I SA/Lu 738/06
WyrokWSA w Lublinie2007-05-23
Skład orzekający: Irena Szarewicz-Iwaniuk, Halina Chitrosz, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych w formie ryczałtu od dochodów nieujawnionych lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, odrzucając jako niewiarygodne wyjaśnienia podatnika dotyczące pochodzenia środków na pokrycie wydatków, w tym zwłaszcza pożyczkę od osoby fizycznej?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonujący, iż pożyczka udzielona podatnikowi przez osobę fizyczną była niewiarygodna. Sąd wskazał na błędy proceduralne organu, w tym pobieżne przesłuchanie świadków i brak należytej analizy możliwości finansowych pożyczkodawcy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, sąd uznał, że ulga uczniowska nie ma zastosowania do dochodów opodatkowanych ryczałtem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych w formie ryczałtu od dochodów nieujawnionych lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2001 r. Podatnik kwestionował ustalenia organów, wskazując m.in. na zaciągniętą pożyczkę, która miała pokryć jego wydatki. Organ odwoławczy uznał pożyczkę za niewiarygodną, co doprowadziło do ustalenia wyższego zobowiązania podatkowego. Podatnik wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu w całości, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk(spr.), Sędziowie WSA Halina Chitrosz,, WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Karolina Orłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 maja 2007r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w formie ryczałtu od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2001 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz M. M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt. 2 lit. a Ordynacji podatkowej, po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych w formie ryczałtu od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów za rok podatkowy 2001 w kwocie 25.065,80 zł uchylił decyzję organu I instancji w całości i ustalił zobowiązanie podatkowe w tym podatku w kwocie 22.150 zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania podatkowego ustalił, że wartość mienia zgromadzonego w 2001 r. oraz w latach poprzednich przez pozostających we wspólności majątkowej małż. M. wynosiła 10.434,47 zł, zaś poniesione w tym roku wydatki wynosiły 77.276,22 zł. Wydatki w kwocie 66.841,75 zł nie znajdują więc pokrycia w mieniu zgromadzonym przez małżonków M. w 2001 r. oraz w latach poprzednich pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Na M. M. przypada zatem kwota 33.421 zł ww. wydatków. Ustalenia te były podstawą wydania decyzji z dnia [...], którą organ podatkowy I instancji ustalił M. M. zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie 25.065,80 zł od dochodów w kwocie 33.421 zł nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych w oparciu o art. 6 ust. 1 , art. 8, art. 20 ust.3, art. 30 ust.7 pkt.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Od decyzji tej M. M. złożył odwołanie, w którym wnosił o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Zarzucał, iż organ podatkowy nie uwzględnił jego wyjaśnień co do źródeł finansowania działalności gospodarczej, przyczyn powstania strat w tej działalności oraz celowości i perspektyw jej prowadzenia, błędną ocenę okoliczności faktycznych polegającą na przyjęciu, że jego wyjazd do USA na półtora roku miał charakter turystyczny, a nie ekonomiczny, a na tę okoliczność wskazał dowód z zeznań świadka E. P., dowolną i nierzetelną ocenę dowodów na okoliczność pożyczki zaciągniętej od B. S. w kwocie 110.000 zł, okoliczności zwrotu pożyczek udzielonych przez niego w latach poprzednich St. S. i J. B. – P. oraz brak analizy konta bankowego oraz danych dotyczących działalności gospodarczej za lata 19831998.
Rozpatrując sprawę w wyniku wniesionego odwołania, po uzupełnieniu materiału dowodowego w trybie art. 229 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Izby Skarbowej powołał treść art. 20 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) i w oparciu o te przepisy wywiódł, iż gdy stwierdzone zostanie, że poniesione przez podatnika w ciągu roku podatkowego wydatki nie znajdują pokrycia w ujawnionych źródłach oraz zgromadzonych wcześniej zasobach finansowych organy podatkowe mają uprawnienie do przyjęcia, że podatnik osiągnął przychody ze źródeł, których nie ujawnił.
W 2001 r. M. M. prowadził działalność gospodarczą w zakresie mechaniki pojazdowej, blacharstwa i lakiernictwa "[...]" . Decyzją z dnia [...] 2005 r. organ podatkowy określił z tytułu wykonywania przez niego tej działalności wysokość straty za rok podatkowy 2001 w wysokości 58.579,07 zł.
Ze względu na pozostawanie przez małż. M. i H. M. we wspólności ustawowej małżeńskiej oraz z braku majątku odrębnego strata oraz inne wydatki pokrywane były wiec z majątku wspólnego małżonków.
W 2001 r. wydatki wynosiły:
- na działalność gospodarczą - 142.546,77 zł ( protokół kontroli z dnia [...].01.2005 r. Nr [...] oraz powołana wyżej decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego);
- na zakup samochodu wg wartości netto - 33.196,73 zł (f-ra zakupu z dnia [...].04.2001 r.);
- na spłatę rat kredytu oraz odsetek na zakup samochodu - 8.476,16 zł ( ww. protokół kontroli );
- składki na ubezpieczenie zdrowotne -1.114,28 zł;
- koszty utrzymania rodziny - 2.430 zł.
Łącznie wydatki poniesione przez małż. M. w 2001r. wyniosły 187.763,93 zł. Źródłami finansowania tych wydatków w 2001 r. były:
- środki zgromadzone na rachunku bankowym - 4.121,87 zł; ( na 1.01.2001 stan konta 6.808,36 zł, a na 31.01.2001 r. 2.686,49 zł);
- przychody z działalności gospodarczej - 93.642,43 zł ( ww. protokół kontroli decyzja);
- renta podatnika -4.717,07 zł;
- dochód z działalności rolniczej wg danych GUS - 123,60 zł;
- zwrot nadpłaty z zeznania podatkowego PIT za 2000r. - 93,80 zł;
- przychód ze sprzedaży samochodu Opel - 5.500 zł;
- kredyt zaciągnięty na zakup samochodu SCENIC wg faktury na zakup - 20.500zł. Żona podatnika nie osiągnęła w 2001 r. żadnych dochodów.
Na podstawie informacji uzyskanej z Banku [...] SA organ odwoławczy ustalił, że stan środków pieniężnych na rachunku bankowym podatnika związanym z prowadzoną działalnością gospodarczą na dzień 31.12.2000 r. wynosił 6.808,36 zł, a na koniec roku 2001 kwotę 2.686,49 zł, co dowodzi, że podatnik pozyskał środki na wydatki 2001 r. w wysokości 4.121,87 zł.
Postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło zaś faktu, aby w 2001 r. podatnik otrzymał refundację z tytułu zatrudnienia pracowników.
Ustosunkowując się do wniosku podatnika, aby przy ustalaniu podatku w niniejszej sprawie wziąć pod uwagę fakt, iż podatnik nabył prawo do ulgi z tytułu wyszkolenia uczniów organ wskazał, iż ulga ta ma zastosowanie wyłącznie do opodatkowania dochodów, od których podatek pobiera się wg skali określonej wart. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie ma zaś zastosowania do opodatkowania dochodów, od których pobiera się podatek w formie ryczałtu na podstawie art. 30 tej ustawy.
Odnosząc się do zarzutu podatnika nie dołączenia i nie przeanalizowania danych dotyczących działalności gospodarczej podatnika za lata 1983-1998 organ odwoławczy odwołał się w tym zakresie do ustaleń i wniosków organu I instancji, z których wynikało, iż mając na uwadze uzyskiwane dochody oraz ponoszone wydatki podatnik mógł zaoszczędzić ok. 468,73 zł miesięcznie, a nie był to taki dochód, który pozwalałby na pokrycie wydatków w latach następnych, w tym poniesionych w 2001 r.
Wskazał nadto, iż postępowanie podatkowe przeprowadzone zostało w sposób szczegółowy, a materiał dowodowy zebrany został zgodnie z obowiązującymi przepisami, z czynnym udziałem strony, pełnomocnika oraz H. M.
W zakresie oceny okoliczności zwrotu pożyczki udzielonej przez M. M. S. S. i oraz J. B.-P. organ odwoławczy odwołał się do decyzji wydanych w stosunku do M. M. w przedmiocie podatku dochodowego za rok 1999 i 2000 (str. 6-7 uzasadnienia decyzji) i wobec tego w trybie art. 188 Ordynacji podatkowej uznał za niecelowe przesłuchanie świadka E. P. na okoliczność uzyskanych przez M. M. dochodów z pracy w USA.
Oceniając oświadczenia i zeznania podatnika, zeznania świadka W. S. oraz pisemną umowę pożyczki z dnia [...] stycznia 2001 r., zawartą pomiędzy B. S. a M. M. na kwotę 110.000 zł organ odwoławczy nie dał wiary tym dowodom, a tym samym uznał za niewiarygodny fakt jej udzielenia. Wskazał, iż pierwotnie (w oświadczeniu o stanie majątkowym) podatnik nie wskazywał na okoliczność zaciągnięcia przedmiotowej pożyczki. Umowa pożyczki nie zawiera zaś celu jej przeznaczenia, nie została zgłoszona do opodatkowania, a nadto mimo upływu terminu jej zwrotu mąż B. S., która zmarła w marcu 2002 r., nie zażądał dotychczas jej zwrotu i nie wystąpił na drogę sądową w celu odzyskania tak znacznej kwoty. Nie było też w kwestii podatku od spadku po B. S. prowadzone postępowanie w Urzędzie Skarbowym. Strona nie przedstawiła nadto dowodu zwrotu kwoty 10.000 zł, którą rzekomo miała zwrócić. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego nie zasługuje na wiarę twierdzenie podatnika, iż przedmiotową umowę pożyczki zawarł w celu uniknięcia odsetek bankowych w sytuacji, gdy w umowie zastrzeżone są odsetki ustawowe, a kilka miesięcy później zaciągnął kredyt bankowy w wysokości 20.500 zł na częściowe sfinansowanie zakupu samochodu osobowego Renault SCENIC, mimo że posiadał środki z zaciągniętej w dniu [...] stycznia 2001 r. pożyczki. B. S. miała dochody w kwocie 29.472,70 zł (w latach 1998-2000), co wskazuje, że nie posiadała środków na udzielenie tak znacznej pożyczki. Wskazywana przez stronę okoliczność, iż środki te pochodziły z majątku wspólnego małżonków S. nie wynika z zeznań W. S. i treści umowy pożyczki. Nie bez znaczenia - w ocenie organu odwoławczego - jest też okoliczność, iż w umowie brak jest zabezpieczenia na wypadek niespłacenia pożyczki oraz innych, poza mężem pożyczkodawcy, świadków umowy, co w przypadku umów bankowych jest rzeczą niedopuszczalną. Wszystkie powyższe okoliczności przemawiają za przyjęciem, że w 2001 r. podatnik nie dysponował środkami pochodzącymi z pożyczki w kwocie 110.000 zł.
Wobec powyższych ustaleń i wniosków kwota przychodów małż. M. w 2001 r. wynosiła 128.698,77 zł, a więc nie pokrywała poniesionych wydatków w kwocie 187.763,93 zł., a różnica wydatków nie mająca pokrycia w przychodach wynosi 59.065,16 zł, co na każdego z małżonków daje kwotę 29.532,58 zł.
W myśl art. 30 ust. 1 pkt. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zryczałtowany podatek dochodowy należało zatem ustalić na kwotę 22.150 zł (75% od kwoty 29.532,58zł), co prowadziło do orzeczenia jak w decyzji.
Pozostałe zarzuty zawarte w odwołaniu odnoszą się do innych lat podatkowych,
wobec czego odniesiono się do nich w decyzjach wydanych za te lata.
W skardze na powyższą decyzję złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. M. działający przez pełnomocnika doradcę podatkowego wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
Podnosił zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem po zapoznaniu z materiałem dowodowym sprawy prowadzone było postępowanie dowodowe o istotnym znaczeniu dla rozstrzygnięcia, art.122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez pobieżne przesłuchanie świadków na istotne okoliczności sprawy i wyciągnięcie wniosków sprzecznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, w szczególności co do możliwości finansowych B. S. udzielenia pożyczki, który to fakt oraz możliwości potwierdził przesłuchany w charakterze świadka W. S. oraz naruszeniem prawa materialnego przez nieuwzględnienie "ulgi uczniowskiej" przysługującej skarżącemu na podstawie wydanych wobec niego decyzji. Podtrzymał zawarty w odwołaniu zarzut nie przeanalizowania konta bankowego oraz dowodów z zeznań podatkowych o uzyskanych dochodach skarżącego za lata 1983-1998.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosił o jej oddalenie podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze późn. zm.) wskazać należy, iż w ocenie sądu, wydana ona została z naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych określając w art. 10 ust. 1 katalog źródeł przychodów - zalicza do nich też "inne źródła", za przychody z tych źródeł uznając m.in. przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzące ze źródeł nieujawnionych. Wysokość przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala się według art. 20 ust. 3 tej ustawy, na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tymże roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Tak ustalonego przychodu nie łączy się z przychodami (dochodami) z innych źródeł i pobiera od niego podatek w formie ryczałtu w wysokości 75% dochodu (art. 30 ust.
1 pkt. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
Z przedstawionej regulacji wynika, że ustalenie podlegającego opodatkowaniu przychodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzącego ze źródeł nieujawnionych wymaga z jednej strony ustalenia wysokości poniesionych w roku podatkowym przez podatnika wydatków oraz wartości zgromadzonego przezeń w tym roku mienia, z drugiej zaś strony - ustalenia wielkości takiego mienia zgromadzonego w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, które to mienie pochodzi z przychodów już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania, bowiem tylko takie mienie może być uznane za mienie pokrywające poniesione przez podatnika w danym roku podatkowym wydatki oraz wartość zgromadzonego przezeń w tymże roku mienia. Na podatniku spoczywa więc ciężar dowodzenia tego, iż wydatki i wartości znajdują pokrycie w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, które pochodzi z przychodów już opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.
Z konstrukcji przepisu wynika więc, że to strona powinna wykazać oraz logicznie i spójnie wyjaśnić (uprawdopodobnić) z jakiego źródła i w jakiej wysokości posiadała środki na pokrycie poniesionych wydatków. Wyjaśnienia podatnika stanowią przy tym dowód w takim postępowaniu, lecz podlegają ocenie organu podatkowego i ich wartość dowodowa zależy od tego, czy są one prawdopodobne.
W toku niniejszego postępowania organ odwoławczy ustalił, że wartość zgromadzonego przez małż. M. w 2001 r. mienia z przychodów opodatkowanych lub wolnych od podatku wg poszczególnych jego składników wynosiła128.698,77 zł, a niekwestionowanych wydatków 187.763,93 zł.
Wskazywana przez organ podatkowy okoliczność, iż postępowanie przeprowadzone zostało z "czynnym udziałem H. M." jest o tyle niezrozumiała, iż nie była ona stroną niniejszego postępowania, a w aktach brak jest dowodu na jej udział w postępowaniu w jakiejkolwiek roli procesowej.
Oceniając kluczową w postępowaniu okoliczność udzielenia w 2001 r. skarżącemu przez B. S. pożyczki w kwocie 110.000 zł organ odwoławczy wywiódł, iż przede wszystkim nie dysponowała ona kwotą, na którą opiewała umowa, zawarta została tylko w obecności męża pożyczkodawcy, nie była obwarowana zabezpieczeniami tak jak umowa bankowa, nie zawiera też celu jej zaciągnięcia, co m.in. wskazuje, że nie miała ona w rzeczywistości miejsca, w związku z czym nie dał wiary wyjaśnieniom skarżącego i zeznaniom świadka W. S.
Przedstawiona przez organ odwoławczy argumentacja, w okolicznościach niniejszej sprawy, nie jest jednak - w ocenie sądu - przekonująca.
Przede wszystkim wskazania wymaga, iż pisemna umowa pożyczki zawarta została pomiędzy skarżącym, a B. S. - matką zięcia skarżącego i wg wyjaśnień skarżącego oraz zeznań W. S. miała być przeznaczona na zakup działki pod modernizację warsztatu samochodowego, w którym pracować miał zięć skarżącego, a syn B. i W. małż. S. Nie była to więc umowa zawarta pomiędzy obcymi osobami.
Czy B. S. pozostająca we wspólności majątkowej małżeńskiej z W. S. miała możliwości finansowe udzielenia pożyczki w takiej wysokości organ podatkowy w istocie nie ustalił, bowiem sam fakt, iż w ostatnich kilku latach przed śmiercią uzyskała ona dochód we wskazanej w decyzji kwocie nie musi obrazować jej sytuacji majątkowej, ani też sytuacji majątkowej małżonków S., a na tę okoliczność żaden dowód nie został przeprowadzony. O tym, że pożyczka nie została udzielona nie może też świadczyć fakt, iż do chwili zakończenia postępowania w niniejszej sprawie W. S., który konsekwentnie potwierdzał fakt jej udzielenia, nie wniósł sprawy o zwrot pożyczki, ani też nie przeprowadził postępowania spadkowego po żonie w celu odzyskania pożyczonej kwoty. Kwestie zgłoszenia pożyczki do opodatkowania nie dotyczą przedmiotu niniejszego postępowania. Nie jest również, w ocenie sądu, przekonujący argument, iż dysponując pożyczoną kwotą skarżący korzystał z kredytu bankowego finansując częściowo zakup samochodu. Powszechnie znany jest fakt, iż kredyty bankowe na zakup samochodu są udzielane na korzystniejszych warunkach niż na inne cele, a pożyczone pieniądze miały być przeznaczone na inny, niż zakup samochodu, cel. Także argument braku zabezpieczeń, tak jak przy umowach bankowych, nie jest przekonujący, gdy się zważy, iż pożyczka zawarta została" w rodzinie" i opiewa na ustawowe odsetki.
Nie można także, w ocenie sądu, nie podzielić zarzutu skargi, iż dowód z zeznań świadka W. S. przeprowadzony w toku postępowania kontrolnego na okoliczność przedmiotowej pożyczki przeprowadzony został bardzo pobieżnie, bez próby dokonania koniecznych ustaleń, co do istotnych okoliczności sprawy. Korzystając z tego dowodu w postępowaniu podatkowym organ podatkowy nie starał się usunąć tych wadliwości. Takie przeprowadzenie dowodów i ich ocena wskazuje na przeprowadzenie postępowania z naruszeniem art.122, art. 187 § 1 i art.191 Ordynacji podatkowej.
M. M. przesłuchany w charakterze strony w dniu [...] marca 2005 r. (k.[...]), a więc po przesłuchaniu świadków i złożeniu do akt pisemnych umów pożyczek udzielanych przez niego jak i udzielonej mu w dniu [...] stycznia 2001 r., pośrednio potwierdził te okoliczności, wskazując przyczyny dla których wyjaśnienia i oświadczenia składane wcześniej mogły być niepełne lub rozbieżne co do dat ( przebyty w 1999 r. wylew krwi do mózgu i konsekwencje przebytej choroby utrzymujące się do chwili obecnej). W charakterze strony - w trybie art. 199 Ordynacji podatkowej - skarżący słuchany był także w dniu [...].06.2005r. (k.-[...]). Ponownie wezwany był do złożenia zeznań w trybie art. 199 Ordynacji podatkowej dnia [...] lipca 2005r. (k.- [...]) i ostatecznie odmówił zeznań twierdząc, iż składał już dowody i zeznania na te okoliczności. W wezwaniu zaś z dnia [...] lipca 2005r. organ podatkowy nie kwestionuje faktu otrzymania pożyczki w kwocie 110.000 zł lecz żąda wyjaśnienia "okoliczności towarzyszących jej uzyskaniu i wydatkowaniu".
Podnieść również należy, iż wyrokiem z dnia 23 maja 2007 r. w sprawie I SA/Lu 737/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej ze skargi M. M. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych za 2000 r. a ustalenia faktyczne tej sprawy mogą mieć wpływ na ustalenia w niniejszym postępowaniu w zakresie mienia zgromadzonego w latach poprzednich.
Co do pozostałych zarzutów skargi są one bezzasadne.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, to w myśl tego przepisu, przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W myśl przepisu art. 235 Ordynacji podatkowej zasady powyższe mają też odpowiednie zastosowanie w postępowaniu przed organem odwoławczym, co wiąże się z zasadą dwuinstancyjnego postępowania podatkowego, polegającą na powtórnym rozpatrywaniu i rozstrzyganiu sprawy przez organ odwoławczy na skutek wniesionego odwołania. W postępowaniu przed organem odwoławczym pełnomocnik skarżącego w trybie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej zapoznany został z zebranym w sprawie materiałem dowodowym w dniu [...] sierpnia 2006 r. (k. [...]). Na skutek jego pisma z dnia [...] sierpnia 2006 r. do akt dołączone zostały wydane w stosunku do skarżącego decyzje ostateczne w przedmiocie ulg z tytułu wyszkolenia uczniów.
Jakkolwiek brak umożliwienia stronie przez organ odwoławczy wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przez zaniechanie wyznaczenia jej w tym celu terminu stanowi ze strony tego organu naruszenie przepisu postępowania, a w szczególności art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, to jednakże uwzględniając fakt, iż w postępowaniu organ odwoławczy wykorzystał w przedmiotowym zakresie materiał dowodowy wnioskowany przez stronę w postaci dowodu z dokumentu decyzji doręczonych stronie, uznać należy, iż w tych okolicznościach wskazane naruszenie przepisów postępowania pozostawało bez istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutu braku uwzględnienia ulg uczniowskich wynikających z wydanych w stosunku do skarżącego decyzji, to wskazać należy, iż w myśl 27c ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( w brzmieniu obowiązującym od 1.01.2001 r.), podatnicy, uzyskujący przychody wymienione wart. 10 ust. 1 pkt 3, mogą korzystać z ulgi polegającej na obniżeniu podatku dochodowego z tytułu szkolenia uczniów, zwanej dalej "ulgą uczniowską".
Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów zwolnionych i wymienionych wart. 21 ustawy, a przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów, z wyjątkiem przychodów, które -łączeniu nie podlegają, o których mowa wart. 24 ust. 3 i art. 28-30 ustawy.
Ulga uczniowska związana jest więc z konkretnym źródłem przychodu (pozarolniczą działalnością gospodarczą - art. 1 O ust. 1 pkt.3), z którego przychody nie podlegają
łączeniu z przychodami opodatkowanymi m.in. na podstawie art. 30 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Stąd, w ocenie sądu, zasadne było stanowisko organów podatkowych o braku możliwości odliczenia tzw. ulgi uczniowskiej w niniejszej sprawie.
Odnosząc się do zarzutu braku przeanalizowania konta bankowego podatnika, to zarzut ten jest bezzasadny, bowiem organ podatkowy w zaskarżonej decyzji odniósł się w pełni do uzyskanych z Banku informacji, co znalazło wyraz w sentencji
i uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sporządzonym zgodnie z dyspozycją art. 210 § 4 . ordynacji podatkowej, a skarżący żadnymi środkami dowodowymi ustaleń tych nie podważył.
Powyższe odnosi się także do analizy dochodów podatnika za lata 1983 -1998, w tym w szczególności w zakresie odpisów amortyzacyjnych dokonywanych od posiadanych środków trwałych. Rację ma bowiem organ podatkowy, iż odpisy te nie mogą mieć wpływu na kwoty faktycznie uzyskiwanych przez skarżącego zasobów pieniężnych.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych, skoro jednak zaskarżona decyzja wydana została z mogącymi mieć wpływ na wynik sprawy uchybieniami w zakresie prawa procesowego i mając na uwadze wyżej przytoczone argumenty, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit.c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.
Orzeczenie o kosztach uzasadnia przepis art. 200 w zw. z art. 205 § 4 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło