I SA/Lu 987/17
PostanowienieWSA w Lublinie2017-12-14
Skład orzekający: Monika Kazubińska-Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku od towarów i usług jest uzasadnione ze względu na realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadnione, ponieważ skarżący przedsiębiorca wykazał realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obejmuje to utratę koncesji, wypowiedzenie umów kredytowych i leasingowych, co może doprowadzić do niewypłacalności, kar umownych i utraty klientów, a także potencjalnie do konieczności zaprzestania działalności. Sąd wyważył interesy skarżącego i interes publiczny, uznając, że negatywne skutki dla skarżącego są w tym przypadku znacząco większe.Stan faktyczny
Spółka E. z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług. W ramach skargi wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik spółki argumentował, że wykonanie decyzji, ze względu na wysoką kwotę zobowiązania i należności, grozi spółce znaczną szkodą, w tym utratą koncesji na obrót paliwami, wypowiedzeniem umów kredytowych i leasingowych, co może doprowadzić do zaprzestania działalności i konieczności złożenia wniosku o upadłość.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2010 r. do kwietnia 2014 r. w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia - wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
I SA/Lu 987/17
Uzasadnienie
W skardze pełnomocnik skarżącej Spółki zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 61 § 2 lub 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "ppsa".
W jego uzasadnieniu argumentował, że już sama wartość przedmiotu sporu tj. kwota [...]zł oraz należne od niej odsetki biorąc pod uwagę rozmiar prowadzonego przedsiębiorstwa (vide: bilans za 2016 i 2017) uzasadnia wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wykonanie decyzji przed zakończeniem sporu sądowego wywoła, w ocenie pełnomocnika, niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, w tym konieczność złożenia wniosku o upadłość. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego spowoduje cofnięcie koncesji na obrót paliwami płynnymi - głównym produktem handlowym Spółki, wypowiedzenie umów kredytowych przez Bank [...] i umowy leasingowej. Zatem doprowadzi do konieczności zaprzestania prowadzenia działalności. Brak środków na zakup paliw, które Spółka kupuje w BP za ok. [...] zł miesięcznie, zerwanie umowy franczyzowej przez BP i naliczenie kar umownych oraz natychmiastowej spłaty kwoty wynikającej z kredytu kupieckiego oznaczać będzie obowiązek uregulowania wydatków wynoszących ok. [...] zł.
Pełnomocnik dodał, że działalność prowadzona przez Spółkę jest źródłem utrzymania dwóch rodzin udziałowców. Spółka jest firmą rodzinną, założoną w 2001 r. w skutek wniesienia majątku spółki cywilnej E. prowadzonej od 1998 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 ppsa po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar wykazania, zaistnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 104/04; z 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 184/05, z 13 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 496/2004; z dnia 27 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 569/2004; z dnia 7 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 201/2005; z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 525/2006 – dostępne na stronie orzezczenia.nsa.gov.pl - CBOSA).
Niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 ppsa, oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 31 maja 2012 r.; II OZ 465/12 - CBOSA).
Z uzasadnienia wniosku powinny więc wynikać konkretne okoliczności, świadczące o istnieniu przynajmniej jednej z ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków musi być przy tym realne.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt sprawy niniejszej, Sąd doszedł do przekonania, że spełnione zostały ustawowe przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Ochrona tymczasowa, jaką wprowadza art. 61 ppsa, jak wyżej wskazano, ma na celu uniknięcie sytuacji, w której na skutek wykonania zaskarżonego aktu przed rozpatrzeniem skargi dochodzi do takich zmian w rzeczywistości, których odwrócenie, jeśli w ogóle możliwe, będzie wiązało się ze znacznymi nakładami sił i środków.
Taka sytuacja ma miejsce w badanej sprawie. Przedstawione we wniosku argumenty, poparte przedłożonymi dokumentami w postaci m. in bilansu, rachunku zysków i strat, umów kredytowych, leasingowych i o współpracy, faktur wskazują, że na skutek egzekucji należności objętej zaskarżoną decyzji skarżącej Spółce grozi realne niebezpieczeństwo utraty statusu upoważnionego przedsiębiorcy.Ta okoliczność sama w sobie nie ma charakteru nieodwracalnego skutku, ale w ocenie Sądu zasługują na uwzględnienie konkluzje, jakie z tej okoliczności wywodzi skarżąca. Niebezpieczeństwo utraty koncesji, wypowiedzenia umów kredytowych, leasingowych czy o współpracy może mieć realny, znaczący wpływ na działalność gospodarczą skarżącej, skutkować może jej niewypłacalnością, koniecznością zapłaty kar umownych i utratą znacznej części klientów, wobec dużej liczby konkurencyjnych usługodawców na rynku. Rzeczą znaną z doświadczenia życiowego, nie wymagającą specjalistycznej wiedzy jest fakt, że raz utraconych klientów trudno odzyskać. Jest to zatem skutek trudny do odwrócenia, co więcej – wiążący się z realnym niebezpieczeństwem szkód majątkowych, trudnych do oszacowania i stąd trudnych do naprawienia.
Choć nie zostało to wyrażone wprost w treści art. 61 ppsa, w ocenie Sądu, rozstrzygnięcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wymaga dokonania wyważenia z jednej strony uzasadnionych interesów skarżącego, z drugiej – interesu publicznego. W badanej sprawie, w ocenie Sądu zdecydowanie większe jest niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia negatywnych skutków dla interesów skarżącego niż niebezpieczeństwo uszczerbku dla finansów publicznych powstałego na skutek opóźnienia egzekucji należności podatkowych, o których Sąd będzie rozstrzygał w głównym wątku niniejszej sprawy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło