III SA/Łd 947/17

WyrokWSA w Łodzi2019-05-08

Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej (starosta) jest związany wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji o skierowanie kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, czy też ma kompetencje do samodzielnego badania prawidłowości naliczenia punktów karnych?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej (starosta) jest związany wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji o skierowanie kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeśli wniosek ten wskazuje na przekroczenie 24 punktów karnych. Starosta nie posiada kompetencji do samodzielnego badania prawidłowości naliczenia punktów karnych ani celowości wniosku Policji, gdyż kwestie te należą do właściwości organów Policji lub sądów administracyjnych w odrębnym postępowaniu. Ewidencja punktów karnych prowadzona przez Policję jest wiążąca dla organów administracji w postępowaniu o skierowanie na egzamin kontrolny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o skierowaniu D. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego. Decyzja została wydana na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, który wskazał na posiadanie przez skarżącego 26 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego popełnione w okresie od kwietnia do października 2014 r. Skarżący kwestionował prawidłowość naliczenia punktów karnych, twierdząc, że nigdy nie był w miejscu wskazanym jako miejsce popełnienia jednego z wykroczeń i że doszło do pomyłki lub nadużycia jego danych osobowych. Podnosił również zarzuty proceduralne dotyczące braku należytego postępowania dowodowego i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Protokolant Sekretarz sądowy Blanka Kuźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2019 roku sprawy ze skargi D. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego oddala skargę. Decyzją z (...) nr (...), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta (...) z (...) nr (...) o skierowaniu D. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że decyzją z (...) Prezydent Miasta (...) na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 128), art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r., poz. 978), art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. poz. 970 ze zm.) skierował D. T. na kontrolny egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie kategorii A, B, T, C, C+E prawa jazdy. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów ruchu drogowego i uzyskaniem 26 punktów Komendant Wojewódzki Policji w (...) przesłał wniosek z 28 kwietnia 2017 r. o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień. W odwołaniu skarżący stwierdził, że z uwagi na wydanie przez Prezydenta Miasta (...) bezpodstawnej decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, która jest przedmiotem odrębnego odwołania, uzasadnione jest również zaskarżenie decyzji w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, gdyż wydana decyzja nie znajduje podstaw prawnych i faktycznych. Organ II instancji uznając, że decyzję organu I instancji należy utrzymać w mocy stwierdził, iż nie narusza ona obowiązujących przepisów. Komendant Wojewódzki Policji w (...) wnioskiem z 28 kwietnia 2017 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta (...) o skierowanie D. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, T, C, B+E, C+E z 15 maja 2000 r. w związku z otrzymaniem 26 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Uzasadniając wniosek Komendant wskazał, że kierowca w okresie od 17 kwietnia do 25 października 2014 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, tj.: 17 kwietnia 2014 r., (...), obszar wiejski, (...), samochód osobowy (...), przekroczenie prędkości 50 km/h – punkty 10; 17 kwietnia 2014 r. (...), obszar wiejski, (...) samochód osobowy K03, kierowanie pojazdem nie mając przy sobie wymaganych dokumentów, punkty 0; 6 lipca 2014 r. (...), obszar wiejski, (...), samochód osobowy (...), przekroczenie prędkości powyżej 50 km/h – punkty 10; 4. 25 października 2014 r. (...), obszar wiejski, (...), K7, samochód osobowy, (...), przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h – punkty 6. W ocenie organu II instancji, w sprawie zaistniały podstawy do skierowania skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje w zakresie prawa jazdy. Pojęcie "uzasadnione zastrzeżenia" określone w art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, to wątpliwości powzięte z wiarygodnego źródła i nasuwające duże wątpliwości, co do kwalifikacji kierowania pojazdami. Zdaniem organu II instancji, takie wiarygodne źródło stanowi wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...), który spełnia wymogi stawiane przez ustawodawcę, wynikające z art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami. Organ II instancji wskazał także na brak kompetencji do kwestionowania prawidłowości informacji zawartych w rejestrach prowadzonych przez Policję, związanie treścią danych zawartych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i brak uprawnień do weryfikacji przypisanej kierowcy liczby punktów w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania decyzji w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Organ II instancji zauważył nadto, że nie jest uprawniony do tego, aby podważać skuteczność tych wpisów. Ilość punktów, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie pozostawione jest organom prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Kierowca może kwestionować prawidłowość dokonanych wpisów w postępowaniu prowadzonym przed organami Policji. W skardze na powyższą decyzję D. T. wniósł o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący zarzucił, że organ I instancji nie przeprowadził odpowiednio postępowania dowodowego. Poprzestano jedynie na bezkrytycznym przyjęciu do wiadomości wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji. Skarżący nigdy nie był w (...) i nie mógł tam też przekroczyć prędkości. Odbył szkolenie po tym jak na początku listopada 2014 r. dowiedział się w KMP w (...), że na jego koncie znajdują się punkty karne, jednakże było ich tylko 10. Organ I instancji bezzasadnie nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Nie sposób przyjąć, że za odebraniem doświadczonemu kierującemu prawa jazdy po 3 latach od ostatniego zdarzenia uzasadnia ważny interes społeczny, skoro przez ten czas kierujący nie doprowadził swym zachowaniem do podobnego wniosku. Zdaniem skarżącego, nie sposób uznać, że organ I instancji wykazał niezbędność nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ II instancji nie odniósł się w żadnej mierze do tego zarzutu. Istotą sprawy jest bezpodstawność wydania decyzji z uwagi na wydanie jej na podstawie przepisów, które nie obowiązują strony, gdyż nie istniały w dniu popełnienia czynu. Organy obu instancji powołały się na przepisy, które w okresie od popełnienia wykroczeń do wydania decyzji były wielokrotnie zmieniane. Policja nie miała uprawnień do kierowania wniosków, a organ I instancji nie miał podstaw do wydania decyzji. Błędne jest stanowisko organów obu instancji, że wydanie decyzji jest obligatoryjne. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności w połączeniu z pominięciem postępowania dowodowego prowadziłoby do odebrania prawa do obrony w sytuacji, gdy kierującemu przypisano błędnie punkty. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie 30 listopada 2017 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania przed Komendantem Wojewódzkim Policji w (...) w przedmiocie usunięcia z ewidencji 6 punktów karnych z tytułu nałożonego mandatu karnego. Jednocześnie pełnomocnik złożył wniosek skarżącego z 27 listopada 2017 r. o usunięcie punktów karnych z ewidencji skierowany do Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) oraz pismo, w którym skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zobowiązanie organu I instancji do wydania decyzji o odmowie skierowania skarżącego na badania psychologiczne przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, zobowiązanie organu I instancji do zwrócenia się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) o udostępnienie danych z ewidencji punktów karnych dotyczących skarżącego, dokumentu – zaświadczenia o odbytym szkoleniu, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, przesłuchanie skarżącego na okoliczność ustalenia rzeczywistej liczby punktów karnych, w szczególności braku podstaw do obciążenia 6 punktami karnymi z tytułu popełnienia wykroczenia z 25 października 2014 r., zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Skarżący wniósł także o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Komendantem Wojewódzkim Policji w (...) w przedmiocie usunięcia punktów karnych z ewidencji. Nadto w piśmie skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to: - art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy z uwagi na uniemożliwienie stronie końcowego zaznajomienia się z materiałami postępowania zachodziła podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi l instancji; - art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie wydania orzeczenia uchylającego zaskarżoną decyzję w całości i przekazującego sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, w sytuacji gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie; - art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie postępowania administracyjnego wzięcia należytego udziału w sprawie zarówno w pierwszej, jak i w drugiej instancji, w szczególności poprzez niepoinformowanie skarżącego o zakończeniu postępowania i uniemożliwienie mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; - art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 140 k.p.a. polegającą na niewystarczającym uzasadnieniu decyzji, w szczególności poprzez pominięcie okoliczności, że skarżący nie przekroczył liczby 24 punktów karnych oraz przeszedł szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym; - art. 7 i art. 8 k.p.a. statuujących zasadę uwzględniania słusznego interesu obywateli oraz pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej poprzez wydanie przez organ II instancji niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia, w sytuacji gdy było możliwe rozstrzygnięcie sprawy zgodnie ze słusznym interesem strony; - art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady praworządności, naruszeniem słusznego interesu skarżącego, nienależytym wyjaśnieniu okoliczności sprawy wskutek niedostatecznego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności zaniechanie ustalenia prawidłowości ewidencji punktów karnych i rzeczywistej ilości punktów karnych; - art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy, w szczególności bez należytego ustalenia rzeczywistej ilości punktów karnych, z zaniechaniem uzyskania informacji z ewidencji punktów karnych; 2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 99 ust. 1 punkt 3 lit. 1 ustawy o kierujących pojazdami poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu przez organ orzekający w niniejszej sprawie, że jest możliwe skierowanie a kontrolne sprawdzenie kwalifikacji pomimo, że nie istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do tych kwalifikacji; - art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu przez organ orzekający w niniejszej sprawie, że jest możliwe skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, pomimo iż skarżący nie przekroczył 24 punktów karnych. Postanowieniem z 30 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie. Sąd uznał, że orzeczenie, jakie zapadnie w przedmiocie usunięcia punktów karnych z ewidencji kierowców będzie miało istotny wpływ na wynik postępowania sądowoadministracyjnego. W piśmie z 27 kwietnia 2018 r. skarżący oświadczył, że 12 lutego 2018 r. otrzymał odpowiedź Komendy Wojewódzkiej Policji w (...) dotyczącą okoliczności wpisu 6 punktów karnych dotyczących wykroczenia polegającego na przekroczeniu prędkości od 31 do 40 km/h 25 października 2014 r. w miejscowości (...), gmina (...), stwierdzonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt (...). Skarżący nigdy nie został zatrzymany do kontroli drogowej w miejscowości (...). Nie został mu także doręczony wyrok nakazowy w sprawie. 11 kwietnia 2018 r. zapoznał się z aktami postępowania w sprawie o wykroczenie w Sądzie Rejonowym w (...). Analiza akt wykazała, że osoba trzecia posłużyła się jego danymi osobowymi, wprowadzając funkcjonariuszy Policji w czasie kontroli drogowej w błąd. W piśmie z 3 października 2018 r. D.T. poinformował, że 28 maja 2018 r. złożył do Sądu Okręgowego w (...) wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt (...). Postanowieniem z 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt (...) Sąd Okręgowy w (...) V Wydział Karny Odwoławczy oddalił wniosek o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z 8 stycznia 2016 roku, sygn. akt (...). 20 sierpnia 2018 r. skarżący złożył do Sądu Apelacyjnego w (...) zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w (...)(...) Wydziału Karnego Odwoławczego z 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt (...). Zarządzeniem z 24 sierpnia 2018 r. akta sprawy przedstawiono Sądowi Apelacyjnemu w (...). W chwili obecnej sprawa nie została rozpoznana. W piśmie z 16 stycznia 2019 r. skarżący poinformował, że postanowieniem z 30 października 2018 r., sygn. akt (...) Sąd Apelacyjny w (...)(...) Wydział Karny utrzymał w mocy postanowienie Sąd Okręgowy w (...) z 3 sierpnia 2018 r. W piśmie z 18 lutego 2019 r. D. T. podniósł, że 12 lutego 2018 r. otrzymał odpowiedź Komendy Wojewódzkiej Policji w (...) dotyczącą okoliczności wpisu 6 punktów karnych dotyczących wykroczenia polegającego na przekroczeniu prędkości od 31 do 40 km/h 25 października 2014 r. w miejscowości (...), gmina (...), stwierdzonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z dnia 8 stycznia 2016 r., sygn. akt (...). W piśmie z 11 marca 2019 r. skarżący oświadczył, że nie składa skargi na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) w przedmiocie odmowy usunięcia punktów z ewidencji, gdyż podjął działania zmierzające do weryfikacji okoliczności wpisu 6 punktów karnych dotyczących wykroczenia polegającego na przekroczeniu prędkości od 31 do 40 km/h 25 października 2014 r. w miejscowości (...), gmina (...), stwierdzonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt (...). Postanowieniem z 19 marca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podjął zawieszone postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z (...) utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta (...) z (...) o skierowaniu D. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego. Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi i podjęcie orzeczenia na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa materialnego oraz procesowego. Z tego powodu uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Stosownie do treści art. 114 ust. 1 pkt 1b ustawy Prawo o ruchu drogowym, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. Zgodnie z art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich kwalifikacji. W tym miejscu zauważyć należy, że wprowadzona przepisem art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami sankcja w postaci skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego obowiązuje od dnia 21 lutego 2011 r. Natomiast art. 114 ust. 1 pkt 1b tej ustawy Prawo o ruchu drogowym został uchylony dopiero przez art. 125 pkt 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2011.30.151) z dniem 4 czerwca 2018 r. W rozpoznawanej sprawy decyzja Starosty o skierowaniu D. T. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego została wydana w związku z otrzymaniem przez skarżącego 26 punktów za naruszenie przepisów drogowych w okresie od 17 kwietnia 2014 r. do 25 października 2014 r. Przepis art. 114 ust. 1 pkt 1b tej ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz przepis art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami mogły więc mieć zastosowanie do popełnionych przez skarżącego naruszeń, które miały miejsce w czasie ich obowiązywania. Dla konsekwencji prawnych wynikających z dokonanych przez skarżącego naruszeń przepisów ruchu drogowego istotne znaczenie ma w tym przypadku data popełnienia naruszeń, a nie data wpisu do ewidencji, wszczęcia postępowania administracyjnego, czy też data wydania decyzji. Z powołanych przepisów wynika jednoznacznie, że w przypadku złożenia stosownego wniosku przez organ kontroli ruchu drogowego - którym z mocy art. 129 ust. 1 Prawo o ruchu drogowym, jest komendant wojewódzki Policji, właściwy starosta zobligowany jest do skierowania kierowcy na egzamin kontrolny, nie mając wyboru co do możliwości skorzystania lub nie z powyższego obowiązku. Starosta nie posiada również uprawnień do badania celowości wniosku otrzymanego od komendanta wojewódzkiego Policji, czy też kontrolowania prawidłowości naliczenia przez ten organ liczby punktów karnych podanych we wniosku. Zgodnie bowiem z art. 130 ust. 1 powołanej ustawy Prawo o ruchu drogowym (art. 130 uchylony dopiero przez art. 125 pkt 13 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2011.30.151) z dniem 4 czerwca 2018 r.) Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do ewidencji. W § 3 ust. 1 rozporządzenia określono, że ewidencję kierowców prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że ewidencja jest swego rodzaju rejestrem (wykazem), w którym wpisów dokonuje wyłącznie uprawniony do tego organ Policji, a wpis stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do ewidencji, lecz następuje to w odrębnym w stosunku do niniejszego postępowaniu. Inny organ administracyjny, w toku prowadzonego przez siebie postępowania, takich kompetencji nie posiada i jest związany treścią danych zawartych w ewidencji. Natomiast prawidłowość wysokości wpisu punktów karnych w ewidencji i ich usunięcia może być kwestionowana w odrębnym postępowaniu. Zaskarżeniu podlega bowiem pismo właściwego organu prowadzącego ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego w sprawie ustalenia liczby punktów karnych, przy czym strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się o podjęcie określonego aktu lub czynności, a w razie milczenia organu skorzystać ze skargi w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. (por. wyroki NSA z 24 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 731/15; z 9 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 855/12; z 31 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 1013/10; z 13 lipca 2006 r., sygn. akt I OSK 1087/05, dostępne - jak wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym wyroku - na stronie internetowej Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedynie więc komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji, czyli ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń w drodze czynności materialno-technicznych, natomiast zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności. Z tego względu kwestia prawidłowości dokonanych wpisów, a co za tym idzie - ilości punktów karnych przypisanych danemu kierowcy, nie może być rozpatrywana ani w postępowaniu administracyjnym, w którym przesłanką rozstrzygnięcia jest ilość punktów uwidocznionych w prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, tak jak ma to miejsce w sprawie skierowania kierowcy na egzamin sprawdzający, o jakim mowa w art. 114 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, jak również w postępowaniu sądowym prowadzonym ze skargi na decyzje wydane w takich sprawach. Tym samym ani starosta ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc odrębne postępowanie w sprawie skierowania na egzamin sprawdzający, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Wiążący jest w tym zakresie wniosek komendanta wojewódzkiego Policji wskazujący liczbę przypisanych punktów przekraczającą limit 24 punktów, co w myśl art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym oraz art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami uzasadnia wydanie decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego. Wobec powyższego stwierdzić należy, że ani starosta ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc odrębne postępowanie w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Wiążący jest w tym zakresie wniosek komendanta wojewódzkiego Policji wskazujący liczbę przypisanych punktów przekraczającą limit 24 punktów, co w myśl art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym uzasadnia wydanie decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W ocenie Sądu, mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do uchybienia przepisom prawa materialnego, tj. art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym. Nie są również zasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Wyjaśnić w tym miejscu przyjdzie, że art. 7 k.p.a. wskazuje na konieczność podejmowania przez organy administracji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada z kolei na organy obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, który zgodnie z art. 80 k.p.a. w całości powinien być podstawą dokonywanej przez organ oceny. Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie pozwalał na ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego i był wystarczający do wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Nie naruszono zasady obligującej organ do ustalenia prawdy obiektywnej. Zauważenia bowiem wymaga, że w treści wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) z dnia 28 kwietnia 2017 r. wskazano, że skarżący w okresie od 17 kwietnia 2014 r. do 25 października 2014 r. naruszył przepisy ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 26 punktów karnych. W dacie wniosku punkty te miały walor ostatecznych. Ponadto postanowieniem z 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt (...) Sąd Okręgowy w (...)(...) Wydział Karny Odwoławczy oddalił wniosek skarżącego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt (...). 20 sierpnia 2018 r. Skarżący złożył do Sądu Apelacyjnego w (...) zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w (...)(...) Wydziału Karnego Odwoławczego z 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt (...). Postanowieniem z 30 października 2018 r., sygn. akt (...) Sąd Apelacyjny w (...)(...) Wydział Karny utrzymał w mocy postanowienie Sąd Okręgowy w (...) z 3 sierpnia 2018 r. Jednocześnie w piśmie z 11 marca 2019 r. skarżący oświadczył, że nie składał skargi na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) w przedmiocie odmowy usunięcia punktów z ewidencji, gdyż podjął działania zmierzające do weryfikacji okoliczności wpisu 6 punktów karnych dotyczących wykroczenia polegającego na przekroczeniu prędkości od 31 do 40 km/h 25 października 2014 r. w miejscowości (...), gmina (...), stwierdzonego wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w (...) z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt (...). Skoro ziściły się przesłanki z art. 99 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kierujących pojazdami oraz z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, gdyż liczba punktów karnych przekraczała 24, to obowiązek organu sprowadzał się do wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Tak wyznaczone granice postępowania zainicjowanego wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w (...) determinowały zakres działań organów przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu odwoławczego, a także kontrolę ich legalności dokonywaną przez Sąd w rozpoznawanej sprawie. Z tych też względów nie mogą odnieść zamierzonego skutku zarzuty dotyczące niewyjaśnienia przez organ odwoławczy faktycznej liczby punktów za naruszenieprzepisów ruchu drogowego. W związku z powyższym nie można również skutecznie zarzucić organowi odwoławczemu naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie. Przyjęcie poglądu, że organ administracji jest uprawniony do samodzielnego weryfikowania liczby punktów karnych prowadziłoby w rezultacie do tego, że to ten organ, a nie właściwy organ Policji, ustalałby ilość przypisanych danemu kierowcy punktów karnych. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a., stwierdzić należy, że w piśmie z dnia 9 maja 2017 r. "Zawiadomienie o wszczęciu postępowania" skarżący został poinformowany o treści art. 10 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zarzut naruszenia postanowień tego przepisu może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej taki zarzut spoczywa ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem – rozstrzygnięciem jakie w sprawie zapadło (wyrok NSA z dnia 21 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1098/13). W ocenie Sądu zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie, bowiem skarżący nie wykazał, jakich innych konkretnych czynności procesowych mających na celu wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy poprzez działanie organu nie dokonał. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia odbycia przez skarżącego szkolenia w dniu 22 listopada 2014 r. - wobec powyższych rozważań - podkreślić raz jeszcze należy, że skoro to jedynie komendant wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ww. ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, to kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność. Zauważyć przy tym należy, że powyższe szkolenie skarżący odbył po przekroczeniu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Przepisy § 8 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego precyzują, że zmniejszenia punktów organ prowadzący ewidencję dokonuje po przedstawieniu zaświadczenia o odbytym szkoleniu, wystawionego przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego. W konsekwencji starosta jako organ administracji nie jest władny dokonać samodzielnego uwzględnienia (odliczenia) punktów z racji odbycia przez skarżącego takiego szkolenia. Zgodnie z § 8 ust. 6 przywołanego rozporządzenia odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Zmniejszenie liczby tych punktów w trybie art. 130 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym, może następować tylko do czasu przekroczenia liczby 24 punktów. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. B.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło