II SA/Lu 190/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 6 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi L. T. na decyzję Wojewody z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie po rozpoznaniu wniosku strony skarżącej z dnia 15 kwietnia 2010 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2010 r. przyznał stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Strona skarżąca złożonym na urzędowym formularzu symbol PPF wnioskiem z dnia 4 października 2010 r. ponownie zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do wniosku strona skarżąca dołączyła potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dokumentów źródłowych. Referendarz sądowy stwierdził, że: Kolejny złożony w niniejszej sprawie wniosek strony o przyznanie prawa pomocy pokrywający się swoim zakresem z poprzednim wnioskiem, który został rozpoznany nie jest wnioskiem nowym ale wnioskiem zmierzającym do zmiany poprzedniego postanowienia ze względu na zmianę okoliczności sprawy. Nie jest bowiem możliwe złożenie nowego wniosku dotyczącego kwestii już rozstrzygniętej (por. tezę 3 postanowienia NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FZ 106/08 – Lex nr 471131). Dlatego ponowny wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy traktować należ jako wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 kwietnia 2010 r. Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Stosownie natomiast do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem. Powołane powyżej artykuły wskazują, że zmiana postanowienia dotyczącego prawa pomocy może nastąpić wyłącznie w sytuacji gdy nastąpiła zmiana okoliczności sprawy, przy czym podkreślić należy, iż mają to być okoliczności istotne dla rozpatrywanej kwestii, a więc dla oceny przesłanek umożliwiających ewentualne przyznania wnioskodawcy prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 22 sierpnia 2008 r., sygn. akt I FZ 298/08 – Lex nr 527820). Kwestiami istotnymi dla oceny zasadności wniosku o zmianę postanowienia dotyczącego prawa pomocy będzie z jednej strony wysokość obciążeń związanych z postępowaniem a z drugiej możliwości finansowe strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Odnosząc się do wniosku strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, na to, że uprzednio wydanym w sprawie niniejszej postanowieniem referendarza sądowego strona skarżąca została w całości zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Brak jest więc możliwości oszacowania wpływu obowiązku ponoszenia kosztów sądowych wymaganych na obecnym etapie niniejszego postępowania na sytuację strony skarżącej. Dlatego wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych jest bezzasadny nie może być uwzględniony. Uprzednio wydanym w sprawie niniejszej postanowieniem referendarza sądowego odmówiono stronie skarżącej ustanowienia adwokata. Dlatego w przypadku tego żądania zgłoszonego we wniosku z dnia 4 października 2010 r. ustalić należy czy sytuacja materialna strony skarżącej na tyle się pogorszyła, iż nie będzie ona mogła obecnie ponieść kosztów ustanowienia adwokata. Na podstawie oświadczenia strony skarżącej zawartego we wniosku z dnia 15 kwietnia 2010 r. referendarz sądowy ustalił, że strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwójką pełnoletnich dzieci, które są osobami bezrobotnymi. Strona skarżąca wraz z rodziną zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Strona skarżąca warz z rodziną utrzymuje się z otrzymywanej przez siebie emerytury w kwocie [...] złotych brutto i emerytury żony w kwocie [...] złotych brutto. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych brutto. Łączny miesięczny koszt utrzymania mieszkania oraz koszt opłaty mediów wynosi [...] złotych. Pozostała po opłaceniu kosztów utrzymania mieszkania i mediów kwota dochodu przeznaczana jest na wyżywienie, środki czystości i higieny osobistej strony skarżącej i jej rodziny. Natomiast z oświadczenia strony skarżącej zawartego we wniosku z dnia 4 października 2010 r. oraz dołączonych do niego dokumentów wynika, że strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz dwójką pełnoletnich dzieci, które są osobami bezrobotnymi. Strona skarżąca wraz z rodziną zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Miesięczny dochód brutto gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych. Miesięczne koszty utrzymania koniecznego nieobejmujące kosztów wyżywienia, środków czystości i kosztów leczenia wynoszą [...] złotych. Z zestawienia powyższych ustaleń wynika, że o ile dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej nie uległ zmianie to o 60 złotych wzrosły miesięczne koszty utrzymania nieobejmujące kosztów wyżywienia, środków czystości i kosztów leczenia. Biorąc pod uwagę, że udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 15 lutego 2006 r., sygn. akt II OZ 96/06 – Lex nr 360343; postanowienie NSA z dnia 27 maja 2008 r., sygn. akt I FZ 160/08 – Lex nr 479093) stwierdzić należy, iż zwiększenie o 60 złotych wydatków, w świetle poczynionych w sprawie niniejszej ustaleń dotyczących wysokości dochodu gospodarstwa domowego strony skarżącej, nie prowadzi do powstania sytuacji, w której można przyjąć, że strona skarżąca nie ma obiektywnie możliwości pozyskania środków finansowych niezbędnych dla częściowego partycypowania w kosztach niniejszego postępowania. Dlatego nie można uznać aby okoliczności sprawy na tyle istotnie uległy zmianie, iż zasadnym jest przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., art. 165 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.