II SA/Lu 523/14
PostanowienieWSA w Lublinie2017-07-05
Skład orzekający: Sędzia NSA Witold Falczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
W jaki sposób należy ustalić wysokość wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w przypadku, gdy przedmiotem postępowania była należność pieniężna (opłata legalizacyjna), a sąd pierwszej instancji zastosował stawkę minimalną zamiast stawki zależnej od wartości przedmiotu sprawy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny, rozpoznając ponownie sprawę po uchyleniu przez NSA części wyroku dotyczącej wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, jest związany oceną prawną NSA. NSA wskazał, że w przypadku należności pieniężnej, wynagrodzenie pełnomocnika powinno być ustalane w wysokości adekwatnej do wartości przedmiotu sprawy, a nie według stawki minimalnej. Sąd pierwszej instancji, stosując aktualne przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2016 r., ustalił wynagrodzenie w wysokości 2.400 zł plus VAT, uwzględniając wartość przedmiotu sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. S. i Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalające opłatę legalizacyjną. WSA w Lublinie oddalił skargę, ale przyznał pełnomocnikowi skarżących wynagrodzenie za pomoc prawną z urzędu. NSA uchylił wyrok WSA w części dotyczącej wynagrodzenia pełnomocnika i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, wskazując na niewłaściwe zastosowanie przepisów przy ustalaniu stawki.Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi skarżących wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 2.952 zł, w tym 552 zł podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. i Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej p o s t a n a w i a przyznać [...] D. P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 2.952 zł (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote), w tym 552 zł (pięćset pięćdziesiąt dwa złote) należnego podatku od towarów i usług.
Wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Lu 535/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – po rozpoznaniu skargi J. S. i Z. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej – oddalił skargę (pkt I sentencji wyroku) i jednocześnie orzekł o przyznaniu [...] D. P. - ustanowionemu pełnomocnikiem skarżących w ramach przyznanego im prawa pomocy -wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 295,20 zł, w tym 55,20 zł należnego podatku od towarów i usług (pkt II sentencji wyroku).
Na skutek skargi kasacyjnej złożonej w imieniu skarżących przez [...] D. P., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 marca 2017 r. sygn. akt II OSK 1823/15 uchylił ww. wyrok z dnia 11 marca 2015 r. w punkcie II i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, zaś w pozostałym zakresie skargę kasacyjną oddalił.
Uzasadniając uchylenie orzeczenia przyznającego pełnomocnikowi skarżących wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu, NSA wskazał, że przedmiotem zaskarżenia było postanowienie WINB utrzymujące w mocy postanowienie PINB w [...] ustalające skarżącym opłatę legalizacyjną w wysokości [...] zł. Bezspornie zatem przedmiotem skargi była należność pieniężna, a co za tym idzie stawki minimalne opłat za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało ustalać nie przez zastosowanie przepisu § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 – dalej jako "rozp. MS z 2002"), jak to uczynił sąd wojewódzki. NSA podkreślił, że w judykaturze trafnie wskazuje się, iż wpis należny od skargi na postanowienie ustalające opłatę legalizacyjną jest wpisem stosunkowym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2007 r., II OSK 1692/06 LEX nr 425333).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – ponownie rozpoznając sprawę w zakresie orzeczenia uchylonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego – zważył, co następuje:
Na wstępie wymaga podkreślenia, że stosownie do art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a", sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest oceną prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Zgodnie natomiast z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Uchylając postanowienie o przyznaniu [...] D. P. wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącym w niniejszej sprawie w ramach przyznanego im prawa pomocy, zawarte w pkt II wyroku WSA w Lublinie z dnia 11 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Lu 535/14, Naczelny Sąd Administracyjny wyraził ocenę prawną, z której jednoznacznie wynika, że stawkę przedmiotowego wynagrodzenia należy ustalić nie w wysokości stawki minimalnej za czynności adwokackie na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozp. MS z 2002, lecz w wysokości adekwatnej do wartości przedmiotu sprawy, którą stanowi wysokość opłaty legalizacyjnej nałożonej na skarżących postanowieniem PINB [...], utrzymanym w mocy zaskarżonym postanowieniem WINB [...], tj. kwoty 25.000 zł.
W związku z zakończeniem w niniejszej sprawie postępowania przed Sądem pierwszej instancji, obecnie dla ustalenia wynagrodzenia na rzecz pełnomocnika skarżących zastosowanie znajdują aktualnie obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714). W świetle zaś § 8 pkt 5 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. "a" tego rozporządzenia, wysokość opłaty należnej adwokatowi w niniejszej sprawie wynosi (przy uwzględnieniu wartości przedmiotu sprawy) 2.400 zł. Opłatę tę – stosownie do § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia – podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Końcowo wypada wyjaśnić, że skoro Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok tut. Sądu z dnia 11 marca 2015 r. jedynie w zakresie zawartego w nim orzeczenia o wysokości przyznanego pełnomocnikowi skarżących wynagrodzenia, zaś co do pozostałej części tego wyroku (tj. odnośnie orzeczenia co do istoty sprawy), oddalił skargę kasacyjną, ponowne orzeczenie o przyznaniu adwokatowi przedmiotowego wynagrodzenia możliwe było w formie postanowienia – stosownie do art. 160 p.p.s.a.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło