III SA/Łd 956/17

PostanowienieWSA w Łodzi2018-01-18

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może na posiedzeniu niejawnym uchylić własne postanowienie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania na skutek zażalenia strony, jeśli uzna je za oczywiście uzasadnione?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić własne postanowienie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, jeżeli uzna zażalenie za oczywiście uzasadnione. Instytucja autokontroli, uregulowana w art. 195 § 2 PPSA, służy ekonomice procesowej i szybkości postępowania, a jej zastosowanie jest uzależnione od wystąpienia przesłanki oczywistej zasadności zażalenia, co oznacza, że sąd podziela stanowisko skarżącego, a wadliwość postanowienia jest zauważalna bez głębszej analizy.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka wniosła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi dotyczące zwrotu kosztów postępowania, zarzucając nieuwzględnienie kosztów zastępstwa procesowego w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 982/14. Spółka domagała się zasądzenia wyższej kwoty tytułem zwrotu kosztów, uwzględniającej te pominięte koszty. Sąd, rozpoznając zażalenie na posiedzeniu niejawnym, uznał je za oczywiście uzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Uchylono pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 956/17; zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącej spółki kwotę 11.017 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; zwrócono z funduszu Skarbu Państwa na rzecz skarżącej spółki kwotę 100 zł tytułem nadpłaconego wpisu od zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółki komandytowej w [...] na postanowienie wydane w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zawarte w pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2017 r., III SA/Łd 956/17 w sprawie ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółki komandytowej w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku akcyzowym postanawia: 1. uchylić pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2017 r., III SA/Łd 956/17; 2. zasądzić od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz skarżącej spółki [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółki komandytowej w [...] kwotę 11.017 (jedenaście tysięcy siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania ; 3. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej spółki [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółki komandytowej w [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od zażalenia, zaksięgowanego w dniu 14 grudnia 2017 r., pod poz.5779. R.T. Wyrokiem z dnia 15 listopada 2017 r., III SA/Łd 956/17, wydanym na skutek ponownego rozpoznania skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółki komandytowej w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...]) z dnia [...], uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od organu administracji publicznej na rzecz skarżącej spółki kwotę 7. 417 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 18 grudnia 2017 r. skarżąca spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, zawarte w pkt 2 wyżej wymienionego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 listopada 2017 r., III SA/Łd 956/17. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu spółka zarzuciła naruszenie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie w zasądzonych od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika spółki – adwokat M. T.- K., w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 982/14, zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądem Administracyjnym w Łodzi z dnia 27 stycznia 2015 r., który to wyrok, w następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej spółki, został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2017 r., I GSK 971/15, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. W ocenie skarżącej niezasądzona kwota zastępstwa procesowego, ustalona na podstawie § 18 ust. 1 pkt a w zw. z § 6 pkt 6, obowiązującego w czasie trwania postępowania w sprawie III SA/Łd 982/14, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst. jedn.: Dz.U. z 2013 r. poz. 461) wynosi 3.600 zł. Tym samym zasądzona od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz skarżącej spółki kwota tytułem zwrotu kosztów postępowania , winna wynosić 11. 017 zł., a nie 7.417 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 194 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369) - zwanej dalej p.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej. Stosownie do treści art. 195 § 2 p.p.s.a. jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiste uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Uregulowana w wyżej wskazanym przepisie instytucja autokontrol stanowi wyjątek od zasady dewolutywności zażalenia, a za jej zastosowaniem przemawiają względy ekonomiki procesowej oraz szybkości postępowania. Przy czym, co istotne dopuszczalność zastosowania tej regulacji uzależniona jest od wystąpienia przesłanki "oczywistej zasadności wniesionego zażalenia", przez co przyjmuje się sytuację, w której sąd uznaje zarzuty i żądania zawarte w zażaleniu, podziela stanowisko skarżącego, a wadliwość kwestionowanego postanowienia jest zauważalna bez konieczności dokonywania głębszej analizy. Ponadto co należy podkreślić, oczywista zasadność zażalenia może wynikać zarówno z przyczyn formalnych, które zadecydowały o wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i z względów merytorycznych (por. Woś Tadeusz (red) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz do art. 195, wyd. VI, WK 2016; postanowienie NSA z 22 grudnia 2004 r., FZ 374/04, LEX nr 707782). Zgodnie z art. 225 p.p.s.a. opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi, a także pozostałości zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków, zwraca się stronie z urzędu na jej koszt. W niniejszej sprawie jak już wcześniej wskazano Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 15 listopada 2017 r., III SA/Łd 956/17, rozpoznając ponownie sprawę ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i Wspólnicy Spółki komandytowej w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...]) z dnia [...], uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od organu administracji publicznej na rzecz skarżącej spółki kwotę 7. 417 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na ogólną zasądzoną sumę kosztów składały się: wpis sądowy w kwocie 2.000 zł, kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa oraz kwota wynagrodzenia pełnomocnika skarżącej spółki 5.400 zł, obliczona na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1a w zw. z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800). Jednocześnie orzekając w przedmiocie kosztów sądowych Sąd nie uwzględnił należnych skarżącej spółce kosztów zastępstwa procesowego świadczonego na rzecz skarżącej przez adwokat M. T.- K., w ramach tej samej sprawy, prowadzonej ówcześnie pod sygn. akt III SA/Łd 982/14, w wysokości 3.600 zł, ustalonych na podstawie § 18 ust. 1 pkt a w zw. z § 6 pkt 6 obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst. jedn.: Dz.U. z 2013 r. poz. 461). Powyższe okoliczności, jak również zawarta w przedmiotowym zażaleniu argumentacja skarżącej, pozwalają w ocenie Sądu uznać, że zażalenie jest oczywiście uzasadnione, skutkuje uchyleniem zawartego w pkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2017 r., III SA/Łd 956/17 rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. W związku z czym, na podstawie art. 200 p.p.s.a, Sąd zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 11.017 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na ogólną sumę kosztów złożyło się: 3.600 zł wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej w sprawie III SA/Łd 982/14, 5.400 zł wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej w sprawie III SA/Łd 956/17, 2.000 zł wpis sądowy; 17 zł opłata skarbowa. Ponadto, w ocenie Sądu z uwagi na uznanie przedmiotowego zażalenia za oczywiście uzasadnione, w sprawie brak było podstaw do uiszczenia opłaty na podstawie art. 220 § 1 p.p.s.a. Tym samym uiszczona przez stronę skarżącą opłata sądowa tytułem wpisu sądowego od wniesionego zażalenia, jako nienależna podlega uchyleniu i zwrotowi na podstawie art. 225 p.p.s.a. Odnosząc się natomiast do wniosku o zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym należy wskazać, że jak wynika z art. 209 p.p.s.a., w innych przypadkach niż orzeczenie uwzględniające skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz orzeczenie, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a., sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Powyższe oznacza, ze nie istnieje podstawa prawna do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a (por. wyrok NSA z 15 listopada 2012 r., II GZ 395/12, www.cbois.nsa.gov,pl). Tym samym brak jest podstaw do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 195 § 2, art. 200 i art. 225 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. R.T.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło