony, na zasadach ściśle określonych w ustawie o dodatkach mieszkaniowych oraz przepisach wykonawczych do niej wydanych. Przepisy tej ustawy maja charakter obligatoryjny, co oznacza, że organ orzekający w sprawie nie ma możliwości podejmować rozstrzygnięć w sposób uznaniowy. Dodatek mieszkaniowy jest przyznawany na okres 6 miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu złożenia wniosku. Każdorazowo dodatek ten jest wyliczany na podstawie załączonej do wniosku deklaracji o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz innych niezbędnych dokumentów. Biorąc pod uwagę fakt, że wysokość dochodów w gospodarstwie domowym wnioskodawcy może ulegać zmianom, wysokość dodatku mieszkaniowego jest również wartością zmienną, gdyż jest wprost uzależniona od ich wysokości. Organ orzekający w sprawie opiera swoje rozstrzygnięcie jedynie na dokumentach załączonych do wniosku przez samego zainteresowanego. Organ I instancji w zaskarżonej decyzji precyzyjnie wskazał na metodę wyliczenia dodatku mieszkaniowego. Zawarł w niej również pouczenie, że zmiana wysokości dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy oraz wysokości wydatków na mieszkanie, jak również innych danych zawartych we wniosku w okresie wypłacania przyznanego tą decyzją dodatku, pozostaną bez wpływu na jego wysokość . Szczególny charakter tego postępowania powoduje, że udział strony w nim de facto ogranicza się do złożenia kompletnego wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, a zarzuty podniesione przez Z.R. nie zasługują na uwzględnienie. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu. Ponadto skarżący zarzucił : obrazę art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 roku o zatrudnieniu socjalnym poprzez niczym nieuzasadnione uznanie, iż świadczenie integracyjne wypłacane uczestnikowi centrum integracji społecznej stanowi formę "wynagrodzenia" wypłacanego za udział w zajęciach integracyjnych i nie ma charakteru zapomogowego, podczas gdy zarówno zajęcia w CIS, jak otrzymywane świadczenie integracyjne stanowią formę pomocy dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej; naruszeniu art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe sporządzenie przez organ II instancji uzasadnienia prawnego i faktycznego skarżonej decyzji, a mianowicie nieustosunkowanie się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze do całości zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu, w szczególności nierozpoznanie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. tj. uniemożliwienia stronie wypowiedzenie się w sprawie materiału dowodowego, jak również pominięcie i nierozpoznanie innych zarzutów naruszenia postępowania administracyjnego; obrazę art. 11 k.p.a. poprzez bezzasadne sprowadzenie zarzutów naruszenia prawa materialnego oraz szczegółowo opisanych w odwołaniu do lakonicznego stwierdzenia, iż odwołanie strony wyraża jedynie jej sprzeciw wobec uznania świadczenia integracyjnego jako dochodu wnioskodawcy oraz konstrukcję uzasadnienia decyzji SKO na bazie powyższej tezy; naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez nieumożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem zaskarżonej decyzji przez organ II instancji; naruszenie art. 7 k.p.a. określającego zasadę uwzględniania słusznego interesu strony postępowania poprzez wyliczenie dodatku mieszkaniowego przysługującego stronie w kwocie mniejszej niż dotychczas. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że mając na uwadze literalne brzmienie przepisów ustawy o zatrudnieniu socjalnym uznać należy, iż ustawodawca nie określił świadczenia integracyjnego jako formy wynagrodzenia, przeciwnie ani razu pojęcie "wynagrodzenie" nie zostało w ustawie użyte w stosunku do świadczenia integracyjnego, co również przesądza o jego zapomogowym charakterze. W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja SKO jest sprzeczna z przepisami prawa materialnego oraz postępowania administracyjnego i interesem społecznym pojmowanym jako udzielanie słusznej pomocy osobom najuboższym, znajdującym się w stanie skrajnej nieporadności życiowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wnosiło o jej oddalenie. Kolegium wskazało, że nawet przyjmując zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. za uzasadniony i przyznając, że żaden z organów nie wezwał skarżącego do wypowiedzenia się co do zebranego materiału, a w przedmiotowej sprawie, na co zwracało uwagę w uzasadnieniu swojej decyzji, organ orzekający w sprawie opiera swoje rozstrzygnięcie jedynie na dokumentach załączonych do wniosku przez samego zainteresowanego, pozostaje to bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Zasada ta wynika z art. 7 Konstytucji RP i obowiązuje również w postępowaniu administracyjnym. Przepis art. 6 k.p.a. stanowi bowiem, że "organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa". Zatem mogą one podejmować wyłącznie takie działania, które są zgodne z obowiązującym prawem. Kolegium stwierdziło, że nie podziela argumentacji zawartej w skardze oraz nie zgadza się z interpretacją art. 3 ust. 3 ustawy 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych, wskazaną przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie : 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), regulujące zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach (art. 1). Ustawa o dodatkach mieszkaniowych nabycie prawa do dodatku mieszkaniowego uzależnia od spełnienia określonych w niej kryteriów. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych dodatek mieszkaniowy przyznaje, na wniosek osoby uprawnionej do dodatku mieszkaniowego, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji administracyjnej. Do wniosku dołącza się deklarację o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz inne niezbędne dokumenty. Dodatek mieszkaniowy przyznaje się na okres 6 miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu złożenia wniosku (art. 7 ust. 5 ustawy). W myśl art. 7 ust. 13 ustawy o dodatkach mieszkaniowych na żądanie organu przyznającego dodatek mieszkaniowy osoba pobierająca dodatek jest obowiązana udostępnić dokumenty potwierdzające wysokość dochodów wskazanych w deklaracji, o której mowa w ust. 1. Stosownie do treści art. 3 ust. 1 powołanej ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeśli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniżej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku. W powyższym przepisie określono, w jakiej wysokości dochody w rodzinie uprawniają do ubiegania się o dodatek mieszkaniowy. Podstawowym kryterium, od którego ustawa o dodatkach mieszkaniowych uzależnia przyznanie dodatku mieszkaniowego jest więc poziom dochodu przypadającego na jedną osobę w gospodarstwie domowym, liczonego według zasad określonych w art. 3 ust. 3 i 4 ustawy. A zatem dla rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego kwestia dochodu stanowi zagadnienie kluczowe i wymaga prawidłowych ustaleń. W niniejszej sprawie, organ I instancji rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie dodatku mieszkaniowego dokonał jego obliczenia i przyznał skarżącemu, decyzją z dnia 31 maja 2007 r., dodatek w kwocie – 38,64 zł miesięcznie na okres od 1 czerwca 2007 r. do 30 listopada 2007 r. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest przyznanie skarżącemu dodatku mieszkaniowego w niższej wysokości niż to miało miejsce na podstawie decyzji z dnia 30 listopada 2006 r. przyznającej skarżącemu dodatek mieszkaniowy w kwocie 117,87 zł. Przyznanie skarżącemu niższego dodatku mieszkaniowego związane jest z wliczeniem do dochodów gospodarstwa domowego, w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku, świadczenia integracyjnego otrzymywanego przez wnioskodawcę z Fundacji [...]. Organy administracji przyjęły bowiem, że świadczenie integracyjne stanowi dochód w rozumieniu przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę podzielił stanowisko organów administracji, iż świadczenie integracyjne podlega wliczeniu do dochodu wnioskodawcy przy ubieganiu się o dodatek mieszkaniowy. Definicja dochodu zawarta została w art. 3 ust. 3 powołanej ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z tym przepisem za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 roku. W uchwale z dnia 20 maja 2002 r. (OPK 23/02, ONSA 2003/1/13) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że dochodem są wszelkie przychody, od których odlicza się lub do których nie wlicza się ściśle określonych należności. Określenie "wszelkie przychody", o którym mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych obejmuje to, co zostało uzyskane faktycznie. Inne znaczenie tego określenia wymagałoby specjalnej wskazówki interpretacyjnej w samej ustawie. W dalszej części uzasadniania powyższej uchwały Sąd uznał, na co powołuje się skarżący w skardze i w odwołaniu od decyzji organu I instancji, że nie można określenia "przychody", które stanowią podstawę do obliczenia dochodu na potrzeby przyznania dodatku mieszkaniowego, wiązać z przychodem i dochodem w rozumieniu przepisów o podatkach lub o świadczeniach z ubezpieczenia społecznego, ponieważ ustawa o dodatkach mieszkaniowych w tym zakresie nie odsyła do innych ustaw. Sąd w tym składzie w pełni podzielił pogląd wyrażony w ww. uchwale NSA. Nie oznacza to jednak, że słuszne jest stanowisko skarżącego, iż z powyższego można wyprowadzić wniosek, że świadczenie integracyjne nie podlega wliczeniu do dochodu skarżącego na podstawie analizowanego art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zauważyć należy, iż świadczenie integracyjne nie zostało wymienione