II SA/Lu 558/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie uznania działki za mienie gminne. uchyla zaskarżoną decyzję, oraz decyzję Starosty z dnia [...] r., znak [...]. Decyzją z dnia [...] Starosta na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz.U. Nr 28, poz. 169 ze zmianami ) uznał, że działka oznaczona numerem ewidencyjnym 824 o powierzchni 0,4657 ha położona w obrębie geodezyjnym M. O. stanowi mienie gminne Gminy Sz. W uzasadnieniu decyzji podano, że wspomniana działka jest drogą dojazdową do pól i jest we władaniu Gminy Sz., stanowi zatem dobro ogólne. W dniu 3 stycznia 2009 r. Z. S. złożyła wniosek o wznowienie powyższego postępowania motywując go tym, że nie brała w nim udziału jako strona. Wyjaśniła, że jest właścicielem sąsiedniej nieruchomości graniczącej z działką 824. Decyzją z dnia [...] Starosta odmówił wznowienia postępowania. Organ wyjaśnił, że decyzja z dnia [...] została zgodnie z art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz.U. Nr 28 , poz. 169 ze zmianami), podana do publicznej wiadomości na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Sz. na okres dwóch tygodni tj. od dnia 25 stycznia 2008 r. do dnia 8 lutego 2008 r. Po upływie tego okresu uważa się, że decyzja została doręczona wszystkim uprawnionym do udziału. Strona zatem w ciągu tych dwóch tygodni mogła brać udział w postępowaniu. Po uchyleniu powyższej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] Starosta postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia decyzji z dnia [...]. Organ wyjaśnił, że stosownie do art. 148 § 1 i § 2 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Decyzja z dnia [...] r. została zgodnie z art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych podana do publicznej wiadomości na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Sz. na okres dwóch tygodni tj. od dnia 25 stycznia 2008 r. do dnia 8 lutego 2008 r. Po upływie tego terminu decyzję uznaje się za doręczoną. Zdaniem organu w terminie 14 dni strona mogła brać udział w prowadzonych przez niego czynnościach. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Z. S. Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Organ odwoławczy także podkreślił, że stosownie do art. 148 § 1 i § 2 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji. W myśl art. 8 ust. 6 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych decyzje w sprawach wymienionych w ust. 1 podaje się do wiadomości uprawnionych do udziału we wspólnocie w sposób przyjęty w danej miejscowości oraz ogłasza się je przez wywieszenie w Urzędzie Gminy na okres 14 dni. Po tym terminie decyzję uważa się za doręczoną wszystkim uprawnionym. Kolegium ustaliło, powołując się na pismo Starosty z dnia 20 lipca 2009 r., że na terenie miejscowości Sz. obręb M. O. nie ma przyjętego sposobu podawania decyzji do wiadomości. Stwierdzono natomiast, że decyzja z dnia [...] została wywieszona na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Sz. na okres 14 dni od dnia 25 stycznia 2008 r. do dnia 8 lutego 2008 r., co potwierdza adnotacja Wójta Gminy Sz. na decyzji. Miesięczny termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania należy liczyć od 9 lutego 2008 r., co oznacza, że upłynął w dniu 9 marca 2008 r. Z. S. złożyła wniosek o wznowienie postępowania 5 stycznia 2009r., a więc z uchybieniem terminu. Odwołująca się nie złożyła wniosku o jego przywrócenie. Zdaniem Kolegium wobec uchybienia terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania należało na podstawie art.149 § 3 kpa odmówić wznowienia postępowania. Skoro jednak mimo to postępowanie wznowiono, podlegało ono umorzeniu. Nie było natomiast podstaw do wydawania decyzji w oparciu o art. 151 § 1 kpa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z. S. zarzuciła organowi błędną wykładnię art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 49 kpa oraz art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych. Zdaniem skarżącej decyzja Kolegium jest niezgodna z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 13 października 2005 r. sygn. akt I SA/Bk 265/05 i wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Oddział Zamiejscowy w Łodzi z dnia 20 września 1995 r. sygn. akt SA/Łd1281/95, z których przytoczyła fragmenty uzasadnień. Nie podała jednak, na czym polegała wadliwość zaskarżonej decyzji, jeśli chodzi o naruszenie przepisów art. 138 § 1 pkt 2 kpa i art. 49 kpa przez Kolegium. Dowodziła natomiast, że zgodnie z art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych decyzje w sprawach wymienionych w ust. 1 i 2 podaje się do wiadomości uprawnionych do udziału we wspólnocie w sposób przyjęty w danej miejscowości oraz ogłasza się je przez wywieszenie w Urzędzie Gminy na okres 14 dni. Po upływie tego okresu decyzję uważa się za doręczoną wszystkim uprawnionym do udziału. Z przepisu tego wynika zatem, jak podnosi skarżąca, że o skutecznym doręczeniu decyzji można mówić tylko wówczas, gdy spełnione są obydwa warunki przewidziane w tym przepisie. Tymczasem organ nie wykazał, aby decyzja była podana do wiadomości osobom uprawnionym do udziału we wspólnocie w sposób przyjęty w miejscowości Sz. Skarżąca zaznaczyła, że dostęp do Urzędu Gminy jest ograniczony czasem jego urzędowania oraz dniami wolnymi i świętami. Trudno jest codziennie jeździć do Urzędu i czytać ogłoszenia, zamiast zająć się rolnictwem. W ocenie skarżącej trudno zatem przyjąć, że decyzja została doręczona skutecznie. Nie było zatem podstaw do umorzenia postępowania w I instancji. Kolegium zdaniem skarżącej powinno uchylić decyzję i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Staroście w celu uchylenia decyzji z dnia [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Błędne jest założenie skarżącej , która termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania wiąże z datą doręczenia jej decyzji z dnia 21 stycznia 2008 r. Przepis art. 148 ust. 2 kpa stanowi bowiem jasno, że termin jednego miesiąca do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a więc nie brania przez stronę bez własnej winy udziału w postępowaniu, biegnie nie od daty doręczenia decyzji, ale od daty dowiedzenia się o niej tj. od daty , gdy powzięła wiadomość o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu (wyrok NSA z dnia 3 lutego 1998 r. I SA 769/97). Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji. W pierwszym przypadku chodzi tylko o informację o wydaniu decyzji, w drugim o czynność jej doręczenia. Artykuł 148 § 2 kpa nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art.145 § 1 pkt 4 kpa dopełnienia wymogu doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2006 r. II OSK 622/05 ONSAiWSA 2006/5/133, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2004 r. II SA 4189/03 Legalis). Jest oczywiste, że data dowiedzenia się o decyzji może pokrywać się z datą doręczenia decyzji, jak usiłuje wywieść Kolegium, ale na tle sprawy wniosku takiego nie sposób uzasadnić. Rację ma Kolegium twierdząc, że wyczerpanie trybu określonego w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (Dz.U. Nr 28, poz. 169 ze zmianami) skutkuje powstaniem domniemania doręczenia decyzji o jakiej mowa w art. 8 ust. 1 i 2. Należy jednak zwrócić uwagę, że ten tryb postępowania dotyczy jedynie uprawnionych do udziału we wspólnocie. Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy wykaz uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej oraz wykaz obszarów gospodarstw przez nich posiadanych i wielkość przysługujących im udziałów we wspólnocie ustala, w drodze decyzji, starosta. Dla obszarów gmin projekty takich wykazów sporządzają wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) Jeśli zatem określona osoba nie posiada statusu osoby uprawnionej w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy doręczenie jej decyzji następuje na zasadach ogólnych przewidzianych w przepisach kpa. Akta sprawy nie zawierają żadnych informacji pozwalających na potwierdzenie statusu skarżącej, usprawiedliwiającej zastosowanie wobec niej trybu doręczenia określonego w art. 8 ust. 6 ustawy. Ponieważ organy rozpoznające sprawę nie wykazały, kiedy skarżąca dowiedziała się o decyzji, skupiając się wyłącznie na wykazaniu właściwego jej doręczenia, co okazało się wadliwe, uzasadnione jest przekonanie, że decyzje zapadły z naruszeniem przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) należało uchylić zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję Starosty.