III SA/Łd 945/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-10-27
Skład orzekający: Janusz Nowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie, gdy organ administracji publicznej, po wniesieniu skargi, uchylił własną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, uznając zgłoszenie celne za prawidłowe?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, gdy organ administracji publicznej, korzystając z instytucji autokontroli przewidzianej w art. 54 § 3 PPSA, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, uznając zgłoszenie celne za prawidłowe. W takiej sytuacji zaskarżona decyzja przestaje istnieć, a sąd zostaje pozbawiony przedmiotu kontroli, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Spółka "A." złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W międzyczasie Dyrektor Izby Celnej w Ł., działając na podstawie art. 54 § 3 PPSA, uchylił własną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, uznając zgłoszenie celne za prawidłowe. W związku z tym WSA w Łodzi umorzył postępowanie sądowoadministracyjne.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne i zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 października 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe p o s t a n a w i a: 1) umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; 2) zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz strony skarżącej – "A." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 397,00 (trzysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 18 lutego 2010 roku, sygn. akt III SA/Łd 625/09 po rozpoznaniu sprawy ze skargi "A." Spółki z o.o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, oddalił skargę.
Od powyższego wyroku Spółka A. wniosła skargę kasacyjną, zaskarżając orzeczenie w całości, wniosła o jego uchylenie i rozpoznanie skargi lub ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokowi Spółka zarzuciła:
I. naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej jako: p.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez wadliwe zastosowanie, to jest nieprawidłowe przeprowadzenie kontroli legalności działalności administracji w sprawie poprzez uchylenie się od wykonania pełnej kontroli legalności decyzji w zakresie prawa materialnego i procesowego;
2. art. 153 p.p.s.a. poprzez niewykonanie zaleceń zawartych w wyroku WSA w Łodzi z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 153/09;
3. art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez oparcie orzeczenia na niepełnych aktach sprawy;
4. art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 191, art. 197 § 1, art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nietrafne oddalenie skargi w miejsce jej uwzględnienia w oparciu o uchybienia procesowe, popełnione w postępowaniu celnym, które wpłynęły na treść rozstrzygnięcia organu celnego, a wyrażające się w:
- pominięciu znacznego fragmentu akt sprawy oraz wydaniu decyzji bez rozważenia wszystkich okoliczności sprawy (wbrew art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej).
- naruszeniu zasady praworządności, wskutek przyjęcia własnego stanowiska, bez uprzedniej analizy obszernej i rzeczowej argumentacji strony (wbrew art. 120 i 121 Ordynacji podatkowej),
- wieloletnim wadliwym prowadzeniu postępowania w tej samej sprawie, a priori odrzuceniu stanowiska strony skarżącej, nierozważeniu przedstawionej przez podatnika argumentacji oraz przeprowadzeniu czynności wykładni prawa w sposób dowolny, bez zachowania jakichkolwiek reguł rzetelnego interpretatora (wbrew art. 122 Ordynacji podatkowej);
- niewyjaśnieniu podatnikowi przesłanek, dla których skorzystano z określonych dyrektyw interpretacyjnych i metod wykładni w sytuacji odrzucenia metod językowych oraz nieprzedstawieniu toku rozumowania organu, jaki legł u podstaw uzyskanego rezultatu wykładni (wbrew art. 124 Ordynacji podatkowej);
- nieprzedstawieniu w uzasadnieniu decyzji przesłanek korzystania z przyjętych metod i dyrektyw wykładni prawa materialnego (niezgodnie z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej);
- naruszeniu zasady czynnego udziału strony w postępowaniu celnym, a więc dyspozycji art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej;
- naruszeniu obowiązku zasięgnięcia opinii biegłego w sytuacji, gdy organ administracji nie dysponował wystarczającą wiedzą specjalną dla zrozumienia pojęć, którymi posłużył się ustawodawca (art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej).
W ocenie strony skarżącej, gdyby Sąd I instancji dostrzegł przedstawione wyżej uchybienia procesowe, uchyliłby zaskarżoną decyzję, ponieważ niewątpliwie w istotny sposób wpłynęły one na wynik sprawy. Zaakceptowanie zaskarżonej decyzji pomimo tak istotnych wad postępowania niewątpliwie wpłynęło na wynik postępowania sądowoadministracyjnego.
5. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, z jakich przyczyn Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wolna jest od uchybień procesowych, to jest nie narusza art. 187 § 1 i art. 191, art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124, i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, jak też materialnoprawnych, to jest, że wykładnia i zastosowanie przepisów rozporządzenia pozycji 2106 90 92 0 załącznika do rozporządzenia o zawieszeniu pobierania ceł, działu 21, pozycji 2106 oraz działu 30, pozycji 3004 i 3006 Załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (Dz. U. Nr 74, poz. 830 ze zm., dalej jako: rozporządzenie w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej),
6. postanowień art. 69 Układu Europejskiego oraz pozycji 2106 90 92 Tabeli nr I Załącznika nr 1 Protokołu nr 3 do Układu Stowarzyszeniowego było poprawne, które to stwierdzenia winny lec u podstaw faktycznych oraz rozważań prawnych zaskarżonego wyroku.
II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest:
- pozycji 2106 90 92 0 Załącznika do rozporządzenia o zawieszeniu pobierania ceł poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie;
- działu 21, pozycji 2106 oraz działu 30, pozycji 3004 i 3006 Załącznika do rozporządzenia w sprawie wyjaśnień do Taryfy Celnej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,
- postanowień art. 69 Układu Europejskiego oraz pozycji 2106 90 92 Tabeli nr I Załącznika nr 1 Protokołu nr 3 do Układu Europejskiego poprzez wadliwe niezastosowanie i błędną wykładnię.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2011 roku, sygn. akt I GSK 508/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi, wskazując na naruszenie w niniejszej sprawie art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., co skutkowało zgodnie z art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nieważnością postępowania. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.
W dniu 29 września 2011 roku do akt niniejszej sprawy wpłynęła decyzją Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], Nr [...] wydana w trybie art. 54 § 3 ustawy p.p.s.a., którą organ II instancji uchylił w całości własną decyzję z dnia [...], Nr [....] oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], Nr [...] uznając zgłoszenie celne z dnia 26 lutego 2004 roku za prawidłowe.
Powyższa decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia 22 września 2011 roku została skutecznie doręczona stronie skarżącej w dniu 3 października 2011 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Postępowanie w sprawie należało umorzyć.
Zgodnie z treścią 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), [zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a.] organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Powyższy przepis przewiduje instytucję tzw. autokontroli, w ramach której organ administracji publicznej jest uprawniony do weryfikacji własnego działania, która wyłącza konieczność dokonania kontroli zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny.
Stosownie natomiast do treści art. 161 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Użyte w powołanym powyżej przepisie, w pkt 3, określenie "stało się" oznacza, iż chodzi o przyczyny, które w chwili wniesienia skargi nie istniały, ale wystąpiły dopiero w toku rozpoznawania sprawy. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż po wniesieniu skargi zaistniały okoliczności, uzasadniające stwierdzenie, że rozpoznanie skargi stało się bezprzedmiotowe.
Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że decyzją z dnia [...], Nr [...], Dyrektor Izby Celnej w Ł. korzystając z uprawnień przewidzianych w art. 54 § 3 ustawy p.p.s.a. orzekł o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji z dnia [...], Nr [....] oraz poprzedzającej ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], Nr [...], uznając zgłoszenie celne z dnia 26 lutego 2006 roku za prawidłowe.
Taka sytuacja odpowiada niewątpliwe trzeciej ze wskazanych przesłanek uzasadniających umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1168/05, wyrok z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05).
Należy bowiem podkreślić, iż Sąd rozpatrując sprawę ze skargi na konkretną decyzję, bada jedynie jej zgodność z prawem, natomiast nie dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć, do których wydania doszło po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Dlatego w sytuacji, gdy zaskarżona decyzją została uchylona, Sąd został pozbawiony przedmiotu kontroli, a postępowanie sądowe, dotyczące zaskarżonej decyzji, stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyyjnego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 201 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło