I SA/Lu 559/24
WyrokWSA w Lublinie2024-12-06
Skład orzekający: Monika Kazubińska-Kręcisz, Andrzej Niezgoda, Grzegorz Wałejko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił wydania opinii o stosowaniu preferencji podatkowej w zakresie zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od odsetek, uznając, że spółka będąca podatnikiem nie jest rzeczywistym właścicielem należności i nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo odmówił wydania opinii o stosowaniu preferencji podatkowej, ponieważ spółka będąca podatnikiem nie spełniła warunku bycia rzeczywistym właścicielem należności z tytułu odsetek, ani warunku prowadzenia rzeczywistej działalności gospodarczej w kraju rezydencji. Analiza faktycznych przepływów finansowych i struktury grupy wykazała, że spółka pełniła jedynie rolę pośrednika, a jej działalność miała sztuczny charakter, ukierunkowany na uzyskanie korzyści podatkowej.Stan faktyczny
Spółka C. I. sp. z o.o. złożyła wniosek o wydanie opinii o stosowaniu preferencji podatkowej w zakresie zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od odsetek wypłacanych na rzecz luksemburskiej spółki A. Organ podatkowy odmówił wydania opinii, uznając, że spółka A. nie jest rzeczywistym właścicielem należności i nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej, a struktura transakcji jest sztuczna. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Niezgoda, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko (sprawozdawca), Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Woźny, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi C. I. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na odmowę wydania przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w L. opinii o stosowaniu preferencji w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych z dnia 28 czerwca 2024 r. nr 0671-SPZ-4.4100.51.2024.6 oddala skargę.
Zaskarżonym aktem z dnia 28 czerwca 2024 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Skarbowego w Lublinie (dalej: "organ") odmówił płatnikowi C. sp. z o.o. z siedzibą w W. wydania opinii o stosowaniu przez niego preferencji w poborze zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od odsetek wynikających z umowy pożyczki wypłaconej na rzecz podatnika A. z siedzibą w L. .
Z uzasadnienia zaskarżonego aktu wynika, że płatnik 3 stycznia 2024 r. złożył wniosek o wydanie opinii o stosowaniu zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od odsetek wynikających z umowy pożyczki typu mezzanine z 5 sierpnia 2021 r. na kwotę 6.700.000 zł wraz z aneksami, wypłacanych na rzecz podatnika. W uzasadnieniu wniosku oraz w jego uzupełnieniu wskazano, że podatnik spełnia warunki określone w art. 21 ust. 3-9 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2805 ze zm. dalej "u.p.d.o.p.").
Organ po dokonaniu oceny stanu faktycznego i prawnego uznał, że w sprawie zostały spełnione wymogi z art. 21 ust. 3 pkt 1 lit. a, pkt 2, 3, ust. 3a, ust. 3b, ust. 4, ust. 8, art. 22b u.p.d.o.p., bowiem płatnik jest spółką mającą siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podatnik zgodnie ze złożonym certyfikatem rezydencji wystawionym przez luksemburskie organy podatkowe dnia 8 sierpnia 2023 r., jest rezydentem podatkowym Luksemburga, zatem podlega opodatkowaniu w Luksemburgu w rozumieniu Konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Wielkim Księstwem Luksemburga w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku sporządzonej w Luksemburgu 14 czerwca 1995 r. Podatnik powstał 23 lipca 2023 r., jest wpisany do luksemburskiego rejestru handlowego i spółek. Funkcjonuje w formie "societe a responsabilite limitee (odpowiednik polskiej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością)". Do akt złożono oświadczenie podatnika z 7 sierpnia 2023 r. z którego wynika, że jest rezydentem podatkowym, podlegającym w Luksemburgu nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania. Zgodnie z informacją odpowiadającą odpisowi pełnemu z Krajowego Rejestru Sądowego, A. 1 posiada 100% udziałów w kapitale podatnika i ponad 40,31% udziałów w kapitale płatnika do 27 września 2021 roku. Nadto istnieje podstawa prawna do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od luksemburskiego organu podatkowego.
Organ wskazał także, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka negatywna z art. 21 ust. 6 u.p.d.o.p., bowiem ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji nie wynika, aby wypłacone należności dotyczyły: przychodów z podziału zysków lub spłaty kapitału spółki wypłacającej należności, przychodów z tytułu wierzytelności dającej prawo do udziału w zyskach dłużnika, przychodów z tytułu wierzytelności uprawniającej wierzyciela do zamiany jego prawa do odsetek na prawo do udziału w zyskach dłużnika czy przychodów z tytułu wierzytelności, która nie powoduje obowiązku spłaty kwoty głównej tej wierzytelności lub gdy spłata jest należna po upływie co najmniej 50 lat od powstania wierzytelności. W ocenie organu poczynione ustalenia nie wskazują, że w odniesieniu do pożyczki i aneksu do niej, zachodziły okoliczności świadczące o nierynkowym charakterze transakcji.
Do akt złożono oświadczenie podatnika z 7 sierpnia 2023 r., o nie korzystaniu ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania. Jednak zgodnie z deklaracją podatkową za 2022 r. oraz sprawozdaniem finansowym jego podatek dochodowy od osób prawnych wyniósł 4280 EUR. Zdaniem organu wysokość podatku jest rażąco niska, niewspółmierna do charakteru działalności gospodarczej. Spółka nie podlega nawet w najmniejszym stopniu efektywnemu opodatkowaniu, a transakcje między podmiotami są w taki sposób zawierane, aby nie generowały zobowiązania podatkowego. Tym samym w ocenie organu nie został spełniony wymóg z art. 21 ust. 3c u.p.d.o.p.
Następnie organ odniósł się do przesłanki z art. 21 ust. 3 pkt 4 lit. a u.p.d.o.p., posiadania przez podatnika statusu rzeczywistego właściciela w stosunku do odsetek uzyskiwanych z tytułu zawartej z płatnikiem umowy pożyczki.
W wymienionym oświadczeniu podatnika z 7 sierpnia 2023 r., wskazał on, że jest rzeczywistym właścicielem otrzymywanych odsetek. Jednak zgodnie z treścią informacji ogólnych do sprawozdania finansowego podatnika za okres 23.07.2021-31.12.2022 r. podatnik jest podmiotem w pełni zależnym od A. 2., spółki luksemburskiej, funkcjonującej w formie "societe a responsabilite limitee stanowiącej podstawową platformę inwestycyjną luksemburskiego funduszu inwestycyjnego A. 3. Fundusz został utworzony w formie spółki inwestycyjnej będącej odpowiednikiem polskiej spółki komandytowej (societe en commandite simple). Fundusz posiada 100% udziałów w A. 8. Natomiast podatnik stanowi jedną ze spółek celowych Funduszu, która została dedykowana do inwestycji związanej z udzieleniem finansowania płatnikowi.
We wniosku wskazano, że "Celem działalności Funduszu jest dostarczanie przede wszystkim finansowania(pożyczki). W ramach działalności inwestycyjnej Fundusz dąży do zapewnienia finansowania odpowiadającego konkretnym potrzebom biznesowym. W celu zapewnienia bezpieczeństwa prawnego oraz finansowego poszczególnych inwestycji oraz zgodnie z przyjętą powszechnie praktyką rynkową, dla każdej konkretnej inwestycji powołane są spółki celowe, które dedykowane są do poszczególnych inwestycji. Powołanie spółek celowych wynika również z uzgodnień komercyjnych z innymi partnerami biznesowymi, z którymi Fundusz inwestuje w daną Spółkę. Fundusz nie może bowiem dopuścić innych podmiotów do całego portfela inwestycyjnego Funduszu. Cały portfel inwestycyjny Funduszu został skupiony w spółce w pełni zależnej od Funduszu tj. A. 2.l., która stanowi podstawową platformę inwestycyjną. Jej rolą jest zarządzanie portfolio wszystkich inwestycji Funduszu".
Zgodnie z art. 3 Statutu A. 4 z 23 lipca 2021 r., głównym przedmiotem działalności Spółki jest posiadanie udziałów w innych spółkach i/lub przedsiębiorstwach oraz finansowanie bezpośrednio i/lub pośrednio spółek i/lub przedsiębiorstw, w których posiada ona udziały lub które stanowią część tej samej grupy spółek.
Organ wskazał, że z informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym za lata 2021-2022 wynika, że A. 5 sierpnia 2022 r. otrzymała od spółki A. 4 pożyczkę w kwocie 6 417 930 EUR. Następnie 6 lipca 2022 r. oraz 28 sierpnia 2022 r. podatnik otrzymał kolejne wypłaty środków od A. 4 na kwoty po 350 000 EUR. Łączna kwota udzielona z dodatkowymi opłatami związanymi z tą transakcją wyniosła 7 688 435 EUR i jest zbliżona do kwoty pożyczki typu mezzanine przyznanej przez A. 4 płatnikowi, w zawiązku z którą wystąpił on o wydanie opinii o stosowaniu preferencji. Na podstawie umowy pożyczki 5 sierpnia 2021 r. wraz z aneksami, podatnik udzielił płatnikowi pożyczki na łączną kwotę 7 970 506 EUR. Pożyczka została wypłacona w trzech transzach - 5 sierpnia 2022 r. w kwocie 6 700 000 EUR, 22 lipca 2022 r. w kwocie 350 000 EUR oraz 30 sierpnia 2022 r. w kwocie 350 000 EUR.
Organ stoi na stanowisku, że zestawienie powyższych wypłat oraz dat realizacji transz kredytowych jednoznacznie wskazuje, że A. 4 pełnił jedynie rolę pośrednika w przekazaniu środków na rzecz płatnika, natomiast podmiotem realnie finansującym pożyczkę z 5 sierpnia 2021 roku wraz z późniejszymi aneksami, jest spółka A. 8. Fakt pozyskania środków od A. 8 na prowadzenie działalności podatnika potwierdza treść sprawozdania finansowego za 2021- 2022 r. Podatnik przekazał praktycznie całość uzyskanego przychodu do jedynego udziałowca A. 8, z czego znaczną część stanowiły odsetki od pożyczki zapłaconej przez płatnika. Zatem płatności odsetkowe uzyskiwane przez podatnika w rzeczywistości przekazywane są bezpośrednio do jedynego udziałowca - A. 8. Jak wynika z rachunku zysków i strat, kwoty odsetek uzyskiwane od płatnika są niemal w tej samej wysokości przekazywane dalej do A. 8.
W oparciu o powyższe organ uznał, że Spółka jest jedynie pośrednikiem. Mimo braku formalnej umowy co do konieczności przekazywania całości należności z tytułu odsetek wypłaconych na podstawie umowy pożyczki do jedynego udziałowca, taka umowa faktycznie została wykonana. Jedynym wierzycielem i podmiotem finansującym działalność gospodarczą Spółki jest A. 8. Wszelkie dodatkowe opłaty administracyjne przekazywane na rzecz jedynego udziałowca potwierdzają, że poza spłatą odsetek od pożyczki, podatnik także w ten sztucznie wykreowany sposób przekazuje środki pochodzące od płatnika.
Odnośnie do najmowania przez A. 4 wyposażonego biura (o pow. 10 m2), znajdującego się pod adresem [...] organ wskazał, że ze sprawozdań za 2021-2022 r. wynika, że podatnik poniósł koszty powierzchni biurowej w wysokości 1 521 EUR/ 366 EUR miesięcznie. Kapitał zakładowy podatnika (12 000 EUR), jest nieproporcjonalnie niski w stosunku do wysokości posiadanych udziałów w jednostkach powiązanych oraz posiadanych należności. Adres siedziby/biura jest wykorzystywany równolegle przez wiele podmiotów, a Spółka ponosi minimalne koszty operacyjne związane z działalnością gospodarczą. Posiada jedynie aktywa finansowe, nie rzeczowe. Nie zatrudnia pracowników, nie korzysta również z pracowników udostępnionych przez inne Spółki z grupy oraz nie ponosi kosztów osobowych związanych z wykonywaniem realizowanych przez siebie zadań. Wykwalifikowana kadra, o której płatnik mówi we wniosku składa się z dwuosobowego zarządu: P. M. i l. S. . W sprawozdaniu finansowym podatnik wykazał honoraria dyrektorów w wysokości 1 500 EUR.
Organ nie dał wiary twierdzeniu, że doświadczeni i wykształceni specjaliści wykonują swoje zadania na rzecz podatnika za wynagrodzeniem w wysokości 62,50 EUR miesięcznie. Nawet biorąc pod uwagę fakt, że zasiadają w spółkach powiązanych. Wynika z tego, że decyzje dotyczące finansowania spółek zależnych oraz ogólnej działalności podatnika, musiały być podejmowane na wyższym szczeblu. Spółka w latach 2021-2022 poniosła rażąco niskie koszty personalne związane z wykonywaniem zadań przez członków zarządu.
Zdaniem Organu powyższe dane świadczą o tym, że podatnik nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej na terenie Luksemburga. Jego działania ograniczają się jedynie do administrowania środkami przekazywanymi przez płatnika i do ich przekazywania na rzecz Spółki dominującej. Z zebranego materiału nie wynika, aby Spółka prowadziła jakąkolwiek inną działalność.
W tym zakresie organ wskazał na wyroki sądów administracyjnych i TSUE w sprawach połączonych C-115/16.
Podatnik nie jest rzeczywistym właścicielem otrzymywanych od płatnika odsetek, ze względu na to, że nie spełnia żadnego z warunków z art. 4 pkt 29 u.p.d.o.p., warunkujących uznanie za podmiot będący rzeczywistym właścicielem. Wystarczy niespełnienie tylko jednego z warunków określonych w art. 4 pkt 29 ustawy o CIT, by nie zostać uznanym za rzeczywistego właściciela wypłacanych należności. Zatem warunek określony w art. 21 ust. 3 pkt 4 u.p.d.o.p., nie został spełniony.
W następstwie powyższego w sprawie występują negatywne przesłanki do wydania opinii o stosowaniu preferencji, o których mowa w art. 26b ust, 3 u.p.d.o.p.
a) podatnik nie spełnia przesłanki art. 21 ust. 3 pkt 4 lit.a u.p.d.o.p. ponieważ w rzeczywistości nie posiadania statusu rzeczywistego właściciela w odniesieniu do otrzymywanych należności z tytułu odsetek;
b) w kontekście zgromadzonej dokumentacji, istnieją uzasadnione wątpliwości co do zgodności ze stanem rzeczywistym dołączonego do akt sprawy oświadczenia podatnika przesłanego wraz z wnioskiem, że jest rzeczywistym właścicielem otrzymywanych odsetek;
c) istnieje uzasadnione przypuszczenie, że podatnik nie prowadzi w Luksemburgu rzeczywistej działalności gospodarczej.
d) charakter działalności podatnika i jego właścicieli nosi znamiona sztuczności art. 22c u.p.d.o.p.
W ocenie organu zastosowana konstrukcja ma na celu stworzenie pozorów bycia rzeczywistym właścicielem otrzymanych odsetek. Okoliczności wskazują na fakt istnienia sztucznej struktury ze względu na nadmierną zawiłość. Tworzenie kolejnych podmiotów w Luksemburgu takich jak A. , nie ma żadnego uzasadnienia ekonomicznego poza tym, aby podmioty posiadały udziały i przekazywały otrzymywane od nich należności dalej do swoich udziałowców. Są jedynie pośrednikiem, który pozoruje prowadzenie działalności gospodarczej. Dodatkowo podmioty takie jak podatnik nie mają żadnego władztwa nad uzyskiwanymi należnościami od jednostek powiązanych, ze względu na fakt, że wszelkie decyzje związane z działalnością tych spółek są podejmowane przez Fundusz. Wszystkie środki trafiają do podmiotu dominującego. Taka struktura świadczy o braku treści ekonomicznej, co zostało opisane powyżej.
W skardze skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego aktu w całości i zasądzenia kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego. Zarzuciła naruszenie:
1) art. 21 ust. 3c u.p.d.o.p. w świetle art. 3 lit. a pkt (i) - (iii) Dyrektywy 2003/49/WE (dalej "Dyrektywa IRD" i art. 1 ust. 11- 13 Dyrektywy IRD oraz pkt (l)-(4) Preambuły do Dyrektywy IRD poprzez uznanie, że przesłankę niekorzystania przez odbiorcę płatności ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na źródło ich osiągania należy rozumieć za spełnioną, gdy odbiorca płatności odprowadzi w kraju swojej rezydencji podatek w odpowiednio znacznej wysokości (efektywne opodatkowanie), podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu wskazuje, że przesłanka pozostaje spełniona, jeżeli odbiorca płatności nie podlega zwolnieniu podmiotowemu jako podatnik w kraju rezydencji odbiorcy od całości dochodów, w związku z tym na potrzeby zastosowania zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 3-9 u.p.d.o.p. nie ma podstaw do weryfikacji poziomu opodatkowania, a odmienna wykładnia wykracza poza formalne wymogi zastosowania zwolnienia wynikającego z Dyrektywy IRD;
2) art. 26b ust. 3 pkt 1-2 w związku z art. 4a pkt 29 w związku z art. 21 ust. 3 pkt 4 lit. a u.p.d.o.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezpodstawnej odmowie wydania opinii o stosowaniu preferencji w związku z uznaniem, że podatnik nie może być uznany za rzeczywistego właściciela należności z tytułu odsetek wypłacanych przez skarżącą oraz nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej, podczas gdy spełnia przesłanki pozwalające na uznanie go za rzeczywistego właściciela należności z tytułu odsetek oraz posiadania substancji biznesowej adekwatnej do charakteru prowadzonej działalności, co znajduje potwierdzenie w faktach i dokumentach przedstawionych, w tym oświadczeniu podatnika, w stosunku do którego nie zachodzą uzasadnione wątpliwości co do zgodności ze stanem rzeczywistym. Organ nie wykazał wystąpienia żadnych okoliczności, które kwestionowałyby status rzeczywistego właściciela po stronie podatnika;
3) art. 26b ust. 3 pkt 3 w związku z art. 22c u.p.d.o.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na stwierdzeniu, że zachodzi uzasadnione przypuszczenie co do możliwości wydania decyzji z zastosowaniem art. 22c u.p.d.o.p., podczas gdy sposób działania wskazany we wniosku wynikał z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych i żadne okoliczności nie uzasadniają podniesionego przypuszczenia, a podatnik prowadzi faktyczną działalność holdingową i inwestycyjną w kraju swojej rezydencji;
4) art. 121 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 120 Ordynacji podatkowej w związku z art. 26b ust. 9 u.p.d.o.p. poprzez dokonanie dowolnej (a nie swobodnej) i sprzecznej z doświadczeniem życiowym oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co skutkowało nieuzasadnionym przyjęciem, że istnieją wątpliwości co do zgodności ze stanem rzeczywistym oświadczenia podatnika potwierdzającego, że jest on rzeczywistym właścicielem otrzymywanych należności odsetkowych;
5) art. 28b ust. 8 w związku z art. 26b ust. 9 u.p.d.o.p. poprzez dokonywanie powierzchownych i pobieżnych ustaleń faktycznych w zakresie weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela podatnika, podczas gdy w przypadku powzięcia jakichkolwiek wątpliwości w tym zakresie organ zobowiązany był do niezwłocznego podjęcia działań weryfikacyjnych polegających między innymi na wystąpieniu z wnioskiem o udzielenie informacji podatkowych do właściwego organu innego państwa, a do czego miał wyraźną podstawę prawną w art. 27 Umowy Polska-Luksemburg;
3) art 26b ust. 5 oraz art. 26b ust. 9 u.p.d.o.p. w świetle art. 1 ust. 11-13 Dyrektywy IRD poprzez nałożenie na skarżącą nieograniczonego obowiązku dowodowego w zakresie wykazania, że płatności objęte wnioskiem nie wiążą się z nadużyciem podatkowym oraz przekroczenie przez organ ram czasowych postępowania wynikających z Dyrektywy IRD, co czyniło postępowanie z wniosku o wydanie opinii o stosowaniu preferencji środkiem zbyt uciążliwym w świetle Dyrektywy IRD;
4) art. 26b ust. 3 u.p.d.o.p. poprzez odmowę wydania opinii o stosowaniu preferencji przez skarżącą w odniesieniu do należności z tytułu odsetek wypłacanych na rzecz podatnika, podczas gdy skarżąca wykazała spełnienie przesłanek wynikających z art. 21 ust. 3-9 u.p.d.o.p. w odniesieniu do odsetek oraz nie występowanie okoliczności uzasadniających odmowę wydania opinii o stosowaniu preferencji.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że organ w sposób nieuprawniony przyjął, że podatnik w wybranym roku podatkowym zapłacił niewystarczająco wysoką kwotę podatku, a zatem nie spełnia przesłanki "efektywnego opodatkowania", która ma wynikać z art. 21 ust. 3c u.p.d.o.p. Przedstawiona interpretacja wskazanego przepisu jest prawotwórcza, ponieważ nakłada ona obowiązek wykazania podlegania opodatkowaniu od całości dochodów w państwie odbiorcy. Żadne przepisy nie nakładają obowiązku płacenia w państwie odbiorcy odpowiednio wysokich podatków. Ocena prawa do zwolnienia w oparciu o wynik podatkowy nie tylko nie znajduje oparcia w przepisach u.p.d.o.p. oraz przepisach Dyrektywy IRD, ale nie jest możliwa do zastosowania w praktyce. Podatek u źródła pobierany jest bowiem od danej płatności, a wynik podatkowy odbiorcy znany jest dopiero na koniec roku podatkowego i stanowi wypadkową osiąganych przez odbiorcę płatności wszystkich przychodów i kosztów za dany rok podatkowy. Co więcej, podatnik podlega opodatkowaniu w Luksemburgu od całości osiąganych dochodów i to według stawki opodatkowania wynoszącej 24,94%.
Zdaniem skarżącej organ w sposób nieuprawniony przyjął, że podatnik nie spełnia przesłanki rzeczywistego właściciela w odniesieniu do odsetek. W praktyce rynkowej standardem jest, że podmioty prowadzące działalność gospodarczą korzystają z finansowania udzielonego przez wspólników, udziałowców czy akcjonariuszy w postaci zaangażowania kapitałowego lub finansowania dłużnego, a także finansowania udzielonego przez podmioty trzecie (np. banki). Stanowisko organu, które wyklucza uznanie takiego podatnika za rzeczywistego właściciela należności narusza podstawowe swobody, w szczególności swobodę prowadzenia działalności gospodarczej oraz swobodę przepływu kapitału, a także stoi w całkowitej sprzeczności z realiami rynkowymi.
Organ całkowicie pominął okoliczności, że A. 8 nie jest udziałowcem podatnika - jest nim A. 9 oraz że podatnik - oprócz zobowiązań - dysponuje również własnym kapitałem. Ponadto okoliczność regulowania własnych zobowiązań przez podatnika została odebrana jako wyraz braku samodzielności.
Zdaniem skarżącej organ nie wziął pod uwagę, że wyroki TSUE na które się powołał (C-115/16) dotyczyły odmowy prawa do skorzystania ze zwolnienia z podatku u źródła w związku z okolicznościami mogącymi świadczyć o nadużyciu prawa. W tym zakresie pominął szczególne okoliczności gospodarcze w jakich funkcjonuje podatnik i płatnik. Bardzo istotnym czynnikiem jest tu fakt, że płatnik jest podmiotem, w którym A. 9 jest mniejszościowym udziałowcem (posiada 40,31% udziałów), a pozostali udziałowcy są niepowiązani z A. 9 ani z podatnikiem. A. 9 oraz pozostali dwaj udziałowcy, poprzez skarżącą, prowadzą inwestycję typu joint-venture - w tej strukturze podatnik zapewnił skarżącej finansowane celem realizacji określonych celów gospodarczych. Natomiast przedmiotowe płatności dokonywane przez skarżącą na rzecz podatnika mają na celu spłatę udzielonego finansowania - nie jest natomiast celem podatnika nadużycie prawa i zapewnienie sobie efektywnej podatkowo dystrybucji środków. Uzgodnienia podatnika i płatnika, muszą zostać zaakceptowane nie tylko przez A. 9 ale również przez pozostałych udziałowców, co dodatkowo potwierdza gospodarczo uzasadniony charakter ustaleń. Decyzja co do dokonywania spłat zaciągniętego przez podatnika finansowania, dokonywana jest przez członków zarządu podatnika.
Nadto zdaniem skarżącej analiza spełnienia wymogu prowadzenia rzeczywistej działalności gospodarczej przez podatnika, została dokonana z pominięciem zasady proporcjonalności, wynikającej z prawa międzynarodowego, a także odzwierciedlonej w art. 4 pkt 29 lit. c u.p.d.o.p. Podatnik jest podmiotem specjalnego przeznaczenia, dedykowanym dla inwestycji związanej z udzieleniem finansowania skarżącej. Taka struktura wynika m. in. z praktyki rynkowej. W związku z tym nie ma on wysokich potrzeb w zakresie substratu majątkowo-osobowego, za wyjątkiem wysoko wykwalifikowanej kadry zarządzającej oraz majątku inwestycyjnego obejmujący spółki zależne oraz finansowanie udzielone kontrolowanym podmiotom.
Organ nie wskazał także jaką potencjalnie korzyść podatkową może uzyskać podatnik lub inny podmiot z nim powiązany, skoro wszystkie podmioty z grupy A. znajdują się w jednej jurysdykcji podatkowej, podczas gdy osiągnięcie korzyści podatkowej jest podstawowym czynnikiem determinującym przyjęcie przypuszczenia o wystąpieniu nadużycia.
Skarżąca wskazała, że wykładnia przesłanki niekorzystania przez odbiorcę płatności ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania nie może być dokonywana w sposób prawotwórczy, tak jak to uczynił organ. Sama wykładnia językowa wskazuje na takie rozumienie spornego przepisu, które oznacza, że dla zastosowania zwolnienia odbiorca płatności powinien co do zasady podlegać od całości swoich dochodów opodatkowaniu podatkiem dochodowym w swoim kraju rezydencji, a nie płacić podatek w "wystarczającej wysokości".
W ocenie skarżącej całkowicie pominięty został aspekt faktycznych przepływów i tego jak A. 4 wykorzystuje własne środki. Organ poprzestał na danych finansowych ujętych według metody memoriałowej i to na koniec roku bez przeglądu przepływów finansowych w trakcie roku. Takie podejście do przeprowadzenia oceny spełnienia przez Podatnika przesłanek uznania za rzeczywistego właściciela w ujęciu ekonomicznym doprowadziło do wywodzenia o tym, że A. 4 jest spółką pośredniczącą w oparciu o dane, które nie pozwalają w żadnym zakresie na przyjęcie takowej tezy. Celem prowadzenia przez podatnika działalności niezbędne było zaciągnięcie finansowania, które podatnik otrzymał m. in. w drodze pożyczki od A. 8. Niemniej sam fakt pozyskania finansowania od podmiotu powiązanego nie przekreśla, zdaniem skarżącej, statusu pożyczkobiorcy jako rzeczywistego właściciela należności w odniesieniu do kwot otrzymywanych w ramach innych umów. Szczególnie istotny jest kontekst gospodarczy zaangażowania A. 4 w skarżącą.
Odnośnie do prowadzenia działalności gospodarczej skarżąca wskazała, że podatnik jest podmiotem zależnym od luksemburskiego funduszu A. 5, którego celem działalności jest przede wszystkim zapewnienie przedsiębiorstwom w Europie Środkowej i Wschodniej elastycznego kapitału na rozwój działalności. Jest jednym z funduszy zarządzanym przez A. 6, które cieszą się dużym zaufaniem inwestorów instytucjonalnych. Od początku okresu inwestycyjnego w 2017 r. A. 5 zrealizował dwanaście inwestycji z zaangażowaniem środków w wysokości ok. 264 mln EUR. Potwierdza to fakt, że jednym z podmiotów, który inwestuje swoje środki za pośrednictwem A. 7 jest również polski inwestor instytucjonalny, tj. Państwowy F. R. S..A.. Celem działalności jest dostarczanie przede wszystkim finansowania (pożyczki) wraz ze sponsorami finansowymi. Mając na uwadze, że typowa inwestycja obejmuje nie więcej niż 50% kapitału danej spółki, zatem w daną inwestycję zaangażowane są również inne podmioty (niepowiązane z Funduszem), to powołanie spółki celowej dla konkretnej inwestycji jest niezbędne. Fundusz nie może bowiem dopuścić innych podmiotów do całego portfela inwestycyjnego. Taką spółką celową jest właśnie A. 4, a płatnik jest spółką holdingową względem podlegającej jej inwestycji.
Skarżąca podkreśliła, że funkcje A. 4 są głównie wykonywane przez jej członków zarządu, stąd spółka nie ma potrzeby zatrudniania dodatkowych pracowników i nie ponosi w związku z tym kosztów ich wynagrodzeń, za wyjątkiem honorariów dyrektorów, kosztów administracyjnych i usług profesjonalnych. Nadto podatnik został wyposażony w kapitał zakładowy pozwalający mu na prowadzenie działalności zgodnie z przepisami prawa luksemburskiego i nie ma podstaw aby z tego tytułu czynić zarzut o niewystarczającym substracie majątkowym. Podatnik nie musi pozyskiwać środków na prowadzenie działalności wyłącznie w formie kapitału zakładowego, dopuszczalne jest pozyskiwanie ich również z innych źródeł.
Zdaniem skarżącej organ nie dokonał oceny w zakresie uzasadnionego przypuszczenia wydania decyzji na podstawie art. 22c u.p.d.o.p. w oparciu o całokształt okoliczności faktycznych, ani nie dokonał żadnej oceny woli uzyskania korzyści podatkowej po stronie zaangażowanych podmiotów. Ustalenia wskazujące na możliwość zastosowania przepisów o nadużyciu prawa opierają się na wybiórczych i subiektywnych elementach gdyż utrzymują, iż ciężar dowodu w tym zakresie ciąży w całości na wnioskodawcy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, popierając stanowisko prezentowane w zaskarżonym akcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna, bowiem wydany przez organ akt – odmowa wydania opinii w sprawie preferencji w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych - odpowiada prawu.
Przedmiotem sporu jest zasadność odmowy wydania opinii o stosowaniu preferencji podatkowej w postaci zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych u źródła od dochodu z wypłat odsetek należnych z tytułu umowy pożyczki łączącej podatnika i płatnika.
Zgodnie z art. 26b ust. 1 u.p.d.o.p., organ podatkowy na wniosek złożony przez podatnika, płatnika lub podmiot dokonujący wypłaty należności za pośrednictwem podmiotów prowadzących rachunki papierów wartościowych albo rachunki zbiorcze, wydaje opinię o stosowaniu przez płatnika zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego, od wypłacanych na rzecz podatnika należności, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 lub art. 22 ust. 1, lub stosowaniu stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania albo niepobraniu podatku zgodnie z taką umową (opinia o stosowaniu preferencji), jeżeli we wniosku zostało wykazane spełnienie warunków określonych w art. 21 ust. 3-9 lub art. 22 ust. 4-6 albo warunków zastosowania umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Na odmowę wydania opinii o stosowaniu preferencji przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego (art. 26b ust. 4 u.p.d.o.p.).
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p., podatek dochodowy z tytułu uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2, tj. podatników niemających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, i w związku z tym podlegających obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów, które osiągają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przychodów m.in. z odsetek ustala się w wysokości 20% przychodów, przy czym, jak wynika z treści ustępu 2. powołanego artykułu, wskazaną regulację stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Rzeczpospolita Polska. Zgodnie z treścią art. 26 ust. 1 powołanej ustawy, osoby prawne, które dokonują wypłat należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 (...), są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 2, 2b, 2d i 2e, w dniu dokonania wypłaty zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat, z uwzględnieniem odliczeń przewidzianych w art. 22 ust. 1a-1e. Zastosowanie stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania albo niepobranie przez płatnika podatku zgodnie z taką umową jest możliwe pod warunkiem udokumentowania siedziby podatnika dla celów podatkowych uzyskanym od podatnika certyfikatem rezydencji. Przy weryfikacji warunków zastosowania stawki podatku innej niż określona w art. 21 ust. 1 albo w art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p., zwolnienia lub warunków niepobrania podatku, wynikających z przepisów szczególnych lub umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, płatnik jest obowiązany do dochowania należytej staranności. Przy ocenie dochowania należytej staranności uwzględnia się zaś charakter, skalę działalności prowadzonej przez płatnika oraz powiązania w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 5 płatnika z podatnikiem.
Stosownie do art. 21 ust. 3 u.p.d.o.p., zwalnia się od podatku dochodowego przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1, a zatem przychody z odsetek, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:
1) wypłacającym należności jest spółka będąca podatnikiem podatku dochodowego mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) uzyskującym przychody, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest spółka podlegająca w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania;
3) spółka, o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio nie mniej niż 25% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1;
4) rzeczywistym właścicielem należności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jest spółka, o której mowa w pkt 2.
Wskazane zwolnienie stosuje się, odpowiednio do zastrzeżenia wynikającego z art. 21 ust. 3b i 3d, jeżeli posiadanie udziałów (akcji), o którym mowa, wynika z tytułu własności oraz jeżeli spółka uzyskująca odsetki nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania. Zgodnie z ust. 4 tego przepisu, zwolnienie ma zastosowanie jeśli spółka będąca podatnikiem posiada udziały w spółce będącej płatnikiem nieprzerwanie przez okres dwóch lat.
Przytoczone regulacje ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zwalniające z opodatkowania wypłaty z tytułu odsetek przy spełnieniu podanych warunków, stanowią implementację rozwiązań wynikających z dyrektywy Rady 2003/49/WE z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych Państw Członkowskich (Dz.U.UE. L. 2003.157.49). W art. 1 ust. 1 przewiduje ona m.in. zwolnienie z wszelkich podatków odsetek powstających w państwie członkowskim pod warunkiem, że właściciel odsetek jest spółką innego państwa członkowskiego. Uzasadnieniem takiego rozwiązania, jak to wynika z pkt 1 i 2 preambuły, jest znoszenie w ramach jednolitego rynku barier w swobodzie przepływu kapitałów. Dlatego, stosownie do pkt 3., niezbędne jest zapewnienie, aby odsetki były opodatkowane w państwie członkowskim tylko raz.
Należy wskazać, że wyrazem działań legislacyjnych mających na celu zapobieganie szkodliwym zjawiskom erozji podstawy opodatkowania oraz transferu zysków była w Polsce modyfikacja zasad poboru podatku u źródła przez płatników mających siedzibę w kraju, wypłacających należności na rzecz spółek mających siedzibę w innym państwie, dokonana przepisami ustawy z dnia z dnia 23 października 2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 2193), zmieniającej ustawę podatkową z dniem 1 stycznia 2019 r. oraz następnie ustawy z dnia z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2105), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2022 r. Wprowadzona została, jak to wynika z treści art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., zasada obowiązku poboru podatku przez płatnika, jeżeli wypłacana należność przekracza równowartość 2.000.000 zł, połączona jednak z procedurą zwrotu pobranego podatku. Wynika to z treści art. 28b ust. 1 i 2 ustawy. Zgodnie z tymi przepisami, organ podatkowy zwraca, na wniosek, podatek pobrany zgodnie z art. 26 ust.2e. Wysokość tego zwrotu określa się zaś na podstawie zwolnień lub stawek wynikających z przepisów szczególnych lub umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Z wnioskiem o zwrot nadpłaty wystąpić zaś może zarówno podatnik, jak i płatnik, jeżeli wpłacił podatek z własnych środków i poniósł ekonomiczny ciężar podatku.
Zasada poboru podatku i jego zwrotu nie eliminuje rozwiązań wynikających z regulacji unijnych lub umów międzynarodowych przewidujących opodatkowanie na określonych szczeblach struktury organizacyjnej holdingów lub zastosowanie obniżonych stawek opodatkowania u źródła, zgodnie z treścią odpowiednich umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania. Ma ona natomiast na celu, w stosunku do wypłat o wskazanej wysokości, uprzednią weryfikację warunków dla skorzystania z preferencyjnych zasad opodatkowania na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub zwolnień wynikających z przepisów implementujących rozwiązania dyrektyw unijnych. Nadal możliwe jest zastosowanie zwolnienia z poboru podatku u źródła lub zastosowanie innego rozwiązania wynikającego z umowy międzynarodowej, jeśli na wniosek płatnika bądź podatnika wydana zostanie opinia o stosowaniu preferencji.
W art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p. przyjęto, że jeżeli łączna kwota należności wypłacanych z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 1 na rzecz podmiotu powiązanego, przekroczyła w roku podatkowym obowiązującym u wypłacającego te należności łącznie kwotę 2.000.000 zł na rzecz tego samego podatnika, płatnicy obowiązani są pobrać, z zastrzeżeniem ust. 2g, w dniu dokonania wypłaty, zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat według stawki podatku określonej w art. 21 ust. 1 pkt 1 lub art. 22 ust. 1 od nadwyżki ponad kwotę 2.000.000 zł:
1) z uwzględnieniem odliczeń przewidzianych w art. 22 ust. 1a-1e; (co nie ma zastosowania w niniejszej sprawie),
2) bez możliwości niepobrania podatku na podstawie właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, a także bez uwzględniania zwolnień lub stawek wynikających z przepisów szczególnych lub umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Niemniej jednak, jak wynika z treści ustępu 2g, jeżeli łączna kwota należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1 wypłacona podatnikowi w obowiązującym u płatnika roku podatkowym przekracza kwotę, o której mowa w ust. 2e, płatnicy mogą nie pobrać podatku na podstawie właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zastosować stawkę wynikającą z takiej umowy bądź zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 3 lub art. 22 ust. 4, na podstawie opinii o stosowaniu preferencji, o której mowa w art. 26b.
Zgodnie z art. 26b ust. 1 u.p.d.o.p. organ podatkowy na wniosek złożony przez podatnika, płatnika lub podmiot dokonujący wypłaty należności za pośrednictwem podmiotów prowadzących rachunki papierów wartościowych albo rachunki zbiorcze, wydaje opinię o stosowaniu przez płatnika zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od wypłacanych na rzecz podatnika należności, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 lub art. 22 ust. 1, lub stosowaniu stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania albo niepobraniu podatku zgodnie z taką umową (opinia o stosowaniu preferencji), jeżeli we wniosku zostało wykazane spełnienie warunków określonych w art. 21 ust. 3-9 lub w art. 22 ust. 4-6 albo warunków zastosowania umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Jak zaś stanowi ustęp 3 wskazanego przepisu, odmawia się wydania opinii o stosowaniu preferencji w przypadku:
1) niespełnienia przez podatnika warunków określonych w art. 21 ust. 3-9 lub art. 22 ust. 4-6 albo warunków zastosowania umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania;
2) istnienia uzasadnionych wątpliwości co do zgodności ze stanem rzeczywistym dołączonej do wniosku dokumentacji lub oświadczenia podatnika, że jest rzeczywistym właścicielem należności;
3) istnienia uzasadnionego przypuszczenia wydania decyzji z zastosowaniem art. 119a Ordynacji podatkowej, środków ograniczających umowne korzyści lub art. 22c, przy czym w przypadku uzasadnionego przypuszczenia wydania decyzji z zastosowaniem art. 119a Ordynacji podatkowej lub środków ograniczających umowne korzyści, przepis art. 14b § 5c tej ustawy stosuje się odpowiednio;
4) istnienia uzasadnionego przypuszczenia, że podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 2, tj. niemający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej w kraju siedziby tego podatnika dla celów podatkowych.
Należy podkreślić, co prawidłowo podkreślał też organ że, wskazane przesłanki mają charakter rozłączny. Oznacza to, że spełnienie choćby jednej z nich powoduje, że organ ma podstawy do wydania odmowy. Nadto formułując przesłanki uzasadniające odmowę wydania opinii o stosowaniu preferencji ustawodawca odwołał się m.in. do pojęć "rzeczywistego właściciela należności" oraz prowadzenia przez podatnika "rzeczywistej działalności" w kraju jego siedziby.
W Komentarzu do art. 11 Konwencji Modelowej, mającego zastosowanie do opodatkowania odsetek wskazano, że eliminacja szkodliwego zjawiska erozji podstawy opodatkowania oraz transferu zysków z wykorzystaniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w celu uniknięcia zapłaty należnego podatku, co polega niekiedy na tworzeniu nieuzasadnionych ekonomicznie struktur organizacyjnych tylko po to, by skorzystać z określonych rozwiązań podatkowych niezgodnie z celem tych rozwiązań, wymaga uwzględnienia szerszego kontekstu relacji między podmiotami uczestniczącymi w przekazywaniu należności. Kontekst taki mogą zaś tworzyć okoliczności o charakterze faktycznym. Oparcie się na tych przesłankach pozwala przeciwdziałać sytuacjom, w których wykorzystywane są podmioty podstawione (pośredniczące) w celu uzyskania korzyści podatkowych przez podmioty do tego nieuprawnione. Pojęcie rzeczywistego właściciela, jak wskazuje Komentarz do Konwencji Modelowej, musi być rozumiane nie w wąskim i technicznym znaczeniu, ale w świetle celu i przedmiotu Konwencji, w szczególności w celu unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylania się od opodatkowania oraz oszustwom podatkowym. Spółka podstawiona nie może być uważana za rzeczywistego właściciela, ponieważ mimo że formalnie jest właścicielem dochodu, to posiada ograniczone uprawnienia, które czynią z niej zwykłego powiernika lub zwykłego zarządcę, działającego na rachunek zainteresowanych stron. Ograniczenie prawa dysponowania dochodami wynikać może nie tylko z odpowiednich dokumentów, ale także z faktów i okoliczności wskazujących, że w istocie odbiorca nie ma prawa do korzystania i rozporządzania odsetkami, mimo braku zobowiązań kontraktowych lub ustawowych w tym zakresie.
Argumentacja tej treści wynika również z orzecznictwa TSUE (m.in. w sprawach C-115/16, C-118/16, C-119/16, C-299/16), na które zasadnie wskazywał także organ w zaskarżonym akcie, a skarżąca mylnie kwestionowała. Stosownie do wskazanych orzeczeń analiza całokształtu okoliczności faktycznych umożliwia sprawdzenie, czy elementy konstytutywne praktyki stanowiącej nadużycie zostały spełnione, a zwłaszcza czy podmioty gospodarcze dokonały transakcji czysto formalnych lub sztucznych, pozbawionych jakiegokolwiek gospodarczego i handlowego uzasadnienia, głównie w celu uzyskania nienależnej korzyści. Zdaniem Trybunału, za sztuczną konstrukcję można uznać grupę spółek, która nie została utworzona ze względów odzwierciedlających rzeczywistość ekonomiczną, której struktura jest czysto formalna i której głównym celem lub jednym z głównych celów jest uzyskanie korzyści podatkowej sprzecznej z przedmiotem lub celem mającego zastosowanie prawa podatkowego. Tak jest w szczególności w przypadku, gdy dzięki podmiotowi pośredniczącemu wprowadzonemu do struktury grupy pomiędzy spółką wypłacającą odsetki, a podmiotem, który jest ich właścicielem, unika się zapłaty podatku od odsetek. Przesłankę wskazującą na istnienie konstrukcji mającej na celu nienależne skorzystanie ze zwolnienia podatkowego stanowi zatem okoliczność, że należności te są wypłacane dalej, w całości lub prawie w całości, z reguły w krótkim czasie po ich otrzymaniu, przez spółkę, która je otrzymała na rzecz podmiotów niespełniających przesłanek do zastosowania zwolnienia. Okoliczność, że spółka działa jako spółka pośrednicząca, można wykazać, gdy jedynym przedmiotem działalności tej spółki jest otrzymywanie odsetek i ich przekazywanie właścicielowi lub innej spółce pośredniczącej.
Natomiast pojęcie "rzeczywistego właściciela" zostało zdefiniowane w art. 4a pkt 29 u.p.d.o.p. Zdaniem Sądu, wbrew argumentacji skargi zostało ono ujęte w sposób odpowiadający intencjom wyrażonym zarówno w Konwencji Modelowej, jak i dyrektywie 2003/49/WE. Zgodnie z tym przepisem rzeczywisty właściciel to podmiot, który spełnia łącznie (co należy podkreślić) następujące warunki:
a) otrzymuje należność dla własnej korzyści, w tym decyduje samodzielnie o jej przeznaczeniu i ponosi ryzyko ekonomiczne związane z utratą tej należności lub jej części,
b) nie jest pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi,
c) prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby, jeżeli należności są uzyskiwane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym przy ocenie, czy podmiot prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą, uwzględnia się charakter oraz skalę działalności prowadzonej przez ten podmiot w zakresie otrzymanej należności.
Niezależnie od powyższego, ustawodawca - realizując przedstawione wyżej wskazania dotyczące konieczności przeciwstawienia się nadużyciom podatkowym - w art. 22c postanowił, że regulacji zawartej w art. 21 ust. 3, a zatem zwolnienia z podatku przychodów z tytułu odsetek nie stosuje się, jeżeli skorzystanie ze zwolnienia byłoby:
1) sprzeczne w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem tych przepisów;
2) głównym lub jednym z głównych celów dokonania transakcji lub innej czynności albo wielu transakcji lub innych czynności, a sposób działania był sztuczny.
Zgodnie z ust. 2, sposób działania nie jest sztuczny (artificial arrangement), jeżeli na podstawie istniejących okoliczności należy przyjąć, że podmiot działający rozsądnie i kierujący się zgodnymi z prawem celami zastosowałby ten sposób działania w dominującej mierze z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych. Do przyczyn, o których mowa w zdaniu pierwszym, nie zalicza się celu skorzystania ze zwolnienia określonego m.in. w 21 ust. 3, sprzecznego z przedmiotem lub celem tych przepisów.
Zdaniem organu, w niniejszej sprawie zaistniały negatywne przesłanki wydania opinii o stosowaniu preferencji, o których mowa w art. 26b ust. 3 u.p.d.o.p., gdyż:
a) podatnik A. C. I. G. nie spełnia przesłanki z art. 21 ust. 3 pkt 4 u.p.d.o.p., ponieważ nie posiada statusu rzeczywistego właściciela w odniesieniu do otrzymywanych należności z tytułu odsetek;
b) w kontekście zgromadzonej dokumentacji istnieją uzasadnione wątpliwości co do zgodności ze stanem rzeczywistym dołączonego do akt sprawy oświadczenia podatnika z 7 sierpnia 2023 r., że jest rzeczywistym właścicielem wypłacanych należności oraz prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju rezydencji - Luksemburgu;
c) istnieje uzasadnione przypuszczenie wydania decyzji z zastosowaniem art. 22c u.p.d.o.p., ponieważ z czynności opisanych we wniosku oraz zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że skorzystanie ze zwolnienia określonego art. 21 ust. 3 ustawy podatkowej było głównym celem dokonania transakcji, a sposób działania był sztuczny.
Zdaniem Sądu, powyższe stanowisko organu jest zasadne i znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym przedstawionym przez występującego o opinię płatnika.
Jednak z uwagi na fakt, że prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego uwarunkowane jest prawidłowym działaniem organu podatkowego pod względem formalnoprawnym, w pierwszej kolejności należy ocenić stawiane przez stronę zarzuty procesowe. Skarżąca zarzuciła bowiem w skardze naruszenie art 120, art. 121 §1, art. 187 § 1, art. 191 O.p. twierdząc, że organ nie przeprowadził właściwie postępowania dowodowego, nie ustalił prawidłowo istotnych dla sprawy faktów (w przypadku powzięcia jakichkolwiek wątpliwości w zakresie weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela organ powinien podjąć działania weryfikacyjne polegające na wystąpieniu z wnioskiem o udzielenie informacji podatkowych do właściwego organu innego państwa), a dowody ocenił z naruszeniem zasady swobody. Konsekwencją takich działań i zaniechań organu były dowolne ustalenia istotnych w sprawie faktów, w szczególności w zakresie braku adekwatności substratu osobowo-majątkowego do charakteru prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, statusu rzeczywistego właściciela, roli podatnika jako jedynie pośrednika, nieprowadzeniu przez podatnika rzeczywistej działalności gospodarczej w kraju siedziby. Rozstrzygnięcie – wobec braku zgromadzenia i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego – narusza zasady uzasadnionych oczekiwań i pogłębiania zaufania do organów podatkowych. Zdaniem strony, organ – pomimo obowiązku wynikającego z zasady prawdy materialnej – nie działał w sposób obiektywny i rzetelny.
W ocenie Sądu, zarzuty te nie mają uzasadnionych podstaw. Przeprowadzone przez organ postępowanie, wbrew zarzutom skargi, nie naruszało wskazanych przepisów postępowania. Organ uwzględnił i poddał ocenie z uwzględnieniem zasady swobodnej oceny dowodów wszystkie dokumenty, które dla uzasadnienia wniosku złożyła spółka. Działał przy tym z wymaganą w tym względzie starannością i wnikliwością. Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów postępowania, spółka zaoferowała natomiast własną - odmienną od organu - ocenę dowodów zebranych w toku postępowania. Nie oznacza to jednak, że organ naruszył w tym zakresie standardy postępowania, bowiem zarzut naruszenia art. 191 czy art. 187 § 1 O.p. może zostać skutecznie podniesiony, jeśli zostanie jednocześnie wykazane (czego w sprawie nie dokonano), że organy podatkowe uchybiły zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Organ nie był także zobligowany do występowania o udzielenie informacji podatkowych do organów innego państwa, bowiem materiał dowodowy dostarczony przez płatnika nie uzasadniał dostatecznie przyjętego przez niego stanowiska.
Z art. 26b ust. 9 u.p.d.o.p. wynika, że do postępowania w sprawie wydania opinii o stosowaniu preferencji i odmowy wydania takiej opinii mają odpowiednie zastosowanie przepisy działu IV Ordynacji podatkowej w tym rozdziału 11, w zakresie nieuregulowanym w art. 26b ust. 1-8 u.p.d.o.p. Z przepisów art. 26b, zwłaszcza zawartych w ust. 1 i 3 wynika, jakie okoliczności powinny być w postępowaniu wykazane i na kim ciąży obowiązek dowodowy. Art. 26b w ust. 1 u.p.d.o.p. stanowi, że opinię o stosowaniu preferencji stosuje się, jeśli we wniosku zostało wykazane spełnienie warunków do zastosowania zwolnienia. Z przepisu tego wynika więc wprost, wbrew stanowisku skarżącej, że ciężar wykazania okoliczności uzasadniających zastosowanie zwolnienia podatkowego spoczywa, inaczej niż w postępowaniu podatkowym, na wnioskodawcy. W postępowaniu tym nie przeprowadza się co do zasady postępowania dowodowego, zgodnie z regułami wynikającymi z Ordynacji podatkowej, organ zaś nie jest zobowiązany do dochodzenia do prawdy materialnej. Nie jest więc rzeczą organu poszukiwanie z urzędu dowodów na okoliczności wskazywane we wniosku o wydanie opinii, gdyż to wnioskodawca ma je obowiązek w sprawie zgłosić już na etapie składania wniosku lub w trybie jego uzupełnienia. Organ jest natomiast zobowiązany uwzględnić w rekonstrukcji faktów i stosownie ocenić materiał dowodowy zaoferowany przez wnioskodawcę tak, by równocześnie poddać kontroli prawnopodatkowe wnioski, które strona z nich wywiodła. Temu też (a nie dążeniu do prawdy obiektywnej, bowiem w postępowaniu art. 122 O.p. stosuje się wyłącznie odpowiednio) służą ewentualne działania organu, polegające na wystąpieniach do strony o uzupełnienie lub doprecyzowanie niezbędnych danych, czy też korzystanie z innych źródeł informacyjnych, w tym powszechnie dostępnych informacji publikowanych w internecie.
Zdaniem Sądu organ nie dokonał w sprawie ustaleń dowolnych, ale inaczej niż skarżąca, ocenił przedstawione przez nią dowody z dokumentów. Dotyczy to także takich dokumentów, jak powoływane przez stronę sprawozdania finansowe 2021-2022, z których wywiedziono odmienne wnioski. Organ nie pominął też części materiału dowodowego, by nadać walor dominujący pozostałemu. Sprawozdania finansowe są podstawowym źródłem dowodowym na okoliczność sytuacji finansowej oraz aktywności gospodarczej podmiotu gospodarczego. Ich rzetelna analiza (a podkreślić trzeba, że skarżąca nie podważa tych danych wynikających z dokumentów, które organ poddał ocenie i przywołał w treści zaskarżonego aktu) pozwala na uzyskanie podstawowych informacji o rozmiarach majątku jednostki i jego zmianach oraz o źródłach finansowania tego majątku. Informuje również o dokonaniach jednostki w rozpatrywanym okresie, wyrażonych wielkościami przychodów, kosztów i wyniku finansowego. Nie sposób więc uznać, że dane wynikające ze sprawozdań finansowych określonego podmiotu miałyby stać w jakiejkolwiek sprzeczności z pozostałymi dokumentami księgowymi, sporządzanymi na wskazane okoliczności, czy też nie dokumentować w sposób pełny przepływów środków pieniężnych pomiędzy podmiotami powiązanymi. Skarżąca nie wykazała, że analiza dokumentacji przedstawionej wraz z wnioskiem o wydanie opinii została dokonana w sposób niepełny, wybiórczy, czy też w sposób sprzeczny z innymi dowodami.
Należy też zwrócić uwagę na fakt, że dowody winny być ocenione nie tylko jednostkowo, ale nade wszystko we wzajemnym powiązaniu. Dopiero wówczas dają one pełen obraz tych okoliczności, które powinny zostać poddane ocenie materialnoprawnej. Działania organu w niniejszej sprawie odpowiadają temu standardowi.
Równocześnie jednak wykazano, że podatnik jest podmiotem w pełni zależnym od A.2.l., spółki luksemburskiej, funkcjonującej w formie "societe a responsabilite limitee stanowiącą podstawową platformę inwestycyjną luksemburskiego funduszu inwestycyjnego A. 3. Fundusz posiada 100% udziałów w A. 8. Natomiast podatnik stanowi jedną ze spółek celowych, która została dedykowana do inwestycji związanej z udzieleniem finansowania płatnikowi.
Organ dokonał analizy wniosku oraz statutu A. 4 z 23 lipca 2021 r., gdzie wskazano że "Celem działalności Funduszu jest dostarczanie przede wszystkim finansowania(pożyczki). W ramach działalności inwestycyjnej Fundusz dąży do zapewnienia finansowania odpowiadającego konkretnym potrzebom biznesowym. W celu zapewnienia bezpieczeństwa prawnego oraz finansowego poszczególnych inwestycji oraz zgodnie z przyjętą powszechnie praktyką rynkową, dla każdej konkretnej inwestycji powołane są spółki celowe, które dedykowane są do poszczególnych inwestycji. Powołanie spółek celowych wynika również z uzgodnień komercyjnych z innymi partnerami biznesowymi, z którymi Fundusz inwestuje w daną Spółkę. Fundusz nie może bowiem dopuścić innych podmiotów do całego portfela inwestycyjnego Funduszu. Cały portfel inwestycyjny Funduszu został skupiony w spółce w pełni zależnej od Funduszu tj. A. 2.l., która stanowi podstawową platformę inwestycyjną. Funduszu, której rola jest zarządzanie portfolio wszystkich inwestycji Funduszu". Zgodnie ze statutem, głównym przedmiotem działalności Spółki jest posiadanie udziałów w innych spółkach i/lub przedsiębiorstwach oraz finansowanie bezpośrednio i/lub pośrednio spółek i/lub przedsiębiorstw, w których posiada ona udziały lub które stanowią część tej samej grupy spółek.
Nadto organ przeanalizował sprawozdania finansowe za lata 2021-2022 i wywiódł, że A. 4 5 sierpnia 2022 r. otrzymała od spółki A. 8 pożyczkę w kwocie 6 417 930 EUR. Następnie 6 lipca 2022 r. oraz 28 sierpnia 2022 r. podatnik otrzymał kolejne wypłaty środków od A. 8 na kwoty po 350 000 EUR. Łączna kwota udzielonej z dodatkowymi opłatami związanymi z tą transakcją wyniosła 7 688 435 EUR i (jak trafnie wskazał organ) była zbliżona do kwoty pożyczki typu mezzanine udzielonej przez A. 4 płatnikowi, w zawiązku z którą wystąpił on o wydanie opinii o stosowaniu preferencji. Na podstawie umowy pożyczki 5 sierpnia 2021 r. wraz z aneksami, podatnik udzielił płatnikowi pożyczki na łączną kwotę 7 970 506 EUR. Pożyczka została wypłacona w trzech transzach - 5 sierpnia 2022 r. w kwocie 6 700 000 EUR, 22 lipca 2022 r. w kwocie 350 000 EUR oraz 30 sierpnia 2022 r. w kwocie 350 000 EUR.
Na tej podstawie, wbrew stanowisku skarżącej, organ prawidłowo wywiódł, że zestawienie powyższych wypłat oraz dat realizacji transz kredytowych jednoznacznie wskazuje, że podatnik pełnił jedynie rolę pośrednika w przekazaniu środków na rzecz płatnika, natomiast podmiotem realnie finansującym pożyczkę z 5 sierpnia 2021 roku wraz z późniejszymi aneksami, była spółka A. 8. Nadto fakt pozyskania środków od A.8 na prowadzenie działalności podatnika potwierdza treść sprawozdania finansowego za 2021- 2022 r.
Kolejno organ prawidłowo wskazał w oparciu o analizowane sprawozdania finansowe, że podatnik przekazał praktycznie całość uzyskanego przychodu do jedynego udziałowca A. 8 (znaczną część przychodu stanowiły odsetki od pożyczki zapłacone przez płatnika). Zgodzić się należy z organem, że płatności odsetkowe uzyskiwane przez podatnika w rzeczywistości przekazywane są bezpośrednio do jedynego udziałowca - A. 8. W tym zakresie organ przeanalizował także rachunek zysków i strat i na tej podstawie także wywiódł, że kwoty odsetek uzyskiwane od płatnika są niemal w tej samej wysokości przekazywane dalej do A. 8.
Zdaniem Sądu, nie można zgodzić się ze skarżącą, że organ błędnie uznał, że podatnik jest jedynie pośrednikiem, bowiem mimo braku formalnej umowy co do konieczności przekazywania całości należności z tytułu odsetek wypłaconych na podstawie umowy pożyczki do jedynego udziałowca, taka umowa faktycznie została wykonana. Jedynym wierzycielem i podmiotem finansującym działalność gospodarczą Spółki jest A. 8. Wszelkie dodatkowe opłaty administracyjne przekazywane na rzecz jedynego udziałowca potwierdzają, że poza spłatą odsetek od pożyczki, podatnik także w ten sztucznie wykreowany sposób przekazuje środki pochodzące od płatnika.
Odnośnie do prowadzenia rzeczywistej działalności w kraju siedziby, organ prawidłowo wskazał na wynajęcie przez podatnika wyposażonego biura (o pow. 10 m2), znajdującego się pod adresem [...]. Jednak w oparciu o sprawozdania finansowe 2021-2022 r. ustalił, że podatnik poniósł koszty powierzchni biurowej w wysokości 1 521 EUR/ 366 EUR miesięcznie. Jego kapitał zakładowy to 12 000 EUR, zatem jest nieproporcjonalnie niski w stosunku do wysokości posiadanych udziałów w jednostkach powiązanych oraz posiadanych należności. Adres biura jest wykorzystywany równolegle przez wiele podmiotów, a Spółka ponosi minimalne koszty operacyjne związane z działalnością gospodarczą. Nie zatrudnia pracowników, nie korzysta również z pracowników udostępnionych przez inne Spółki z grupy oraz nie ponosi kosztów osobowych związanych z wykonywaniem realizowanych przez siebie zadań. Wątpliwości organu wzbudziła także wykwalifikowana kadra, o której płatnik mówi we wniosku składająca się z dwuosobowego zarządu: P. M. i l. S. , bowiem w sprawozdaniu finansowym podatnik wykazał honoraria dyrektorów w wysokości 1 500 EUR/62,50 EURO miesięcznie. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem, że wykwalifikowani specjaliści, wykonują usługi za wynagrodzeniem poniżej minimalnego wynagrodzenia.
Powyższe dało podstawę do przyjęcia przez organ, że podatnik nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej na terenie Luksemburga. Jego działania ograniczają się jedynie do administrowania środkami przekazywanymi przez płatnika i do ich przekazywania na rzecz Spółki dominującej, a z przedstawionego materiału nie wynika, aby Spółka prowadziła jakąkolwiek inną działalność.
W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, zasadna jest konstatacja organu, że podatnik faktycznie finansuje swoją działalność ze środków jedynego udziałowca, któremu przekazuje wszystkie przychody, w tym od płatnika. W takiej sytuacji nie może być uznany za rzeczywistego właściciela odsetek wypłacanych przez płatnika w związku z umową pożyczki, o której mowa w sprawie. Nie spełnia zatem warunku zastosowania zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym przychodów z odsetek, przewidzianego w art. 21 ust. 3 pkt 4 lit a u.p.d.o.p., tj. warunku bycia rzeczywistym właścicielem należności z tytułu odsetek. Biorąc pod uwagę ustalone wyżej fakty i mając na względzie sposób rozumienia pojęcia: "rzeczywisty właściciel" wynikający z art. 4a pkt 29 ustawy, należy wskazać, że podatnik jedynie formalnie występuje jako strona umowy pożyczki. Z zebranego materiału wynika bowiem, że uzyskuje on finansowanie przede wszystkim wewnątrzgrupowe, a otrzymywane z tytułu odsetek środki przekazuje w krótkim czasie funduszowi. Aby natomiast uznać dany podmiot za rzeczywistego właściciela należności należałoby, w świetle art. 4a pkt 29 u.p.d.o.p. stwierdzić, że otrzymuje on należności dla własnej korzyści (w tym decyduje samodzielnie o ich przeznaczeniu i ponosi ekonomiczne ryzyko związane z utratą należności), nie jest pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania w całości lub części należności innemu podmiotowi oraz prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby. Nie chodzi przy tym, jak była wyżej mowa, o wykazane uprawnienia do otrzymania należności dla siebie formalnym dokumentem, ale o brak zobowiązania (formalnego lub nieformalnego) do przekazania należności innemu podmiotowi. Dla oceny statusu rzeczywistego właściciela należności znaczenie mają fakty wskazujące na określoną rzeczywistość ekonomiczną. Fakty te zostały przez organ wskazane w zaskarżonym akcie, a wnioski z nich płynące są rzeczowe i logiczne.
Nadto kapitał zakładowy podatnika jest relatywnie niski w stosunku do posiadanych udziałów w jednostkach powiązanych oraz wykazywanych obrotów. Jakkolwiek jest to kapitał dopuszczalny prawem miejscowym, jak wskazała skarżąca, to jednak nie może on stanowić dostatecznego uwierzytelnienia podmiotu w stosunkach zewnętrznych. To zaś dodatkowo potwierdza, że podatnik działa w oparciu o finansowanie wewnętrzne.
Tym samym nie można zarzucić organowi naruszenia wymienionych w skardze przepisów, a należy wskazać, że trafnie ocenił fakty, jednak odmiennie niż strona z punktu widzenia przesłanek wydania opinii w sprawie. Nie chodzi przy tym o wytworzenie określonego modelu substratu osobowo – majątkowego odpowiedniego dla spółki o charakterze holdingowym, ale o stwierdzenie, że spółka ta w realiach niniejszej sprawy w ogóle nie dysponowała takim substratem. Jakkolwiek bowiem spółka podatnika posiada dwuosobowy zarząd (nie ponosząc z tego tytułu wysokich kosztów, nie zatrudniając równocześnie pracowników) to jednak te same, nawet najbardziej profesjonalne osoby sprawują funkcje zarządcze/dyrektorskie (a zatem wiążące się z podejmowaniem kluczowych decyzji) w innych podmiotach. O ile co do zasady uznać można za słusznie stwierdzenie skarżącej, że taka praktyka łączenia funkcji w podmiotach powiązanych ma konotacje pozytywne, to jednak w badanej sprawie wskazuje raczej (zważywszy na fakt, że są one także w zarządzie spółki zarządzającej funduszem) na brak decyzyjności podatnika i rozstrzyganie kluczowych zagadnień dotyczących przepływu środków oraz inwestycji nie na poziomie tej spółki, ale na poziomie funduszu.
W ocenie Sądu, organ zasadnie też uznał, że podatnik nie prowadzi realnej działalności gospodarczej, a jego aktualny udział ogranicza się jedynie do administrowania środkami przekazywanymi przez płatnika i do ich przekazywania na rzecz spółki dominującej. Nie wskazano, aby podatnik prowadził jakąkolwiek inną działalność. Istnieje uzasadnione przypuszczenie wydania decyzji z zastosowaniem art. 22c u.p.d.o.p., bowiem wprowadzenie do struktury grupy kilku podmiotów funkcjonujących jako spółki pośredniczące, których rola sprowadza się do posiadania udziałów, nie ma żadnego uzasadnienia ekonomicznego. W niniejszej sprawie istnieje uzasadnione przypuszczenie wydania decyzji z zastosowaniem m.in. art. 22c ustawy CIT, ze względu na to, że wprowadzenie do struktury grupy kilku podmiotów funkcjonujących jako spółki pośredniczące, których rola sprowadza się jedynie do posiadania udziałów, nie ma żadnego uzasadnienia ekonomicznego. Charakter działalności podatnika i jego właścicieli nosi znamiona sztuczności. Zastosowana konstrukcja ma na celu stworzenie pozorów bycia rzeczywistym właścicielem otrzymanych odsetek. Na sztuczność konstrukcji prawnej może wskazywać nadmierna zawiłość lub brak treści ekonomicznej. Tworzenie kolejnych podmiotów w Luksemburgu takich jak A. , nie ma żadnego uzasadnienia ekonomicznego poza tym, aby podmioty posiadały udziały i przekazywały otrzymywane od nich należności dalej do swoich udziałowców. Są jedynie pośrednikiem, który pozoruje prowadzenie działalności gospodarczej. Dodatkowo podmioty takie jak podatnik nie mają żadnego władztwa nad uzyskiwanymi należnościami od jednostek powiązanych, ze względu na fakt, że wszelkie decyzje związane z działalnością tych spółek są podejmowane przez Fundusz. Z przepływów pieniężnych wynika jednoznacznie, że wszystkie środki trafiają do podmiotu dominującego jakim jest Fundusz.
Przepis art. 22c u.p.d.o.p. reguluje tzw. małą klauzulę przeciw unikaniu opodatkowania, która w ściśle określonych w ustawie wypadkach umożliwia odmowę przewidzianych w danych sytuacjach uprawnień. W sytuacji, gdy stan faktyczny wykaże brak wystarczającego uzasadnienia gospodarczego czynności rzeczywiście dokonanych przez podatnika, organ podatkowy jest władny pominąć konsekwencje tych działań, które wynikałyby z normalnego zastosowania przepisów prawa podatkowego. Dochodzi więc do pozbawienia podatnika preferencji, które powinny przysługiwać mu na podstawie zawartych w ustawach podatkowych przepisów. Innymi słowy, zwolnienia od podatku pobieranego u źródła nie stosuje się, jeżeli istnieje uzasadnione przypuszczenie, że skorzystanie ze zwolnienia było sprzeczne w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem tych przepisów lub głównym lub jednym z głównych celów dokonania transakcji lub innej czynności albo wielu transakcji lub innych czynności, a sposób działania był sztuczny. W niniejszej sprawie wskazano na okoliczności, które świadczą o braku samodzielności podatnika, jego ścisłe powiązanie organizacyjne i ekonomiczne z funduszem.
Mając powyższe na względzie i nie znajdując podstaw do podważenia zasadności twierdzeń organu w zakresie uzasadnienia stanowiska zawartego w kontrolowanym akcie, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło