II SA/Lu 41/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - w zakresie sprzeciwu M. K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 41/13 w przedmiocie prawa pomocy p o s t a n a w i a przyznać M. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka . W dniu 29 stycznia 2013 r. M.. K.złożyła na urzędowym formularzu symbol PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Uzasadniając swoje żądanie skarżąca wyjaśniła, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz niepełnosprawnym, studiującym synem, z którymi zamieszkuje w domu o powierzchni 117 m2 i utrzymuje się z własnej emerytury w kwocie 799,00 złotych brutto, renty męża w kwocie 2.059,00 złotych brutto oraz renty socjalnej syna w kwocie 683,00 złotych brutto. Skarżąca zaznaczyła, że posiada akcje PZU o wartości 10.000,00 zł. Ponadto podniosła, że w związku z niepełnosprawnością syna ponosi znaczne wydatki na jego rehabilitację oraz wyposażenie w sprzęt umożliwiający mu normalne funkcjonowanie w społeczeństwie, w tym studiowanie. Podkreśliła również, że spłaca pożyczki i zadłużenia. Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2013 r. referendarz sądowy odmówił przyznania M. K. prawa pomocy. Referendarz uznał, że wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie ze względu na posiadanie przez nią akcji w wysokości 10.000,00 zł. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła sprzeciw, w którym wyjaśniła, że nie może dysponować powołanymi przez referendarza akcjami PZU, bowiem są one własnością wyłącznie jej syna. Ponadto skarżąca wskazała, że na utrzymanie domu jej rodzina wydaje miesięcznie ok. 1.900,00 zł. Dodatkowe 600 zł miesięcznie kosztuje dowożenie syna skarżącej na zajęcia na uniwersytecie w L . Rodzina strony raz w roku ponosi koszty leczenia i rehabilitacji niepełnosprawnego S. K. w specjalistycznej klinice na Ukrainie. Sama skarżąca – jak wyjaśniła – również jest osobą chorą i w związku z tym stale przyjmuje lekarstwa. Do sprzeciwu strona załączyła m.in. zaświadczenie lekarskie o stanie jej zdrowia, orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności jej syna wydane w dniu 28 grudnia 2004 r. przez Powiatowy Zespół do Spraw Niepełnosprawności w Ł. oraz zaświadczenie o posiadanym zadłużeniu w Gimnazjum Nr 1 w Ł. w wysokości 1680,00 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. - przyznanie prawa pomocy może nastąpić w zakresie całkowitym albo częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje albo zwolnienie tylko od kosztów sądowych (całkowite lub częściowe) albo tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że prawo pomocy w zakresie całkowym przyznawane powinno być osobom rzeczywiście ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia jak na przykład osoby bezrobotne, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (por. postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1268/10 – Lex nr 743755; postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724), ewentualnie osobom, których dochód jest na tyle niski, że nie jest w stanie pokryć wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10 – Lex nr 784353). W ocenie Sądu analiza sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącej, przedstawionej w jej wniosku z dnia 29 stycznia 2013 r. oraz sprzeciwie z dnia 21 lutego 2013 r., uzasadniania uwzględnienie jej żądania o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wprawdzie rodzina skarżącej posiada stały miesięczny dochód w wysokości 3.541,00 zł brutto, jednak biorąc pod uwagę koszty związane ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem, jak również uwzględniając pozostałe miesięczne wydatki tej rodziny (opłaty za gaz, energię, telefon, wodę, a także koszty zakupu żywności, koniecznych artykułów gospodarstwa domowego i odzieży), należy uznać, że dochód ten jest na tyle niski, iż nie pozwala na pokrycie wydatków związanych z miesięcznymi kosztami utrzymania koniecznego jednej osoby. Sytuacja materialna skarżącej nie pozwala jej zatem na poniesienie jakichkolwiek kosztów niniejszego postępowania, a tym samym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy jest w całości zasadny. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.