II SA/Lu 56/13
WyrokWSA w Lublinie2013-04-16
Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Witold Falczyński, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie pozostającej w związku małżeńskim, mimo orzeczonej separacji, można odmówić przyznania usług opiekuńczych z uwagi na niespełnienie kryterium osoby samotnej, a także czy przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych wyklucza przyznanie zwykłych usług opiekuńczych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania usług opiekuńczych była zasadna. Osoba pozostająca w związku małżeńskim, nawet w separacji, nie jest osobą samotną w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej. Ponadto, przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych, które obejmują również pomoc w codziennych czynnościach, czyni przyznanie zwykłych usług opiekuńczych zbędnym i niecelowym, co jest zgodne z zasadą odpowiedniości świadczeń z pomocy społecznej.Stan faktyczny
Z. W. złożył wniosek o przyznanie usług opiekuńczych, który został odmówiony przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej, a następnie decyzję tę utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Organ I instancji uznał, że skarżący nie spełnia kryterium osoby samotnej, a także że przyznane mu już specjalistyczne usługi opiekuńcze są wystarczające. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych, brak współpracy organów oraz niewłaściwe ustalenie jego sytuacji życiowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca),, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych I. oddala skargę; II. przyznaje [...] A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295, 20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), należnego podatku od towarów i usług.
Decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...] Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] – działając z upoważnienia Wójta Gminy [...] – po rozpatrzeniu wniosku z dnia 12 października 2011 r. odmówił Z. W. przyznania usług opiekuńczych.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, że świadczeniami niepieniężnymi z pomocy społecznej są między innymi usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania, w ośrodkach wsparcia oraz w rodzinnych domach pomocy lub specjalistyczne usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania oraz w ośrodkach wsparcia (art. 36 pkt 2 lit. "l" i "m" ustawy o pomocy społecznej). Usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie nie zamieszkujący małżonek, wstępni, czy zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem. Specjalistyczne usługi opiekuńcze są to natomiast usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym (art. 50 ust. 1 - 4 u.p.s.).
Organ wyjaśnił, że w dniu 6 września 2012 r. pracownicy socjalni przyjechali do miejsca zamieszkania Z. W. w celu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Wnioskodawca, będąc w domu oznajmił jednak, że źle się czuje, przez co wywiad przeprowadzono z jego żoną – T. W. W trakcie wywiadu T. W. nie udzieliła konkretnych odpowiedzi na pytania zadawane przez pracownika socjalnego.
Organ podkreślił, że współdziałanie Z. W. z ośrodkiem przybiera szczególną postać z uwagi na stan zdrowia jako osoby niepełnosprawnej z powodu choroby psychicznej. Z. W. nie współpracuje z pracownikami socjalnymi poprzez niewpuszczanie ich do domu w celu przeprowadzenia wywiadów środowiskowych i nieudzielanie aktualnych informacji o swojej sytuacji bytowej, niezbędnych do opisania w wywiadzie środowiskowym. Ustalając stan faktyczny organ posłużył się zatem dotychczas posiadaną wiedzą i dokumentacją.
Organ wskazał, że Z. W. jest osobą sprawną fizycznie, porusza się sam po miejscowości N., jeździ rowerem i samochodem, sam prowadzi sprawy swoje i żony w Ośrodku Pomocy Społecznej w N. i w Samorządowym Kolegium Odwoławczym, nawiązuje kontakty z ludźmi i samodzielnie robi zakupy oraz chodzi do ośrodka zdrowia.
Z. W. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jego żona mieszka w tym samym domu, jednak małżonkowie pozostają w separacji. Z. W. zajmuje dwa pomieszczenia - pokój i kuchnię. Przedpokój i łazienka są wspólnie użytkowane. Strona korzysta z kuchni węglowej. Mieszkanie jest wyposażone w podstawowy sprzęt gospodarstwa domowego. Źródłem utrzymania Z. W. (dochód z miesiąca sierpnia 2012 r.) jest renta w wysokości [...] zł brutto ([...] zł netto) miesięcznie. Z uwagi na zajęcia komornicze, renta jest wypłacana w wysokości [...] zł miesięcznie.
Mimo, że Z. W. nie spełnia kryterium dochodowego wynikającego z ustawy o pomocy społecznej, organ przyznał mu pomoc w wysokości 200,00 zł. miesięcznie w postaci świadczenia pieniężnego z rządowego programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", począwszy od dnia 1 stycznia 2012 r. do 30 czerwca 2012 r. Jednocześnie decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] organ pomocy społecznej przyznał Z. W. pomoc w postaci zasiłku celowego specjalnego w wysokości 350,00 zł z przeznaczeniem na zakup opału i bojlera.
Ponadto, stosownie do posiadanego orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (z dnia [...] czerwca 2002 r.), w okresie od 3 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. Z. W. został objęty pomocą w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi w wymiarze 6 godzin dziennie z wyłączeniem sobót, niedziel i dni świątecznych, przyznanych mu decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...]. Przyznając specjalistyczne usługi opiekuńcze, organ kierował się treścią rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych (§ 2 powołanego rozporządzenia ustala rodzaje specjalistycznych usług dostosowanych do szczególnych potrzeb osób wymagających pomocy w formie specjalistycznych sług, wynikających z rodzaju ich schorzenia lub niepełnosprawności, świadczonych przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym). Niemniej jednak, w ocenie organu, Z. W. jest osobą "zdolną do samoobsługi", o czym świadczą jego częste wizyty w Urzędzie Gminy w N. oraz w Ośrodku Pomocy Społecznej w N.
Wydając decyzję odmawiającą przyznania usług opiekuńczych, organ uznał, że najkorzystniejszą formą wsparcia dla Z. W. w związku z chorobą psychiczną są przyznane specjalistyczne usługi opiekuńcze. Do zakresu obowiązków opiekunki świadczącej specjalistyczne usługi opiekuńcze należy bowiem także pomoc w formie asystowania w codziennych czynnościach życiowych, w szczególności takich jak samoobsługa, zwłaszcza wykonywanie czynności gospodarczych i porządkowych, w tym umiejętność utrzymania i prowadzenia domu. Specjalistyczne usługi są świadczone przez osoby posiadające kwalifikacje do wykonywania zawodu: pracownika socjalnego, psychologa, pedagoga, logopedy, terapeuty zajęciowego, pielęgniarki, asystenta osoby niepełnosprawnej, opiekunki środowiskowej, specjalisty w zakresie rehabilitacji medycznej, fizjoterapeuty lub innego zawodu dającego wiedzę i umiejętności pozwalające świadczyć określone specjalistyczne usługi. Osoby świadczące specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi muszą posiadać co najmniej półroczny staż w jednej z jednostek wymienionych w § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 r. sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych.
Z. W. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, w którym wskazał, że E. W. i B. Z. brały udział w sprawie, gdyż Kierownik OPS nie wykonał obowiązku ich wyłączenia z urzędu. Ich udział – zdaniem strony – winien spowodować "kasację" decyzji odmownych. Odwołujący podniósł także, że jego dochód, w dacie złożenia wniosków, "z winy OPS" wyniósł 452 zł. Stwierdził, że bezzasadny jest zarzut o braku jego współpracy z Ośrodkiem, podkreślając, że to organ nie zapewnił mu udziału w postępowaniu zgodnie z art. 10 k.p.a., bowiem do dnia orzeczenia nie znał treści protokołu z dnia 6 września 2012 r.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]decyzją z dnia[...]grudnia 2012 r., nr [...] – zaskarżoną w niniejszej sprawie – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Kolegium podzieliło rozstrzygnięcie i uzasadnienie organu I instancji o odmowie przyznania usług opiekuńczych, gdyż w dniu wydania obu decyzji pozostawała w mocy decyzja o przyznaniu odwołującemu specjalistycznych usług opiekuńczych.
W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie przyznanie odwołującemu "zwykłych" usług opiekuńczych jest niecelowe i zbędne, gdyż dla odwołującego, który jest chory psychicznie, usługi opiekuńcze może świadczyć tylko opiekunka ze specjalistycznym przygotowaniem i odpowiednią praktyką, jak to przewiduje rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych.
Kolegium podkreśliło, że do zakresu obowiązków opiekunki świadczącej specjalistyczne usługi opiekuńcze należy także pomoc w formie asystowania w codziennych czynnościach życiowych, w szczególności takich jak samoobsługa, zwłaszcza wykonywanie czynności gospodarczych i porządkowych, w tym umiejętność utrzymania i prowadzenia domu.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium nie zgodziło się z twierdzeniem Z. W., iż pracownice Ośrodka Pomocy Społecznej w N. E. W. i B. Z. powinny być wyłączone ze sprawy. Nie mniej jednak wskazało, że z akt sprawy nie wynika, by brała w niej udział B. Z., ani, by Z. W. składał wniosek o jej wyłącznie. Co do E. W. organ I instancji wydał zaś postanowienia odmawiające jej wyłączenia od udziału w postępowaniu, które znajdują się w aktach sprawy.
Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że organ I instancji prawidłowo ustalił aktualny dochód strony, który wynosząc [...] zł przekraczał kryterium dochodowe zarówno w dacie orzekania przez organ I instancji (477,00 zł), jak i w dacie orzekania przez organ odwoławczy (542,00 zł). Zdaniem organu, pozbawione sensu jest twierdzenie odwołującego, że komornik ściąga z jego renty niespłacone kwoty pożyczek i kredytów z winy OPS, czy innych organów, których odwołujący mimo obowiązku nie spłacał.
Kolegium wskazało, że brak współpracy odwołującego z organem jest stanem notorycznym. Podniosło, iż błędne jest jego przekonanie, że organ I instancji nie musi przeprowadzać z nim wywiadu środowiskowego czy jego aktualizacji z powodu braku zmiany w jego sytuacji od poprzedniego wywiadu środowiskowego lub jego aktualizacji. Organ podkreślił, że stosownie do treści art. 106 ust. 4 i art. 107 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku złożenia nowego wniosku o pomoc organ ma obowiązek przeprowadzić z wnioskodawcą wywiad środowiskowy lub jego aktualizację. Bez przeprowadzenia wywiadu organ nie może przyznać żądanego świadczenia.
Organ II instancji wskazał również, że brak zastosowania art. 10 k.p.a. nie stanowi uchybienia, skoro wszystkie dane , które są znane organowi, pochodzą od odwołującego. Pismem z dnia 14 listopada 2012 r., doręczonym w dniu 20 listopada 2012 r., Kolegium zawiadomiło jednak odwołującego o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, z której to możliwości odwołujący nie skorzystał.
Z. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję, wskazując, że została ona wydana dopiero po 14 miesiącach od złożenia wniosku i z naruszeniem terminu wskazanym przez Sąd w wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiotowej sprawie. Ponadto skarżący zakwestionował udział w sprawie B. Z. i E. W., jak również członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]: K. A., E. C.-S. oraz Z. C., podnosząc, iż ich decyzje, wydawane w jego sprawach, były wielokrotnie uchylane przez sąd jako naruszające prawo
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem żądania skarżącego było przyznanie usług opiekuńczych, zatem zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), dalej "u.p.s.".
W myśl art. 50 ust. 1 u.p.s., pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych przysługuje osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona. Stosownie natomiast do art. 50 ust. 2 u.p.s., usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Z kolei art. 50 ust. 3 u.p.s. stanowi, że usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem.
Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie spełnia przesłanek do otrzymania usług opiekuńczych na podstawie art. 50 ust. 1 u.p.s., gdyż nie jest osobą samotną. W myśl bowiem art. 6 pkt 9 u.p.s. osoba samotna to osoba samotnie gospodarująca, niepozostająca w związku małżeńskim i nieposiadająca wstępnych ani zstępnych. Skarżący zaś wprawdzie prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jednak pozostaje w związku małżeńskim z T. W. Orzeczona sądownie separacja, w przeciwieństwie do rozwodu, nie powoduje ustania małżeństwa.
Wobec powyższego, złożony przez skarżącego wniosek o udzielenie pomocy w formie usług opiekuńczych mógł być rozpatrzony jedynie na podstawie art. 50 ust. 2 u.p.s., który oparty jest na konstrukcji uznania administracyjnego. Przyznając organowi pomocy społecznej możliwość rozstrzygania w oparciu o uznanie administracyjne, ustawodawca pozostawił mu duży zakres swobody w ocenie, czy przyznanie usług opiekuńczych w danej sytuacji jest uzasadnione sytuacją życiową wnioskodawcy, tj. czy wnioskodawca w istocie wymaga pomocy innych osób.
Wskazać należy, że kontrola legalności decyzji wydawanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona i sprowadza się do oceny, czy organ administracji uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych, mających znaczenie w sprawie oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył on zasady swobodnej oceny dowodów. Kontrola sądu dotyczy więc prawidłowości postępowania organu administracji poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy, do czego zobowiązane są organy obu instancji na podstawie art. 7, 77 § 1, 80 i 136 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2002 r., sygn. akt SA/Sz 2548/00).
W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd podziela stanowisko organów, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu świadczenia w postaci usług opiekuńczych.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że rozstrzygając w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej organy powinny mieć na względzie podstawowe zasady dotyczące ich przyznawania, wynikające z art. 3 ust. 1 u.p.s., zgodnie z którym pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka oraz z art. 3 ust. 3 u.p.s., który stanowi, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.
Należy podkreślić, że skarżący korzysta z pomocy społecznej w formie specjalistycznych usług opiekuńczych, które, jak słusznie podkreśliły organy, polegają nie tylko na wspieraniu procesu leczenia i rehabilitacji osoby chorej czy niepełnosprawnej, ale również na asystowaniu w codziennych czynnościach życiowych, w tym wykonywaniu czynności gospodarczych i porządkowych. W takiej sytuacji przyznanie skarżącemu pomocy w formie usług opiekuńczych, polegających na świadczeniu pomocy tego samego rodzaju (z wyłączeniem usług specjalistycznych), naruszałoby wyżej cytowaną zasadę przyznawania świadczeń z pomocy społecznej, wyrażoną w art. 3 ust. 3 u.p.s.
Należy również podkreślić, że Z. W. został zaliczony przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w L. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności z przyczyną niepełnosprawności P (choroba psychiczna). Z treści orzeczenia wynika, że wskazana jest częściowa opieka osób drugich w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zatem skarżący nie wymaga całkowitej opieki osób drugich w codziennych czynnościach życiowych, takich jak higiena osobista, przygotowywanie i spożywanie posiłków, czy poruszanie się w domu.
Co więcej, z akt sprawy wynika, że skarżący jest osobą sprawną ruchowo, poruszającą się o własnych siłach nie tylko w obrębie własnej nieruchomości, ale także miejscowości, w której zamieszkuje. Z. W. przychodzi często do siedziby urzędu gminy i ośrodka pomocy społecznej, gdzie załatwia urzędowe sprawy swoje i żony T.
Istotne dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy jest również to, że skarżący od lat korzysta z systematycznej pomocy ze strony organu pomocy społecznej w postaci różnego rodzaju zasiłków i świadczeń niepieniężnych. Powinien on wykorzystywać zatem również własne możliwości w celu zaspokojenia potrzeb bytowych, nie zaś oczekiwać, że państwo wyręczy go w zaspokajaniu tych potrzeb. Należy podkreślić, że celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej, nie zaś całkowite przeniesienie na państwo ciężaru utrzymania takich osób czy rodzin. Poza tym wsparcie ze strony organu pomocy społecznej ma charakter ograniczony i uzależniony w dużej mierze od jego możliwości finansowych oraz ilości osób i rodzin, które na danym terenie tej pomocy potrzebują.
Zdaniem Sądu, dokonana przez organy obu instancji ocena sytuacji życiowej skarżącego nie nosi zatem cech dowolności oraz nie przekracza granic uznania administracyjnego, przy czym prowadząc postępowanie wyjaśniające organy nie naruszyły zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Materiał dowodowy został bowiem przez organy zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób prawidłowy i wyczerpujący, a poczynione przez organy ustalenia faktyczne znajdują w nim uzasadnienie. Podkreślić należy, że pomimo, iż skarżący nie zgodził się na przeprowadzenie z nim wywiadu środowiskowego, ustalenie jego sytuacji życiowej, w tym zdrowotnej, było możliwe dzięki dokumentacji zgromadzonej przez organ w innych sprawach, w których skarżący jest stroną. Ponadto sytuacja skarżącego, jako stałego beneficjenta świadczeń z pomocy społecznej, jest znana organowi pomocy społecznej z urzędu.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że jej uwzględnieniem nie może skutkować okoliczność, iż utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją decyzja pierwszoinstancyjna zastała wydana z naruszeniem terminu zakreślonego przez Sąd w wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność tego organu w przedmiotowej sprawie. Wydanie decyzji po terminie przewidzianym do załatwiania sprawy nie powoduje bowiem niezgodności z prawem wydanej decyzji, a tym bardziej nie może mieć wpływu na wynik sprawy, jeśli zaskarżona decyzja odpowiada prawu (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA 1623/97, Lex nr 41953; wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 maja 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 356/08, Lex nr 509828).
W ocenie Sądu bezpodstawne są twierdzenia skarżącego dotyczące konieczności wyłączenia z urzędu od rozpoznania niniejszej sprawy wskazanych w skardze członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego: K. A., E. C.-S. i Z. C. oraz pracownic Ośrodka Pomocy Społecznej w N.: E. W. i B. Z. Podejmowanie czynności w innych sprawach z udziałem skarżącego nie stanowi bowiem przesłanki wyłączenia pracownika organu administracji. Niemniej jednak wypada zaznaczyć, że z akt sprawy – jak słusznie zauważył organ II instancji – nie wynika by brała w niej udział B. Z., zaś wnioski skarżącego o wyłączenie E. W. zostały przez organ I instancji prawidłowo rozpatrzone (postanowienia w tym przedmiocie znajdują się w aktach sprawy).
Końcowo wskazać należy, że wobec prawidłowości orzeczonej w niniejszej sprawie odmowy przyznania skarżącemu wnioskowanego zasiłku, bez wpływu na jej wynik pozostaje uchybienie organu I instancji, polegające na niedoręczeniu skarżącemu przed wydaniem decyzji zawiadomienia w trybie art. 10 k.p.a. Ponadto skarżący – podnosząc przedmiotowy zarzut w odwołaniu – w żaden sposób nie wykazał, by naruszenie przez organ art. 10 k.p.a. uniemożliwiło mu przeprowadzenie jakichkolwiek czynności w sprawie. Podkreślić należy, że sam zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., bez wykazania związku tego naruszenia z treścią rozstrzygnięcia, nie daje wystarczających podstaw do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Ponadto zarzut taki może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (por. m.in. wyroki NSA: dnia 11 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1142/11, Lex nr 1270072 oraz z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1490/11, Lex nr 1286271). Ubocznie należy zauważyć, że już na etapie postępowania odwoławczego, przed wydaniem zaskarżonej decyzji, skarżącemu doręczono zawiadomienie o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Skarżący nie skorzystał jednak z tego uprawnienia.
Z tych wszystkich względów Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w pkt I sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zawarte w pkt II sentencji, znajduje uzasadnienie w art. 250 powołanej wyżej ustawy oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło