III SAB/Łd 49/21
WyrokWSA w Łodzi2022-01-13
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Ewa Alberciak, Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wyrejestrowania pojazdu, a jeśli tak, czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Prezydent Miasta dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wyrejestrowania pojazdu, ponieważ organ nie załatwił sprawy w ustawowym terminie, a podejmowane czynności były nieefektywne i sporadyczne. Jednakże, sąd uznał, że te naruszenia nie miały charakteru rażącego, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy, w tym wadliwe wezwanie do uzupełnienia wniosku i okres bierności strony skarżącej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyrejestrowanie autobusu "Ikarus" z powodu jego zniszczenia. Organ pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając go za niekompletny. Po złożeniu ponaglenia przez skarżącego, organ wezwał go do uzupełnienia wniosku. Ostatecznie organ wydał decyzję o odmowie wyrejestrowania pojazdu. Skarżący wniósł skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania Prezydenta Miasta Ł. do załatwienia wniosku skarżącego o wyrejestrowanie pojazdu. 2. Stwierdzono, że Prezydent Miasta Ł. dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Prezydenta Miasta Ł. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 stycznia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. K. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Prezydenta Miasta Ł. do załatwienia wniosku Z. K. z dnia [...] o wyrejestrowanie pojazdu; 2. stwierdza, że Prezydent Miasta Ł. dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta Ł. na rzecz Z. K. kwotę 100,- (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Z. K. 26 sierpnia 2021 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Prezydenta Miasta Ł. i zaniechanie wydania decyzji w przedmiocie wyrejestrowania pojazdu.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
2 lutego 2021 r. skarżący złożył wniosek o wyrejestrowanie autobusu "Ikarus", ponieważ 22 lata temu uległ biodegradacji, czyli rozsypał się ze starości.
Pismem z 25 lutego 2021 r. organ pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania, podnosząc, że w treści pisma nie wskazano numeru rejestracyjnego ani nie przedstawiono dokumentu rejestracyjnego potwierdzającego własność pojazdu ani nie wniesiono opłaty skarbowej za wyrejestrowanie pojazdu. Organ pouczył skarżącego o treści art. 79 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 110 ze zm.), dalej "p.r.d." oraz § 21 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2355). Pismo doręczono stronie 9 marca 2021 r.
13 lipca 2021 r. skarżący wniósł pismo zatytułowane "ponaglenie zawierające pismo upominawcze" wskazując, że domaga się natychmiastowego rozstrzygnięcia wniosku o wyrejestrowanie autobusu marki Ikarus nr rej [...]. UMŁ nie miał prawa pozostawić wniosku bez rozpoznania, bowiem to, że taki pojazd istniał i został zarejestrowany wynika z postanowienia PMŁ z [...] r. oraz z decyzji nr [...] , a więc tego samego organu. Do pisma skarżący załączył m.in. wniosek z 13 lipca 2021 r. o wyrejestrowanie pojazdu, zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej oraz tytuł wykonawczy z 22 listopada 2018 r.
Postanowieniem z 27 lipca 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało ponaglenie na bezczynność za niezasadne.
Wezwaniem z 27 sierpnia 2021 r. organ wezwał skarżącego do skonkretyzowania treści żądania przez wskazanie powodu wyrejestrowania pojazdu, uzupełnienia wniosku o stosowne dokumenty - m.in. tablice rejestracyjne, dokument potwierdzający fakt zaistnienia sytuacji umożliwiającej wydanie decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu oraz opłaty za wydanie decyzji w wysokości 110 zł. Ponownie organ pouczył stronę o treści art. 79 ustawy Prawo o ruchu oraz § 21 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych.
26 sierpnia 2021 r. skarżący wniósł ww. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do wydania decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu autobusu marki Ikarus w terminie 1 miesiąca oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niewyczerpanie trybu - brak ponaglenia.
1 października 2021 r. wpłynęła do Sądu decyzja Prezydenta Miasta Ł. z [...] r. nr [...] o odmowie wyrejestrowania pojazdu marki Ikarus nr rej [...] na wniosek skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest częściowo zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W myśl art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżący wyczerpał środki zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego, czyniąc zadość art. 53 § 2b p.p.s.a., tj. skarga została wniesiona po uprzednim złożeniu ponaglenia, które skierowane zostało do właściwego organu. Sąd uznał, że pismo z 13 lipca 2021 r. stanowi ponaglenie. Sąd nie podzielił zatem poglądu organu, że pismo z 13 lipca 2021 r. stanowiło nowy wniosek skarżącego o wyrejestrowanie pojazdu i co za tym idzie, skarżący nie wniósł ponaglenia.
Przeprowadzona ocena legalności wykazała, że skarga jest zasadna zarówno co do zarzutu bezczynności organu, jak i przewlekłego prowadzenia postępowania.
Odnosząc się do treści pojęć bezczynność oraz przewlekłość podkreślić trzeba, że są to dwa stany zaniechania organu, w wyniku których konkretna sprawa indywidualna nie zostaje załatwiona w terminie. Oceniając działanie organów w tym kontekście uwzględnić trzeba, że organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym zasady szybkości postępowania, nakazującej organom wnikliwe i szybkie działanie w sprawie przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Realizacji tej zasady służy m.in. przepis art. 35 § 1 k.p.a., wedle którego organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów powyższych nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.).
Dokonując rozróżnienia stanu bezczynności i przewlekłości wskazać należy, że obydwa pojęcia zostały zdefiniowane odpowiednio w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. uzyskując odmienny znaczeniowo sens. Bezczynność zachodzi wtedy, gdy sprawy nie załatwiono w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast przewlekłość ma miejsce, gdy postępowanie trwa dłużej niż jest to niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Pojęcie przewlekłości jest więc pojęciem nieco szerszym, ponieważ przewlekłość to nie tylko długotrwała bezczynność, lecz również sytuacja, w której organ przykładowo mnoży czynności w celu wyjaśnienia sprawy ponad potrzeby wynikające z istoty sprawy (por. wyrok NSA z dnia 16 lipca 2020 r., sygn. akt I GSK 631/20, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności wówczas, gdy mimo istnienia ustawowego obowiązku, w prawnie ustalonym terminie, nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Z bezczynnością mamy więc do czynienia w sytuacji, gdy brak jest aktywności organu w danej sprawie, w tym również nie wywiązuje się on z obowiązku zawiadomienia strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczenia nowego terminu jej rozpatrzenia. W konsekwencji przedmiotem skargi na bezczynność jest brak wydania określonego aktu w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Skarga taka stanowi środek prawny mający na celu ochronę praw jednostki poprzez przymuszenie organu do podjęcia żądanego działania, a w następstwie tego likwidację stanu opieszałości występującą po stronie organu. Sąd kontroluje, czy organ administracji w terminie zakreślonym przepisami prawa procesowego załatwił sprawę, czy też nie. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia to, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznania sprawy (czy też zaniechania), w tym stopień przekroczenia terminów, mają jedynie znaczenie dla oceny, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była rażąca.
Przewlekłość z kolei obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, a także nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Z przewlekłością mamy więc do czynienia w sytuacji nieefektywnego działania organu, dokonywania czynności w dużym odstępie czasu, wykonywania czynności pozornych, maskujących bezczynność w sposób formalny, tj. gdy dochodzi do mnożenia czynności i dokonywania czynności zbędnych, co prowadzi do przedłużenia postępowania. Stąd przewlekłość ma miejsce wówczas, gdy organowi można skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, aby zakończyło się ono w przewidzianym prawem terminie (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 349/18, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 25 maja 2021 r., sygn. akt II SAB/Gd 26/21 i wyrok WSA w Opolu z dnia 16 maja 2019 r., sygn. akt II SAB/Op 21/19, publ. jak wyżej).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością lub przewlekłym prowadzeniem sprawy przez organ administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. np. wyrok NSA z 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12, publ. jak wyżej). Dla stwierdzenia stanu bezczynności lub przewlekłości organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności czy stan ten był zawiniony przez organ, czy też nie.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd dokonał analizy czynności podejmowanych przez Prezydenta Miasta Ł. w sprawie i uznał, że organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły i pozostawał w bezczynności. Stan faktyczny sprawy nie jest sporny, natomiast należy podkreślić, że pierwotny wniosek skarżącego z 2 lutego 2021 r. o wyrejestrowanie pojazdu wszczął postępowanie w tym przedmiocie. Organ pismem z 25 lutego 2021 r. pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania, pouczając, o treści art. 79 p.r.d. i § 21 ww. rozporządzenia z 11 grudnia 2017 r. Następnie skarżący wniósł ponaglenie, do którego załączył m.in. wniosek o wyrejestrowanie pojazdu na formularzu. Pismem z 27 sierpnia 2021 r. organ wezwał skarżącego do sprecyzowania treści żądania, uzupełnienia wniosku o wskazane w nim dokumenty i uiszczenie opłaty skarbowej (ponownie pouczając, o treści art. 79 p.r.d. i § 21 ww. rozporządzenia z 11 grudnia 2017 r.). 26 sierpnia 2021 r. skarżący wniósł przedmiotową skargę.
Powyższy stan faktyczny pozwala stwierdzić, że stan bezczynności i przewlekłości ustał dopiero na skutek wydania decyzji z 15 września 2021 r. o odmowie wyrejestrowania pojazdu marki Ikarus (k. 20). Skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania strona wniosła 26 sierpnia 2021 r.
Powyższe oznacza, że wydanie takiej decyzji nie wyłączało jednak uwzględnienia wniesionej skargi, a jedynie skutkowało koniecznością umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności, tj. w zakresie wynikającym z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku wydanego w niniejszej sprawie. O ile bowiem oceniając, czy organ pozostaje w bezczynności Sąd bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania, to ustanie bezczynności nie zwalnia Sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy w sprawie istotnie wystąpiła bezczynność i czy miała ona miejsce rażącym naruszeniem prawa. To samo dotyczy oceny w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania, która może być dokonana, jeśli skarga w tym zakresie została wniesiona przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie (por. uchwała NSA z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpoznawanej sprawie należy mieć na względzie, że organ po złożeniu przez skarżącego wniosku z 2 lutego 2021 r. o wyrejestrowanie pojazdu, który był wnioskiem nieprecyzyjnym, nie wezwał skarżącego do jego uzupełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania, lecz pismem z 25 lutego 2021 r. wniosek pozostawił bez rozpoznania, pouczając skarżącego o treści ww. przepisów.
W wyroku z 22 lutego 2012 r. sygn. II GSK 3/11 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że skoro wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe to w takim przypadku nie sposób mówić o możliwości wywołania przez taką czynność organu administracyjnego skutku w postaci pozostawienia podania bez rozpoznania, w przypadku nieuzupełnienia braku w terminie siedmiu dni. W demokratycznym państwie prawnym - a takim niewątpliwie jest Rzeczpospolita Polska (art. 2 Konstytucji RP) - tylko prawidłowe wezwanie wystosowane przez organ administracyjny na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., zawierające kompletną i wyczerpującą informację o tym jak ma zostać przeprowadzone usunięcie braku podania przez podmiot je wnoszący, może wywołać skutki w postaci biegu terminu siedmiodniowego do usunięcia braków i w dalszej kolejności pozostawienia podania bez rozpoznania (publ. jak wyżej). W ocenie Sądu należy a contrario przyjąć, że tak jak w rozpoznawanej sprawie, brak wezwania skarżącego do uzupełnienia wniosku nie uprawniał organu do jego pozostawienia bez rozpoznania. Jeżeli organ uważał, że wniosek skarżącego nie spełnia wymagań formalnych, powinien, stosownie do treści art. 64 § 2 k.p.a., wezwać stronę do jego uzupełnienia, z pouczeniem, że ich nieusunięcie spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania.
Natomiast po złożeniu przez skarżącego 13 lipca 2021 r. ponaglenia wraz z uzupełnionym wnioskiem organ wezwał skarżącego do jego uzupełnienia dopiero po upływie niemalże półtora miesiąca (27 sierpnia 2021 r.). Takie działanie należy ocenić negatywnie.
Należy zauważyć, że w piśmie z 25 lutego 2021 r, jak i w wezwaniu z 27 sierpnia 2021 r. organ odwołał się do właściwych przepisów tj. art. 79 p.r.d. oraz § 21 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2355).
Stosownie do treści art. 79 ust. 1 p.r.d. pojazd podlega wyrejestrowaniu przez organ właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji pojazdu, na wniosek jego właściciela, w przypadku:
1) przekazania pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o demontażu pojazdu, o którym mowa w ust. 2 bądź w art. 24 ust. 1 pkt 2 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie;
2) kradzieży pojazdu, jeżeli jego właściciel złożył stosowne oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za fałszywe zeznania;
3) wywozu pojazdu z kraju, jeżeli pojazd został zarejestrowany za granicą lub zbyty za granicę;
4) zniszczenia (kasacji) pojazdu za granicą;
5) udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności;
6) przekazania niekompletnego pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu, o którym mowa w art. 25 ust. 1 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie;
7) wycofania pojazdu z obrotu, o którym mowa w art. 70g ust. 5.
W myśl natomiast § 21 ust. 1 rozporządzenia z 11 grudnia 2017 r. w celu wyrejestrowania pojazdu właściciel pojazdu składa do organu rejestrującego właściwego ze względu na miejsce ostatniej rejestracji pojazdu wniosek o wyrejestrowanie pojazdu na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia, a w przypadku pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy, na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia, do którego dołącza:
1) w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 1 ustawy - dokument, o którym mowa w tym przepisie, dowód rejestracyjny, kartę pojazdu, jeżeli była wydana, oraz tablice (tablicę) rejestracyjne;
2) w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 2 ustawy - dowód rejestracyjny i kartę pojazdu, jeżeli była wydana, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oraz zaświadczenie wydane przez właściwy organ Policji potwierdzające zgłoszenie kradzieży pojazdu albo postanowienie o umorzeniu dochodzenia w sprawie kradzieży pojazdu wystawione przez właściwy organ;
3) w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 3 ustawy - dokument potwierdzający zbycie pojazdu za granicę i oświadczenie o zbyciu pojazdu za granicę lub kopię dokumentu potwierdzającego zarejestrowanie pojazdu za granicą;
4) w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 4 ustawy - dokument potwierdzający zniszczenie (kasację) pojazdu za granicą, dowód rejestracyjny, kartę pojazdu, jeżeli była wydana, i tablice (tablicę) rejestracyjne;
5) w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy - dokument potwierdzający trwałą i zupełną utratę posiadania pojazdu, dowód rejestracyjny, kartę pojazdu, jeżeli była wydana, tablice (tablicę) rejestracyjne oraz dokument potwierdzający wniesienie opłaty, o której mowa w art. 79 ust. 5 ustawy;
6) w przypadku określonym w art. 79 ust. 1 pkt 6 ustawy - dokument, o którym mowa w tym przepisie, dowód rejestracyjny, kartę pojazdu, jeżeli była wydana, oraz tablice (tablicę) rejestracyjne;
7) dokument potwierdzający wycofanie pojazdu z obrotu, w przypadku, o którym mowa w art. 70g ust. 2 ustawy, albo dokument potwierdzający odkupienie pojazdu wycofanego z obrotu, w przypadku, o którym mowa w art. 70g ust. 3 ustawy, albo kopię decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 70g ust. 4 ustawy, poświadczoną przez organ, który wydał tę decyzję.
2. W celu wyrejestrowania pojazdu czasowo wycofanego z ruchu do wniosku o jego wyrejestrowanie, zamiast dowodu rejestracyjnego, właściciel pojazdu dołącza decyzję o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, o której mowa w art. 78a ust. 1 ustawy.
3. W przypadku określonym w art. 79 ust. 3a ustawy, organ rejestrujący dokonuje wyrejestrowania pojazdu z urzędu, jeżeli pojazd nie został wcześniej wyrejestrowany.
4. W przypadku utraty dowodu rejestracyjnego, karty pojazdu, jeżeli była wydana, lub tablic (tablicy) rejestracyjnych, właściciel pojazdu składa oświadczenie o ich utracie.
5. W przypadku nieprzedłożenia przez właściciela pojazdu dokumentu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 albo 6, organ rejestrujący, po upływie 30 dni od dnia otrzymania zaświadczenia od przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu, dokonuje wyrejestrowania pojazdu z urzędu.
6. W przypadku złożenia wniosku o wyrejestrowanie pojazdu właściciel pojazdu dokonuje także zwrotu dodatkowej tablicy rejestracyjnej, o której mowa w § 10, albo jej wtórnika, chyba że dokonał wcześniej ich zwrotu, albo składa oświadczenie o ich utracie.
7. Organ rejestrujący wydaje decyzję o wyrejestrowaniu pojazdu:
1) na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 6 do rozporządzenia;
2) o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy, na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 7 do rozporządzenia;
3) z urzędu na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 10 do rozporządzenia;
4) o którym mowa w art. 73 ust. 2a ustawy, z urzędu na formularzu, którego wzór jest określony w załączniku nr 11 do rozporządzenia.
Organ zatem, stosownie do treści art. 12 § 1 k.p.a., powinien działać wnikliwie i szybko i w oparciu o powyżej wskazane przepisy zobowiązany był do wezwania skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku, skoro nie mógł nadać mu dalszego biegu.
Wskazać jeszcze trzeba, że w uchwale 3 września 2013 r. sygn. I OPS 2/13 (publ. ONSAiWSA z 2014 r. nr 1 poz. 2) Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że pozostawienie podania bez rozpoznania jest formą zakończenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia. Jeżeli więc organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej (np. wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2012 r., II GSK 3/11), to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Już w 1983 r. w orzecznictwie NSA zaakceptowano pogląd, że wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu (wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1983 r., SA/Wr 6/83, GP 1983, nr 24).
NSA ocenił, że w konsekwencji, wyjaśniając przedstawione zagadnienie prawne, należy udzielić odpowiedzi, że pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) stanowi bezczynność organu, na którą służy skarga stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.
Wobec powyższego pozostawienie 25 lutego 2021 r. wniosku skarżącego z 2 lutego 2021 r. bez rozpoznania nie oznacza merytorycznego zakończenia sprawy, tak jak przyjął organ w odpowiedzi na skargę i skarga na bezczynność jest w takiej sytuacji dopuszczalna.
Stwierdzając w niniejszej sprawie bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania, które w ocenie Sądu nie miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, Sąd wziął pod uwagę, że od dnia złożenia przez skarżącego wniosku o wyrejestrowanie pojazdu do jego pozostawienia bez rozpoznania minął niecały miesiąc, a następnie od wniesienia ponaglenia z wnioskiem z 13 lipca 2021 r. do wezwania do uzupełnienia braków upłynęło 1,5 miesiąca, natomiast do wydania decyzji z [...] r. – łącznie sześć miesięcy. W ocenie Sądu działania podejmowane przez organ nie były efektywne i były sporadyczne. Sprawa mogła być załatwiona w krótszym terminie.
Niemniej, choć w tej sprawie zaistniała około pięciomiesięczna bezczynność i postępowanie było prowadzone w sposób opieszały, a takie zaniechanie organu należy ocenić jako naganne, to jednak – w ocenie Sądu - nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Przypomnieć trzeba, że w orzecznictwie prezentowany, że kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne. Wskazuje się przy tym, że rażące opóźnienie w czynnościach podejmowanych przez organ ma być w sposób oczywisty pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13, publ. jak wyżej).
Zdaniem Sądu działanie organu nie było zamierzone. Po stronie organu nie było celowego unikania rozpoznania wniosku, nie miało także miejsca celowe lekceważenie wniosku ani zła wola organu w rozpoznaniu wniosku. W ocenie Sądu brak podjęcia działania w zakresie wniosku strony nie świadczy o złej woli organu, poważnym zaniedbaniu ani nie przesądza o lekceważącym traktowaniu skarżącego i ciążących na organie obowiązkach. Należy również wziąć pod uwagę, że skarżący od doręczenia mu 9 marca 2021 r. pisma o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania do 13 lipca 2021 r. nie podejmował w stosunku do organu żadnych działań.
Mając to na uwadze, Sąd w pkt 2 wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłości w załatwieniu wniosku skarżącego z 2 lutego 2021 r. Jednocześnie, w ocenie Sądu zaistniała bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.
Na podstawie art. 200 p.p.s.a., w pkt 3 wyroku Sąd orzekł o kosztach postępowania, na które składał się uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 4 p.p.s.a., w myśl, którego sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
E.G.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło