II SA/Lu 203/15

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2015 r., Nr [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości p o s t a n a w i a odmówić zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 7 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Lu 203/15 poprzez ustanowienie dla A. M. adwokata. W wyniku rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 4 kwietnia 2015 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie postanowieniem z dnia 7 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Lu 203/15 przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF z dnia 16 grudnia 2015 r. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz żoną, z którą zamieszkuje w domu o powierzchni 80 m2 wartości [...] złotych i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę żony w kwocie [...]złotych netto i swojego wynagrodzenia za pracę w kwocie [...]złotych netto. Stałe koszty utrzymania koniecznego skarżący określił na kwotę [...]złotych. Skarżący posiada ogród o powierzchni 0,20 ha. Skarżący wezwany do nadesłania dokumentów źródłowych i złożenia dodatkowych oświadczeń nadesłał pismo z dnia 22 stycznia 2016 r., w którym oświadczył, że jego stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego wynoszą [...] złotych. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej "p.p.s.a.") postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych (lub ewentualnie o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu) nie obliguje sądu (referendarza sądowego) do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. Rolą sądu (referendarza sądowego) jest w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (por. postanowienie NSA z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 957/14 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Przy czym, jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 lipca 2014 r. (sygn. akt II GZ 336/14), zmiany stanu faktycznego lub prawnego uzasadniające zmianę lub uchylenie postanowienia w trybie art. 165 p.p.s.a. muszą dotyczyć okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i uzasadniać zmianę lub uchylenie postanowienia. W przypadku spraw dotyczących prawa pomocy, zmiany powyższych okoliczności muszą skutkować pogorszeniem sytuacji materialnej wnioskodawcy, uzasadniającym zmianę uprzednio wydanego postanowienia. Porównanie oświadczenia złożonego przez skarżącego na druku PPF z dnia 4 kwietnia 2015 r. oraz w piśmie z dnia 27 kwietnia 2015 r. i informacji wynikających z załączonych dokumentów źródłowych (zaświadczeń o zarobkach) do oświadczenia złożonego na druku PPF z dnia 16 grudnia 2015 r. i w piśmie z dnia 22 stycznia 2016 r. prowadzi do wniosku, że zmianie uległy okoliczności faktyczne sprawy. Uprzednio miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosił [...] złotych netto zaś stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego nie obejmujące kosztów wyżywienia, zakupu środków czystości i higieny osobistej oraz zakupu odzieży wynosiły łącznie [...] złotych. Obecnie miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi [...] złotych netto zaś stałe miesięczne koszty utrzymania koniecznego wynoszą [...] złotych. Zatem wraz z wzrostem wydatków gospodarstwa domowego skarżącego wzrosły dochody. Przy czym po poniesieniu stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego w gospodarstwie domowym skarżącego pozostaje kwota [...]złotych netto. Na obecnym etapie niniejszego postępowania minimalny koszt ustanowienia adwokata celem sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej wynosi [...] złotych brutto (§ 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie – Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 w zw. z §18 ust. 1 pkt. 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.). Tym samym stwierdzić należy, że zmiana wysokości dochodów i wydatków gospodarstwa domowego skarżącego nie odbiła się negatywnie na możliwości ponoszenia przez niego minimalnych kosztów ustanowienia adwokata. Zmiana ta nie była więc istotna dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie można bowiem przyjąć, aby w wyniku zmiany okoliczności faktycznych dochody gospodarstwa domowego skarżącego nie były w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym, co uzasadniałoby przyznanie mu na podstawie art. 241 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawa pomocy w zakresie całkowitym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). Żądanie bowiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata w sytuacji, gdy uprzednio zwolniono wnioskującego od kosztów sądowych jest w istocie żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym a nie częściowym. Stosownie bowiem do unormowania art. 243 § 1 p.p.s.a. w toku postępowania sądowoadministracyjnego przyznawane jest jedno prawa pomocy. Przyznanie zaś w toku postępowania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego jest przyznaniem prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w zw. z art. 165 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie postanowienia.