I SA/Lu 335/15
PostanowienieWSA w Lublinie2015-05-27
Skład orzekający: Krystyna Czajecka-Szpringer, Wiesława Achrymowicz, Monika Kazubińska-Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie skargi na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą statusu jednostki budżetowej jako podatnika VAT, do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalnego skierowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie, uznając, że rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie pytania prejudycjalnego ma kluczowe znaczenie dla oceny, czy jednostka budżetowa gminy może być uznana za podatnika VAT. Interpretacja TSUE ma pierwszeństwo przed uchwałami NSA, a jednolitość stosowania prawa unijnego wymaga oczekiwania na jego orzeczenie.Stan faktyczny
Gmina złożyła skargę na indywidualną interpretację Ministra Finansów, która uznała za nieprawidłowe stanowisko Gminy dotyczące opodatkowania VAT usług uzdatniania wody i oczyszczania ścieków przez jej jednostkę budżetową. Gmina zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o VAT i Ordynacji podatkowej. Sąd administracyjny rozpatrujący skargę postanowił zawiesić postępowanie, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił pytanie prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które dotyczyło statusu jednostki budżetowej jako podatnika VAT.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie w sprawie do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalnego przedstawionego przez Naczelny Sąd Administracyjny.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, SO del. Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2015 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. S. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie w sprawie do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalnego przedstawionego przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 10 grudnia 2013 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 311/12.
W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia [...] października 2014 r., nr [...] Minister Finansów stwierdził, że nieprawidłowe jest stanowisko Gminy S. (Gmina, wnioskodawca) przedstawione we wniosku z dnia 31 lipca 2014 r. (uzupełnione pismem z dnia 17 października 2014 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczące podatku od towarów i usług w zakresie uznania odpłatnego świadczenia usług w zakresie uzdatniania i dostarczania wody oraz usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych wykonywanych przez jednostkę budżetową, za sprzedaż Gminy i wykazania tej sprzedaży w deklaracjach VAT, składanych przez Gminę oraz obowiązku korekty deklaracji VAT, poprzez uwzględnienie podatku należnego i naliczonego wynikającego z działalności jednostki budżetowej oraz prawa do pełnego odliczania podatku naliczonego w związku z poniesionymi przez Gminę wydatkami inwestycyjnymi oraz bieżącymi na budowę oraz utrzymanie Infrastruktury.
Minister Finansów w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska przedstawionego w powyższej interpretacji indywidualnej.
Na wymienioną interpretację indywidualną Ministra Finansów, Gmina złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę i wniosła o jej uchylenie w całości i uznanie, że stanowisko zawarte we wniosku o interpretację jest w pełni prawidłowe. Zarzuciła naruszenie art. 5 ust. 1, art. 15 ust. 1, 2 i 6, art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. nr 54, poz. 535, ze zm.; dalej: "ustawa VAT ") oraz art. 14c § 2, art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
W rozpoznawanej sprawie zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: "P.p.s.a.") do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie pytania prejudycjalnego skierowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. akt I FSK 311/12, tj. postępowania toczącego się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-276/14. Naczelny Sąd Administracyjny zapytał czy w świetle art. 4 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana - Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej dyrektywy.
Wyrok Trybunału Sprawiedliwości ma znaczenie dla niniejszej sprawy, gdyż w świetle powołanej w pytaniu prejudycjalnym uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 1/13 - wiążącej wszystkie składy sędziowskie na zasadzie art. 269 P.p.s.a. - jednostki budżetowe organów samorządu terytorialnego nie mogą być traktowane jako odrębni podatnicy podatku od towarów i usług. Na obecnym etapie postępowania orzekający w sprawie Sąd, nie kwestionując poglądu wyrażonego w powyższej uchwale, zwraca jednak uwagę, że uchwała ta w istocie rozstrzyga zaistniały problem tylko w części odnoszącej się do regulacji art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE Rady. Przesądzono w niej, że na gruncie krajowych regulacji dotyczących VAT gminna jednostka budżetowa nie jest podatnikiem VAT z uwagi na brak cechy samodzielności prowadzonej działalności gospodarczej. Pozostaje jednak nadal niejasne, czy na gruncie prawa unijnego cecha taka jest zawsze konieczna w odniesieniu do podmiotów prawa publicznego dokonujących czynności mieszczących się w sferze VAT.
W uzasadnieniu pytania prejudycjalnego skierowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 10 grudnia 2013 r. podniesiono również, że z punktu widzenia systemu VAT dla oceny, czy dokonywane przez podmiot prawa publicznego czynności podlegają opodatkowaniu czy też wyłączeniu z opodatkowania, zasadniczym kryterium staje się charakter tych czynności. Powyższe oznacza, że w sytuacji gdy podmiot prawa publicznego nie działa jako organ władzy publicznej należałoby uznać (wnioskując a contrario z art. 13 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy 2006/112 w związku z art. 9 ust. 1 tej dyrektywy), że działa on w charakterze podatnika VAT dokonując czynności mieszczących się w sferze VAT (opodatkowanych lub zwolnionych). Przy takim założeniu kryterium samodzielności określone w art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE nie miałoby w pełni zharmonizowanego charakteru, skoro to do państw członkowskich, w ramach przyznanej im autonomii instytucjonalnej, należy określenie odpowiednich podmiotów prawa publicznego. Samodzielność ta niejako "nadawana" byłaby podmiotom prawa publicznego przez dane państwo.
W dotychczasowym orzecznictwie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie wypowiedział się wprost co do relacji między kryterium samodzielności zawartym w ogólnej definicji podatnika określonej w art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112 a szczególnymi regulacjami określonymi w art. 13 tej dyrektywy.
Dlatego mając na uwadze treść wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji i skargi skarżącej, Sąd doszedł do wniosku, że zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie. W orzecznictwie przyjmuje się, że interpretacja dokonywana przez Trybunał Sprawiedliwości ma pierwszeństwo przed uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego wiążącymi inne sądy administracyjne na podstawie art. 269 P.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 720/13 i powołane tam orzecznictwo - dostępne w bazie CBOIS). Pytania prejudycjalne są bowiem środkiem służącym zapewnieniu jednolitości (spójności) stosowania prawa unijnego w zakresie tych przepisów krajowych, które podlegają procesowi harmonizacji.
Uwzględniając powyższe Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło