I SA/Lu 1339/15
PostanowienieWSA w Lublinie2016-02-03
Skład orzekający: Marcin Małek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, mimo posiadania stałego dochodu i zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, ale ponosząca wysokie wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, brakiem możliwego do zbycia majątku i oszczędności, może zostać całkowicie zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nawet przy posiadaniu stałego dochodu i zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, wysokie wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, brak możliwego do zbycia majątku i oszczędności mogą uzasadniać całkowite zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, gdyż dochód pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb.Stan faktyczny
Skarżący R. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżący uzasadnił wniosek niską emeryturą, wysokimi wydatkami na utrzymanie, posiadaniem lekkiego stopnia niepełnosprawności oraz brakiem środków na opłaty sądowe. Z akt sprawy wynikało również, że skarżący jest właścicielem gruntów, samochodu osobowego i ciągnika rolniczego.Rozstrzygnięcie
Przyznano R. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a przyznać R. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w kwocie 100 zł, skarżący (ur. 1946 r.) zwrócił się o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Uzasadniając ten wniosek podniósł, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymując się z emerytury w wysokości [...] zł miesięcznie. Dodał, że posiada lekki stopień niepełnosprawności, a wskazany dochód nie pozwala na poniesienie opłat sądowych. Z otrzymywanej emerytury opłaca energię elektryczną (130 zł), gaz (35 zł), opał (350 zł), telefon (50 zł), utrzymanie samochodu (300 zł), leki (150 zł), żywność (250 zł), woda i podatki (60 zł), wyżywienie (400 zł), remont mieszkania (200 zł). Dodał, że wysokość tych wydatków sprawie, że musi pożyczać pieniądze na niezbędne potrzeby i nie stać go na wykończenie domu.
Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżący jest właścicielem gruntów o pow. 3,49 ha fiz. (4,07 ha przelicz). Oprócz tego jego majątek stanowi samochód osobowy [...] (rok prod. 1998) oraz ciągnik rolniczy [...] (patrz akta sprawy I SA/Lu 342/15).
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Intencją strony jest uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, tj. otrzymanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z jego treścią przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przy czym prawo pomocy w zakresie całkowym przyznawane powinno być jedynie osobom rzeczywiście ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 - Lex nr 786724). Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, w ocenie referendarza sądowego, stwierdzić należy, że strona skarżąca mimo tego, iż posiada stały dochód oraz ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe nie będzie w stanie ponieść żadnych kosztów niniejszego postępowania.
Na powyższej ocenie zaważyła przede wszystkim sytuacja finansowa strony, tj. wysokość uzyskiwanego dochodu, wysokość wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem oraz brak możliwego do zbycia majątku i oszczędności. Analiza powyższych elementów wskazuje, że skarżący nie ma środków ani możliwości ich pozyskania na wymagane koszty sądowe. Dochód jakim dysponuje pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb takich jak zakup lekarstw, żywności i pokrycia niezbędnych kosztów utrzymania (opłaty za media, odzież, środki czystości itp.). W takiej sytuacji niepodobna oczekiwać, że strona będzie w stanie ponieść wydatki związane z kosztami sądowymi oraz samodzielnie opłacić usługi fachowego pełnomocnika.
Zapadłe orzeczenie oznacza, że skarżący został w niniejszym postępowaniu sądowym zwolniony od kosztów sądowych, jak również przyznano mu adwokata, bez obowiązku ponoszenia przez niego kosztów zastępstwa procesowego. Adwokata ten zostanie wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w Lublinie, o czym strona zostanie poinformowana.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło