I SA/Lu 400/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Asesor WSA Wiesława Achrymowicz (spr.), Protokolant Starszy inspektor Wiesława Wojtal, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Z. G. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia pisma bez rozpatrzenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...]: II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz Z. G. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Lu 400/06 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej na podstawie art. 13 § 1 pkt 2c w zw. z art. 239 i art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ze zm. / utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia pisma Z. G. z dnia 9 sierpnia 2005 r., noszącego znamiona odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia 28 lipca 2005 r. w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym. W uzasadnieniu wskazał, że Z. G. wystąpił z wnioskiem o zwrot podatku akcyzowego pobranego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Decyzją z dnia 28 lipca 2005 r. Naczelnik Urzędu Celnego w L. odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym dotyczącym nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. W dniu 12 sierpnia 2005r. do Oddziału Celnego w T. wpłynęło pismo Z. G. nazwane wnioskiem o zwrot pobranego podatku akcyzowego. Pismo było kierowane do Dyrektora Izby Celnej. W dniu 16 sierpnia 2005 r. zostało przesłane zgodnie z właściwością Urzędowi Celnemu w L. Naczelnik Urzędu Celnego w L. pismem z dnia 26 sierpnia 2005 r. wezwał stronę do sprecyzowania żądania z uwagi na fakt, że wniosek w tej sprawie został już rozstrzygnięty decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia 28 lipca 2005 r. Z. G. pismem z dnia 2 września 2005 r. odpowiedział, iż złożona dokumentacja jest w pełni kompletna i nie wymaga uzupełnień. Następnie w dniu 7 września 2005r., dzień po wyznaczonym terminie, Z. G. złożył osobiście w Urzędzie Celnym w L. kolejne pismo, odwołanie od odmownej decyzji organu pierwszej instancji. Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...] pozostawił bez rozpatrzenia pismo Z. G. z dnia 9 sierpnia 2005 r. na podstawie art. 169 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa. Postanowienie zawierało pouczenie o prawie, terminie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Strona wystąpiła ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Celnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Postanowieniem z dnia 22 lutego 2006 r. w sprawie I SA/ Lu 34/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę, wobec niewyczerpania środków zaskarżenia. Wskazał, że na postanowienie powzięte na podstawie art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej stronie przysługiwało zażalenie. W dniu 28 marca 2006 r. do Izby Celnej wpłynęło zażalenie strony z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2006r. Dyrektor Izby Celnej przywrócił Z. G. termin do wniesienia zażalenia. Następnie [...] powziął opisane na wstępie postanowienie o utrzymaniu w mocy swojego postanowienia z dnia [...]. Zdaniem organu postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa procesowego i przy prawidłowym zastosowaniu przepisów prawa materialnego, jak tego wymaga art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa. Na wskazane postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] skargę złożył Z. G. Wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu stwierdzał, że pismo z dnia 9 sierpnia 2006 r. spełniało wymogi odwołania z art. 222 Ordynacji podatkowej. Wprawdzie nazwał pismo wnioskiem, to jednak treść pisma decyduje o tym czy jest ono odwołaniem. Wskazał na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2001 r. V SA 2462/00. W piśmie nazwanym wnioskiem zawarł zarzut naruszenia konkretnych przepisów prawa / art. 23, art. 25 oraz art. 90 TWE /. Jeśli chodzi o istotę i zakres żądania to treść pisma nie nasuwa żadnych wątpliwości, że domagał się uchylenia decyzji odmownej w całości i uwzględnienia wniosku o zwrot podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu. Przedstawianie dowodów uzasadniających żądanie było zbędne, gdyż stan faktyczny sprawy jest oczywisty i bezsporny. W tych okolicznościach zbędne było wzywanie do uzupełnienia odwołania. Treść pisma z dnia 9 sierpnia 2005 r. w zupełności pozwalała na jego rozpatrzenie jako odwołania od odmownej decyzji organu pierwszej instancji. W konsekwencji nawet spóźnione zastosowanie się do wezwania uzupełnienia odwołania, nie dawało organowi podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia. Wskazał na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w uzasadnieniu do wyroku z dnia 18 stycznia 2000 r. w sprawie II SA 111/99. Niezależnie od powyższego zarzutu skarżący podnosił, że postępowanie prowadzone przez Izbę Celną nie odpowiada wymaganiom z art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej organowi odwoławczemu załatwienie sprawy powinno zająć najdłużej dwa miesiące. Takie postępowanie nie budzi zaufania do organu podatkowego. Zdaniem skarżącego działania organu odwoławczego zmierza do uniemożliwienia wyczerpania toku instancji od decyzji merytorycznej i przeprowadzenia ewentualnej kontroli sądowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wnosił o jej oddalenie. Nie podzielił zarzutów skargi. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. / w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne kontrolują legalność działań organów administracji publicznej. Zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nie są zgodne z prawem. Błędne jest stanowisko organu, że pismo skarżącego z dnia 9 sierpnia 2006 r. nie spełnia wymogów z art. 222 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm. /. Powołany art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi, że odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Przez zarzuty przeciw decyzji należy rozumieć wskazanie uchybień uzasadniających żądanie odwołującego się. Podstawę zarzutów stanowią przede wszystkim naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, sprzeczność ustaleń faktycznych z treścią zebranego materiału dowodowego czy naruszenie przepisów postępowania podatkowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Określenie istoty i zakresu żądania należy rozumieć jako obowiązek wskazania czy domaga się zmiany, czy uchylenia decyzji. Wykładnię tego przepisu należy prowadzić w sposób jednoznacznie zmierzający do ograniczenia nadmiernego formalizmu. Wymagania formalne stawiane odwołaniu w postępowaniu podatkowym muszą być oceniane w sposób niekolidujący z zasadami dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz sądowej kontroli decyzji administracyjnych. Jeśli z odwołania można wyczytać zarzuty stawiane decyzji oraz żądanie wnoszącego odwołanie, środkowi zaskarżenia nie można przypisać braków formalnych. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny między innymi w wyrokach : z dnia 16 grudnia 1998 r. w sprawie I SA/Gd 152/97 / ONSA 1999. nr 4 poz. 127 /, z dnia 22 marca 2000 r. w sprawie I SA/Ka 1729/98 / Mon. Pod. 2000 r. nr 11, s. 2 /. Skarżący, po otrzymaniu odmownej decyzji organu pierwszej instancji, złożył pismo z dnia 9 sierpnia 2005 r. nazwane wnioskiem. Zawarł w nim wprost zarzut naruszenia wymienionych przepisów prawa. Na tej podstawie konsekwentnie żądał zwrotu podatku akcyzowego. Zatem pismo to od samego początku należało potraktować jako odwołanie. Nazwanie pisma wnioskiem nie miało znaczenia dla oceny jego proceduralnego charakteru, jako odwołania. Wbrew stanowisku organu spełniało wymogi z art. 222 powoływanej ustawy Ordynacja podatkowa. Zawierało wskazanie zarzutów. Ponownie wyrażone w jego treści żądanie zwrotu podatku akcyzowego stanowiło żądanie zmiany decyzji organu pierwszej instancji poprzez uwzględnienie wniosku wszczynającego postępowanie w sprawie. Natomiast na skarżącym nie spoczywał obowiązek wskazania dowodów. Wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne zostały ustalone przez organ pierwszej instancji. Nie były przedmiotem sporu. Skarżący kwestionował ocenę prawną. Zatem spór dotyczył wyłącznie prawa. W tych okolicznościach nie było podstaw do stosowania art. 169 § 1 i § 4 ustawy Ordynacja podatkowa. Podsumowując należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w wyniku błędnego zastosowania art. 169 § 4 i art. 222, co skutkowało naruszeniem art. 228 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa w sposób, który może istotnie wpływać na wynik sprawy. W tym zakresie zarzuty skarżącego są trafne. Natomiast zarzut naruszenia art. 121 § 1 i art. 139 ustawy Ordynacja podatkowa pozostaje bez wpływu na wynik kontroli sądowej zaskarżonego postanowienia. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 w związku z art. 205 § 1 tej ustawy.