I SA/Lu 267/05

WyrokWSA w Lublinie2005-11-23

Skład orzekający: Halina Chitrosz, Krystyna Czajecka-Ryniec, Ewa Gdulewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki kapitałowej odpowiada za zaległości podatkowe spółki, jeśli za jego kadencji nie było przesłanek do zgłoszenia wniosku o upadłość lub wszczęcia postępowania układowego, a organ odwoławczy stwierdził brak jego winy w tym zakresie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe nieprawidłowo zastosowały art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, ograniczając się do ustalenia pozytywnych przesłanek odpowiedzialności (bezskuteczność egzekucji, powstanie zobowiązania w okresie pełnienia funkcji) i pomijając okoliczności wyłączające odpowiedzialność. Skoro skarżący pełnił funkcję członka zarządu tylko do określonej daty, a przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość lub postępowania układowego zaistniały po tej dacie, to ewentualne nieuczynienie tego nastąpiło bez jego winy, co wyłącza jego odpowiedzialność.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności podatkowej L. Ł. jako byłego członka zarządu spółki akcyjnej w likwidacji za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług. Organy podatkowe uznały go za odpowiedzialnego na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej, mimo że za jego kadencji nie było przesłanek do zgłoszenia wniosku o upadłość. L. Ł. kwestionował zastosowanie wobec niego przepisów Ordynacji podatkowej, wskazując na brak winy i wadliwe zastosowanie przepisów przejściowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy nieprawidłowo oceniły przesłanki wyłączające odpowiedzialność skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego, orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego oraz nakazał ściągnąć od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarbu Państwa kwotę tytułem części wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz (spr.), Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Ryniec,, NSA Ewa Gdulewicz, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2005 r. sprawy ze skargi L. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu za zaległości podatkowe "[...]" SA w likwidacji z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące marzec – maj oraz wrzesień 2000 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. nr [...]; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 1.000 zł (jeden tysiąc złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania ; IV. nakazuje ściągnąć od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarbu Państwa ( Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 778 zł (siedemset siedemdziesiąt osiem złotych) tytułem części wpisu od której skarżący był zwolniony Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2005r., Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej , na zasadzie art. 233§1pkt.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa / Dz.U.Nr 137, poz.926, z późn. zm. / - po rozpatrzeniu odwołania L. Ł. od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...]listopada 2004r., Nr [...] dotyczącej przeniesienia odpowiedzialności jako członka Zarządu "[...]"S.A. w likwidacji z tytułu zaległości podatkowych tej spółki w podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, maj oraz wrzesień 2000r. oraz umarzającej postępowanie w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc maj i wrzesień 1999r. - utrzymał w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podano, iż "[...]"S.A. w likwidacji nie uiściła należnych zobowiązań podatkowych wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, Nr [...] z dnia [...] czerwca 2003r. W wyniku przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego ustalono, iż nie jest możliwe wyegzekwowanie przedmiotowej zaległości podatkowej. Wobec tego faktu, a także mając na uwadze, iż L. Ł. był członkiem Zarządu spółki w okresie powstania w/w zaległości podatkowych organ I instancji miał podstawy do wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności podatkowej członków Zarządu za jej zobowiązania na podstawie art. 116 Ordynacji podatkowej. Organ I instancji, w uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 107§1 Ordynacji podatkowej w przypadku i zakresie przewidzianym w tej ustawie za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem także osoby trzecie. Z mocy zaś art. 116§1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. Odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki / § 2 /. Nie godząc się z tą decyzją L. Ł. wniósł od niej odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej, podkreślając w szczególności, iż rozszerzenia odpowiedzialności na byłych członków Zarządu ustawodawca dokonał dopiero nowelą z września 2002r., dodając do treści przepisu art. 116 Ordynacji podatkowej §3 i §4. W jego ocenie do dnia wejścia w życie tej nowelizacji, to jest do dnia 1 stycznia 2003r. nie ma podstaw do wypełniania "luki w prawie". Generalnie zaś – L. Ł. kwestionował zastosowanie wobec niego dyspozycji art. 116 §1 Ordynacji podatkowej, uważając, iż doszło w tym wypadku do rażącego naruszenia prawa, w sytuacji, gdy za jego kadencji nie było podstaw do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości bądź o otwarcie postępowania układowego wobec spółki.. Dyrektor Izby Skarbowej, odnosząc się do zarzutów odwołania, w pierwszej kolejności wskazał, iż organ I instancji powołał w sentencji swojej decyzji przepis art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002r., co niezbicie świadczy o tym, iż wbrew temu, co uważa skarżący – zastosował on przy rozpatrywaniu sprawy przepisy obowiązujące na dzień powstania zobowiązania podatkowego. Podkreślono, iż zgodnie z art. 116§2 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członków zarządu spółki za zaległości podatkowe obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki oraz, że ustawodawca określając kryterium odpowiedzialności członków Zarządu, w tym również i byłych, poprzez wprowadzenie powołaną nowelą wrześniową do art. 116 – §4 zapisu o treści " przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji" - doprecyzował jedynie obowiązujące przepisy prawa i zasady odpowiedzialności byłych członków zarządu. Organ odwoławczy stwierdził, iż stan faktyczny sprawy, a w szczególności okoliczność, iż za kadencji, w której skarżący pozostawał w Zarządzie "[...]"S.A. brak było przesłanek do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości spółki pozostaje poza sporem. Jednocześnie jednak zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, iż "nie można mówić o braku winy w nie zgłoszeniu upadłości, w sytuacji, gdy nie było podstaw do jej ogłoszenia", podkreślając przy tym, iż w myśl art. 116§1 Ordynacji podatkowej przesłanką odstąpienia od odpowiedzialności jest wykazanie przez członka zarządu, że nie zgłoszenie upadłości oraz nie wszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy. Dla analizy w zakresie zaistnienia tej przesłanki niezbędnym jest uprzednie zaistnienie okoliczności zgłoszenia upadłości lub wystąpienia o otwarcie postępowania układowego. Organ odwoławczy dalej wyraził pogląd, iż "w sytuacji jaka miała miejsce w sprawie, poddanie ocenie działania strony w powyższym zakresie, kiedy L. Ł. był członkiem Zarządu / bo takiego czasowego zakresu mogą dotyczyć przepisy o odpowiedzialności podatkowej członków zarządu spółek kapitałowych" / jest niemożliwe, gdyż w momencie określenia zobowiązania podatkowego nie pełnił on już w zarządzie żadnej funkcji". Nie zmienia to jednak faktu, iż zobowiązania podatkowe, których dotyczy przeniesienie odpowiedzialności powstały w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji członka Zarządu. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, a negatywną przesłankę w zakresie niezawinionego przez członka nie zgłoszenia wniosku należy łączyć z faktycznym i aktualnym jego prawem do reprezentowania spółki na zewnątrz w momencie zaistnienia przesłanek do zgłoszenia upadłości lub otwarcia postępowania układowego i związanym z tym prawem do wystąpienia do Sądu Gospodarczego. Przesłanka braku winy, tym samym może mieć znaczenie, ale w kontekście ewentualnej odpowiedzialności kolejnego Zarządu "[...]"S.A. . Odmienna interpretacja tego przepisu – w ocenie organu odwoławczego prowadziłaby do rozszczelnienia systemu podatkowego i umożliwiłaby osobom odpowiedzialnym za prowadzenie spraw spółek kapitałowych uchylanie się od odpowiedzialności od skutków niewłaściwego prowadzenia zarządu. Skoro L. Ł. był członkiem Zarządu, to w zakresie jego praw i obowiązków było dokonywanie w jej imieniu i na jej rzecz wszelkich czynności prawnych związanych z wykonywaniem czynności zarządu. To za jego kadencji powstało zobowiązanie podatkowe, którego dotyczy spór. Z racji sprawowanej w Zarządzie funkcji skarżący ponosi pełną odpowiedzialność za prawidłowe funkcjonowanie spółki, a stwierdzony i oczywisty brak jego winy w zakresie wszczęcia postępowania układowego lub zgłoszenia wniosku o upadłość, nie może zdaniem organu II instancji, zwalniać go również z odpowiedzialności za niewłaściwy zarząd będący przyczyną powstania zaległości podatkowej. Co do objęcia przeniesieniem odpowiedzialności również dodatkowego zobowiązania podatkowego, Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, iż rozstrzygnięcie w tym przedmiocie ma charakter subsydiarny względem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług, a jako takie jest nierozerwalnie związane z zaniżeniem należnego zobowiązania podatkowego. Organ ten stwierdził także, iż ocena bilansu przedłożonego na żądanie organu I instancji jako dowodu nie mającego znaczenia dla prawy nie świadczy o naruszeniu zasady, o której stanowi art. 120 Ordynacji podatkowej, albowiem celem tego dowodu była analiza sytuacji majątkowej spółki z punktu widzenia przesłanek ogłoszenia upadłości lub otwarcia postępowania układowego. Organ odwoławczy nie zgodził się również z twierdzeniem strony, że dla skutecznego przeniesienia odpowiedzialności niezbędne jest umorzenie postępowania egzekucyjnego, gdyż taki obowiązek nie został na niego nałożony ani przez przepisy Ordynacji podatkowej, ani nie wynika również z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podkreślając nadto, iż fakt bezskuteczności egzekucji w stosunku do spółki "[...]"S.A. wynika w sposób bezsprzeczny z materiału dowodowego zebranego w sprawie. Odnosząc się natomiast do powołanego przez skarżącego w piśmie z dnia 2 marca 2005r. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, Dyrektor Izby Skarbowej zaznaczył, iż nie ma on charakteru wiążącego dla organu, albowiem został wydany w indywidualnej sprawie i z tego tytułu nie może stanowić źródła prawa podatkowego. Wskazano nadto, iż do materiału dowodowego sprawy został na wniosek strony dołączony dowód w postaci protokołu z zeznań świadka A. Ł. – głównego księgowego spółki "[...]". Na powyższą decyzję L.Ł. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania skarżący twierdził, iż organy podatkowe naruszyły w sposób rażący przepis art. 116 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż członek Zarządu odpowiada za zobowiązania podatkowe spółki także wówczas, gdy za jego kadencji brak było przesłanek do ogłoszenia jej upadłości lub otwarcia postępowania układowego, co jest równoznaczne z tym, że skarżący wykazał brak winy po swojej stronie. Zdaniem skarżącego organy podatkowe w wadliwy sposób zastosowały również przepis art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw / Dz.U.Nr 169, poz. 1387 / poprzez kwalifikację stanu faktycznego według art. 116 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, a nie według stanu prawnego obowiązującego w dacie powstania zaległości podatkowych spółki. Skarga zarzuca również naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 187§1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i jego niewłaściwą ocenę. W obszernym uzasadnieniu – skarżący szczegółowo przedstawił argumenty przemawiające za uznaniem zasadności wniesionej skargi. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dzu. U. Nr 153, poz. 1270 z póżn. zm. / - wskazać należy na wstępie, iż stan faktyczny sprawy pozostaje poza sporem. Zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług "[...]" S.A. za poszczególne miesiące roku 2000 określone zostało w ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, Nr [...] z dnia [...]czerwca 2003r. (k – 4 akt podatkowych). Nie ma sporu, co do tego, iż skarżący L. . w okresie powstania tych zobowiązań podatkowych pełnił obowiązki członka zarządu spółki – był Vice Prezesem Zarządu w okresie od 29 marca 1999r. do 2 października 2000r. Bezsporną pozostaje także okoliczność, iż w czasie, kiedy skarżący był członkiem Zarządu "[...]" S.A. nie istniały przesłanki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki lub złożenia podania o otwarcie postępowania układowego / vide: str.4 uzasadnienia zaskarżonej decyzji /. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej - przy czym ze względu na okres powstania zobowiązania podatkowego "[...]"S.A. / marzec, maj oraz wrzesień 2000r. / - zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2002r., Nr 169, poz. 1387 ) - w brzmieniu obowiązującym do dnia 1. 01.2003r. Zgodnie z tym przepisem, za zobowiązania podatkowe spółki z o.o. ... / tu spółki akcyjnej / odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo, że nie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz nie wszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa. Odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu ( § 2 art. 116 Ordynacji podatkowej). Zgodzić się należy z zarzutem skargi, iż dopiero nowela wrześniowa / ustawa z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych / tekst jednolity z 2000r., Dz.U.Nr 14, poz. 176 z późn.zm. / z dniem 1 stycznia 2003r. espressis verbis w §4 art. 116 Ordynacji podatkowej wprowadziła zapis, że przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu. Było to jednak uściślenie zasady, że odpowiedzialność, o której mowa w § 1 tego artykułu, obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia obowiązków członków zarządu spółki. W treści art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2003r. nie było bowiem mowy o tym, że jeśli dana osoba przestała być członkiem zarządu spółki, to w związku z tym nie mogła już odpowiadać za jej zaległości podatkowe. Istota sprawy dotyczy jednak zagadnienia, czy organy podatkowe prawidłowo wywiodły, iż w bezspornym stanie faktycznym sprawy, w którym, jak wskazał organ II instancji "stwierdzony i oczywisty jest brak winy skarżącego" w zakresie nie zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki lub nie złożeniu podania o otwarcie postępowania układowego/ vide: str. 6 uzasadnienia zaskarżonej decyzji /, istniała materialnoprawna podstawa do wydania decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe "[...]" S.A. odpowiedzialności na L. Ł. z samego tylko faktu pełnienia przez niego funkcji Vice Prezesa Zarządu. Sąd nie podziela poglądu wyrażonego przez organ I instancji, a podtrzymanego przez Dyrektora Izby Skarbowej, iż " nie można mówić o braku winy w nie zgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, w sytuacji, gdy nie było podstaw do jej ogłoszenia". Do ustalenia odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116§1 Ordynacji podatkowej konieczne jest nie tylko ustalenie pozytywnych jej przesłanek, czyli bezskuteczności egzekucji zaległości podatkowej oraz powstania zobowiązania w okresie pełnienia przez danego członka funkcji w zarządzie spółki, ale także wykazanie, że nie zachodzą przesłanki wyłączające tą odpowiedzialność. W przedmiotowej sprawie organy ograniczyły się do wykazania przesłanek pozytywnych, pomijając bądź dokonując błędnej oceny okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącego za zaległości spółki. Skoro L.Ł. pełnił funkcję Vice Prezesa Zarządu spółki do 2 października 2000r., to musi być oczywiste, iż tylko do tej daty miał wpływ na jej działalność. Gdyby w tym okresie wystąpiły przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość, to niewątpliwie byłby to jego obowiązek, którego zaniedbanie mogłoby skutkować odpowiedzialnością w trybie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Jeżeli natomiast stan taki zaistniał po tej dacie to jest to okoliczność wyłączająca jego odpowiedzialność, bowiem ewentualne nie zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz nie wszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy. To, że taka sytuacja była obiektywna i niezależna od skarżącego nie może wywołać negatywnego dla niego skutku prawnego w postaci przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe "[...]"S.A., tylko dlatego, iż jak twierdzi organ odwoławczy prowadziłoby to do "rozszczelnienia systemu podatkowego" /por. także wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2004r., III SA/Wa 209/04, M.Podat. 2005/4/30 oraz wyrok NSA z dnia 20 listopada 2003r., III SA 110/02, POP 2004/6/115 /. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, wskazać należy, iż podstawową zasadą postępowania dowodowego jest zasada swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej). Zasada ta nie oznacza, że organ jest uprawniony do oceny dowodów według "swego widzimisię"; swoją ocenę w tej mierze obowiązany jest oprzeć na przekonywujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu. W nauce podkreśla się, że swobodna ocena dowodów, aby nie przekształciła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny. Naruszenie tych reguł, a także norm procesowych odnoszących się do środków dowodowych stanowi przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck 1996 r., str. 376-378; także wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 czerwca 2005r., III SA/Wa 562/05, M.Podat. 2005/9/44 /. Istotnie, zgodzić się należy ze skarżącym, że w rozpatrywanej sprawie, ocena organów podatkowych, na tle niekwestionowanego stanu faktycznego nosi przymiot dowolności, co uzasadnia zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów / art. 191 /. Nie ma natomiast podstaw do uznania, aby organy naruszyły również i przepis art. 187§1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy podatkowe - materiał dowodowy zebrały i rozpatrzyły, a jedynie jego ocenę należy uznać za wadliwą. Stwierdzając zatem przy rozpoznaniu niniejszej skargi zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak też i przepisu art. 191 Ordynacji podatkowej, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. "a" i lit. "c" powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie zawarte w pkt.II wyroku ma swoje uzasadnienie w przepisie art. 152 tejże ustawy, natomiast o kosztach postępowania orzeczono na podstawie jej art. 200, z uwzględnieniem poniższej oceny. Mając na uwadze przepis art. 223§2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł o ściągnięciu od organu podatkowego na rzecz Skarbu Państwa kwoty 778,00 tytułem części wpisu od skargi, od którego uiszczenia skarżący został zwolniony na mocy prawomocnego postanowienia Sądu z dnia 15 września 2005r. Przepis ten stanowi, iż w sytuacji, w której nie została uiszczona należna opłata, sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę. W ocenie Sądu, interpretacji tego przepisu nie sposób oderwać od przepisu art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w myśl którego - w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Gdyby strona skarżąca wpis od skargi uiściła w pełnej wysokości, nie byłoby żadnych wątpliwości, iż organ musiałby ten wpis jej zwrócić w oparciu o powyższy przepis. Wychodząc z tego właśnie założenia Sąd uznał, iż w sytuacji, gdy strona skarżąca została zwolniona w części z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, to obowiązek poniesienia w ramach tych kosztów wpisu od skargi obciąża stronę przeciwną, czyli organ podatkowy. Na poparcie tego stanowiska warto jeszcze wskazać, iż w przepisach powołanej ostatnio ustawy nie ma generalnego zwolnienia od kosztów sądowych Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego / art. 239 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /. W dwuinstancyjnym postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej, w którym organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi, jest także stroną. Obciążenie obowiązkiem uiszczania kosztów sądowych tylko strony przeciwnej, a więc kwestionującej legalność działań organów administracji publicznej byłoby naruszeniem zasady równości stron tego postępowania. Konsekwencją natomiast tej zasady jest uznanie, iż organ administracji publicznej niezadowolony z orzeczenia sądu, wnosząc skargę kasacyjną lub zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego obowiązany jest uiścić należne z tego tytułu opłaty sądowe / wpis /; dotyczy to także skargi o wznowienie postępowania. / por. przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U.Nr 221, poz. 2193 /. Ma to również swoje potwierdzenie w przepisach art. 203 i 204 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które regulują kwestie wzajemnego zwrotu kosztów postępowania związanych z rozstrzygnięciami w sprawie skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Sąd wyraził pogląd, iż w sytuacji, gdy w rezultacie skarga strony skarżącej została uwzględniona, zaistniały przesłanki w oparciu o przepis art. 223§2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do wydania orzeczenia o ściągnięciu na rzecz Skarbu Państwa / Kasa Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie / tej kwoty wpisu, od której uiszczenia strona skarżąca została zwolniona w ramach przyznanego jej częściowego prawa pomocy na podstawie postanowienia z dnia 15 września 2005r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło