II SA/Lu 1064/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca),, Sędzia SO del. Arkadiusz Mrowiec, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 września 2014 r. sprawy ze skargi E. Ł. oraz M. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nakazania wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza na rzecz skarżących E. Ł. oraz M. Ł. od . Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 500 zł (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją dnia [...] r., znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania S.A. uchylił decyzję wydaną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...] oraz umorzył postępowanie organu I instancji prowadzone w trybie przepisów art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzenia postępowania z wniosku E. i M. Ł. w sprawie wydania decyzji nakazującej likwidację linii elektroenergetycznej biegnącej przez należącą do nich posesję przy ul. W. [...] w Ł. , organ I instancji decyzją z dnia [...] r. odmówił nakazania Zakładowi Energetycznemu dokonania rozbiórki linii elektroenergetycznej Sn 15 kV zlokalizowanej na działkach 7967/1 i 7986/1 należących do E. i M. Ł . Decyzją z dnia [...]r. organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, następnie wyrokiem z dnia 3 marca 2009 r., sygn. II SA/Lu 850/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na tę decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. II OSK 944/09 oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku. W dniu 1 grudnia 2010 r. M. Ł. zwrócił się do PINB o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji nakładającej obowiązek doprowadzenia linii energetycznej 15 kV zlokalizowanej na jego działkach nr 7967/3 i nr 7986/4 przy ul. W. w Ł. do stanu zgodnego z warunkami wydanego pozwolenia na budowę tej linii tj. wykonania linii w granicy pomiędzy działkami E. i M. Ł. a działkami K. M . Wobec nierozpoznania wniosku, M. Ł. dniu 10 lutego 2011 r. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego , którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uwzględnił wyrokiem z dnia 19 maja 2011 r., sygn. II SAB/Lu 9/11 zobowiązując organ do rozpatrzenia tego wniosku. Decyzją z dnia [...] r. organ I instancji nałożył na S.A. Lublinie obowiązek wykonania przebudowy napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV zlokalizowanej na działkach 7967/3 i 7986/4 (poprzednie nr działek 7967/1 i 7986/1) położonych w Ł. przy ul. W. [...] należących do E. i M. Ł. od strony granicy działek nr 7965/1 i nr 7964 należących do K. M. – na linię kablową zgodnie z obowiązującymi przepisami, jednak decyzją z dnia [...]. organ odwoławczy uchylił tę decyzję. Po uzupełnieniu materiałów dowodowych i ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] r. ponownie nałożył na S.A. obowiązek wykonania przebudowy napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV na linię kablową, zgodnie z przepisami obowiązującymi w tego rodzaju inwestycjach. W wyniku rozpatrzenia odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał na wyrok WSA w Lublinie z dnia 19 maja 2011 r., sygn. II SAB/Lu 9/11, którym Sąd zobowiązując organ do rozpoznania wniosku M. Ł. w przedmiocie doprowadzenia linii elektroenergetycznej Sn 15 kV zlokalizowanej na działkach nr 7967/1 i nr 7986/1 położonych w Ł. przy ul. W. [...] do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę, wyraził również wątpliwości co do tego czy żądanie to nie dotyczy tego samego przedmiotu postępowania, w którym zapadły już decyzje organów nadzoru budowlanego z dnia [...] r. (I instancja) i [...] r. (II instancja) o odmowie nakazania rozbiórki tej linii. Organ odwoławczy stwierdził, że wątpliwości te zostały przez organ I instancji wyjaśnione poprzez ustalenie, że w wyniku podziału działki nr 7986/1 powstała działka nr 7986/4 należąca do M. i E. Ł. oraz działka nr 7986/3 należąca do Powiatu (droga), następnie w wyniku podziału działki 7967/1 powstała działka nr 7967/3 należąca do M. i E. Ł. oraz działka nr 7967/4 należąca do Powiatu (droga). Organ odwoławczy stwierdził zatem, że przedmiotem wniosku M. Ł. z dnia 1 grudnia 2010 r. jest linia elektroenergetyczna 15 kV objęta decyzją PINB z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 7 Prawa budowlanego i utrzymaną w mocy decyzją LWINB z dnia [...] r., które były przedmiotem kontroli przez WSA w Lublinie w sprawie sygn. II SA/Lu 850/08, który wyrokiem z dnia 3 marca 2009 r. skargę oddalił, przesądzając, że inwestorowi nie można zarzucić samowoli budowlanej. Sąd ten stwierdził bowiem, że w latach sześćdziesiątych linia bezpośrednio po wybudowaniu została oddana do użytku, a jej budowa nie została zakwestionowana ani na etapie budowy, ani na etapie przebudowywania. Również w 1974 r., gdy zmieniono przebieg linii i wymieniono słupy podtrzymujące linię, nikt nie zarzucał inwestorowi samowoli budowlanej. Z zachowanych dokumentów dotyczących budowy linii wynika, że zmiana linii kablowej na napowietrzną o długości ok. 700 m była przedmiotem uzgodnień w 1962 r., a więc na etapie projektowania i budowy linii. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, nałożenie obowiązku przebudowy przedmiotowej linii elektroenergetycznej do stanu zgodnego z prawem, nie ma uzasadnienia w przepisach prawa. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że postępowanie naprawcze na podstawie art. 51 Prawa budowlanego nie może być prowadzone w stosunku do obiektów oddanych do użytkowania, a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, skoro bezpośrednio po wybudowaniu w 1963 r. sporna linia 15 kV została oddana do użytkowania, a następnie była poddawana przebudowie i modernizacji. W stosunku do takiego obiektu może być natomiast prowadzone wyłącznie postępowanie w trybie przepisów dotyczących utrzymania obiektów budowlanych, o ile nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 66 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że organ I instancji błędnie wskazał adresata decyzji, którym powinna być S.A. Skargę na powyższą decyzję wnieśli E. i M. Ł. wnosząc o jej uchylenie bądź stwierdzenie jej nieważności. Skarżący zarzucili błędne przyjęcie, że postępowanie w niniejszej sprawie jest tożsame z postępowaniem, w którym organ wydał decyzję z dnia [...]. Skarżący zwrócili uwagę, że w wyroku z dnia 19 maja 2011 r., sygn. II SAB/Lu 9/11 WSA w Lublinie jednoznacznie stwierdził, że zgłaszane poprzednio żądanie rozbiórki przedmiotowej linii energetycznej, którego dotyczyły wcześniejsze decyzje i wyroki sądów administracyjnych, nie jest tożsame z obecnie podnoszonym żądaniem doprowadzenia przedmiotowej linii elektroenergetycznej do stanu zgodnego z decyzją o pozwoleniu na budowę. Fakt objęcia linii energetycznej decyzjami organów I i II instancji o odmowie wydania nakazu rozbiórki nie zwalniał tychże organów od merytorycznego rozpoznania wniosku o doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami. Zdaniem skarżących wybudowanie linii energetycznej niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę poprzez radykalną zmianę jej trasy stanowi istotne odstępstwo od warunków pozwolenia na budowę, a tym samym narusza art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, co powinno być przedmiotem oceny przez organ w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że postępowanie toczy się na wniosek z dnia 1 grudnia 2010r., do którego rozpoznania organ został zobowiązany wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 maja 2011r., II SAB/Lu 9/11. Oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażoną w tym wyroku zarówno obecnie Sąd, jak i organy nadzoru budowlanego obu instancji są związane na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Sąd ten stwierdził, że żądanie skarżącego zawarte w piśmie z dnia 1 grudnia 2010r. tj. żądanie doprowadzenia linii elektroenergetycznej Sn 15 kV zlokalizowanej na działkach nr 7967/1 i nr 7986/1 położonych w Ł. przy ul. W. [...] do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę nie jest tożsame z wcześniejszym jego żądaniem rozbiórki tej linii, którego dotyczyły decyzje organów nadzoru budowlanego obu instancji (z dnia 18 lipca 2008r. i z dnia 20 października 2008r.) oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 marca 2009 r., sygn. II SA/Lu 850/08 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. II OSK 944/09. Wprawdzie w toku postępowania administracyjnego, prowadzonego w wyniku wskazanego wyroku WSA w Lublinie z dnia 19 maja 2011r., II SAB/Lu 9/11, organ ustalił, że zarówno poprzednie, jak i obecne żądanie dotyczą tej samej inwestycji tj. linii elektroenergetycznej, to jednak nie można przyjąć, że postępowania ich dotyczące są tożsame. Jak bowiem wskazał WSA w Lublinie w powołanym wyroku w sprawie II SAB/Lu 9/11, "żądania wszczynające te postępowania są różne", a zatem rozstrzygane są one na podstawie innych przepisów prawnych. Poprzednie postępowanie, w którym zapadły decyzje z dnia [...]. i z dnia [...]. dotyczyło nakazu rozbiórki przedmiotowej linii elektroenergetycznej, natomiast niniejsze postępowanie zostało wszczęte na żądanie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę. Przedmiotem tego żądania jest więc ustalenie, czy przedmiotowa linia została zrealizowana zgodnie z warunkami pozwolenia na budowę, bez istotnych odstępstw. Organ miał zatem obowiązek prowadzić postępowanie w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz. 1409 ze zm.), bowiem okoliczność, że – jak organ ustalił - inwestycja nie została zrealizowana samowolnie, nie wykluczała, że realizacja nastąpiła z istotnym odstępstwem od warunków pozwolenia na budowę. Należy przy tym podkreślić, że obowiązek ten dotyczył również organu odwoławczego, który dokonuje merytorycznej oceny sprawy, poprzedzonej uzupełniającym postępowaniem dowodowym, zgodnie z art. 136 kpa, co wynika z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kpa). W tej sytuacji umorzenie postępowania przez organ odwoławczy było nieuzasadnione, co oznacza, że organ ten nie rozpoznał żądania skarżącego z dnia 1 grudnia 2010r., a zatem nie wykonał wyroku WSA w Lublinie z dnia 19 maja 2011r., II SAB/Lu 9/11. W tej sytuacji stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja tego organu została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 105, 7, 77, 107 § 3 w zw. z art. 136 kpa, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem decyzja ta podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" P.p.s.a.; o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy. Badając sprawę ponownie organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania oraz wytyczne WSA w Lublinie zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 maja 2011r., II SAB/Lu 9/11, w szczególności organ uwzględni, że "z zachowanych dokumentów, dotyczących budowy linii wynika, że zmiana linii kablowej na napowietrzną o długości ok. 700 m była przedmiotem uzgodnień w 1962r., a więc na etapie projektowania i budowy linii", na co wskazał WSA w Lublinie w wyroku z dnia 3 marca 2009r., II SA/Lu 850/08, którym obecnie zarówno inne sądy i jak i inne organy państwowe są związane. Okoliczność ta może bowiem wskazywać, że pozwolenie na budowę przewidywało linię napowietrzną, a nie podziemną.