I SO/Lu 2/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie z wniosku M. B. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie mającej za przedmiot zaskarżenia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...], Nr [...] p o s t a n a w i a przyznać M. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego o wyznaczenie, którego zwrócić się do Krajowej Rady Doradców Podatkowych. M. B. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Wniosek uzasadnił tym, że jest osobą bezrobotną, pozostającą na utrzymaniu żony oraz matki i brata, zamieszkującą wraz z żoną, dwojgiem niepełnoletnich dzieci, matką i bratem w domu matki o powierzchni [...] m2. Uzasadniając wniosek podniesiono również, że na dochód gospodarstwa domowego wnioskodawcy składa się emerytura jego matki w kwocie [...] złotych netto, dopłaty do gospodarstwa rolnego w kwocie [...] złotych rocznie – [...] złotych miesięcznie oraz wynagrodzenie za pracę żony w kwocie [...] złotych netto. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego wnioskodawcy wynosi, więc [...] złotych. Gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha stanowi własność matki wnioskodawcy zaś o powierzchni [...] ha jego brata. Z uzasadnienia wniosku wynika również, że matka wnioskodawcy prowadzi działalność gospodarczą, która, jak wynika z dołączonych do wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SO/Lu 1/12 dokumentów, w roku 2011 przyniosła stratę. Z tych samych dokumentów wynika również, że działalność gospodarcza przynosi przychody, które za miesiąc lipiec, wrzesień i październik przewyższyły koszty ich uzyskania. Z dołączonych dokumentów wynika również, że matka wnioskodawcy spłaca kredyt w miesięcznych ratach po [...] złotych. Referendarz sądowy stwierdził, że: W myśl art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym prawo pomocy w zakresie całkowym przyznawane powinno być jedynie osobom rzeczywiście ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia jak na przykład osoby bezrobotne, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (por. postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1268/10 – Lex nr 743755; postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724). Jeżeli jednak osoba taka pozostaje w wspólnym gospodarstwie domowym z członkami rodziny posiadającymi dochody oraz majątek nie można ograniczyć się do oceny sytuacji majątkowej tej osoby ale należy wziąć pod uwagę sytuację majątkową i dochody wszystkich członków rodziny (por. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 322/08 – Lex nr 479084; postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 393/08 – Lex nr 493832 czy postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt I FZ 404/08 – Lex nr 565700). I z taką sytuacją mamy doczynienia w sprawie niniejszej. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku i dochodów, ale tak majątek jak i dochody posiada pozostająca z nim w wspólnym gospodarstwie domowym rodzina. Jednak mimo tego, że tak matka wnioskodawcy jak i jego żona posiadają stałe dochody zaś matka i brat są właścicielami nieruchomości nie można, w ocenie referendarza sądowego, przyjąć, aby wnioskodawca przy wykorzystaniu dochodów rodziny mógł ponieść jakiekolwiek koszty postępowania sądowego, którego przedmiotem byłaby kontrola legalności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...], Nr [...]. Decyduje o tym z jednej strony wysokość dochodów gospodarstwa domowego wnioskodawcy i ilość osób utrzymujących się z niego z drugiej zaś strony wysokość kosztów sądowych jak i kosztów wynagrodzenia doradcy podatkowego. Koszty sądowe prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 1.227,00 złotych (§ 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wpisu sądowego od ewentualnej skargi kasacyjnej wynoszącego 612,00 złotych (§3 w zw. z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie przekroczą kwoty 100 złotych (§2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Natomiast wynagrodzenie doradcy podatkowego wyniesie 2.952,00 złote brutto (§ 3 ust. 1 pkt 1 lit. e) w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu – Dz.U. z 2011 r. Nr 31, poz. 153). Porównanie wysokości tych kosztów do wysokości miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy, przy uwzględnieniu, że służy on utrzymaniu sześciu osób, wskazuje, w ocenie referendarza sądowego, iż dochody gospodarstwa domowego wnioskodawcy realnie nie wystarczą na poniesienie całości kosztów postępowania. Relacja wysokość tych kosztów do wysokości dochodów gospodarstwa domowego decyduje także o tym, że częściowe partycypowanie w nich przez wnioskodawcę spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niego i jego rodziny, co w myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. uniemożliwia przyjęcie, iż wnioskodawca może, choć w części partycypować w kosztach postępowania. Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.