I SA/Lu 1217/15

WyrokWSA w Lublinie2016-04-15

Skład orzekający: Małgorzata Fita, Andrzej Niezgoda, Grzegorz Wałejko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Izby Skarbowej dotycząca rozliczenia VAT za III kwartał 2010 r. może zostać utrzymana w mocy, jeśli decyzje dotyczące rozliczeń za I i II kwartał 2010 r., które miały wpływ na rozliczenie za III kwartał, zostały uchylone przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja dotycząca rozliczenia VAT za III kwartał 2010 r. musi zostać wyeliminowana z obrotu prawnego, ponieważ jest konsekwencją decyzji dotyczących I i II kwartału 2010 r., które zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Ustalenia zawarte w uchylonych decyzjach są wiążące dla dalszego postępowania, co uniemożliwia utrzymanie w mocy decyzji opartej na błędnych przesłankach.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą rozliczenia podatku od towarów i usług (VAT) za III kwartał 2010 r. Organ kontroli skarbowej stwierdził nieprawidłowości w rozliczeniu VAT za I kwartał 2010 r., co wpłynęło na rozliczenia za kolejne kwartały. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 191 poprzez wybiórczą ocenę materiału dowodowego i dowolne przyjęcie zaniżenia obrotu, oraz art. 200 § 1 w zw. z art. 123 § 1 poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz T. S. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Fita Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca), Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Protokolant Referent stażysta Paweł Kobylarz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za III kwartał 2010 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz T. S. kwotę [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, dalej: "Dyrektor Izby Skarbowej", "organ odwoławczy", po rozpatrzeniu odwołania T. S., dalej: "podatniczka", "strona", "skarżąca", uchylił decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L., dalej: "Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej", "organ kontroli skarbowej", "organ I instancji", z dnia [...] określającą za III kwartał 2010r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł. i określił tę kwotę w wysokości [...] zł. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, iż w stosunku do podatniczki prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą: "Zakład Usługowy – T. S. wszczęto postępowanie kontrolne w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatków stanowiących dochód budżetu państwa za 2010r. W jego toku organ kontroli skarbowej stwierdził nieprawidłowości w zakresie rozliczenia VAT za I kwartał 2010r., co spowodowało zmianę rozliczenia w podatku od towarów i usług, dalej: "VAT" za ten okres rozliczeniowy. Miało to wpływ na zmianę rozliczenia VAT za kolejne okresy rozliczeniowe, tj. za II i III kwartał 2010r. decyzjami wydanymi na podstawie art. 99 ust. 12 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm., w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie), dalej: "ustawa o VAT". Od decyzji organu kontroli skarbowej określającej na III kwartał 2010r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy strona złożyła odwołanie, w którym wniosła o jej uchylenie, zarzucając jej naruszenie: 1. art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez bezpodstawne przyjęcie, że kwota [...]zł wpłacona na konto podatniczki stanowiła zaliczkę na poczet organizacji imprezy okolicznościowej, podczas gdy dokonana wpłata nie spełniała przesłanek zaliczki oraz poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, przejawiającą się w nieuprawnionym przyjęciu, iż doszło do zaniżenia obrotu, w sytuacji gdy powyższa teza ma charakter dowolny, 2. art. 200 §1 w zw. z art. 123§ 1 Ordynacji podatkowej poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, w sytuacji, gdy organ podatkowy jest zobowiązany do zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w odniesieniu do I kwartału 2010r. podatniczka nie zaewidencjonowała wpłat na poczet organizowanych w [...] w J. L. wesel i studniówki, w wyniku czego zaniżony został obrót o kwotę [...]zł i podatek należny o kwotę [...]zł. Powyższe ustalenia doprowadziły do decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej określającej stronie zobowiązanie w VAT za I kwartał 2010r. w wysokości [...] zł oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu odwoławczego z dnia 7 sierpnia 2015r. Z kolei w odniesieniu do II kwartału organ odwoławczy uwzględniając zarzuty odwołania dotyczące bezpodstawnego opodatkowania VAT wpłat zadatku oraz dopłaty za usługę hotelarską i gastronomiczną uchylił decyzję organu I instancji. Mając jednak na uwadze, iż nieprawidłowości stwierdzone w I kwartale wpływały na rozliczenie VAT za II kwartał 2010r., decyzją z dnia 7 sierpnia 2015r. zmienił rozliczenie za II kwartał 2010r. określając kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Wskazana decyzja Dyrektora Izby Skarbowej, zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015r. poz. 613 ze zm., brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie), dalej: "O.p.", stanowi decyzję ostateczną. Ustalenia w niej zawarte są zatem wiążące w postępowaniu dotyczącym rozliczenia VAT w III kwartale 2010r. Z tego względu organ odwoławczy zaskarżoną decyzją uchylił decyzję organu I instancji i określił za III kwartał 2010r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w innej wysokości. