II SA/Lu 488/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Stażysta Paulina Gąsławska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Zespołu Szkół na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie dotyczącej nakazania przedłożenia określonych dokumentów I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. Ch. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 52,80 (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), należnego podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 49b ust. 2 i art. 83, ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U Nr 156, poz. 1118 z 2006 r. z późniejszymi zmianami) nałożył na W. B. obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od daty otrzymania niniejszego postanowienia: - projektu zagospodarowania działki nr ewid. [...] przy ul. S. w Ł., gm. Ł., - ostatecznej decyzji Wójta Gminy Ł. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, - oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, - odpowiednich szkiców lub rysunków ogrodzenia działki nr [...] usytuowanego od strony działki nr [...] przy ul. S. w Ł. W uzasadnieniu postanowienia podano, że pismem z dnia 16 listopada 2009r. R. S. Dyrektor Zespołu Szkół w Ł., domagał się sprawdzenia zgodności z przepisami ustawy prawa budowlanego wykonanych przez W. i K. B. robót budowlanych przy budowie ogrodzenia, usytuowanego pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...] przy ul. S. w Ł.. Wyjaśniono, że działka o numerze [...] decyzją Zarządu Gminy Ł. z dnia [...]. została przekazana w trwały zarząd Dyrektorowi Zespołu Szkół w Ł. Następnie w wyniku jej podziału powstała działka nr [...] oraz pozostałe działki stanowiące własność Skarbu Państwa. Działka oznaczona nr [...] aktem notarialnym z dnia [...] 2005r. ( Rep. [...] ) została sprzedana przez Wójta Gminy W. i K. B.. Wspomniany odcinek ogrodzenia o długości 22 m pomiędzy działką nr [...] a działką nr [...] został wykonany we wrześniu 2009r. Roboty budowlane przy budowie ogrodzenia według oświadczenia inwestora zostały rozpoczęte bez zgłoszenia budowy lub pozwolenia na budowę. W trakcie oględzin inwestor dołączył do akt sprawy kopię pisma z dnia 6 listopada 2009 r., dotyczącego udzielenia zgody na wykonanie ogrodzenia z akceptacją Wójta Gminy . Wykonany odcinek ogrodzenia składa się z dziewięciu słupków stalowych o średnicy 50 mm, zabetonowanych w gruncie - w betonowych monolitycznych stopach fundamentowych. Skrajny jeden słupek ogrodzenia składa się z dwóch desek wkopanych w grunt. Słupki posiadają wysokość 160 cm od poziomu terenu. Pomiędzy słupkami zamontowana jest siatka stalowa o wys. 150 cm. Wykonany odcinek ogrodzenia według oświadczenia inwestora przebiega wzdłuż granicy działki [...] bez naruszenia terenu działki nr [...]. Roboty dotyczące budowy ogrodzenia działki nr [...] nie zostały zakończone, gdyż zamiarem inwestora jest ogrodzenie całej działki. Skrajny drewniany słupek przylega do istniejącego starego ogrodzenia szkolnego, które jest usytuowane częściowo na działce inwestora. Organ stwierdził, że przepis art. 28 ustawy Prawo budowlane pozwala rozpocząć roboty budowlane jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. Art. 30 niniejszej ustawy określa, jakie obiekty budowlane i roboty budowlane wymagają zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z art. 30 ust.1 pkt 3 zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych. Ponieważ ogrodzenie zostało wybudowane na granicy z nieruchomością, na której znajduje się szkoła, a więc jest miejscem publicznym w rozumieniu art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego organ uznał, że inwestor, przed rozpoczęciem budowy ogrodzenia, zobowiązany był dokonać zgłoszenia jego budowy właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanej, wymaganego przepisami art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Ponieważ budowa ogrodzenia nie została zgłoszona, zastosowanie ma art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane, według którego w przypadku samowoli budowlanej, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowania przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni wymaganych dokumentów. Taki też obowiązek został określony w postanowieniu. Organ wyjaśnił także, iż w przypadku niespełnienia obowiązku organ nadzoru budowlanego - stosując przepis art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego, nakaże w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Po rozpoznaniu zażalenia R. S. - Dyrektora Zespołu Szkół w Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem stwierdził jego niedopuszczalność. Organ odwoławczy stwierdził, że stosownie do treści art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi, bądź gdy jest to uregulowane przepisami prawa materialnego. W przypadku zastosowania art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane brak jest ustawowych zapisów o możliwości zaskarżenia wydanego na tej podstawie postanowienia. Skoro zatem niedopuszczalne było wniesienie zażalenia na postanowienie organu I instancji, to również brak jest podstaw do merytorycznego rozpatrzenia złożonego zażalenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Dyrektor Zespołu Szkół w Ł. zarzucił postanowieniu Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszenie art. 7 kpa, ponieważ nie zawiera dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy naruszając w tym względzie interes społeczny, art. 9 kpa i 11 kpa, ponieważ nie opisuje i nie informuje w sposób należyty i wyczerpujący strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które winny mieć wpływ na przedmiot postępowania - a okoliczności te były wskazane przez stronę oraz art. 138 w związku z art. 145 i 156 kpa, ponieważ nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego w całości, oparto się na faktach nie mających potwierdzenia w rzeczywistości i w aktualnym stanie prawnym. Zdaniem skarżącego organy rozpatrujące sprawę ignorują fakt, iż nie ma podziału działki 1266 oraz zostały naruszone jego uprawnienia jako trwałego zarządcy tej działki. Wskazano także na brak jakiejkolwiek korelacji uzasadnienia decyzji między prawem budowlanym, trwałym zarządem, a rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) i rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002r. (Dz. U. z 22 stycznia 2003r. Nr 6 poz. 69). W konkluzji skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Oczywiście rację ma organ odwoławczy dowodząc, że zgodnie z art. 141 kpa zażalenie na postanowienie przysługuje stronie wówczas, gdy kodeks lub przepis prawa materialnego tak stanowi. Art. 49b ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawa budowlanego (tekst jedn. Dz. U z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zmianami), na który powołał się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., nie zawiera normy, która uprawniałaby adresata postanowienia wydanego na jego podstawie, do wniesienia zażalenia, czyli w istocie możliwość ewentualnego kwestionowania treści postanowienia pojawia się dopiero wówczas, gdy sprawa robót budowlanych, których dotyczy przepis art. 48 ust. 2, zostanie rozstrzygnięta decyzją administracyjną (art. 142 kpa). Prawidłowo zatem organ odwoławczy wydał na podstawie art. 134 Kpa postanowienie o niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych. Warto przypomnieć, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości pogląd, że zażalenie nie przysługuje na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych wydane w oparciu o art. 48 ust. 2 prawa budowlanego, który także nie przewiduje tego środka zaskarżenia ( wyroki NSA z dnia 22 września 2005r. II OSK 33/05 oraz z dnia 14 października 2009r. II OSK 1599/08 opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych ). Podzielić należy zatem stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 18 kwietnia 2008r. (II OSK 433/07 opubl. CBOSA) , że z uwagi na ten sam charakter postanowienia wydanego na podstawie art. 49b ust.2, jak i postanowienia wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, także od tego pierwszego nie służy zażalenie. Z tego względu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) skargę należało oddalić. O przyznaniu wynagrodzenia adwokata ustanowionemu w ramach pomocy prawnej orzeczono na podstawie art.250 wspomnianej ustawy i § 18 ust. 1 pkt.1 lit. c) w związku z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U Nr 163, poz.1348 ze zmianami ).