w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, pomimo kolejnej nowelizacji tego przepisu, jako świadczenie, którego nie wlicza się do dochodu. Celem ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest wsparcie osób, które znajdują się w trudnej sytuacji i nie są w stanie pokryć bieżących wydatków na zajmowane mieszkanie. W ocenie Sądu, nie można jednak przyjąć, iż w takiej sytuacji znajduje się osoba, której wypłacone zostało świadczenie integracyjne. Zasady przyznawania powyższego świadczenia uregulowane zostały w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. Nr 122, poz. 1143 ze zm.). Zgodnie z art. 15 ust. 4 tej ustawy w okresie uczestnictwa w zajęciach w Centrum integracji społecznej, na wniosek uczestnika, kierownik Centrum przyznaje świadczenie integracyjne w wysokości zasiłku dla bezrobotnych. W okresie próbnym uczestnik otrzymuje świadczenie integracyjne w wysokości 50% zasiłku dla bezrobotnych (art. 15 ust. 1 ustawy). W niniejszej sprawie, jak wynika z zaświadczenia z dnia [...] r. Centrum Integracji Społecznej przy Fundacji [...]skarżący – Z. R. otrzymał świadczenie integracyjne w miesiącach : [...] 2007 roku, w kwotach wskazanych w tym zaświadczeniu. A zatem, powołując się na uchwałę NSA z dnia 20 maja 2002 r., stwierdzić należy, że stanowiło ono przychód w rozumieniu ustawy o dodatkach mieszkaniowych, gdyż zostało faktycznie skarżącemu wypłacone i mogło być przeznaczone na pokrycie bieżących należności za lokal mieszkalny. Powyższe stwierdzenie, wbrew zarzutom skargi, nie jest konsekwencją odwołania się do definicji przychodu i dochodu w rozumieniu przepisów o podatkach, ale odwołaniem się wprost do pojęcia dochodu określonego w powołanej ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Podkreślić należy, że gdyby ustawodawca zakładał niezaliczenie świadczenia integracyjnego do dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wskazałby to wprost w zdaniu 2 wskazanego przepisu, tak jak to uczynił w przypadku innych świadczeń o charakterze zapomogowym. Ustosunkowując się do argumentu skarżącego zawartego w odwołaniu i w skardze, a dotyczącego niewliczania dodatków pielęgnacyjnych do dochodu w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych i powołania się na wyrok NSA z dnia 13 lutego 2003 r. sygn. akt I SA1700/02, wskazać należy, że wyrokiem z dnia 21 lipca 2004 r. sygn. akt K 16/03, OTK-A 2004/7/68 Trybunał Konstytucyjny, po zbadaniu zgodności art. 3 ust. 3 powołanej ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych w zakresie, w jakim nakazuje wliczanie dodatków pielęgnacyjnych do dochodu przy ubieganiu się o dodatek mieszkaniowy orzekł, że art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest zgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny w powyższym orzeczeniu stwierdził, że wątpliwości co do art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych winny być dla ustawodawcy sygnałem do rozważenia zmiany tego przepisu przez rozszerzenie zawartego tam przywileju na dodatki pielęgnacyjne albo – wręcz przeciwnie – przez wyeliminowanie zawartego w nim uprzywilejowania polegającego na niewliczaniu zasiłków pielęgnacyjnych przy ustalaniu dochodu celem ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego. Natomiast, jak wynika z wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zapadłych po dokonanej przez Trybunał Konstytucyjny oceny konstytucyjności art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych – powołany przez stronę wyrok NSA z dnia 13 lutego 2003 r. zachowuje swą aktualność. W wyroku tym Sąd przyjął, że nie ma żadnego uzasadnienia, by zasiłek pielęgnacyjny oraz dodatek pielęgnacyjny przy ustalaniu dochodu na potrzeby dodatku mieszkaniowego traktować w odniesieniu do osób, które ukończyły 75 lat życia, odmiennie. W wyroku z dnia 19 kwietnia 2007 r. sygn. akt I OSA 744/2006 NSA w Warszawie stwierdził, że na gruncie ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) zasiłek i dodatek zostały zrównane, a równoważność tych świadczeń potwierdza art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który pozbawia zasiłku pielęgnacyjnego osobę uprawnioną do dodatku pielęgnacyjnego. Jeśli więc na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek i dodatek zostały zrównane, to wykładnia systemowa skłania do przyjęcia, że winny być one jednakowo traktowane także na gruncie ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z tożsamą sytuacją. Nie można bowiem przyjąć, że świadczenie integracyjne jest synonimem innego przychodu (w tym dodatku mieszkaniowego) wymienionego w zdaniu drugim art. 3 ust. 3, nie wliczanego do dochodu, od którego zależy ustalenie prawa i wysokość dodatku mieszkaniowego. Zasady przyznawania powyższego świadczenia uregulowane zostały w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawa określa zasady zatrudnienia socjalnego. Oznacza to, że świadczenie integracyjne otrzymuje uczestnik w związku z zatrudnieniem socjalnym. Przyznanie świadczenia integracyjnego nie jest uzależnione, tak jak przyznanie dodatku mieszkaniowego, od spełnienia określonego kryterium dochodowego, natomiast brak prawa do świadczenia integracyjnego wiąże się z posiadaniem prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, renty strukturalnej, renty z tytułu niezdolności do pracy i emerytury (art. 1 ust. 3 pkt 1 - 7 ustawy). Dodać należy, że świadczenie integracyjne nie jest także świadczeniem z pomocy społecznej (art. 36 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Zdaniem Sądu, świadczenie integracyjne zbliżone jest do zasiłku dla bezrobotnych, mimo iż świadczenia te przyznawane są na podstawie odrębnych ustaw, chociażby dlatego, że świadczenie integracyjne jest przyznawane w wysokości zasiłku dla bezrobotnych. Ponadto równoważność tych świadczeń potwierdza przepis art. 1 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym, który pozbawia świadczenia integracyjnego osobę uprawnioną do zasiłku dla bezrobotnych. Zauważyć zaś należy, że przepis art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie daje możliwości odliczenia od dochodu przy ubieganiu się o prawo do dodatku mieszkaniowego zasiłku dla bezrobotnych, który również jest świadczeniem otrzymywanym przez osoby znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i życiowej. Wobec powyższego, podnoszone argumenty skarżącego dotyczące naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, Sąd uznał za niezasadne. Za uzasadniony Sąd uznał zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 10 k.p.a. Zdaniem Sądu, naruszenie to nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, a tylko istotne naruszenie przepisów postępowania skutkowałoby, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zauważyć należy, iż osoba ubiegająca się o przyznanie dodatku mieszkaniowego powinna złożyć wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, według wzoru stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.) oraz deklarację o wysokości dochodów gospodarstwa domowego według wzoru stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. Prawdziwość tych danych zabezpieczona jest rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 k.k. oraz konsekwencjami wynikającymi z art. 7 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W niniejszej sprawie skarżący złożył wymagane prawem dokumenty, w których podał, że gospodarstwo domowe składa się z dwóch osób, oraz że źródłem dochodów gospodarstwa domowego są jego świadczenie integracyjne oraz emerytura siostry – D. R. Prawdziwość tych danych potwierdził własnoręcznym podpisem. Do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego ponadto skarżący dołączył roczne obliczenie podatku przez organ rentowy dla D. R. oraz zaświadczenie z Centrum Integracji Społecznej [...] o wysokości otrzymanego świadczenia integracyjnego, a nadto złożył w dniu [...] r. oświadczenie, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, zarejestrowaną w urzędzie pracy, oraz że w miesiącach [...] 2007 r. utrzymywał się ze świadczenia integracyjnego. Dokumenty te stanowiły podstawę wydania decyzji przez organy orzekające w niniejszej sprawie. A zatem były one znane skarżącemu, a niezapoznanie strony przez organy administracji z nimi przed wydaniem decyzji nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu, niezapewnienie stronie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przez organ administracji przed wydaniem decyzji mogłoby doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, jeżeli naruszenie to miałoby istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a taka sytuacja nie zachodzi w przedmiotowej sprawie (takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 25 kwietnia 2005 r. FPS 6/04 ONSA/WSA 2005/4/66). Zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nieustosunkowanie się w uzasadnieniu decyzji do całości zarzutów odwołania nie mógł zostać uznany za zasadny. Organ odwoławczy wyjaśnił skarżącemu zasady przyznawania dodatku mieszkaniowego z powołaniem treści przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wyjaśnił podstawę prawną zaliczenia świadczenia integracyjnego do dochodu przy ubieganiu się o dodatek mieszkaniowy oraz w końcowej części uzasadnienia odniósł się do zarzutów odwołania dotyczących naruszenia art. 7, 8, 10 § 1 oraz 107 § 1 i 3 k.p.a. W ocenie Sądu, podnoszony w skardze zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. również nie jest zasadny. W niniejszej sprawie stan faktyczny został dokładnie przez organy administracji wyjaśniony i nie budzi żadnych wątpliwości. Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 tej ustawy. T.P.