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej podatniczka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wydanej decyzji, a mianowicie art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego materiału, przejawiającą się w nieuprawnionym przyjęciu, iż doszło do nieprawidłowości w rozliczeniu VAT za I kwartał 2010r., co doprowadziło do błędnego rozliczenia za II kwartał 2010r., podczas gdy decyzja określająca zobowiązanie w VAT za I kwartał 2010r. nie może się ostać. Stawiając powyższy zarzut skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżanej decyzji, a ponadto o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi powołano orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach połączonych C-255/02, C-223/03 oraz C-419/02, w którym Trybunał sformułował pogląd, iż aby w odniesieniu do otrzymanej kwoty zaliczki powstał obowiązek podatkowy, wszelkie okoliczności mające znaczenie dla zaistnienia obowiązku podatkowego w związku z przyszłym świadczeniem (w szczególności precyzyjne określenie przedmiotu takiej transakcji) muszą być znane już w momencie otrzymania płatności zaliczkowej. Podniosła również, że nie można przyjąć, iż strona została prawidłowo powiadomiona o terminie do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału przez organ I instancji. Ponadto wskazała, iż w zaskarżonej decyzji organ nie przedstawił w sposób wyczerpujący toku rozumowania, który doprowadził go do podjęcia rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, co nie oznacza, iż podzielić można wszystkie jej zarzuty. Sąd nie podziela bowiem sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia art. 200 §1 w związku z art. 123 §1 O.p. Pierwszy z powołanych przepisów stanowi, iż przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Drugi natomiast przewiduje, że organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Należy tymczasem zwrócić uwagę, iż organ I instancji wydał w dniu 24 września 2014r. postanowienie w sprawie wyznaczenia 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się co do zebranego materiału, które zostało skutecznie doręczone w dniu 10 października 2014r. Przesyłkę zawierającą wskazane postanowienie wydano osobie upoważnionej, a treść postanowienia doszła do wiadomości skarżącej na co wskazuje ustanowienie przez nią, po dacie doręczenia przesyłki, pełnomocnictwa adwokatowi do przejrzenia akt i wykonania fotokopii. Nie można również podzielić zarzutu, iż w zaskarżonej decyzji organ nie przedstawił w sposób wyczerpujący toku rozumowania, który doprowadził go do podjęcia rozstrzygnięcia. Dotyczy on naruszenia art. 210 §4 O.p. Powołany przepis wymaga aby uzasadnienie faktyczne decyzji zawierało w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zawierało zaś wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiadało wskazanym wymaganiom i pozwalało ocenić tok rozumowania organu odwoławczego. Biorąc jednak pod uwagę, iż zmiana rozliczenia VAT za III kwartał 2010r., dokonana zaskarżoną decyzją, jest konsekwencją rozstrzygnięcia zawartego w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] dotyczącej zmiany rozliczenia VAT za I kwartał 2010r., utrzymanej w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] i będącej następstwem rozstrzygnięcia w tym zakresie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącej zmiany rozliczenia za II kwartał 2010r., zaskarżoną decyzję należy wyeliminować z obrotu prawnego. Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji dotyczącą zmiany rozliczenia VAT za I kwartał 2010r., została bowiem uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Lu 1215/15 ze względu na naruszenie art. 19 ust. 11 ustawy o VAT, co doprowadziło organy do nieuzasadnionego w świetle powołanego przepisu przyjęcia, iż dokonane na rzecz skarżącej wpłaty stanowiły zaliczki skutkujące powstanie obowiązku podatkowego w VAT. Z kolei decyzja organu odwoławczego dotycząca II kwartału została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2016r., sygn. akt I SA/Lu 1216/15. Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach ma podstawę w treści art. 200 P.p.s.a. Prowadząc ponownie postępowanie Dyrektor Izby Skarbowej uwzględni, iż wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotyczącej zmiany rozliczenia VAT za I i II kwartał 2010r. wymaga ponownego dokonania ustaleń w zakresie zobowiązania podatkowego w VAT w III kwartale 2010r., biorąc pod uwagę, iż na jego wysokość ma wpływ wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w poprzednim okresie rozliczeniowym wykazana do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło