II SA/Lu 110/13

WyrokWSA w Lublinie2013-07-04

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Krystyna Sidor, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma podstawę prawną do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli planowane przedsięwzięcie nie kwalifikuje się jako mogące znacząco oddziaływać na środowisko (zawsze lub potencjalnie)?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma podstawy prawnej do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli planowane przedsięwzięcie nie kwalifikuje się jako mogące znacząco oddziaływać na środowisko (zawsze lub potencjalnie) zgodnie z rozporządzeniem. W takiej sytuacji postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach staje się bezprzedmiotowe, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy odmawiającą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy fermy norek i umorzyła postępowanie pierwszej instancji. Wójt uznał, że przedsięwzięcie nie jest kwalifikowane jako mogące znacząco oddziaływać na środowisko. Kolegium podtrzymało to stanowisko, uznając, że brak kwalifikacji przedsięwzięcia jako znacząco oddziałującego na środowisko czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, twierdząc, że inwestycja znacząco oddziałuje na środowisko i nie uwzględniono interesu mieszkańców.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 lipca 2013 r. sprawy ze skarg E. D., R. B., K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę Decyzją z dnia (...) listopada 2012 r., wydaną na podstawie art. 104 k.p.a. w zw. z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 ze zm.) - dalej w skrócie jako "ustawa", Wójt Gminy (...) odmówił wydania na rzecz S. K., decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy norek na działce nr (...) położonej w miejscowości (...), gm. (...). W uzasadnieniu decyzji organ ten opisał cały przebieg postępowania i stwierdził, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko oraz przypadku, w których zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako przedsięwzięcia, o których mowa wyżej zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397) - dalej jako "rozporządzenie". Następnie dokonawszy analizy przepisów tego rozporządzenia organ stwierdził - powołując się na treść dokumentów przedstawionych przez wnioskodawcę - że planowane zamierzenie nie zalicza się ani do przedsięwzięć mogących zawsze ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Planowana obsada fermy ma wynosić (...) sztuk norek, co stanowi (...) DJP inwentarza. Natomiast odległość planowanej fermy od terenów mieszkaniowych wynosi (...) m. Najbliższy obszar chroniony (...) zlokalizowany jest natomiast w odległości (...) km od planowanej inwestycji. W związku z tym - zdaniem organu - nie można planowanej inwestycji zakwalifikować do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 102 i 103 rozporządzenia), ani tym bardziej do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Stanowisko to zostało potwierdzone przez organy opiniujące, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w (...) oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w (...). To zdaniem organu oznacza, że nie posiada on podstaw prawnych do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ustawy oraz ustalenia warunków środowiskowych realizacji inwestycji. Tym samym nie ma możliwości ustalania wpływu realizacji inwestycji na środowisko, formułowania i określania konieczności wykonania działań minimalizujących oddziaływanie na środowisko lub działań naprawczych. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli: A. B., R. B., J. Z., S. G., U. K., J. J., Z. J., A. J., A. J., S. J., K. W., B. O., A. O., R. S., M. S., T. Z., W. Z., K. M., Z. K., G. Sz., K. B., J. B., A. D., E. D., E. Dz., C. K., A. M., E. I., J. Sz. i A. M., zarzucając jej naruszenie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie adresu inwestora, nie zweryfikowanie danych przedstawionych przez inwestora oraz wskazanie niewystarczającej podstawy prawnej. Ponadto zdaniem odwołujących, planowana inwestycja narusza zapisy studium oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy, a także zasadę dobrego sąsiedztwa, o której mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W materiałach sprawy brak rozstrzygnięć, o których mowa w art. 77 ust. 2 w zw. z art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy. Nie dokonano także odpowiedniego powiadomienia zainteresowanych mieszkańców. To dokonane przez organ było bowiem wadliwe. Decyzją z dnia (...) grudnia 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) uchyliło zaskarżoną decyzję i jednocześnie umorzyło postępowanie przed organem pierwszej instancji jako bezprzedmiotowe. Zdaniem organu odwoławczego słuszne jest stanowisko Wójta Gminy (...), iż planowana inwestycja z uwagi na jej parametry nie jest objęta regulacjami rozporządzenia i tym samym nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Wskazuje na to analiza § 3 ust. 1 pkt 102 i pkt 103 rozporządzenia dokonana w zestawieniu z treścią wniosku inwestora. To jednak, zdaniem Kolegium uniemożliwia wydanie decyzji zarówno pozytywnej (określającej środowiskowe uwarunkowania), jak i negatywnej (odmawiającej ich określenia). W takim przypadku postępowanie winno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Przepis ten ma bowiem zastosowanie w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania. Z tego względu należało uchylić decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie prowadzone przed tym organem. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że nie zasługują one na uwzględnienie. Jego zdaniem nie można podzielić stanowiska odwołujących, iż organ nie ustalił i nie zindywidualizował stron postępowania oraz nie zapewnił im czynnego udziału w tymże postępowaniu. Organ zastosował bowiem właściwy tryb zawiadamiania stron o czynnościach podejmowanych w sprawie. Zdaniem Kolegium nietrafny jest również zarzut dotyczący prawidłowości trybu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż kwestia oceny tego postępowania nie może być przedmiotem niniejszej sprawy. Ponadto w ocenie organu nie można również czynić skutecznego zarzutu z faktu nie przedłożenia przez inwestora raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanej inwestycji. Jest on bowiem wymagany wyłącznie w stosunku do przedsięwzięć, wobec których jest przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko. W sprawie niniejszej taka ocena nie tylko nie jest prowadzona, ale jest wykluczona z uwagi na brak jej kwalifikacji wynikający ze wskazanego rozporządzenia. Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone do sądu administracyjnego przez E. Dz. (skarga oznaczona sygn. akt II SA/Lu 110/13), R. B. (skarga oznaczona sygn. akt II SA/Lu 112/13) i K. B. (skarga oznaczona sygn. akt II SA/Lu 114/13) odrębnymi, jednobrzmiącymi skargami. Skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot kosztów postępowania podnieśli, że została ona wydana z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie materiału mającego istotny wpływ na wynik sprawy, art. 8 i 80 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niekompletnym materiale i z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów oraz art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się stron co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zdaniem skarżących wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia jest konieczne i niezbędne. Planowana inwestycja będzie bowiem znacząco oddziaływać na środowisko. Nie uwzględniono bowiem faktu, że inwestycja położona zostanie w pobliżu innej fermy norek, która należy do ojca inwestora. Kumulacja ferm norek spowoduje koncentrację zagrożeń m.in. nienaturalny przyrost gryzoni, owadów i innych insektów oraz wzmożony hałas maszyn i odgłosy zwierząt. Rozstrzygając sprawę organy nie uwzględniły również interesu okolicznych właścicieli gruntów rolnych, którzy na skutek budowy fermy będą zmuszeni zmienić profil swoich gospodarstw. Ponadto ich zdaniem wskazane przez inwestora parametry techniczne przedsięwzięcia oraz obsady fermy, jak również odległości inwestycji od zabudowań mieszkalnych, innych nieruchomości nie zostały przez organ odwoławczy w żaden sposób zweryfikowane. Dane wskazane przez inwestora nie są bowiem umocowane w jakimkolwiek opracowaniu przygotowanym przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia fachowe w tym temacie. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, powtarzając stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 4 lipca 2013 r. Sąd na mocy przepisu art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. zarządził połączenie do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia wszystkie trzy sprawy oraz prowadzenie ich dalej pod wspólną sygn. akt II SA/Lu 110/13. Wszystkie skargi dotyczą bowiem tej samej decyzji. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też w toku postępowania organ administracji nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja organu odwoławczego, którą uchylono decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy norek na opisanej wyżej działce i umorzono postępowanie pierwszej instancji. Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 k.p.a. Stosownie do treści pierwszego z wymienionych przepisów organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo części. Umarzając postępowanie, organ winien kierować się między innymi przesłankami określonymi w art. 105 § 1 k.p.a., czyli spowodowaną jakimikolwiek przyczynami bezprzedmiotowością postępowania. Instytucję umorzenia postępowania wiąże się bowiem z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania (por. A. Wiktorowska, Postępowanie administracyjne, W-wa 1996, s. 160), bądź określonym zastojem trwałym i ostatecznym postępowania (B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarze kodeksowe, W-wa 2012, s. 413). Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. Jedną z nich jest oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Taka właśnie sytuacja, zaistniała w niniejszej sprawie. Wówczas to jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne, pozytywne czy też negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Dodać jeszcze należy, że umorzenie postępowania na podstawie omawianego przepisu następuje zarówno wtedy, gdy okoliczności stanowiące podstawę umorzenia powstały przed wszczęciem postępowania, jak i wtedy, gdy zaistniały po jego wszczęciu. Innymi słowy, bezprzedmiotowość postępowania zachodzi zarówno wówczas, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, jak i wówczas, gdy utraciła taki charakter w toku tego postępowania. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca S. K. w związku z zamiarem budowy fermy norek (przedsięwzięcia opisanego w załączonej do wniosku karcie informacyjnej) zwrócił się do organu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tego przedsięwzięcia (k. 89 akt admin.). Jak jednak wskazano powyżej wydanie decyzji, czy to pozytywnej czy też negatywnej nie zawsze jest dopuszczalne. W takiej sytuacji bez znaczenia jest zarówno wola strony składającej wniosek do organu, jak i pozostałych uczestników (stron) postępowania. Zainteresowanie stron wynikiem merytorycznym (pozytywnym lub negatywnym) nie może bowiem w żaden sposób kierunkować działania organu. Bezprzedmiotowość postępowania nie jest uzależniona od woli strony, lecz od tego, czy sprawa indywidualna może zostać załatwiona co do istoty w drodze decyzji administracyjnej. W kontekście wniosku inicjującego przedmiotowe postępowanie wskazać zaś należy, że zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wynika, iż uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane jedynie dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o przedsięwzięciu - rozumie się przez to zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin; przedsięwzięcia powiązane kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Z kolei w myśl art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy, ilekroć jest w niej mowa o ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - rozumie się przez to postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień oraz zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. W art. 72 ust. 1 ustawy zostały natomiast wymienione rodzaje decyzji administracyjnych, przed których uzyskaniem następuje wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wśród tych decyzji art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy wymienia decyzję o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego (...) - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca zamierza wystąpić do właściwego organu administracji publicznej o tego rodzaju decyzję, albowiem zamierza wybudować fermę składającą się z wiat na zwierzęta o długości około (...) m oraz całej niezbędnej infrastruktury towarzyszącej (przyłącza, ogrodzenie, drogi dojazdowe). Podkreślić jednak należy, że nie każde zamierzenie inwestycyjne, które wymaga uzyskania pozwolenia na budowę stanowi przedsięwzięcie wymagające uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Nie każda inwestycja stanowi bowiem przedsięwzięcie mogące zawsze albo potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 72 ust. 2 ustawy. Dlatego też głównym obowiązkiem organu jest dokonanie kwalifikacji planowanego przedsięwzięcia. Kwalifikacji tej dokonuje się na podstawie przepisów wskazanego na wstępie rozporządzenia. Z analizy parametrów przedmiotowego przedsięwzięcia - zdaniem organów obu instancji - wynikało, że nie kwalifikuje się ono zarówno do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani też do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Ocena ta, zdaniem Sądu jest prawidłowa. Przedmiotowe przedsięwzięcie przewiduje bowiem założenie fermy norek o obsadzie 58,5 DJP, przy czym w odległości mniejszej niż 100 m od planowanej inwestycji nie występują tereny: mieszkaniowe, w inny sposób zabudowane, zurbanizowane niezabudowane, rekreacyjno-wypoczynkowe, objęte formami ochrony przyrody, o których mowa w przepisach ustawy o ochronie przyrody lub stanowiące otulinę form ochrony przyrody. Tak określony rozmiar inwestycji oraz jej usytuowanie jednoznacznie wskazują, że nie mieści się ona w zakresie § 3 ust. 1 pkt 102 i 103 rozporządzenia, tzn. nie jest nawet przedsięwzięciem zaliczanym do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organ zyskuje natomiast podstawę do rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji o środowiskowych uwarunkowania wyłącznie w razie ustalenia, że przedsięwzięcie należy do mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. A contrario niepodleganie natomiast żadnemu ze wskazanych rodzajów przedsięwzięć wyklucza możliwość merytorycznego załatwienia sprawy. W kontekście rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji warto napomnieć, że rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy może polegać albo na wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która określi środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, poprzez zamieszczenie elementów wskazanych w art. 82 ustawy, albo na wydaniu decyzji o odmowie zgody na realizację przedsięwzięcia. Przy czym przesłanki odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia polegać mogą na: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 ustawy), odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 ustawy), braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie proponowanym przez wnioskodawcę, w sytuacji, gdy organ skorzysta z możliwości określonej w art. 81 ust. 1 ustawy (art. 81 ust. 1 ustawy), wykazaniu znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (art. 81 ust. 2 ustawy), wykazaniu, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 38j ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (art. 81 ust. 3 ustawy). Do przesłanek tych nie zalicza się natomiast sytuacji nie podlegania inwestycji przepisom rozporządzenia. Jednakże, co najistotniejsze decyzję odmowną z art. 80 ustawy, jaki i przewidzianą w art. 81 można wydać tylko wówczas, gdy organ wcześniej ustali, że planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć wymienionych w § 2 lub § 3 rozporządzenia, tj. do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Dopiero wówczas bowiem możliwe jest wydanie w tym przedmiocie decyzji merytorycznie rozstrzygającej sprawę: pozytywnej, a więc określającej środowiskowe uwarunkowania, bądź negatywnej, to jest odmawiającej zgody na realizację przedsięwzięcia z przyczyn określonych w ustawie. Decyzja odmowna zakłada bowiem, jako przesłankę jej wydania, ustalenie, że inwestycja zalicza się do tych przedsięwzięć, o jakich mowa w § 2 lub § 3 rozporządzenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 27 października 2010 roku, sygn. akt II SA/Ke 493/10, LEX nr 753251). Jednocześnie w piśmiennictwie słusznie się wskazuje, że organ właściwy do wydania omawianej decyzji nie ma swobody kwalifikacji przedsięwzięć w zakresie obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W związku z tym wydanie decyzji w tych przypadkach, gdy nie jest ona wymagana, skutkować będzie tym, że obarczona będzie wadą nieważności wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydana bez podstawy prawnej (vide K. Gruszecki, komentarz do art. 71 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX/el. 2013). Wyjaśnienia jednak wymaga, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych i w piśmiennictwie ugruntowany jest pogląd, że k.p.a. wyłącza możliwość stosowania sankcji nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym. W przypadku, gdy organ odwoławczy ustali w toku postępowania instancyjnego, że zaskarżona decyzja pierwszej instancji dotknięta jest wadą nieważności, może jedynie uchylić tę decyzję i umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Niedopuszczalne jest zastosowanie natomiast przez organ odwoławczy przepisu art. 156 § 1 k.p.a., bowiem przepis ten normuje sytuacje, w których organ wyższego stopnia działa jako organ nadzorczy, a nie jako organ odwoławczy, a tym samym ma mniejsze uprawnienia niż uprawnienia organu odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 12 marca 1981 r., sygn. akt SA 472/81; wyrok NSA z dnia 12 marca 1981 r., sygn. akt SA 472/81; wyrok NSA z dnia 7 stycznia 1992 r., III SA 946/91; wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA 344/99; glosa J. Borkowskiego do wyroku SA/Wr 795/92, OSP 1995/6/123). Konkludując, w sytuacji gdy organy ustaliły, że planowana inwestycja nie mieści się w kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (zawsze lub potencjalnie), prawnie dopuszczalne było wyłącznie umorzenie postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Zainicjowana sprawa nie ma bowiem konstytutywnego elementu sprawy administracyjnej (przedmiotu), co czyni postępowanie bezprzedmiotowym w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Uwzględniając zatem całą powyżej przedstawioną argumentację, uznać należało, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Odnosząc się natomiast do pozostałych, zawartych w skardze zarzutów, uznać je należy za niezasadne. Zarzuty te w istocie skupiają się na wskazywaniu, że organ wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy dotyczący odległości planowanej inwestycji od terenów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 103 rozporządzenia oraz jej parametrów. W tym zakresie wskazania wymaga, że art. 74 ust. 1 ustawy określa jakie elementy powinien zawierać wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a jednym z nich (w przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko) jest karta informacyjna przedsięwzięcia. Nie może budzić wątpliwości, iż karta informacyjna przedsięwzięcia podobnie jak i raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest dokumentem prywatnym, będącym dowodem w sprawie administracyjnej, przedkładanym przez inwestora. Nie oznacza to jednak, iż dowód taki powinien podlegać innej ocenie niż pozostałe dowody w sprawie, a nawet wykluczeniu, co oznaczałoby konieczność samodzielnego podjęcia przez organ stosownych ustaleń dotyczących parametrów planowanej inwestycji oraz jej wpływie na środowisko. Karta informacyjna przedsięwzięcia jako dokument obligatoryjnie dołączany do wniosku o uzyskanie decyzji środowiskowej podlega takiej samej ocenie jak inne dowody, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wynikającą z art. 80 k.p.a. Działanie takie wcale nie uniemożliwia kwestionowania jej zapisów przez innych uczestników postępowania. Oczywistym bowiem jest, że inne podmioty uczestniczące w postępowaniu administracyjnym jako strony lub na prawach strony mają, wynikającą z przepisów k.p.a. o postępowaniu dowodowym, możliwość zgłoszenia wniosków dowodowych zmierzających do podważenia miarodajności tego dowodu. Skarżący mieli zatem możliwość złożenia w toku postępowania przed organami obu instancji dowodów, które podważałyby treść karty informacyjnej oraz innych oświadczeń wnioskodawcy dotyczących planowanej inwestycji. Działań takich skarżący nie podjęli, ani nawet nie dokonali takiej próby. Tym samym twierdzenia skarżących dotyczące błędów karty informacyjnej uznać należało za gołosłowne. Wskazania jeszcze wymaga, że obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego w oczywisty sposób ciąży na organie i wynika z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Niemniej jednak obowiązek ten nie może być nieograniczony, co zdają się rozumieć skarżący. W doktrynie i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że nie można na organy nakładać nieograniczonego obowiązku poszukiwania dowodów, które mogłyby przyczynić się do rozstrzygnięcia sprawy po myśli strony zwłaszcza, gdy ona sama dowodów takich nie dostarcza, a domaga się powielania dowodów już przeprowadzonych. Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje również podnoszona przez skarżących kwestia, że przedmiotowa ferma norek jest kolejnym tego typu przedsięwzięciem w miejscowości. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy zsumowania parametrów przedsięwzięcia tego samego typu dokonuje się wyłącznie jeśli przedsięwzięcie istniejące oraz planowane znajdują się na terenie jednego zakładu lub obiektu (§ 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia). Tego typu sytuacja nie zachodzi natomiast w niniejszej sprawie. Wreszcie nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 k.p.a. Co prawda słusznie wskazują skarżący, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia tego przepisu. Wskazania jednak wymaga, iż zgodnie z panującym orzecznictwem zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05, ONSAiWSA 2006/6/157). Tymczasem ani w skardze, ani na rozprawie skarżący nie podnieśli żadnych argumentów, które mieli zamiar przedstawić organowi odwoławczemu przed wydaniem decyzji ostatecznej. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia skargi, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, w tym przepisów postępowania, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło